Bài 8 Tiết 33: Tiếng Việt: CHỮA LỖI VỀ QUAN HỆ TỪ
IV. Tiến trình bài dạy
II. Phương pháp- Kĩ thuật dạy học 1. Phương pháp:Nêu vấn đề, gợi mở 2. Kĩ thuật: Động não, hỏi và trả lơi III. Phương tiện dạy học
Bảng phụ
IV. Tiến trình bài dạy 1.Ổn định lớp 5’ 2.Kiểm tra:
Đọc thuộc lòng bài thơ Bạn đến chơi nhà và nêu những nét đặc sắc về ND và NT của bài thơ ? (dựa vào ghi nhớ ).
3.Bài mới:
Thơ Đường là một thành tựu rực rỡ nhất của văn học đời Đường (TK VII- TK X), là 1 trong những thành tựu tiêu biểu nhất của văn học TQ, đồng thời cũng là thành tựu của thơ ca nhân loại. Nói đến thơ Đường TQ, người ta không thể không nghĩ đến Lí Bạch, ông là một trong số những nhà thơ nổi tiếng của TQ về thể thơ Đường luật. Người đời gọi ông là Tiên thơ, thơ của ông thể hiện tâm hồn lãng mạn, phóng khoáng. Bài thơ Xa ngắm thác núi Lư là 1 trong những bài tiêu biểu cho phong cách sáng tác của ông.
TG Hoạt động của thầy-trò Nội dung kiến thức
5’
20’
? Dựa vào chú thích*, em hãy nêu 1 vài nét về tác giả bài thơ Xa ngắm thác núi Lư?
? Em hãy nêu xuất xứ của bài thơ?
GV: Hd đọc:
I- Tác giả-Tác phẩm:
SGK-111
II. đọc- Hiểu văn bản 1. Đọc
+ Đọc nguyên bản phiên âm: yêu cầu chính xác từng chữ, giọng phấn chấn, hùng tráng, ngợi ca.
Nhịp 4/3 - 2/2/3.
Nhấn mạnh các từ: vọng, sinh, quải, nghi, lạc.
+ Đọc bản dịch nghĩa và bản dịch thơ: chậm rãi, rõ ràng, nhịp 4/3.
? Vì sao người ta lại gọi ông là “Tiên thi” ?
? Bài thơ Xa ngắm thác núi Lư thuộc đề tài nào?
GV: Giải nghĩa từ : vọng, lư sơn, bộc bố.
? Bài thơ được viết theo thể thơ nào ?
? Cho biết đại ý của bài thơ?
GV: treo bảng phụ chép bài thơ HS: Đọc
? Căn cứ vào nhan đề bài thơ và câu thứ 2 (chú ý nghĩa của 2 chữ vọng và dao), xác định vị trí đứng ngắm thác nước của tác giả? Vị trí đó có lợi thế như thế nào trong việc phát hiện những đặc điểm của thác nước? (vọng: trông từ xa ; dao: xa ).
? Bài thơ miêu tả cảnh gì ?
- Câu thơ thứ nhất miêu tả cái gì? (Câu thứ nhất phác ra cái phông nền của bức tranh toàn cảnh thác núi Lư.
- Ngọn núi Hương Lô được miêu tả như thế nào?
(Nhà thơ miêu tả thác nước vào lúc mặt trời chiếu rọi ánh sáng. Thác nước đổ mạnh, tung bọt, toả hơi nước như sương khói phản quang dưới ánh nắng toả ra, hắt ra 1 màu tím rực rỡ, kì ảo)
Tác giả đã sử dụng những từ loại gì?
? Bản dịch thơ không dịch được chữ nào của nguyên tác? (quải)
? Dựa vào nghĩa của các từ quải và tiền xuyên, hãy cho biết câu 2 tả cảnh thác nước từ vị trí nào? Cảnh thác từ trên đỉnh cao được miêu tả như thế nào?
2. Giải thích từ khó:
3. Thể loại:- Thể thơ: thất ngôn tứ tuyệt.
4. Dại ý:
- Miêu tả vẻ đẹp của thác nước, qua đó thể hiện tình yêu quê hương đằm thắm và bộc lộ tính cách mạnh mẽ, hào phóng của tác giả.
5. Phân tích
a- Cảnh thác núi Lư:
* Câu 1: Nhật chiếu Hương Lô sinh tử yên,
-> Miêu tả khái quát hình ảnh ngọn núi Hương Lô.
=> Động từ: Gợi 1 cảnh tượng hùng vĩ, rực rỡ, lộng lẫy, huyền ảo như thần thoại.
* Câu 2: Dao khan bộc bố quải tiền xuyên.
=> Đứng xa trông dòng thác giống
5’
5’
HS: Tả cảnh thác nước từ trên đỉnh cao tuôn trào, đổ ầm ầm xuống núi biến thành dải lụa trắng rủ xuống yên lặng và bất động được treo giữa khoảng vách núi và dòng sông.
GV: Quải (treo): nói quá - biến động thành tĩnh, tiền xuyên (dòng sông phía trước) – hình ảnh dùng để so sánh với dòng thác nhìn từ xa.
? Nghĩa của câu thơ này là gì?
? Trong các bản phiên âm, dịch nghĩa, dịch thơ, lời nào diễn tả sức mãnh liệt của thác núi Lư?
? “Nước bay thẳng xuống ba nghìn thước” là 1 cảnh tượng như thế nào?
HS: cảnh tượng mãnh liệt kì ảo của thiên nhiên
GV: Cảnh tượng mãnh liệt kì ảo kích thích trí tưởng tượng của nhà thơ, để ông viết tiếp lời thơ hết sức ấn tượng. Đó là lời thơ nào?
GV: Nghi (ngờ), lạc (rơi xuống)
? Hai ĐT nghi, lạc gợi cho người đọc ảo giác gì?
- Lời thơ gợi cảnh tượng như thế nào?
HS: con thác treo đứng trước mặt khác nào như con sông Ngân Hà từ trên trời rơi xuống. Đây cũng là một... )
? Đây là bài thơ tả cảnh ngụ tình.
? Qua đặc điểm cảnh vật được miêu tả, ta có thể thấy những nét gì trong tâm hồn và tính cách nhà thơ?
- Bài thơ được viết theo phương thức biểu đạt nào?
- Bài thơ tả cảnh hay tả tình? Đó là cảnh gì, tình gì?
- Hs đọc ghi nhớ.
-Hs đọc diễn cảm bài thơ
như 1 dòng sông treo trước mặt.
Câu 3: Phi lưu trực há tam thiên xích,
-> Phi (bay) - nói quá, trực (thẳng).
Miêu tả từ thế tĩnh chuyển sang thế động.
Gợi tả sức sống mãnh liệt của thác nước.
Câu 4: Nghi thị Ngân Hà lạc cửu thiên.
=> so sánh, phóng đại, từ ngữ gợi hình, gợi cảm, gợi sự huyền ảo của vẻ đẹp thác nước.
-> Đây là 1 cảnh tượng hùng vĩ kì ảo của TN.
a- Tình cảm của nhà thơ trước thác núi Lư:
- Tâm hồn và tính cách của nhà thơ biểu hiện 1 chất lãng mạn trí tuệ, tính cách phóng khoáng, trí tưởng tượng phong phú.
- Thể hiện tình yêu TN say đắm, nồng nàn.
III-Tổng kết:
* Ghi nhớ: sgk (112 ).
IV-Luyện tập
4. Củng cố(3 phút)
-Qua bài văn em hiểu gì thêm về tình yêu của tác đối với quê hương mình?
5. Dặn dò(2 phút): -VN học thuộc bài thơ, soạn bài “Từ đồng nghĩa”
V. Rút kinh nghiệm