Tiết 20 Bài 13:
CHIẾN TRANH THẾ GIỚI THỨ NHẤT (1914 – 1918)
I. MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1. Kiến thức:
HS nắm được:
- Chiến tranh thế giới thứ nhất là cách giải quyết mâu thuẫn giữa các đế quốc với các đế quốc vì bản chất của CNĐQ là gây chiến tranh xâm lược.
- Các g.đ của cuộc c/tr, qui mô, tính chất và hậu quả tai hại của nó đối với loài λ. - Đảng Bôn-sê-vích Nga đứng đầu là Lê-nin cùng NDLĐ nước Nga thực hiện
“biến c/tr đ.q thành nội chiến CM” giành được hòa bình và cải tạo xã hội.
2. Tư tưởng:
HS thấy được hậu quả của c/tr, tàn phá các nước, gây nhiều tổn thất to lớn cho ND TG, từ đó GD tinh thần ĐT chống đế quốc bảo vệ hòa bình.
3. Kĩ năng:
- Phân biệt được k/niệm “C/tr đế quốc”, “C/tr CM”, “C/tr chính nghĩa”, “C/tr phi nghĩa”.
- Biết trình bày diễn biến cơ bản trên bản đồ.
- Biết đánh giá một số vấn đề LS như ng.nhân sâu xa, duyên cớ.
4. Phát triển năng lực, phẩm chất:
- Phát triển năng lực tự học, năng tự giải quyết vấn đề và sáng tạo, năng lực giao tiếp, hợp tác...
- Phẩm chất sống yêu thương, sống tự chủ, sống trách nhiệm II. CHUẨN BỊ:
1. Giáo viên: - Bản đồ thế giới
- Ngày soạn: 21/10/2018 - Ngày giảng:31/10/2018
DUYỆT CỦA BAN GIÁM HIỆU Ngày tháng năm 2018
- Bảng thống kê kết quả của chiến tranh 2. Học sinh: Nghiên cứu trước nội dung bài ở nhà III. PHƯƠNG PHÁP:
- Phương pháp nêu vấn đề, giải thích: hoạt động 1, 5 - Phương pháp thuyết trình: hoạt động 3, 4
- Phương pháp miêu tả, trực quan: hoạt động 1, 2, 3, 4 IV
. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC:
1. Ổn định tổ chức:
Sỹ số: ...………...………..……..…...………
2. Kiểm tra: (1’)
Kiểm tra sự chuẩn bị bài mới của HS 3. Dạy- học bài mới: (38’)
* Giới thiệu bài: (1’)
Trong lịch sử XH loài người đã có rất nhiều cuộc c/tr ác liệt có qui mô lớn.
Song tại sao cuộc c/tr 1914-1918 lại được gọi là c/tr thế giới? Nguyên nhân, diễn biến, kết quả của cuộc c/tr này ra sao? Chúng ta cùng tìm hiểu bài hôm nay.
* Bài mới: (37’)
HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY VÀ TRÒ NỘI DUNG
Hoạt động 1:(10’)
- GV gợi ý cho HS nhớ lại tình hình các nước đ.q Anh, Pháp, Đức, Mĩ... cuối TK XIX- đầu TK XX cú ủ đặc điểm chung nổi bật: chuyển sang g/đ ĐQCN đánh dấu = nền KT pt’ mạnh mẽ ⇒ sự x/hiện của các tổ chức độc quyền...
nhưng sự pt’ lại không đồng đều giữa các nước đ.q: các nước đ.q ”trẻ” Đức, Mĩ pt’
nhanh nhưng ít € địa, các nước đế quốc ”già”
Pháp, Anh pt’ chậm nhưng nhiều thuộc địa, thị trường. Do đó đã nổ ra cuộc c/tr gay gắt giữa các đế quốc để chia lại thị trường.
- HS đọc phần chữ nhỏ trong SGK.
Những cuộc c/tr đó phản ánh điều gì? Kết quả tất yếu của nó?
- HS: Phản ánh tham vọng của các đ.q là xâm chiếm € địa và thị trường, đồng thời p/ỏnh ủ
>< giữa các đ.q với đ.q về thị trường và € địa ngày càng gay gắt ⇒ kết quả tất yếu là cuộc c/tr giữa các nước đ.q xảy ra.
Ng.nhân sâu xa dẫn đến c/tr TG I là gì?
I. NGUYÊN NHÂN DẪN ĐẾN CHIẾN TRANH
- Sự phát triển không đều của chủ nghĩa tư bản cuối thế kỉ XIX, dẫn đến các đế quốc mâu thuẫn gay gắt với nhau về thị trường, thuộc địa.
- Hình thành 2 khối đế quốc đối
- GV nhấn mạnh thêm: g/c cầm quyền các nước đều muốn lợi dụng c/tr để đàn áp PT CM
& PT GPDT
Nguyên nhân trực tiếp của c/tranh là gì?
- HS: 28/6/1914 Áo-Hung tổ chức tập trận ở Bô-xni-a, thái tử Áo là Phéc-đi-nan khi đến thủ đô Bô-xni-a là Xa-va-e-vô để tham quan tập trận thì bị ám sát. Nhân cớ đó Đức hùng hổ đòi Áo phải lập tức tuyên chiến với Xéc-bi
Hoạt động 2:(4’)
- GV p.tích: Trong mỗi cuộc c/tr duyên cớ chỉ là cái cớ trực tiếp có tác dụng làm c/tr nổ ra sớm hay muộn, còn c/tr xảy ra là k/quả tất yếu của việc g/quyết ủ mõu thuẫn khụng thể điều hoà.
Hoạt động 3:(8’)
- GV dùng bản đồ thế giới giúp HS hiểu Mặt trận phía Tây và Mặt trận phía Đông :
+ Mặt trận phía Tây: quân Đức đánh nhau với Anh, Pháp (sau có cả Nga)
+ Mặt trận phía Đông: chủ yếu là xung đột giữa Đức và Nga
Nêu tình hình chiến sự g/đoạn 1?
- GV trình bày trên bản đồ
- GV h.dẫn HS q.sát h.50 trong SGK (dựa vào HDSDKH trang 115)
(Lúc đầu chỉ có 5 cường quốc tham chiến, đến 1917 đã có 38 nước bị lôi cuốn vào)
Tại sao gọi là cuộc chiến tranh thế giới ? - HS: Diễn ra ở nhiều nơi, trên lục địa, biển và đại dương. Lôi cuốn nhiều nước vào vòng chiến.
Hoạt động 4:(8’)
Tình hình chiến sự g/đoạn 2 diễn ra ntn?
- HS: + 7/11/1917 CM Nga thắng lợi. Nhà nước Xô Viết rút khỏi c/tr.
+ 7/1918 Anh, Pháp bắt đầu phản công, đến 9/1918 quân Anh, Pháp, Mĩ tổng tấn công khắp nơi các đồng minh của Đức lần lượt đầu hàng.
+ 11/11/1918 Đức đầu hàng⇒ c/tr kết thúc.
- GV h.dẫn HS q.sát h.51 trong SGK (dựa vào HDSDKH trang 116)
địch:
+ Khối Liên minh (1882): Đức, Áo-Hung, I-ta-li-a.
+ Khối Hiệp ước (1907): Anh, Pháp, Nga.
- 28/6/1914, thái tử Áo - Hung bị ám sát.
II. NHỮNG DIỄN BIẾN CHÍNH CỦA CHIẾN SỰ
- 28/7/1914, Áo- Hung tuyên chiến với Xéc-bi.
- 1/8/1914, Đức tuyên chiến với Nga rồi với Pháp, Anh ⇒ chiến tranh thế giới bùng nổ.
1. Giai đoạn thứ nhất(1914-1916)
- Ưu thế thuộc về phe Liên minh.
- Từ 1916, chuyển sang giai đoạn cầm cự.
- Chiến tranh lan rộng ra toàn thế giới (38 nước tham gia).
2. Giai đoạn thứ hai (1917- 1918) - Từ cuối 1917, ưu thế thuộc phe Hiệp ước.
- 11/11/1918, Đức đầu hàng. Chiến tranh kết thúc với thất bại của phe Liên minh.
Hoạt động 5:(7’)
- HS q.sát bảng thống kê số liệu thiệt hại của c/tr TG I.
Nêu hậu quả của CTTG thứ I ?
Em có nhận xét gì về hậu quả của c/tr?
- HS: + Sự tàn phá khủng khiếp về λ và của.
+ Tổn hại to lớn cho nhân loại cả về v/chất lẫn tinh thần.
Từ diễn biến và kết cục của CTTG thứ I, em hãy nêu t/chất của nó?
Em hiểu thế nào là c/tr phi nghĩa?
- HS: Là cuộc c/tr do các thế lực cầm quyền gây ra nhằm đàn áp cuộc ĐT GPDT của các DT bị áp bức, nhằm xâm chiếm đất đai, nô dịch các DT ≠
III. KẾT CỤC CỦA CHIẾN TRANH THẾ GIỚI THỨ NHẤT
- Hậu quả: 10 triệu người chết, 20 triệu người bị thương, chi phí khoảng 85 tỉ đô la, cơ sở vật chất bị tàn phá nghiêm trọng.
- Tính chất: là cuộc chiến tranh đế quốc phi nghĩa.
4. Củng cố bài: (5’)
* Hướng dẫn HS trả lời câu hỏi cuối bài:
Câu 1: Ng.nhân nào dẫn đến c/tr TG I?
(HS dựa vào mục II để trả lời)
Cõu 2: C/tr TG I đó gõy nờn ủ hậu quả ntn?
(HS dựa vào mục III để trả lời)
Cõu 3: Lập bảng niờn biểu ủ sự kiện chớnh của c/tr TG I?
Thời gian Sự kiện chính
28/7/1914
4/8/1914
Áo-Hung tuyên chiến với Xéc-bi; Đức tuyên chiến với Nga, Pháp;
Anh tuyên chiến với Đức.
Cuối 1914 Ưu thế thuộc về phe Liên minh.
Cuối 1915 Nga tấn công Đức ở phía Đông, kế hoạch đánh nhanh thắng nhanh của Đức bị thất bại.
Năm 1916 Cả hai phe chuyển sang thế phòng ngự.
Năm 1917 Ưu thế thuộc về phe Hiệp ước, chiến sự chủ yếu ở Mặt trận phía Tây 7/11/1917 CM tháng Mười Nga thắng lợi. Nước Nga Xô-viết rút khỏi c/tr.
7/1918 Phe Hiệp ước phản công, các đồng minh của Đức đầu hàng.
9/11/1918 CM bùng nổ ở Đức, c/đ quân chủ bị lật đổ, c/đ Cộng hoà được t/lập.
11/11/1918 C/phủ Đức đầu hàng không điều kiện, c/tr TG kết thúc.
5. Hướng dẫn học ở nhà:(1’)
- Hướng dẫn HS cách học bài & làm bài ở nhà.
- Chuẩn bị bài mới: Bài 14 “Ôn tập lịch sử thế giới cận đại ...”
TƯ LIỆU THAM KHẢO:
Bảng thống kê số liệu thiệt hại của c/tr TG I
Nước Thiệt hại về người (triệu người) Thiệt hại về của (triệu USD)
Nga 2,30 7 658
Pháp 1,40 11 208
Anh 0,70 24 143
Mĩ 0,08 17 337
Đức 2,00 19 884
Áo - Hung 1,40 5 499
V. RÚT KINH NGHIỆM:
………
………
………
………
Tiết 21 Bài 14: