An-phoõng-xụ ẹoõ-ủeõ A. Mục tiêu cần đạt: giúp HS
- Nắm được cốt truyện, nhân vật và tư tưởng của truyện: lòng yêu nước thể hiện cụ thể trong tình yêu tiếng nói dân tộc
- Nắm được tác dụng của phương thức kể chuyện theo ngôi thứ nhất nghệ thuật phát triển tâm lí nhân vật qua ngôn ngữ, cử chỉ, ngoạii hình, hành động.
B. Chuaồn bũ:
Gv: Sgk, sgv, tltk,bảng phụ, chân dung: An- phông- xơ Đô- đê.
Hs: Chuẩn bị bài.
C. Hoạt động dậy học:
1/ Ổn định lớp 2/ Kiểm tra bài cũ:
-Nêu nhận xét của em về cách tả người và thiên nhiên trong bài “Vượt Thác”
-Nghệ thuật chủ yếu trong truyện là gì?tác dụng như thế nào?
3/ Dạy bài mới:
Hoạt động của thầy
Họat động 1:Khởi động mỗi dân tộc, mỗi đất nước đều có ngôn ngữ riêng gọi là tiếng mẹ đẻ. Nhưng vì một số lí do nào đó có những người đã không quý trọng tiếng nói ấy. Văn bản “buổi học cuối cùng” của An- phông-xơ Đô-đê – một nhà văn Pháp – sẽ cho chúng ta
Hoạt động của trò
HS đọc chú thích trong SGK/ 55
Nội dung cần đạt
I-ĐỌC VÀ TÌM HIỂU CHÚ THÍCH
1/ Tác giả – tác phẩm:
thấy cần phải có thái độ như thế nào đối với tiếng mẹ đẻ của dân t ộc mình
Hoạt động 2:đọc và tìm hiểu chuù thích
Em hãy giới thiệu vài nét về tác giả của bài văn?
GV hướng dẫn HS đọc văn bản: giọng tự nhiên, thay đổi theo tâm trạng của nhân vật.
GV đọc mẫu, HS đọc tiếp theo
GV cùng HS giải thích những từ khó có trong văn bản. GV tóm tắt gọn truyện
Bài văn có thể chia thành mấy đoạn?
Họat động 2: đọc và tìm hiểu văn bản:phân tìch nhân vật Phrăng
Nhân vật chính của truyện là ai? Ai được xem là nhân vật trung taâm?
Truyện được kể theo ngôi thứ mấy?
Caõu chuyeọn dieón ra trong
- từ đầu -> “vắng mặt con”: quang cảnh trên đường và ở trường trước buổi học
- tieỏp theo -> “buoồi học cuối cùng”: diễn biến của buổi học - còn lại: cảnh kết
thúc buổi học
Phrăng và thầy Hamen là nhân vật chính của truyện.
Nv P được xem là nhân vật trung tâm, có vai trò quan trọng trong việc thể hiện tư tưởng, chủ đề của tác phẩm.
Tư tưởng ấy được thể hiện trực tiếp qua lời thầy H nhưng nó trở nên thấm thía, gần gũi qua diễn biến nhận thức và tâm trạng của P Theo ngôi thứ nhất, qua lời kể của nhân vật P, tạo ấn tượng về một câu chuyện đã xảy ra có thực, thuận lợi biểu hiện tâm trạng, ý nghĩ của nhân vật là một HS nói về buổi học cuối cùng
Năm 1870 – 1871: cuộc chiến tranh Pháp Phổ, vùng An-dát giáp biên giới hai nước bị Phổ chiếm đóng Vì đây là buổi học tiếng Pháp cuối cùng của HS vùng Andát từ sau ngày hôm đó, HS nơi đây sẽ phải học tiếng Đức thay cho tiếng Pháp
Chán học, định trốn học
SGK/ 54
2/Thể loại: Truyện ngaén.
3/ Phương thức biểu đạt:
Tự sự + miêu tả
4/ Chuù thích: 1, 2, 4, 5, 7, 8, 11, 12, 13
5/ Tóm tắt:
II-ĐỌC VÀ TÌM HIỂU VĂN BẢN:
1/ Nhân vật Phrăng:
• Trước buổi học:
Trễ giờ -> chưa thuộc bài -> định trốn học
hoàn cảnh nào, thời gian nào, điạ điểm nào?
GV giới thiệu thêm về nước Pháp năm 1871
Em hãy giải thích vì sao truyện có tên là “Buổi học cuoỏi cuứng”?
Tâm trạng của câụ bé P trước buổi học cuối cùng là gì?
Vì sao cậu có tâm trạng ấy?
Lúc ấy cậu đang ở đâu?
Nhưng cuối cùng cậu đã quyết định làm gì?
Cậu đã gặp điều gì khác lạ trên đường đi?
Vừa mới đến lớp học, cậu cảm thấy không khí ở đây như thế nào?
Khi vào trong lớp, P thấy lớp học có gì lạ?
Vì sao lại có sự khác lạ ấy?
Ai là người thông báo về buổi học cuối cùng?
Khi biết đây là buổi học Pháp văn cuối cùng, P đã có tâm trạng gì?
Em hãy tìm những chi tiết chứng mình điều đó?
Vì sao cậu lại có sự thay đổi đó? (HSTL)
Họat đổng:Tìm hiểu nhân vật thầy Ha Men:
Nhờ ai mà P đã thấm thía được sự thiêng liêng và cao quý của tiếng nói dân tộc?
Thầy H trong buổi học cuối cùng này có gì khác lạ về trang phục, giọng nói?
Qua đó, em có nhận xét gì về tâm trạng của thầy H vào
Vì chưa thuộc bài phần lại trễ giờ
Ở trên bãi cỏ…
Đi đến trường
Nhiều người đang xem cáo thị, bọn lính Phổ tụ tập Không khí lớp học yên lặng khác ngày thường
Có các cụ già trong làng đến dự ở hàng ghế cuối cuứng
Vì đó là buổi học tiếng Pháp cuối cùng
Thaày Hamen (HS keồ ra chi tieát)
Choáng váng, sững sờ và hiểu được nguyên nhân của mọi sự khác lạ. Cậu cảm thấy tiếc núi và ân hận vì sự lười nhác của mình
HS tìm và gạch dưới
cậu bé được chứng kiến những hình ảnh cảm động của các già đến dự buổi học, nghe và hiểu những lời khuyên, nhắc nhở của thầy H. Từ đó nhận thức và tâm trạng của cậu biến đổi sâu sắc. Cậu hiểu được ý nghĩa thiêng liêng của tiếng Pháp và tha thiết muốn được học tập nhưng không còn cơ hội nữa
- có thể nói một phần lớn là nhờ thầy H, thầy đã làm thay đổi tâm trạng, nhận thức của P
vẫn dịu dàng dù P đến trễ;
trang phục khác hẳn ngày thường (HS tìm dẫn chứng) đối với thầy buổi học này có ý nghĩa hết sức thiêng lieâng
• Trong buổi học cuối cuứng:
- “mọi sự đều bình lặng y như một buổi sáng chủ nhật”
- “dân làng ngôi lặng lẽ”
không khí khác lạ - “tôi choáng
váng…”
- “tôi tự giận mình biết mấy về thời gian bỏ phí…”
so sánh, câu cảm
thái độ thay đổi từ chán ọc chuyển sang hối hận, nuối tiếc, yêu quý, ham học tiếng Pháp, đồng thời trân trọng yêu quyù thaày cuûa mình 2/ Nhân vật thầy Hamen:
• trang phuùc:
- áo rơ-đanh-gốt - mũ tròn bằng
nhựa đen thêu
• hành động:
- Nóùi về tiếng Pháp: “là ngôn ngữ hau nhất thế giới…”
- Đọc bài giảng bài
- Chuẩn bị những tờ mẫu thật đẹp
buổi học cuối cùng này?
Tâm trạng đó thể hiện qua hành động gì của thầy trong buổi học?
Thái độ của thầy đối với HS như thế nào?
GV yêu cầu Hs đọc lại đoạn cuoái
Thầy H đã làm gì vào cuối buổi học?Vì sao thầy lại có hành động ấy?
Hình ảnh thầy H có tác dụng, ảnh hưởng gì đối với những người chứng kiến?
HS thảo luận: em hiểu gì về câu nói của thầy H: “Khi một dân tộc.., chốn lao tù”?
Hoat động 5:Rút ra ý nghĩa tư tưởng và nêu những đặc sắc nhgệ thuật
Em hãy nêu ý nghĩa, tư tưởng cuỷa truyeọn?
Hãy nêu những nét đặc sắc cuỷa truyeọn?
Truyện đã gửi đến cho chúng ta thoõng ủieọp gỡ?
GV hướng dẫn HS đọc văn bản
HS tìm và kể ra HS tìm và kể ra
Đứng dậy trên bục, người tái nhợt, nghẹn ngào, không nói hết câu, cầm phấn dằn mạnh hết sức: “nước Pháp muôn năm”, dựa vào tường ra hieọu
Vì thầy cảm thấy đau đớn, xúc động trong lòng và nỗi đau ấy đã lên đến cực điểm -> không còn sức nói mà dồn hết sức lực để viết Khơi gợi lòng yêu nước trong mỗi con người qua việc yêu tiếng nói dân t ộc mình kh iđất nước bị chiếm đóng
Nờu lờn giỏ triù to lớn, sức mạnh thiêng liêng của tiếng nói dân tộc trong cuộc đấu tranh giành độc lập, tự do.
Đó là thứ tài sản tinh thần vô giá, sức sống tiềm tàng trong ỗi dân tộc
Phải yêu quý, giữ gìn và học tập, nắm vững tiếng nói dân tộc mình vì nó là tài sản, là vũ khí đấu tranh
- kể theo ngôi thứ nhaát
- miêu tả nhân vật qua yù nghó, dieãn bieán tâm trạng (P), qua ngoại hình, lời nói, cử chỉ, hành động (thaày H)
- ngôn ngữ tự nhiên, lời kể chân thành, xúc động (hình ảnh, từ cảm thán, so sánh)
HS đọc ghi nhớ/ 55
• thái độ:
- “thaày seõ khoâng maộng con ủaõu…”
-> dịu dàng, kiên nhaãn
• hành động cuối buổi học:
- người tái nhợt, nghẹn ngào, cầm phấn có việt thật to
- dựa tường, ra hieọu
lòng yêu nước, trân trọng tiếng nói dân tộc
III/ GHI NHỚ: SGK/ 55
IV/ LUYỆN TẬP
4/ Củng cố: nêu một cho tiết mà em thích nhất? Vì sao?
5/ Dặn dò: học thuộc ghi nhớ, làm luyện tập, soạn bài mới
III./RUÙT KINH NGHIEÄM:
---
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tieát 92