Sử 7 (2011-2012) đến tiết 43

SỰ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN CỦA XÃ HỘI PHONG KIẾN Ở CHÂU ÂU Thời sơ - trung kỳ trung đại I.. Hãy nêu những nội dung biến đổi trong xã hội phương Tây cuối Tkỷ thứ V khi bị các tộc n

Trang 1

Tuần : 01 Ngày soạn : 19/8/2011

Tiết : 01 Ngày dạy : 22/8/2011

Tên bài soạn :

PHẦN I: KHÁI QUÁT LỊCH SỬ THẾ GIỚI TRUNG ĐẠI

Bài 1 SỰ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN CỦA XÃ HỘI PHONG KIẾN

Ở CHÂU ÂU

( Thời sơ - trung kỳ trung đại )

I Mục tiêu.

1 Kiến thức

- Quá trình hình thành xã hội phong kiến ở Châu Âu

- Thế nào là lãnh địa phong kiến? Những đặc điểm chính của nền kinh tế lãnh địa

- Vì sao xuất hiện thành thị trung đại? Nền kinh tế trong thành thị trung đại có điểm gì khác với nền kinh tế lãnh địa?

2 Kỹ năng

- Biết sử dụng bản đồ Châu Âu và xác định được vị trí các quốc gia phong kiến

- Giúp học sinh biết vận dụng phương pháp so sánh nhận xét giữa hai chế độ xã hội chiếm hữu nô lệ và phong kiến, các bức tranh trong sách giáo khoa

- Chuẩn bị, xem trước bài

III Tiến trình lên lớp.

1 Ổn định tổ chức.

2 Kiểm tra bài cũ

Kiểm tra sự chuẩn bị sách vở của học sinh

3 Dạy bài mới.

- Giới thiệu bài:

Ở châu Âu xã hội phong kiến đã xuất hiện như thế nào, có những giai cấp nào ? Lãnh địa phong kiến được hình thành và Lãnh địa có những đặc điểm chính nào về kinh tế Có

gì giống hay khác phương Đông hay không; bài hôm nay chúng ta tìm hiểu

Hoạt động của Thầy và Trò

Kiến thức cần nắm

Xã hội phong kiến ở châu Âu đã hình thành

như thế nào Học sinh đọc mục 1 trong sgk

? Tại sao cuối thế kỷ V xã hội Tây Âu lại có 1 Sự hình thành xã hội phong kiến ở

Trang 2

những biến đổi lớn?

- Là do sự xâm nhập của các bộ tộc người

Giec- Man

? Hãy nêu những nội dung biến đổi trong xã

hội phương Tây cuối Tkỷ thứ V khi bị các

tộc người Giec - man tràn xuống xâm lược

- Học sinh: thảo luận nhóm

N1: Bộ máy nhà nước của Rôma bị phá vỡ

N2: Ruộng đất của chủ nô Rôma bị chia cho

các quý tộc, tướng lĩnh…người Giec-man

và cùng được phong các tước vị

Giáo viên: Quá trình phong kiến hoá xã hội

Châu Âu bởi chế độ xã hội phong kiến được

hình thành, tồn tại là do sự kết hợp giữa nền

tưởng cũ (của người Rôma) với yếu tố mới

(của người Giec-man)

? Như vậy xã hội đã hình thành hai giai cấp

cơ bản ? Đó là những giai cấp ? Và quan hệ

sản xuất mới xuất hiện ra sao ?

Vậy cơ sở tồn tại của xã hội phong kiến

châu Âu là gì, ta tìm hiểu Học sinh đọc

mục 2

- Nông nô: Cư dân cơ bản bị thốngchính trị(

thuật ngữ 2(154))

- Lãnh chúa: Chúa phong kiến ở Châu Âu

có lãnh địa riêng và toàn quyền lãnh địa đó

? Qua phần tìm hiểu ở nhà kết hợp với sách

giáo khoa em hãy cho biết thế nào là lãnh

địa phong kiến ?

? Chú ý vào hình 1 trong sách giáo khoa

Dựa vào đó em hãy mô tả lãnh địa phong

kiến?

- Lãnh địa được xây dựng: như pháo đài

kiên cố có hào sâu, tường cao bao quanh, có

dinh thự, nhà thờ và có cả nhà kho, chuồng

trại

- Phần đất đai ở xung quanh lâu đài bao

gồm đất canh tác, đồng cỏ, ao hồ, đầm lầy

? Em hãy trình bày cuộc sống của lãnh chúa

và nông nô trong lãnh địa?

? Em hãy nêu cụ thể mức tô và các loại thuế

mà nông nô phải nộp cho lãnh chúa?

- Mức tô: Phải nộp ½ số sản phẩm thu được

- Mức thuế: Thuế thân, thuế cưới xin, thuế

b Biến đổi trong xã hội.

- Tướng lĩnh và quý tộc có nhiều ruộng đất

và tước vị, có quyền thế và rất giàu có gọi

là Lãnh chúa

- Nô lệ được giải phóng và nông dân, không xã có ruộng đất, làm thuê, phụ thuộc vào lãnh chúa, thì gọi là Nông nô

→ Xã hội phong kiến ở châu Âu đẫ hình thành

2 Lãnh địa phong kiến.

- Lãnh địa là khu đất rộng lớn, trở thành vùng riêng của lãnh chúa

Trang 3

Giáo viên: Một lãnh chúa có thể có một

hoặc nhiều lãnh địa, mỗi lãnh địa là một

đơn vị chính trị độc lập, các lãnh chúa buộc

nhà vua phải cho họ nắm toàn quyền về

chínhchính trị tư pháp, tài chính và quân sự

như một nước nhỏ Như vậy dưới chế độ

phong kiến phân quyền như thế quyền lực

của nhà vua hết sức yếu ớt

? Nguyên nhân nào dẫn đến sự xuất hiện

thành thị trung đại?

- Cuối thế kỷ XI hàng thủ công sản xuất ra

nhiều, các thợ thủ công muốn trao đổi hàng

hoá với nhau từ đó lập ra các thị trấn

? Vậy trong thành thị có những tầng lớp nào

sinh sống và họ làm những nghề gì?

- Thị dân gồm thợ thủ công và thương nhân

- Họ trao đổi hàng hoá với nhau Như vậy

thành thị trung đại đã xuất hiện

Ở Xã hội phong kiến ở châu Âu có chuyển

biến gì? Học sinh đọc sách giáo khoa

Sự xuất hiện của thành thị có vai trò như

thế nào? nền kinh tế của thành thị có gì khác

so với lãnh địa?

- Thành thị là ảnh hưởng tương phản với

lãnh địa Sự phát triển của kinh tế hàng hoá

là 1 yếu tố dẫn đến sự suy vong của chế độ

phong kiến sau này, tạo điều kiện thống

nhất quốc gia

? Theo dõi hình 2? Em có nhận xét gì về

bức vẽ" Hội chợ ở Đức"

- Miêu tả khung cảnh sôi động của việc

buôn bán dẫn đến nền kinh tế phát triển

Bên cạnh là hình ảnh lâu đài, nhà thờ có

kiến trúc đặc sắc

=> Các trung tâm kinh tế văn hoá, không

khí dân chủ thể hiện ở sự giao lưu hàng hoá

- Đời sống trong lãnh địa:

+ Lãnh chúa: có mọi của cải trong lãnh địa, bóc lột nông nô

+ Nông nô: nhận đất canh tác của lãnh chúa, phải nộp nhiều tô thuế

- Đặc trưng kinh tế: Tự cung, tự cấp, đóng kín

3 Sự xuất hiện các thành thị trung đại.

a Nguyên nhân.

- Cuối thế kỉ XI, sản xuất thủ công phát triển, hàng hóa được đem đi bán

→ Hình thành các thị trấn, rồi phát triển thành thành thành phố, gọi là thành thị

- Cư dân chủ yếu là thợ thủ công và thương nhân

- Xã hội phong kiến ở Châu Âu được hình thành như thế nào?

- Em hãy nêu đặc điểm chính của nền kinh tế lãnh địa?

- Vì sao thành thị trung đại xuất hiện? Nền kinh tế trong thành thị trung đại có gì khác với nền kinh tế lãnh địa?

V Nhận xét, dặn dò.

- Học bài theo nội dung câu hỏi sách giáo khoa

Trang 4

- Làm các bài tập 2, 3 (Tr 4 + 5).

- Học thuộc bài cũ

- Tìm hiểu trước bài 2, trả lời các câu hỏi sau:

? Nguyên nhân của các cuộc phát kiến địa lý

? Hệ quả của các cuộc phát kiến địa lý

? Quan hệ sản xuất Tư bản chủ nghĩa ở Châu Âu được hình thành như thế nào

- Giáo viên nhận xét giờ học của lớp

Tuần : 01 Ngày soạn : 19/8/2011

Tiết : 02 Ngày dạy : 27/8/2011

Bài 2 SỰ SUY VONG CỦA CHẾ ĐỘ PHONG KIẾN

VÀ SỰ HÌNH THÀNH CỦA CHỦ NGHĨA TƯ BẢN Ở CHÂU ÂU

2 Kỹ năng.

- Biết sử dụng bản đồ, địa cầu để mô tả các cuộc phát kiến địa lý

- Biết phân tích các sự kiện và rút ra kết luận

? Nêu nguyên nhân ra đời của thành thị trung đại ?

Vai trò của nền kinh tế thành thị ?

- Giới thiệu bài: Tại sao xã hội phong kiến ở phương Tây lại suy vong, sau xã hội phong

kiến là xã hội nào Chủ nghĩa tư bản được hình thành như thế nào ở châu Âu Bài hôm nay chúng ta tìm hiểu những nội dung đó

Trang 5

Cuối thế kỷ XV đầu thế kỷ XVI, ở châu Âu

có gì khác trước Học sinh đọc sách giáo

khoa

? Vì sao các thương nhân Châu Âu cần thiết

phải tìm ra con đường buôn bán mới về các

nước phương Đông?

- Tkỷ XV trở đi nhu cầu tiêu dùng của các

nước Châu Âu ngày càng tăng, đòi hỏi

nhiều hàng hoá hơn, nên vấn đề nguyên liệu

vàng bạc thị trường là yêu cầu cấp bách Vì

vậy nảy sinh nhu cầu tìm con đường mới

? Để tìm được con đường mới cần phải có

điều kiện gì?

? Kết quả của những cuộc phát kiến địa lý

ấy như thế nào?

Giáo viên dùng quả cầu để mô tả

=> Từ đó thúc đẩy nền công thương nghiệp

Châu Âu phát triển mạnh mở ra 1 con

đường buôn bán, giao lưu và tìm được

những thị trường mới giữa Tây- Đông Mở

ra thời kỳ xâm chiếm, cướp bóc thuộc địa ở

Châu Phi, Mĩ La Tinh Châu Á

? Sau những cuộc phát kiến địa lý ở các

nước tư bản đã có những biến động gì?

- Các quý tộc và thương nhân Châu Âu ra

sức cướp bóc của cải, tài nguyên của các

nước thuộc địa mang về Châu Âu

Vậy Chủ nghĩa tư bản ở châu Âu đã hình

thành như thế nào Học sinh đọc sách giáo

khoa

=> Như Mác nói: Để có được nhân công

quý tộc và tư sản đã dùng những thủ đoạn

tạo ra sự bần cùng hoá người nông dân, tước

đoạt tư liệu sản xuất của họ để biến họ

thành những người làm thuê

? Và từ đó đã xuất hiện những hình thức

kinh doanh nào?

- Kinh doanh Tư bản chủ nghĩa như công

trường thủ công thay thế cho các phường

hội, các quý tộc cũng thay đổi chuyển sang

kinh doanh trang trại xoá bỏ sản xuất nhỏ

1 Những cuộc phát kiến về địa lý.

a Nguyên nhân:

- Do nhu cầu phát triển sản xuất

- Tiến bộ về kỹ thuật hàng hải

- Cần thị trường

b Các cuộc phát kiến địa lý tiêu biểu:

- B.Đi a Xơ đến cực Nam châu Phi năm 1487

- Năm Va-xcô dơ Ga ma đến Tây Nam Ấn Độ

- C.Cô-lôm-bô tìm ra châu Mĩ năm 1492

- Ph.Ma gien lan đi vòng quanh Trái Đất (1519-1522)

c Ý nghĩa:

- Là cuộc cách mạng về khoa học - kỹ thuật

- Thúc đẩy thương nghiệp phát triển, đem lại nguồn lợi khổng lồ cho giai cấp tư sản châu Âu

- Xác định được trên lược đồ những địa danh đã qua

2 Sự hình thành chủ nghĩa tư bản ở Châu Âu.

- Quý tộc, thương nhân giàu có nhờ tăng cường cướp bóc, bóc lột, trở thành Giai cấp tư sản

Trang 6

của nông dân.

? Công trường thủ công là gì?

- Công trường thủ công khác với các xưởng

thủ công của phường hội ở những điểm

nào?

- Quy mô sản xuất lớn hơn( từ 200 đến 300

thợ)

- Chuyên môn hoá lao động 1 người thợ chỉ

làm một công đoạn của sản phẩm

- Không còn quan hệ thợ cả, thợ bạn, thợ

học nghề mà là quan hệ giữa chủ với thợ

Công người là những người làm thuê ăn

lương

? Tình hình thương nghiệp và nông nghiệp

? Thế nào là giai cấp tư sản?Nguồn gốc của

những con người làm thuê?

- Xuất hiện hình thức chính của quan hệ sản

xuất Tư bản chủ nghĩa, các giai cấp mới

cũng ra đời trong lòng xã hội phong kiến

Châu Âu, những thương nhân thợ cả giàu

có, các chủ ngân hàng, chủ công trường, thủ

công… hợp thành giai cấp tư sản

? Trình bày biện pháp tiến hành tích luỹ tư

bản nguyên thuỷ?

- Giai cấp tư sản mâu thuẫn với quý tộc

phong kiến tạo điều kiện cho quan hệ sản

xuất Tư bản chủ nghĩa phát triển

- Những nông nô bị tước đoạt ruộng đất, buộc phải làm thuê cho tư sản, thì trở thành Giai cấp vô sản

→ Quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa được hình thành

IV Củng cố bài học.

- Kể tên các cuộc phát kiến địa lý (dựa vào lược đồ)

- Quan hệ sản xuất Tư bản chủ nghĩa được hình thành như thế nào?

- Học bài củ theo nội dung câu hỏi sách giáo khoa

- Sưu tầm chân dung các nhà phát kiến lớn địa lý

- Làm các bài tập 1, 2

- Tìm hiểu trước bài 3 và trả lời các câu hỏi sau

? Vì sao tư sản chống quý tộc phong kiến

? Qua các tác phẩm của mình các tác giả văn hoá phục hưng muốn nói lên điều gì

Vì sao xuất hiện cải cách tôn giáo

Trang 7

Tuần : 02 Ngày soạn : 26/8/2011

Tiết : 03 Ngày dạy : 29/8/2011

Bài 3: CUỘC ĐẤU TRANH CỦA GIAI CẤP TƯ SẢN CHỐNG PHONG KIẾN

THỜI HẬU KÌ TRUNG ĐẠI Ở CHÂU ÂU

I Mục tiêu.

1 Kiến thức

Giúp học sinh hiểu: Giai cấp tư sản đang lên có thể lực về kinh tế nhưng chưa có vai trò về chínhchính trị nên muốn hình thành tư tưởng riêng của mình, phù hợp với lợi ích và lối sống của mình Họ đã đấu tranh với giai cấp phong kiến để khôi phục lại nền văn hoá

cổ đại Hy lạp- Rô ma-> tiến hành cải cách tôn giáo

2 Kiểm tra bài cũ ? Trình bày vắn tắt trên bản đồ các cuộc phát kiến lớn về địa lý.

- 3 cuộc phát kiến lớn của Vaxco đa Gama, Cô lôm bô, Magienlăng

- Giới thiệu bài: Đến thời trung đại bộ mặt kinh tế của các nước châu Âu đã thay đổi

phong trào cải cách tôn giáo diễn ra như thế nào? Tiết học hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu

Phong trào văn hoá Phục Hưng (Thế kỷ

XIV-XVII) đã diễn ra như thế nào Học sinh

Trang 8

? Nguyên nhân nào dẫn đến phong trào văn

hoá phục hưng

- Đến thời kỳ trung đại, bộ mặt kinh tế của

các nước Châu Âu đã thay đổi Quan hệ sản

xuất Tư bản chủ nghĩa đã được hình thành

từ trong lòng chế độ phong kiến Sự tiến bộ

về KHKT đã giúp con người thoát khỏi tình

trạng lạc hậu, nhận thức được bản chất của

+ Phê phán xã hội phong kiến và giáo hội

+ Đề cao giáchính trị của con người

+ Đòi tự do cá nhân

? Kể tên những nhà văn hoá " những con

người khổng lồ" mà em biết? Qua tác phẩm

họ muốn nói gì?

Giáo viên: Sử dụng các tác phẩm văn học,

những câu chuyện liên quan đến khắc hoạ

? Trình bày ý nghĩa của phong trào văn hoá

phục hưng?

- Học sinh quan sát hình 6

G: Một số nhân vật lịch sử: Cô pec ních…

? Nguyên nhân nào dẫn đến các cuộc cải

cách tôn giáo?

- Từ thời Côlôvít trở đi vương quyền gắn

chặt với thần quyền Giáo hội là chỗ dựa

vững chắc của chế độ phong kiến, giáo lý

của nó là hệ tư tưởng của giai cấp phong

kiến

Phong trào cải cách tôn giáo đã diễn ra như

thế nào Học sinh đọc sách giáo khoa

- Đến thời hậu kỳ trung đại giáo hội trở nên

thối nát phản động Đối với giai cấp tư sản,

giáo hội trở thành một thế lực kinh tế XÃ

HộI cản trở hoạt động sản xuất kinh doanh

của họ

- Cần có một giáo hội mới phù hợp với thời

đại => nổ ra phong trào cải cách tôn giáo

? Người khởi xướng phong trào cải cách tôn

giáo là ai? Cuộc cải cách có nội dung như

- Khôi phục tinh hoa văn hóa cổ đại Hi Lạp

và Rô ma và phát triển hơn nữa

c Ý nghĩa.

- Phát động quần chúng đấu tranh chống lại

xã hội phong kiến

- Mở đường cho sự phát triển văn hóa châu

Âu và nhân loại

2 Phong trào cải cách tôn giáo.

- Sự thốngchính trị về tư tưởng, giáo lí của chế độ phong kiến là lực cản đối với giai cấp tư sản

b Nội dung cải cách.

- M Lu-thơ lên án những hành vi đồi bại của Giáo hoàng, bãi bỏ những thủ tục, nghi

lễ phiền toái

- Can-vanh hình thành giáo phái mới là đạo Tin lành

Trang 9

giai cấp tư sản chấp nhận không?

- Đòi xoá bỏ các cơ sở kinh tế của nhà thờ,

thủ tiêu địa vị quý tộc, ông cổ vũ khuyến

khích làm giàu=> Giai cấp tư sản ủng hộ

? Ki Tô giáo có vai trò như thế nào trong xã

hội Châu Âu?

- Có cuộc sống vật chất như một thế lực

phong kiến

- Là công cụ thốngchính trị nhân dân

=> Cuộc đấu tranh rộng lớn ở Đức mà sử

gọi là" chiến tranh nông dân Đức" là cuộc

đấu tranh vũ trang đầu tiên của nông dân

dưới ngọn cờ của tư sản chống phong kiến

ở Châu Âu

- Đạo Ki-tô bị chia thành Cựu giáo và Tân giáo, mâu thuẫn và xung đột với nhau làm bùng nổ chiến tranh nông dân Đức

3 Chiến tranh nông dân Đức.

- Đến thế kỉ XVI, thị dân có thế lực bị phong kiến kìm hãm

- Ảnh hưởng của cải cách tôn giáo của thơ

- Vì sao xuất hiện phong trào văn hoá phục hưng?

- Ý nghĩa của phong trào cải cách tôn giáo?

- Học bài cũ theo nội dung câu hỏi sách giáo khoa

- Làm các bài tập 1, 2 ở Sách bài tập

- Tìm hiểu trước nội dung bài 4 và trả lời các câu hỏi sau:

? Sự xác lập của chế độ phong kiến ở Trung Quốc

Tuần : 02 Ngày soạn : 26/8/2011

Tiết : 04 Ngày dạy : 03/9/2011

Bài 4: TRUNG QUỐC THỜI PHONG KIẾN

I Mục tiêu.

1 Kiến thức

- Trên cơ sở sản xuất phát triển, xã hội đã phân hoá thành 2 giai cấp địa chủ và nông dân

Xã hội phong kiến hình thành

+ Dưới triều nhà Tần sau đó là nhà Hán, chế độ phong kiến đã được xác lập và phát triển,

bộ máy nhà nước được hình thành từ trung ương đến địa phương Đồng thời các vua Tần-

Trang 10

Hán ra sức mở rộng bờ cõi bằng các cuộc chiến tranh xâm lược Trong đó có người Việt cổ

+ Thời Tần – Hán Nho giáo phát triển, là công cụ tinh thần để bảo vệ chế độ.

? Nêu nguyên nhân xuất hiện phong trào văn hoá phục hưng?

- Phục hưng là phục hưng lại tinh thần của nền văn hoá cổ Hy Lạp Rô ma và từ đó sáng tạo bên nền văn hoá của giai cấp tư sản

- Ý nghĩa: Kinh thánh nhà thờ không còn là chân lý nó thực sự là 1 cuộc CM tiến bộ vĩ đại

mở đường cho sự phát triển cao hơn của văn hoá Châu Âu và văn hoá nhân loại Đây là cuộc đấu tranh công khai đầu tiên của giai cấp tư sản chống lại giai cấp phong kiến

Ở Trung Quốc xã hội phong kiến được hình thành như thế nào? xã hội phong kiến Trung Quốc có đặc điểm gì khác so với xã hội phong kiến châu Âu Tiết học hôm nay chúng ta đi tìm hiểu

Xã hội phong kiến Trung Quốc được hình

thành như thế nào? Học sinh đọc sách giáo

khoa

? Đến thời Xuân Thu-Chiến Quốc trong sản

xuất ở TQ có những tiến bộ gì?

- Sử dụng công cụ bằng sắt

- Những tiến bộ trong sản xuất đã tác động

đến xã hội, giai cấp địa chủ xuất hiện

- Nông dân bị phân hoá

? Những tiến bộ đó làm cho xã hội biến đổi

1 Sự hình thành xã hội phong kiến ở Trung Quốc.

a Những biến đổi trong sản xuất.

- Đến thời Xuân Thu – Chiến Quốc Công

cụ bằng sắt là chủ yếu làm cho năng suất

và diện tích tăng

b Biến đổi trong xã hội.

Trang 11

ra sao?

? Em hiểu thế nào là giai cấp địa chủ?

? G/c nông dân bị phân hoá ra sao?

- Nông dân tự canh: Là những nông dân

công xã không có ruộng nhận ruộng của địa

tác dụng gì cho xã hội phong kiến?

? Cơ cấu tổ chức bộ máy nhà nước ra sao?

Sơ đồ bộ máy nhà nước

Hoàng đế

Thừa tướng Thái uý

(quan văn) (quan võ)

Thái thú(Đứng đầu quận)

Huyện lệnh(Đứng đầu huyện)

? Em có nhận xét gì về bộ máy nhà nước

thời phong kiến?

- Nhà nước phong kiến Trung Quốc là chính

quyền phong kiến tập trung

: Phát triển kinh tế gắn liền với sự thăng

trầm của các triều đại( t/c phân kỳ)

? Tổ chức bộ máy nhà nước có gì biến

chuyển?

- Tổ chức quan lại bằng hình thức thi cử

: Cuối thời Hán TQ hỗn loạn nông dân nổi

dậy chống chính quyền phong kiến quan lại

chia nước thành nhiều quốc gia nhỏ cuối thế

kỷ VI TQ thống nhất dưới nhà Tuỳ sau đó

Lý Uyên cướp ngôi lập ra nhà Đường

? Nêu vài nét về kinh tế? Tại sao nói thời

Đường là thời thịnhchính trị của TQ

- Nội dung chính sách quân điền nhà nước

đem ruộng công, bỏ hoang cho nông dân

cấy, nông dân phải nộp thuế

? TQ có mối quan hệ đối ngoại như thế nào?

- Quan lại, nông dân giàu chiếm nhiều ruộng, có quyền lực trở thành địa chủ

- Nông dân mất ruộng phải nhận ruộng của địa chủ trở thành tá điền

⇒ Quan hệ sản xuất phong kiến hình thành

2 Xã hội Trung Quốc thời Tần-Hán.

Trang 12

- Mở rộng bờ cõi thiện hơn.

- Cử người cai quản các địa phương

- Mở nhiều khoa thi để chọn nhân tài

- Giảm thuế chia ruộng cho nông dân

- Xã hội phong kiến ở Trung Quốc được hình thành như thế nào?

- Sự thịnh vượng của Trung Quốc dưới thời Đường được biểu hiện ở những mặt nào?

- Về nhà học bài theo nội dung câu hỏi sách giáo khoa

- Làm các bài tập ở Sách bài tập

- Tìm hiểu trước các mục 4, 5, 6 và trả lời các câu hỏi sau:

? Chính sách caichính trị của nhà Tống và nhà Nguyên có điểm gì khác nhau Vì sao có sự khác nhau đó

Trang 13

Tuần : 03 Ngày soạn : 02/9/2011

Tiết : 05 Ngày dạy : 05/9/2011

Tiết 5: TRUNG QUỐC THỜI PHONG KIẾN

( Tiết 2)

I Mục tiêu.

1 Kiến thức

- Trên cơ sở sản xuất phát triển, xã hội đã phân hoá thành 2 giai cấp địa chủ và nông dân

Xã hội phong kiến hình thành

+ Dưới triều nhà Tần sau đó là nhà Hán, chế độ phong kiến đã được xác lập và phát triển,

bộ máy nhà nước được hình thành từ trung ương đến địa phương Đồng thời các vua Tần- Hán ra sức mở rộng bờ cõi bằng các cuộc chiến tranh xâm lược Trong đó có người Việt cổ

+ Thời Tần – Hán Nho giáo phát triển, là công cụ tinh thần để bảo vệ chế độ

? Xã hội phong kiến TQ đã được hình thành như thế nào?Sự thịnh vượng của TQ dưới thời nhà Đường được biểu hiện ở những mặt nào?

- Đồ sắt xuất hiện-> năng suất lao động- xã hội xuất hiện 2 giai cấp: Giai cấp địa chủ và nông dân lĩnh canh

- Nhà Đường: Tổ chức bộ máy nhà nước hoàn thiện hơn và là 1 nước phát triển mạnh nhất Châu Á lúc bấy giờ

Trang 14

-Giới thiệu bài: Xã hội phong kiến Trung Quốc đã được hình thành, dưới thời Đường TQ

đã phát triển thịnh vượng, thời Tống, Nguyên, Minh-Thanh TQ có chuyển biến ra sao…

? Sau thời nhà Đường đến thời nhà Tống,

TQ đã có những thay đổi như thế nào?

- Nhà Tống thống nhất đất nước kinh tế có

nhiều cải cách song không mạnh như thời

nhà Đường

? Trình bày những chính sách của nhà Tống

để ổn định đời sống của nhân dân

? Dưới thời Nguyên TQ có những biến

chuyển gì?

- Nhân dân TQ đã nhiều lần nổi dậy chống

lại ách thốngchính trị của nhà Nguyên

? Những chính sách phân biệt đối xử chủng

tộc của nhà Nguyên ra sao?

- Học sinh trình bày theo sách giáo khoa

? Nhà Minh được thành lập như thế nào?

-> Đó là 1 quy luật và vai trò của các cuộc

khởi nghĩa nông dân dẫn đến 1 triều đại mới

hình thành, Chu Nguyên Chương lên ngôi

hoàng đế

? Nhà Minh có chính sách caichính trị ra

sao?

? Kể tên cuộc khởi nghĩa tiêu biểu và nêu

diễn biến cuộc khởi nghĩa đó?

- Cuộc khởi nghĩa của Lý Tự Thành mở ra 1

triều đại mới- ( Triều đại Mãn Thanh)

? Trình bày chính sách đối ngoại, đối nội

của nhà Thanh

? Nêu nguy cơ của chủ nghĩa thực dân đối

với TQ?

- Công thương ngừng phát triển mầm mống

kinh tế tư bản chủ nghĩa cũng dần xuất hiện

- Quảng Châu là thương cảng lớn nhất

? Tóm lại: Sự suy yếu của xã hội phong

kiến TQ cuối thời Minh- Thanh được biểu

hiện như thế nào?

? Nêu hiểu biết của em về nho giáo?

? Nêu những thành tựu lớn về văn hoá, khoa

4 Trung Quốc thời Tống - Nguyên.

a Thời Tống.

- Miễn giảm thuế, sưu dịch

- Mở mang thuỷ lợi

- Phát triển thủ công nghiệp

- Có nhiều phát minh

b Nhà Nguyên.

- Phân biệt đối xử giữa các dân tộc

- Nhân dân nổi dậy khởi nghĩa

- 1644, nhà Thanh được thành lập

b Biến đổi xã hội cuối thời Minh – Thanh.

- Vua quan sa đoạ

- Nông dân đói khổ

c Biến đổi về kinh tế.

Trang 15

học kỹ thuật của nhân dân TQ thời phong

kiến

- Văn hoá: văn học, sử học

Giáo viên: tóm tắt sơ lược về tiểu sử của

những nhà văn hoá với tác phẩm của họ

- Hội hoạ, kiến trúc, điêu khắc, thủ công mỹ

nghệ…minh hoạ bằng hình 9 sách giáo

khoa

+ Đạo tam cương: Vua-tôi, chồng-vợ,

cha-con

+ Đạo Ngũ thường: Nhân, nghĩa, lễ, trí, tín

- Thủ công nghiệp phát triển

- Mầm mống kinh tế Tư bản chủ nghĩa xuất hiện

- Buôn bán với nước ngoài được mở rộng

6 Văn hoá, khoa học - kỹ thuật Trung Quốc thời phong kiến.

a Văn hoá.

- Tư tưởng: Nho giáo trở thành hệ tư tưởng

và đạo đức của giai cấp phong kiến

- Kỹ thuật đống tàu, luyện sắt, khai mỏ

có nhiều đóng góp cho nhân loại

- Trình bày những thay đổi của xã hội Trung Quốc cuối thời Minh - Thanh?

- Văn hoá, khoa học - kỹ thuật Trung Quốc thời phong kiến có những thành tựu gì?

- Làm các bài tập còn lại ở Sách bài tập

- Tìm hiểu trước nội dung của bài 5 và trả lời các câu hỏi sau:

? Các tiểu vương quốc đầu tiên đã được hình thành từ bao giờ và ở những khu vực nào trên đất nước Ân Độ

? Nêu những chính sách caichính trị của người Hồi giáo và người Mông cổ ở Ấn Độ

Tuần : 03 Ngày soạn : 02/9/2011

Tiết : 06 Ngày dạy : 10/9/2011

Bài 5 ẤN ĐỘ THỜI PHONG KIẾN

I Mục tiêu.

1 Kiến thức

Trang 16

- Giáo viên khái quát cho học sinh thấy tiến trình ra đời của nhà Tống, Nguyễn, học sinh nắm được Ấn Độ là một nước có nền văn minh lâu đời, phát triển cao cùng với TQ có ảnh hưởng đến các nước ở Châu Á và Thế giới.

- Văn hoá Ấn Độ có ảnh hưởng trực tiếp đến Việt Nam, tạo nên mối quan hệ kinh tế văn hoá giữa hai nước

? Những mầm mống kinh tế tư bản chủ nghĩa dưới thời Minh - Thanh đã được nảy sinh như thế nào?

3 Dạy bài mới - Giới thiệu bài: Đất nước Ấn Độ có trang sử đầu tiên như thế nào?

Xã hội phong kiến được hình thành ra sao? Tại sao Ấn Độ được coi là cái nôi văn minh lớn của loài người…

Giáo viên: Quan sát trên bản đồ ta thấy lãnh

thổ Ấn Độ như 1 hình tam giác ngược 2 bên

giáp biển, cạnh phía Bắc nối với Châu Á

nhưng lại bị dãy núi cao nhất Thế giới ngăn

cách( dãy Himanaya) nên gần như một bán

đảo nhỏ hay còn gọi là tiểu lục địa Nam Á

? Các tiểu vương quốc đầu tiên đã được

hình thành bao giờ và khu vực nào trên đất

Ấn Độ?

? Sau TK III trước Công nguyên trở đi tình

hình nước Ấn Độ ra sao?

- Bị chia cắt thành nhiều quốc gia nhỏ

loạn lạc, phân tán đến TK IV mới được

thống nhất bằng vương triều Gup-ta

? Sự phát triển của Ấn Độ dưới vương triều

1 Ấn Độ thời phong kiến.

a Vương triều GiúpTa (TK IV - VI).

- Công cụ bằng sắt được sử dụng rộng rãi, kinh tế - xã hội, văn hóa phát triển

Trang 17

Gup-ta được biểu hiện như thế nào?

- Phát cả về kinh tế-xã hội, văn hoá truyền

thống Ấn Độ ( trải qua 9 đời vua)

- Biết sử dụng rộng rãi công cụ bằng sắt:

cột sắt, pho tượng phật bằng đồng cao 2m…

- Vương triều Gup-ta bị diệt vong

- Ấn Độ bị người nước ngoài xâm lược

thốngchính trị

? Em hãy nêu những chính sách caichính trị

của người Hồi giáo caichính trị ở Ấn Độ

- Họ ra sức chiếm đoạt ruộng đất, thi hành

việc cấm đoán nghiệt ngã đạo Hin-đu, làm

cho mâu thuẫn dân tộc trở lên căng thẳng

? Đầu TK thứ XVI người Mông Cổ đã tấn

công Ấn Độ lập vương triều nào?

- Mô-gôn

? Nêu chính sách caichính trị của vương

triều này

- Thực thi nhiều biện pháp nhằm xoá bỏ sự

kỳ thị tôn giáo thủ tiêu đặc quyền hồi giáo

khôi phục kinh tế và phát triển văn hoá Ấn

Độ

Giáo viên: Vương triều Mô-gôn tồn tại đến

giữa TK XIX thì bị thực dân Anh đến xâm

lược, lật đổ Từ đó Ấn Độ trở thành thuộc

địa của Anh

? Ấn Độ là một đất nước có nền văn hoá

như thế nào?

- Có nền văn hoá lâu đời

- Là một trong những trung tâm văn minh

lớn nhất của loài người

? Vì sao Ấn Độ được coi là một trong

những trung tâm của văn minh nhân loại?

- Được hình thành từ sớm ( Khoảng thiên

niên kỷ III trước công nguyên )

- Có nền văn hoá phát triển phong phú 1 số

thành tựu vẫn được sử dụng đến ngày nay

- Có ảnh hưởng tới quá trình phát triển lịch

sử và văn hoá của các dân tộc Đông Nam Á

? Người Ấn Độ sớm đã hình thành chữ viết

- Đầu thế kỉ VI, vương triều Gúp-ta bị diệt vong, sau đó luôn bị nước ngoài xâm lược, caichính trị

b Vương triều Hồi giáo Đêli (XII - XVI).

- Thế kỉ XII, Thổ Nhĩ Kì xâm lược Ấn Độ lập ra triều Hồi giáo Đê-li

- Chiếm ruộng đất, cấm đoán đạo Hin- đu

c Vương triều Môgôn (TK XVI - giữa thế kỉ XIX).

- Thế kỉ XVI, người Mông Cổ xâm chiếm

Ấn Độ lập vương triều Mô-gôn

- Xoá bỏ kỳ thị tôn giáo

- Khôi phục kinh tế phát triển văn hoá

- Giữa thế kỉ XIX: Ấn Độ trở thành thuộc địa của thực dân Anh

Vê Văn học: giáo lý, sử thi, thơ ca…

- Kiến trúc: ảnh hưởng sâu sắc của các tôn giáo (Kiến trúc: Hin Đu và phật giáo), thể hiện ở các đền thờ, ngôi chùa độc đáo

Trang 18

riêng của mình, phổ biến nhất là loại chữ

nào?

? Hãy kể tên các tác phẩm văn học nổi tiếng

của Ấn Độ mà em biết?( giáo viên: thơ

: Các nước Đông Nam Á ngày nay vẫn còn

được lưu giữ công trình này: Giới thiệu

- Lập niên biểu các giai đoạn phát triển lịc sử lớn của ấn Độ?

- Trình bày những thành tựu lớn về văn hoá mà người ấn Độ đạt được?

- Làm các bài tập ở sách bài tập

- Soạn trước bài 6 và trả lời các câu hỏi sau:

? ĐNA gồm những nước nào, có những điều kiện tự nhiên ra sao?

? Các giai đoạn phát triển lịch sử lớn của khu vực ĐNA

Trang 19

Tuần : 04 Ngày soạn : 09/9/2011

Tiết : 07 Ngày dạy : 12/9/2011

Bài 6: CÁC QUỐC GIA PHONG KIẾN ĐÔNG NAM Á

I Mục tiêu.

1 Kiến thức.

- Học sinh cần hiểu được khu vực Đông Nam Á hiện nay gồm những nước nào Tên gọi và

vị trí địa lý của các nước này có những điểm gì tương đồng với nhau để tạo thành khu vực riêng biệt

- Các giai đoạn phát triển lịch sử lớn của khu vực

? Trình bày nét cơ bản của Ấn Độ thời phong kiến?

- Những trang sử đầu tiên, Ấn Độ thời phong kiến, văn hoá Ấn Độ

- Giới thiệu bài: ở phương đông có những quốc gia phong kiến nào? Các quốc gia này

được hình thành ra sao? Bài hôm nay chúng ta tìm hiểu

Trang 20

? Khu vực Đông Nam Á hiện nay gồm

những nước nào?

- Gồm 11 nước: Việt Nam, Lào, Campuchia,

Thái Lan, Miamma, Malaixia, Xingapo,

Inđônêxia, Philippin, Brunây và nước Đông

Ti Mo

: Nước Đông Ti-mo được hình thành vào

tháng 5/2002

? Các nước trong khu vực Đông Nam Á có

điều kiện tự nhiên như thế nào?

- Ảnh hưởng chủ yếu của gió mùa tạo lên 2

mùa rõ rệt mùa khô và mùa mưa

? Thế nào là gió mùa?

? Hãy cho biết điều kiện tự nhiên có thuận

lợi và khó khăn gì cho sự phát triển ở Đông

Nam Á

- Thuận lợi cho trồng lúa nước cây ăn củ, ăn

quả khá

Giáo viên: Tuy bị ảnh hưởng chung về gió

mùa nhưng Đông Nam Á được coi là 1 khu

vực địa lý- lịch sử- văn hoá, gió mùa ảnh

hưởng tới khí hậu, cảnh quan thực vật động

vật và đời sống kinh tế phong tục tập quán

Vì vậy cây lương thực chủ yếu của các nước

là cây lúa nước

? Thời kỳ đồ đá, người ta đã tìm thấy điều

gì?

- Dấu vết con người

? Dân cư Đông Nam Á biết sử dụng rộng

rãi đồ sắt vào thời gian nào?

- Những TKỷ đầu công nguyên giáo viên

dùng bản đồ giới thiệu khoảng thời gian và

một số quốc gia

? Thời kỳ nào các quốc gia phong kiến phát

triển thịnh vượng

- Nửa sau thế kỷ XVII đầu XVIII

? Thế kỷ XIII do sự tấn công của người

Mông Cổ người Thái đã thiên di như thế

nào?

- Xuống phía Nam

? Đến thế XVIII tình hình các nước trong

khu vực Đông Nam Á ra sao?

1 Điều kiện tự nhiên.

- Khu vực Đông Nam Á gồm có 11 nước

- Chịu ảnh hưởng của gió mùa, có mùa khô và mùa mưa

- Thuận lợi: nông nghiệp phát triển

- Khó khăn: có nhiều thiên tai

2 Sự hình thành các quốc gia ở Đông Nam Á.

- Từ thế kỉ X - đầu thế kỉ XVIII, là thời kì phát triển thịnh vượng

- Từ nửa sau thế kỉ XVIII, các quốc gia

Trang 21

- Suy yếu nhưng xã hội phong kiến vẫn còn

tồn tại

- Cuối cùng trở thành thuộc địa của các

nước phương Tây

Giáo viên: Đến giữa TK XIX hầu hết các

quốc gia Đông Nam Á trừ Thái Lan đều trở

thành thuộc địa của chủ thực dân

phong kiến Đông Nam Á suy yếu

- Đến giữa thế kỉ XIX trở thành thuộc địa của tư bản phương Tây

- Soạn trước bài mới và trả lời câu hỏi sau:

? Lập niên biểu các giai đoạn lịch sử lớn của Cămpuchia và Lào

Tuần : 04 Ngày soạn : 09/9/2011

Tiết : 08 Ngày dạy : 17/9/2011

CÁC QUỐC GIA PHONG KIẾN ĐÔNG NAM Á ( tiết 2)

I Mục tiêu.

1 Kiến thức

- Học sinh cần hiểu được khu vực Đông Nam Á hiện nay gồm những nước nào Tên gọi và

vị trí địa lý của các nước này có những điểm gì tương đồng với nhau để tạo thành khu vực riêng biệt

- Các giai đoạn phát triển lịch sử lớn của khu vực

Trang 22

2 Học sinh.

2 Kiểm tra bài cũ.

? Sự hình thành và phát triển của các quốc gia phong kiến Đông Nam Á?

- Thời kỳ các quốc gia phong kiến thịnh vượng nhất là thế kỷ XVIII

- Người Thái di cư xuống phía Nam hình thành lên 2 vương quốc Sukhôthay (Thái Lan)

và Lạn Xạng (Lào)

- Thế kỷ XVIII các nước phong kiến suy yếu

- Nửa sau TK XIX trở thành thuộc địa của các nước phương Tây

3 Bài mới.

Giới thiệu: Người đầu tiên lập nên vương quốc Căm-pu-chia và Lào là tộc người nào?

Các thời kỳ của họ ra sao….hôm nay ta sẽ đi tìm hiểu cụ thể những nét chính

? Campuchia là một trong những nước có

lịch sử như thế nào ở thời cổ- trung đại?

- Có lịch sử lâu đời và phát triển nhất

Giáo viên: Thời tiền sử Campuchia ngày

nay đã có một bộ phận cư dân cổ Đông Nam

Á sinh sống ( gọi là người Mông Cổ) Họ đã

xây dựng lên nhà nước phù Nam và tồn tại

đến TK VI

? Người Khơ me có nguồn gốc như thế nào?

- Là 1 bộ phận của cư dân cổ Đông Nam Á

xây dựng nên nhà nước Chân lạp

- Người Khơ-me thạo những công việc gì?

- Giỏi săn bắn, quen đào ao, đắp hồ trữ

nước

? Họ đã tiếp thu văn hoá Ấn Độ ra sao?

- Biết khắc bia bằng chữ Phan

? Thời Ăng- co là thời kỳ như thế nào?

-> Phát triển IV-> XV

? Vì sao lại gọi là thời kỳ Ăng-co?

- Vì kinh đô của vương quốc là Ăng-co, ở

đây xây dựng nhiều công trình kiến trúc lớn

Ăng co vat ( chủ nho sách giáo khoa)

? Những chính sách đối nội để phát triển

nông nghiệp và chính sách đối ngoại của họ

như thế nào?

? Sau thời kỳ Ăng-co đất nước Campuchia

3 Vương quốc Cam-pu-chia.

a Thời kì Chân Lạp.

- Thế kỷ VI vương quốc Chân của người Khơ-me ra đời

b Thời kỳ Ăngco (Từ TK I X – XV).

- Nông nghiệp phát triển

- Xây dựng các công trình kiến trúc độc đáo(Ăng-co Vát, Ăng-co Thom)

- Lãnh thổ mở rộng

* Sau thời kỳ Ăngco Cam-pu-chia bước vào giai đoạn suy yếu kéo dài, đến năm

1863 thì bị Pháp xâm lược

4 Vương quốc Lào.

- Người Lào Thơng là tộc người đầu tiên

Trang 23

gặp trở ngại gì?

- Suy yếu, bị xâm lược

? Chủ nhân đầu tiên của người Lào là ai?

- Là người Lào Thượng

? Họ sáng tạo ra những gì?

- Chum để đựng tro người chết sau khi đã

được hoả thiêu

? Người Lào lùn thống nhất các bộ lạc lại

tạo thành nước nào?

- Lạn Xang (Triệu Voi)

? TK nào vương quốc Lạn Xạng bước vào

giai đoạn thịnh vượng

- TK XV->XVII

? Đọc phần chủ nhỏ? thời kỳ nào bị suy

yếu?

- TK XVIII-> người Xiêm xâm chiếm đến

khi TD Pháp xâm lược biến thành thuộc địa

- Đối ngoại: Giữ mối hoà hiếu với các nước láng giềng Kiên quyết chống xâm lược

- XVIII suy yếu bị Xiêm thôn tính, thế kỷ XIX bị thực dân Pháp đô hộ

- Soạn trước bài 7 vào vở soạn và trả lời câu hỏi

? So sánh sự giống và khác nhau giữa xã hội phong kiến phương Đông với phương Tây

Trang 24

Tuần : 05 Ngày soạn : 16/9/2011

Tiết : 09 Ngày dạy : 19/9/2011

Bài 7 NHỮNG NÉT CHUNG VỀ XÃ HỘI PHONG KIẾN

I Mục tiêu.

1 Kiến thức

Giúp học sinh nắm được

- Nền tảng kinh tế và 2 giai cấp cơ bản trong xã hội phong kiến

- Thể chế chínhchính trị của nhà nước phong kiến

Câu 1: Nêu lịch sử phát triển của vương quốc phong kiến Lào

Câu 2: Lập niên biểu sự phát triển của vương quốc Lào

- Giới thiệu bài: Xã hội phong kiến châu Âu và phương Đông có những nét chung gì?

Xã hội phong kiến có các giai cấp gì? Bài hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu

Trang 25

Hoạt động của Thầy và Trò Kiến thức cần nắm

? Qua việc học các bài sự hình thành Xã hội

phong kiến ở Châu Âu, Xã hội phong kiến

Trung Quốc và Đông Nam Á em hiểu như

thế nào là Xã hội phong kiến

- Xã hội phong kiến là chế độ xã hội tiếp sau

xã hội cổ đại Nó được hình thành trên cơ sở

tan rã của xã hội cổ đại

- Xã hội phong kiến có 2 giai cấp

+ Phương Tây: Lãnh chúa>< nông nô

+ Phương Đông: Địa chủ >< nông dân

- Thể chế chínhchính trị: Do nhà vua đứng

đầu

? Xã hội phong kiến Phương Đông được

hình thành như thế nào?(thời gian, lịch sử)?

? Xã hội phong kiến Phương Tây được hình

thành và phát triển như thế nào?

? Xã hội phong kiến Phương Đông và

Phương Tây có gì khác nhau

- Về nhà nước đều theo chế độ quân chủ

Song ở giai đoạn đầu quyền lực nhà vua rất

hạn hẹp, thực chất chỉ là một lãnh chúa lớn-

Chế độ phân quyền phong kiến TK XV các

quốc gia phong kiến thống nhất quyền hành

mới thốngchính trị trong tay vua

Học sinh theo dõi mục 2 sách giáo khoa

? Cơ sở kinh tế của Xã hội phong kiến là gì?

- Nền kinh tế nông nghiệp là chủ yếu

? Xã hội phong kiến ở Phương Đông và

Phương Tây về mặt XÃ Hội như thế nào?

- Trong Xã hội phong kiến ở Phương Đông

và Phương Tây đều có 2 giai cấp cơ bản, tên

gọi tuy khác nhau Và vì thế thân phận của

hai giai cấp này ở mỗi nơi cũng không giống

nhau

? Phương thức bóc lột của giai cấp

thốngchính trị là gì?

Giáo viên: Tuy nhiên ở Châu Âu khi thành

1 Cơ sở kinh tế, xã hội của xã hội phong kiến.

- Cơ sở kinh tế chủ yếu là sản xuất nông nghiệp, kết hợp với chăn nuôi và một số nghề thủ công

- Sản xuất nông nghiệp đóng kín trong công xã nông thôn hay lãnh địa

- Ruộng đất nằm trong tay lãnh chúa hay địa chủ, giao cho nông dân hay nông nô sản xuất

- Xã hội: hai giai cấp+ Địa chủ - nông dân

+ Lãnh chúa - nông nô

- Địa chủ lãnh chúa, bóc lột nông dân và nông nô bằng địa tô

- Riêng xã hội phong kiến phương Tây, từ thế kỉ XI, công thương nghiệp phát triển

2 Nhà nước phong kiến.

- Thể chế nhà nước do vua đứng đầu được gọi là chế độ quân chủ

- Hầu hết các quốc gia phong kiến đều

Trang 26

thị trung đại xuất hiện => Nền kinh tế công

thương nghiệp phát triển

->Một tầng lớp mới ra đời: Thị dân

Học sinh theo dõi mục 3 sách giáo khoa

? Trong Xã hội phong kiến có những giai

cấp nào? Quan hệ giữa các giai cấp ra sao?

- Giai cấp thốngchính trị: Địa chủ, lãnh

chúa

- Giai cấp bị thốngchính trị: Nông dân, nông

nô

Giai cấp thốngchính trị thiết lập bộ máy nhà

nước do vua đứng đầu và đàn áp các giai cấp

khác

? Thể chế Xã hội phong kiến như thế nào?

? Thế nào là chế độ quân chủ?

- Vua thâu tóm nắm giữ mọi quyền hành

? Ở Phương Đông và Phương Tây nhà nước

phong kiến có gì khác nhau?

- Phương Đông: Nhà nước quân chủ chuyên

chế hoàn thiện, nhà vua chuyên chế có thêm

quyền lực…

- Phương Tây: Giai đoạn đầu quyền lực nhà

vua rất hẹp-> Đó là chế độ phong kiến phân

quyền

theo chế độ quân chủ

- Chế độ quân chủ ở phương Đông và châu

Âu có sự khác biệt nhau về mức độ và thời gian

- Lập bảng so sánh chế độ phong kiến PĐ và châu Âu

- Mối quan hệ giữa các giai cấp trong Xã hội phong kiến

- Làm các bài tập ở sách bài tập của bài 7

- Tiết sau chữa bài tập lịch sử:

+ Xem lại toàn bộ kiến thức từ bài 1 đến bài 7

+ Hoàn thành tất cả các bài tập ở sách bài tập và các bài tập giáo viên ra trong từng tiết dạy

Tuần : 05 Ngày soạn : 16/9/2011

Tiết : 10 Ngày dạy : 24/9/2011

LÀM BÀI TẬP LỊCH SỬ

I Mục tiêu.

Trang 27

- Giáo dục cho học sinh nhận thức được quá trình phát triển của lịch sử thế giới.

- Tôn trọng những thành tựu của văn hoá nhân loại

- Làm các bài tập trong sách giáo khoa

- Sự hình thành và phát triển của xã hội phong kiến phương Đông và châu Âu?

- Trình bày cơ sở kinh tế, xã hội của XHPK?

Để giúp các em củng cố toàn bộ hệ thống kiến thức của lịch sử trung đại tiết hôm nay chúng ta sẽ làm bài tập lịch sử

Hoạt động của Thầy và Trò Kiến thức cần nắm

- Gv: Treo lược đồ về các cuộc phát kiến

lớn về địa lý Sau đó yêu cầu 3 em lên

trình bày lại các cuộc phát kiến địa lý đó:

- HS: Lần lượt trình bày qua lược đồ

- Gv: Nhận xét và cho điểm

- Gv: Hệ quả của các cuộc phát kiến địa

lý?

* Các cuộc phát kiến địa lớn:

- 1487: Điaxơ vũng qua cực nam chõu Phi

- 1498: Vascô đơ Gama đến Ấn Độ

- 1492: Cô lôm bô Mĩ

- 1519 – 1522: Magienlan đi quanh Trái Đất

* Hệ quả:

- Tìm ra những con đường mới

- Đem lại cho giai cấp tư sản những món lợi khổng lồ

- Mở rộng thị trường của các nước châu Âu

* Nguyên nhân của phong trào văn hóa

Trang 28

- Gv: Trình bày nguyên nhân dẫn đến

phong trào văn hoá Phục hưng? Phục

hưng là gì?

- Hs: Trình bày cá nhân

(- Phục hưng: Khôi phục lại giáchính trị

của nền văn hoá Hi Lạp và Rôma cổ đại.)

- Gv: Trung Quốc thời cổ đại đó trải qua

các triều đại nào?

- Hs: Xem bảng niên biểu – SGK T11

- Gv: Xã hội phong kiến Trung Quốc đó

được hình thành như thế nào? Hãy vẽ sơ

đồ để làm rõ sự biến đổi giai cấp và sự

hình thành xã hội phong kiến ở Trung

Quốc?

- Hs: Tự vẽ

- Gv: Nhận xét và cho điểm

- Gv: Tại sao nói: Dưới thời nhà Đường,

TQ trở thành một quốc gia phong kiến

cường thịnh nhất châu Á?

- Gv: Trình bày những thành tựu văn hoá

của Trung Quốc thời phong kiến?

- Hs: Nêu các thành tựu về văn học, sử

học nghệ thuật điêu khắc, hội hoạ với

nhiều tác giả, tác phẩm tiêu biểu

- Gv: Lập bảng thống kê các triều đại

phong kiến Ấn Độ: Gúpta, Hồi giáo

Đê-li, Mô gôn?

Gv: Kể tên các quốc gia Đông Nam Á

hiện nay? Trình bày những điểm tương

đồng của các nước ĐNA về điều kiện tự

nhiên, các loại cây trồng?

Phục hưng:

- Chế độ Pk kìm hãm sự phát triển của xã hội

- Giai cấp tư sản có thế lực kinh tế nhưng không có địa vị xó hội

Hồi giáo Đê-li Thế kỉ XII – TK XVI

Mô gôn Thế kỉ XVI – giữa XVI

* ĐNA hiện nay có 11 nước.

- Đều chịu ảnh hưởng của gió mùa

- Có hai mựa rừ rệt: mùa khô và mùa mưa

- Trồng lúa và nhiều loại cây ăn quả củ, ăn quả

* Cơ sở kinh tế - xã hội của XHPK.

- Kinh tế: Nông nghiệp

- Xã hội:

+ PĐ: Địa chủ và nông dân

+ Châu Âu: Lãnh chúa và nông nô

- Phương thức bóc lột: Địa tô

Trang 29

- Gv: Trình bày những cơ sở kinh tế - xã

- Hoàn thành tất cả các bài tập Giáo viên đã hướng dẫn

- Tìm hiểu trước bài 8:

+ Sưu tầm tranh ảnh thời vua Đinh - tiền Lê

+ Tìm đọc tư liệu lịch sử 7 trang 56 -58

? Nhận xét về cách thức tổ chức nhà nước thời Ngô

? Tình hình đất nước cuối thời Ngô

- Chuẩn bị trước bài 8 sách giáo khoa

Trang 30

Tuần : 06 Ngày soạn : 23/9/2011

Tiết : 11 Ngày dạy : 26/9/2011

Bài 8: NƯỚC TA BUỔI ĐẦU ĐỘC LẬP

I Mục tiêu.

1 Kiến thức

- Ngô Quyền đã dựng quyền tự chủ như thế nào

- Tại sao lại xảy ra loạn 12 sứ quân

- Đinh Bộ Lĩnh thống nhất đất nước ra sao

2 Kỹ năng

- Biết sử dụng bản đồ Châu Âu và xác định được vị trí các quốc gia phong kiến

- Giúp học sinh biết vận dụng phương pháp so sánh nhận xét giữa hai chế độ xã hội chiếm hữu nô lệ và phong kiến, các bức tranh trong sách giáo khoa

3 Tư tưởng.

- Việt Nam là một quốc gia thống nhất không thể chia cắt

- Lòng biết ơn Ngô Quyền và Đinh Bộ Lĩnh

-Chuẩn bị, xem trước bài

? Cơ sở kinh tế của xã hội phong kiến là gì?

- Giới thiệu bài: Ai là người đầu tiên xây dựng nền độc lập chủ quyền đầu tiên ở nước ta?

Ngô Quyền và Đinh Bộ Lĩnh có vai trò lịch sử ra sao? Bài hôm nay chúng ta tìm hiểu

? Chiến thắng Bạch Đằng năm 938 có ý

nghĩa gì?

- Đánh bại âm mưu xâm lược của quân Nam

Hán Chấm dứt hơn 10 thế kỷ thốngchính trị

của các triều đại phong kiến phương Bắc

? Tại sao Ngô Quyền lại bãi bỏ bộ máy

caichính trị của họ Khúc để thiết lập triều

- Bãi bỏ bộ máy caichính trị của họ Khúc

- Thiết lập bộ máy nhà nước mới

Trang 31

trên danh nghĩa vẫn phụ thuộc nhà Hán

Ngô Quyền quyết tâm xây dựng một quốc

gia độc lập

? Vẽ sơ đồ bộ máy nhà nước?

- Đứng đầu triều đình là vua, quyết định

mọi công việc chính trị, ngoại giao, quân sự

? Em có nhân xét gì về bộ máy nhà nước

thời Ngô?

Học sinh đọc sách giáo khoa

? Sau khichính trị vì đất nước được 5 năm

Ngô Quyền qua đời, lúc đó tình hình đất

nước ta thay đổi như thế nào?

- Đất nước rối loạn, các phe phái nhân cơ

hội này nổi lên dành quyền lực: Dương Tam

Kha cướp ngôi

Giáo viên: Năm 950 Ngô Xương Văn giành

lại được ngôi vua xong uy tín của nhà Ngô

đã giảm sút Đất nước không ổn định

? Sứ quân là gì?

- Là các thế lực phong kiến nổi dậy chiếm

lĩnh 1 vùng đất

Giáo viên: Sử dụng lược đồ để học sinh xác

định vị trí các sứ quân trên lược đồ

? Việc chiếm đóng của các sứ quân có ảnh

hưởng như thế nào đối với đất nước?

- Liên tiếp đánh lẫn nhau, đất nước loạn lạc

là điều kiện thuận lợi cho giặc tấn công đất

nước

Gv: Loạn 12 sứ quân gây bao tang tóc cho

nhân dân trong khi đó nhà Tống có âm mưu

xâm lược nước ta Do vậy việc thống nhất

đất nước trở lên cấp bách hơn bao giờ hết

? Đinh Bộ Lĩnh là ai?

- Con của thứ sử Đinh Công Trứ người

Ninh Bình có tài thống lĩnh quân đội

? Ông đã làm gì để chuẩn bị dẹp yên 12 sứ

quân?

- Tổ chức lực lượng, rèn vũ khí, xây dựng

căn cứ Hoa Lư

Giáo viên: trình bày quá trình thống nhất đất

nước của Đinh Bộ Lĩnh trên bản đồ

? Vì sao Đinh Bộ Lĩnh lại dẹp yên được các

sứ quân?

- Được nhân dân ủng hộ, có tài đánh đâu

* Sơ đồ Bộ máy nhà nước:

2 Tình hình chínhchính trị cuối thời Ng

- Năm 965, Ngô Xương Văn chết dẫn đến loạn 12 sứ quân

Vua

Thứ sử các châu

Trang 32

thắng đó Các sứ quân xin hàng hoặc lần

lượt bị đánh bại

? Việc Đinh Bộ Lĩnh dẹp 12 sứ quân có ý

nghĩa gì?

- Tạo điều kiện để xây dựng đất nước vững

mạnh chống lại âm mưu xâm lược của kẻ

- Đinh Bộ Lĩnh lập căn cứ ở Hoa Lư

- Liên kết với sứ quân Trần Lãm

- Được nhân dân ủng hộ

- Năm 967 đất nước được thống nhất

- Tình hình đất nước cuối thời Ngô có gì thay đổi?

- Trình bày loạn 12 sứ quân

- Học bài theo nội dung câu hỏi sách giáo khoa

- Soạn trước bài mới: Nước Đại Cồ Việt thời Đinh - Tiền Lê

- ? Việc vua Đinh không dùng niên hiệu của Trung Quốc nói lên điều gì

- ? Vì sao các tướng lĩnh lại suy tôn Lê Hoàn lên làm vua

- ? Ý nghĩa của cuộc kháng chiến chống Tống

Tuần : 06 Ngày soạn : 23/9/2011

Tiết : 12 Ngày dạy : 01/10/2011

Bài 9 NƯỚC ĐẠI CỒ VIỆT THỜI ĐINH TIỀN LÊ

Trang 33

- Bồi dưỡng kỹ năng vẽ sơ đồ, lập biểu đồ trong quá trình học bài.

3 Tư tưởng.

- Lòng tự hào, tự tôn dân tộc

- Biết ơn các vị anh hùng có công xây dựng và bảo vệ đất nước

- Sưu tầm tranh ảnh di tích lịch sử về đền thờ vua Đinh- Tiền Lê

? Trình bày tình hình chính trị cuối thời Ngô?

- Giới thiệu bài: Sau khi Ngô Quyền mất tình hình nước ta rơi vào vòng cát cứ loạn 12 sứ

quân Đinh Bộ Lĩnh đã thống nhất đất nước như thế nào? Bài học hôm nay chúng ta sẽ biết điều đó

? Sau khi thống nhất đất nước Đinh Bộ Lĩnh

đã làm gì?

- Đại Cồ Việt là nước Việt to lớn có ý đặt

ngang hàng với Trung Hoa

? Tại sao Đinh Tiên Hoàng lại đóng đô ở

Hoa Lư?

- Là quê hương, nhiều đồi núi thuận lợi cho

việc phòng thủ

? Việc nhà Đinh không dùng niên hiệu của

phong kiến Trung Quốc để đặt tên nước đã

nói lên điều gì?

Giáo viên giải thích khái niệm "vương" và

"đế"

? Đinh Tiên Hoàng còn áp dụng biện pháp gì

để xây dựng đất nước?

I Tình hình chínhchính trị, quân sự.

1 Nhà Đinh xây dựng đất nước.

- Năm 968, lên ngôi Hoàng đế

- Đặt tên nước Đại Cồ Việt, đóng đô ở Hoa Lư (Ninh Bình)

- Phong vương cho con

- Cắt cử quan lại

- Dựng cung điện, đúc tiền

2 Tổ chức chính quyền thời Tiền Lê.

a Sự thành lập của nhà Lê.

- Lê Hoàn sinh ra ở Thanh Hóa

- Triều đình rối loạn, nguy cơ xâm lược, Ông được suy tôn lên làm vua

b Tổ chức chính quyền.

Trang 34

- Thời Đinh Tiền Lê chưa có luật pháp cụ

thể, vua sai đặt vạc dầu và chuồng cọp trước

điện-> răn đe kẻ phản loạn

? Những việc làm của Đinh Bộ Lĩnh có ý

nghĩa như thế nào?

- Ổn định đời sống xã hội là cơ sở để xây

- Quân Tống chuẩn bị xâm lược

? Vì sao Lê Hoàn lại được suy tôn làm vua?

- Là một người có tài, có chí lớn, mưu lược,

giữ chức thập đạo tướng quân, thống lĩnh

quân đội…

? Việc thái hậu Dương Vân Nga trao áo bào

cho Lê Hoàn nói lên điều gì?

- Giáo viên phân biệt tiền Lê với hậu Lê

? Chính quyền nhà Lê được tổ chức như thế

Giáo viên: tường thuật lại diễn biến cuộc

kháng chiến trên lược đồ

? Ý nghĩa của cuộc kháng chiến chống Tống

là gì?

- Củng cố nền độc lập của nước nhà

+ TW: Vua

Thái sư - Đại sư

Quan văn Quan võ Tăng quan

lộ - lộ lộ - lộ lộ - lộPhủ - châu

a Diễn biến, kết quả.

- Đầu năm 981, quân Tống tiến vào nước

ta theo hai đường thuỷ - bộ do Hầu Nhân Bảo chỉ huy

- Lê Hoàn trực tiếp tổ chức và lãnh đạo kháng chiến

- Nhiều trận chiến trên sông Bạch Đằng,

ta diệt quân bộ, quân Tống đại bại

Trang 35

- Trình bày sơ đồ bộ máy chính quyền thời tiền Lê?

- Tường thuật diễn biến, ý nghĩa lịch sử cuộc kháng chiến chống Tống của Lê Hoàn?

- Học SINH về nhà học bài theo nội dung câu hỏi sách giáo khoa

- Soạn trước bài mới vào vở soạn và trả lời các câu hỏi sau:

? Tình hình kinh tế - Văn hoá nước ta thời Đinh - tiền Lê

? Sưu tầm các bức tranh nói về văn hoá thời Đinh - tiền Lê

Tuần : 07 Ngày soạn : 30/9/2011

Tiết : 13 Ngày dạy : 03/10/2011

Bài 9 NƯỚC ĐẠI CỒ VIỆT THỜI ĐINH TIỀN LÊ

- Lòng tự hào, tự tôn dân tộc

- Biết ơn các vị anh hùng có công xây dựng và bảo vệ đất nước

- Tường thuật lại cuộc kháng chiến chống Tống năm 981

- Địch : Tiến theo 2 đường thuỷ bộ do Hầu Nhân Bảo chỉ huy

- Ta : Cánh quân thuỷ ở sông Bạch Đằng

- Diệt cánh quân bộ ở biên giới phía Bắc thắng lợi

- Giới thiệu bài: Bước đầu xây dựng nền kinh tế tự chủ và cách tổ chức bộ máy nhà nước

thời Đinh – Tiền Lê như thế nào? Bài học hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu

Trang 36

? Học sinh đọc sách giáo khoa? Em có suy

nghĩ gì về tình hình nông nghiệp thời Đinh –

Tiền Lê?

- Nông nghiệp được coi trọng vì đây là nền

tảng kinh tế của đất nước

? Vua Lê Đại Hành tổ chức lễ cày tịch điền

để làm gỉ?

- Khuyến khích nông dân làm nông nghiệp

? Sự phát triển của thủ công nghiệp thể hiện

ở những mặt nào?

- Các xưởng thủ công như đúc tiền, rèn vũ

khí, may mặc, xây dựng được thành lập

- Các nghề thủ công : dệt lụa, làm giấy, đồ

gốm cũng tiếp tục phát triển

? Hãy miêu tả lại cung điện Hoa Lư để thấy

được sự phát triển của nước ta thời Tiền Lê?

- Quy mô cung điện hoành tráng hơn

? Thương nghiệp có gì đáng chú ý

- Nhiều khu chợ được hoàn thành

? Việc thiết lập quan hệ bang giao với nhà

Tống có ý nghĩa gì?

- Củng cố nền độc lập

- Tạo điều kiện cho ngoại thương phát triển

Giáo viên sử dụng bảng phụ vẽ sơ đồ các

II Sự phát triển kinh tế và văn hóa.

1 Bước đầu xây dựng nền kinh tế tự chủ.

- Trung tâm buôn bán, chợ hình thành

- Buôn bán với nước ngoài

2 Đời sống xã hội và văn hoá

Vua

Trang 37

? Vẽ sơ đồ bộ máy nhà nước

Học sinh vẽ, giáo viên sửa chữa

? Vì sao các nhà sư thời kỳ này lại được

trọng dụng

- Do đạo phật được truyền bá rộng rãi, các

nhà sư có học, giỏi chữ Hán nhà sư trực

tiếp dạy học làm cố vấn trong ngoại giao

rất được trọng dụng

Giáo viên kể thêm chuyện đón tiếp sứ thần

nước Tống của nhà sư Đỗ Thuân

? Đời sống sinh hoạt của người dân diễn ra

như thế nào

Bình dị

? Em hãy cho biết về đóng góp của Ngô

Quyền, Đinh Bộ Lĩnh, Lê Hoàn, cho lịch sử

- Giáo dục chưa phát triển

- Đạo phật được truyền bá rộng rãi

- Chùa chiền được xây dựng nhiều, nhà sư được coi trọng

- Các loại hình văn hoá dân gian khá phát triển

- Ngô Quyền, Đinh Bộ Lĩnh, Lê Hoàn là những anh hùng dâ tộc, được nhân dân kính trọng, nhiều nơi có đền thờ

- Vì sao kinh tế dưới thời Đinh - tiền Lê phát triển?

- Những biến chuyển về đời sống văn hoá xã hội?

- Làm các bài tập từ bài tập 7 đến bài tập 11

? Tại sao nhà Lý lại dời đô về Thăng Long

? Tại sao nhà Lý lại giao những chức vụ quan trọng cho người thân

? Vẽ sơ đồ bộ máy nhà nước thời Lý

Tuần : 07 Ngày soạn : 30/9/2011

Tiết : 14 Ngày dạy : 08/10/2011

Chương II : Nước đại việt thời Lý (Thế kỷ XI - XII)

Bài 10: NHÀ LÝ ĐẨY MẠNH CÔNG CUỘC XÂY DỰNG ĐẤT NƯỚC

I Mục tiêu.

1 Kiến thức

Nông dân

Thợ thủ công

Thương nhân

Địa chủ

Nô tỳ

Trang 38

- Các cuốn sách của nhà Lý xây dựng đất nước Dời đô về Thăng Long đặt tên nước là Đại Việt, chia lại đất nước về hành chính, tổ chức bộ máy chính quyền.

? Nhà Đinh – Tiền Lê bước đầu xây dựng đất nước như thế nào ?

a/ Nông nghiệp

b/ Thủ công nghiệp

c/ Thương nghiệp

- Giới thiệu bài: Nhà Lý được thành lập như thế nào? Quân đội nhà Lý được tổ chức ra

sao? Hôm nay thầy trò cùng đi tìm hiểu

? Khi long Đinh chết, quan lại trong triều tôn

ai làm vua?

Lý Công Uẩn

? Tại sao Lý Công Uốn được tôn làm vua?

- Vua là người có, vừa có uy tín nên được

triều thần nhà Lê quý trọng

Giáo viên treo bản đồ chỉ 2 vùng đất Hoa Lư

– Thăng Long

? Tại sao Lý Công Uẩn quyết định dời đô về

Đại La và đổi tên là Thăng Long

- Địa thế thuận lợi và là nơi tụ họp của bốn

- Năm 1010 Lý Công Uẩn dời đô về Đại

La đổi tên là Thăng Long

b Tổ chức bộ máy nhà nước

- Năm 1054 nhà Lý đổi tên nước là Đại

Trang 39

? Việc dời đô về Thăng Long của vua Lý nói

lên ước nguyện gì của ông cha ta?

Muốn xây dựng đất nước giàu mạnh và kiểm

định ý chí tự cường của dân tộc học sinh đọc

sách giáo khoa? Treo khung sơ đồ tổ chức

hành chính của nhà Lý

Ai là người đứng đầu nhà nước? Quyền hành

của vua như thế nào? Có những ai giúp vua

lo việc nước?

? Bộ máy chính quyền ở địa phương như thế

nào? Học sinh đọc một số nội dung một số

điều luật trong bộ Hình thư

? Bộ hình thư bảo vệ ai? Cái gì?

Bảo vệ vua, triều đình, bảo vệ trật tự xã hội

và sản xuất nông nghiệp

? Quân đội nhà Lý gồm mấy bộ phận?

Học sinh đọc bảng phân chia sách giáo khoa

? Nhận xét về tổ chức quân đội của nhà Lý

- Tổ chức quy củ, chặt chẽ

? Nhà Lý đã thi hành chủ trương gì để bảo vệ

khối đoàn kết dân tộc

Gả công chúa,ban quan tước cho các tù

trưởng dân tộc

Trấn áp những người có ý định tách khỏi Đại

Việt

? Trình bày các chính sách đối ngoại của nhà

Lý đối với các nước láng giềng

Khái quát lại nội dung của bài

Về nhà học bài, xem bài tiếp theo

 Quan đại thần

Quan văn Quan võ

* Chính quyền địa phương:

24 Lộ  Phủ

- Bảo vệ nhà vua và cung điện

- Bảo vệ của công và tài sản của nhân dân

- Bảo vệ sản xuất nông nghiệp

b Quân đội

- Cấm quân và quân địa phương thi hành

chính sách “Ngụ binh ư nông”

Quan văn Quan võ

Trang 40

- Quân bộ và quân thủy.

c Chính sách đối nội, đối ngoại.

- Củng cố khối đoàn kết dân tộc

- Đặt quan hệ bình thường với nhà Tống, Cham-pa

- Kiên quyết bảo toàn lónh thổ

C Đặt luật pháp và xây dựng quân đội

D Khước từ quan hệ ngoại giao với nhà Tống

E Đoàn kết các dân tộc trong nước

G Giữ quan hệ bang giao hoà hiếu với nhà Tống và Chămpa

- Học sinh học bài cũ theo nội dung câu hỏi ở sách giáo khoa

- Làm các bài tập ở sách bài tập của bài 10

? Nhà Tống xâm lược Đại Việt nhằm mục đích gì?

? Nhà Lý chuẩn bị đối phó như thế nào?

? Ý nghĩa của việc chủ động tấn công của nhà Lý?

Định dạng
Số trang	216
Dung lượng	2,21 MB

Sử 7 (2011-2012) đến tiết 43

TÌNH HÌNH CHÍNH TRỊ XÃ HỘI

KHỞI NGHĨA NÔNG DÂN TÂY SƠN