( Tụng giá hoàn kinh sư- Trần quang Khải) Ngày soạn: 5/9/2014
Lớp Ngày dạy HS vắng Ghi chú 7A
I.MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1.Kiến thức:
Giúp hs
- Sơ lược về tác giả Trần Quang Khải -
- Đặc điểm thơ ngũ ngôn tứ tuyệt Đường luật
- Khí phách hào hùng và khát vọng thái bình thịnh trị của dân tộc ta ở thời đại nhà Trần.
2. Kĩ năng:
- Kĩ năng sống: Tự nhận thức, lăng nghe tích cực – kĩ năng học tập:
- Rèn HS kỹ năng tìm hiểu, phân tích thơ trữ tình trung đại. Kỹ năng đọc - hiểu văn bản thơ ngũ ngôn tứ tuyệt đường luật .
.Qua bài thơ HS hiểu được khí phách và khát vọng của dân tộc ta thời xưa thể hiện ở tinh thần độc lập dân tộc, tự hào về chiến thắng chống ngoại xâm, khẳng định sức mạnh dân tộc trong việc bảo vệ và phát triển đất nước.
- Nhận biết thể thơ ngũ ngôn tứ tuyệt đường luật 3. Thái độ: Học tập nghiêm túc,yêu thích môn học
. -Giáo dục HS ý thức dân tộc, niềm tự hào dân tộc. Biết ơn và gìn giữ những gì mà cha ông để lại
II. PHƯƠNG PHÁP- KĨ THUẬT DẠY HỌC:
- phương pháp: Nêu vấn đề, gợi mở.phân tích
- Kĩ thuật dạy học:Đọc hợp tác,giao nhiệm vụ, đặt câu hỏi III. PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:
Bảng phụ chép phần phiên âm.
IV.TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1.Ổn định lớp 2.Kiểm tra:? 5’
Đọc thuộc bài thơ “ Sông núi nước Nam”?
3.Bài mới:
TG Hoạt động của thầy và trò Nội dung ghi bảng HS đọc chú thích sgk (66).
? Cho biết vài nét về tác giả- tác phẩm?
? Tác giả bài thơ là ai?
? Bài thơ viết vào thời gian nào?
I. Tác giả – Tác phẩm
1. Tác giả: Trần Quang Khải
GV: Hướng dẫn đọc: Giọng phấn chấn, hào hùng, chậm chắc. Nhịp 2/3.
? Em có nhận xét gì về số câu, số chữ trong câu, cách hiệp vần? So sánh với thể thơ thất ngôn...?
? Bài thơ đề cập đến vấn đề gì ?
? Bài thơ có bố cục như thế nào ?
? Nội dung của 2 câu đầu và 2 câu cuối khác nhau ở chỗ nào? (2 câu đầu nói về hào khí chiến thắng. 2 câu sau nói về khát vọng thái bình của dân tộc)
HS:Đọc 2 câu đầu.
? Hai câu đầu nêu ý gì ? (2 câu đầu của bài thơ nói về 2 chiến thắng. Chiến thắng Chương Dương sau nhưng được nói trước chiến thắng Hàm Tử, để làm sống lại không khí của chiến trường. Hai câu thơ như 1 ghi chép cảnh chiến trường kinh thiên động địa)
? Em có nhận xét gì về lời thơ của tác giả ? Tác dụng của lời thơ đó? (Lời thơ rõ ràng, rành mạch và mạnh mẽ gân guốc làm sống dậy 1 không khí trận mạc như có tiếng va của đao kiếm, tiếng ngựa hí, quân reo!)
? Nhắc đến 2 trận đánh đó để nhằm mục đích gì?
? Qua đó tác giả muốn bộc lộ tình cảm gì?
HS đọc 2 câu cuối.
? ý 2 câu cuối nói gì? (2 câu cuối là lời động viên, phát triển đất nước trong hoà bình. Như vậy thái bình vừa là thành quả chiến đấu, vừa là cơ hội để gắng sức. Đó là chiến lược giữ nước lâu bền)
? Hai câu cuối đã bộc lộ được tình cảm gì ?
2. Tác phẩm: Bài thơ viết năm 1285
II- Đọc-Hiểu văn bản 1. Đọc
2. Thể thơ
- Thể thơ: ngũ ngôn tứ tuyệt (Đường luật) - Bài thơ có 4 câu, mỗi câu có 5 tiếng.
3. Đại ý: Bài thơ nói về 2 chiến thắng giặc Mông và giặc Nguyên đời Trần và ý thức XD nước sau khi có thái bình.
4. Bố cục: 2 phần 5. Phân tích
a,Hai câu đầu: Hào khí chiến thắng
Đoạt sáo Chương Dương độ, Cầm Hồ Hàm Tử quan.
-> Nói về thắng lợi của 2 trận đánh ở Chương Dương và Hàm Tử.
-> Lời thơ rõ ràng, rành mạch - Làm sống dậy không khí trận mạc.
=> Ca ngợi chiến thắng hào hùng của dân tộc trong cuộc chiến chống quân Mông-Nguyên xâm lược.
- Thể hiện niềm tự hào dân tộc.
b, Hai câu cuối : Khát vọng thái bình thịnh trị của dân tộc.
Thái bình tu trí lực, Vạn cổ thử giang san.
-> Nói về việc xây dựng đất nước
? Em có nhận xét gì về cách biểu ý của bài thơ?
+Hs : Bài thơ được biểu ý 1 cách rõ ràng, diễn đạt ý tưởng trực tiếp, không hình ảnh hoa mĩ, cảm xúc trữ tình được nén kín trong ý tưởng. 2 câu đầu là niềm tự hào mãnh liệt trước chiến thắng, 2 câu sau là niềm tin sắt đá vào sự bền vững muôn đời của đất nước
? Cách biểu ý và biểu cảm của bài Phò giá về kinh và bài Sông núi nước Nam có gì giống nhau ? (Nhận xét 2 bài thơ Sông núi nước Nam và Phò giá về kinh: - Hai bài thơ đều thể hiện 1 chân lí lớn lao và thiêng liêng đó là : Nước VN là của người VN, không ai được xâm phạm, nếu xâm phạm sẽ bị thất bại (bài 1).
- bài 2 là ngợi ca khí thế hào hùng của dân tộc qua chiến đấu và khát vọng XD phát triển đất nước trong hoà bình. -Hai bài thơ đều là thể Đường luật. Một theo thể thất ngôn tứ tuyệt, 1 theo thể ngũ ngôn tứ tuyệt. Cả 2 bài thơ đều diễn đạt ngắn gọn, xúc tích, cảm xúc và ý tưởng hoà làm một
HS đọc ghi nhớ – sgk (68 )
trong thời bình với 1 niềm tin sắt đá vào sự bền vững muôn đời của đất nước.
=> Thể hiện niềm tin sắt đá vào sự bền vững muôn đời của đất nước.
* Ghi nhớ: sgk(68)
III- Tổng kết:
*Ghi nhớ sgk- 68
4. Củng cố 3’
GV; Chốt lại kiến thức bài học 5. Hướng dẫn hs học và làm bàba
-VN học thuộc lòng bài thơ, soạn bài “ Từ Hán Việt”
V. Rút kinh nghiệm