NV9 TUẦN 1

Kiến thức: Thấy đợc vẻ đẹp trong phong cách Hồ Chí Minh là sự kết hợp hài hoà giữa truyền thống và hiện đại, dân tộc và nhân loại, vĩ đại và bình dị.. Thấy đợc một số biện pháp NT chủ yế

Ngày soạn: /9/2008

Ngày dạy: /9/2008

Tuần 1

Tiết 01 Phong cách hồ chí minh

(Lê Anh Trà) (Tiết 1)

I mục tiêu cần đạt:

Giúp học sinh đạt:

1 Kiến thức: Thấy đợc vẻ đẹp trong phong cách Hồ Chí Minh là sự kết hợp hài hoà giữa truyền

thống và hiện đại, dân tộc và nhân loại, vĩ đại và bình dị Thấy đợc một số biện pháp NT chủ yếu góp phần làm nổi bật phong cách Hồ Chí Minh: Kết hợp kể - bình luận, chọn lọc chi tiết tiêu biểu, sắp xếp ý mạch lạc

2 Kỷ năng: Rèn luyện kỹ năng sử dụng văn bản thuyết minh kết hợp với lập luận.

Biết khai thác chất văn trong văn bản nhật dụng: ngôn từ, hình tợng

3 Thái độ: Từ lòng kính yêu tự hào về Bác có ý thức tu dỡng học tập rèn luyện theo tấm gơng

đạo đức Hồ Chí Minh

ii chuẩn bị:

Thầy: Nghiên cứu bài, soạn giáo án T liệu: Su tầm những mẫu chuyện về cuộc đời giản

dị, thanh cao của Bác

Trò: Đọc văn bản, soạn bài theo gợi ý ở phần Đọc - hiểu văn bản (Sgk- Trang 8) Su tầm

chuyện, tranh về Bác

iii tiến trình lên lớp:

1 ổn định tổ chức: (1 phút)

2 Bài cũ: (2 phút) Kiểm tra một số vở soạn bài của học sinh.

3 Bài mới:

Vào bài: (1 phút) Giáo viên nêu vài nét về cuộc sống sôi động của hiện tại gắn với tấm gơng mẫu mực của nhà văn hoá lỗi lạc Hồ Chí Minh TK XX

Hoạt động 1 (13 phút)

I Đọc - Tìm hiểu chú thích

GV hớng dẫn đọc tác phẩm: Giọng khúc triết,

mạch lạc, thể hiện niềm tôn kính Bác Hồ

- GV đọc mẫu - HS đọc 2 em

- HS đọc thầm - GV kiểm tra 1 số từ khó

1 Đọc:

* Tìm hiểu chú thích

Truân chuyên, bộ chính trị, hiền triết

? Văn bản viết theo phơng thức biểu đạt nào?

Thuộc loại văn bản gì?

? Vấn đề đặt ra?

? Văn bản chia làm mấy phần?

? Nội dung chính của từng phần?

2 Tìm hiểu bố cục:

- Phơng thức: Thuyết minh

- Văn bản: Nhật dụng

- Phong cách Hồ Chí Minh

- Bố cục: 2 phần

+ Phần 1: HCM với sự tiếp thu tinh hoa văn hoá nhân loại?

+ Phần 2: Nét đẹp trong lối sống của Bác

Hoạt động 2 (25 phút) III Tìm hiểu văn bản

- HS đọc lại phần 1 nêu câu hỏi.

? Những tinh hoa văn hoá đến với Bác trong

hoàn cảnh nào?

1 Phong cách của Chủ tịch Hồ Chí Minh.

- Trong cuộc đời hoạt động cách mạng đầy gian nan, vất vả, bắt nguồn từ khát vọng tìm

đờng cứu nớc

- 1 em nhắc lại kiến thức lịch sử trong giai

đoạn đó (1911: Từ Bến Nhà Rồng, qua nhiều

bến cảng trên thế giới, thăm và ở nhiều nớc

? Bác làm cách nào để có đợc vốn tri thức đó?

? Chìa khoá để mở ra kho tri thức nhân loại là

gì?

? Động lực nào giúp Bác có đợc tri thức ấy?

Tìm dẫn chứng để minh hoạ cho các ý đó?

? Qua đó em có nhận xét gì về phong cách

HCM

GV: Mục đích đi nớc ngoài của Bác để hiểu

VH nhiều nớc, tìm đờng cứu nớc, học hỏi tiếp

thu có chọn lọc, mở rộng diện tiếp xúc, tiếp

thu cái hay cái đẹp, phê phán cái tiêu cực

- Tiếp thu: Phơng tiện giao tiếp và ngôn ngữ

- Qua công việc lao động mà học hỏi

- Ham hiểu biết, học hỏi Dẫn chứng: nói + viết nhiều thứ tiếng, làm nhiều nghề đến đâu cũng học hỏi

=> HCM là ngời thông minh, cần cù lao động;

có vốn kiến thức

? Kết quả Bác đã có vốn tri thức nhân loại nh

thế nào? Và theo hớng nào?

? Theo em điều kỳ lạ nhất để tạo nên phong

cách HCM là gì?

? Đề làm nổi bật sự tiếp thu văn hoá nhân loại

của Bác tác giả đã sử dụng biện pháp NT gì?

- GV củng cố tiết 1

- Có vốn tri thức rộng và sâu

=> Bác tiếp thu văn hoá nhân loại dựa trên nền tảng văn hoá dân tộc

- NT: Liệt kê, so sánh kết hợp với bàn luận => gây ấn tợng cho ngời đọc

4 Củng cố: (2 phút)

- Giáo viên chốt lại nội dung tiết học: Sự tiếp thu tinh hoa văn hoá nhân loại của Hồ Chí Minh

5 Dặn dò: (2 phút)

- Học bài cũ

- Xem bài Phong cách Hồ Chí Minh (Tiết 2)

- 

 -Ngày soạn: /9/2008 Ngày dạy: /9/2008

Tiết 2- Phong cách hồ chí minh

(Lê Anh Trà) (Tiết 2)

I mục tiêu cần đạt:

- Giúp học sinh: Thấy đợc vẻ đẹp trong phong cách Hồ Chí Minh là sự kết hợp hài hoà giữa truyền thống và hiện đại, dân tộc và nhân loại, vĩ đại và bình dị Thấy đợc một số biện pháp NT chủ yếu góp phần làm nổi bật phong cách Hồ Chí Minh: Kết hợp kể - bình luận, chọn lọc chi tiết tiêu biểu, sắp xếp ý mạch lạc

- Từ lòng kính yêu tự hào về Bác có ý thức tu dỡng học tập rèn luyện theo gơng Bác

- Rèn luyện kỹ năng sử dụng văn bản thuyết minh kết hợp với lập luận

II chuẩn bị:

Thầy: T liệu: Những mẫu chuyện về cuộc đời HCM, tranh ảnh, băng hình.

Trò: Soạn bài + Su tầm chuyện, tranh về Bác.

III tiến trình lên lớp:

1 ổn định tổ chức: (1 phút)

2 Bài cũ: (5 phút)

? Vì sao Chủ tịch Hồ Chí Minh lại có vốn kiến thức sâu rộng nh vậy?

3 Bài mới:

* Vào bài: (1 phút) Hồ Chí Minh không chỉ là nhà yêu nớc, nhà cách mạng vĩ đại mà còn

là danh nhân văn hóa thế giới Vẻ đẹp văn hóa là nét nổi bật trong phong cách của Bác

Hoạt động 3 (30 phút)

- GV hớng dẫn phân tích phần 2

- 1 em đọc lại đoạn 2

? Theo em đoạn văn trên nói về thời kỳ nào

trong sự nghiệp hoạt động của Bác?

? Khi trình bày lối sống đẹp của Bác, tác giả

tập trung vào những khía cạnh nào? Phơng

diện nào? (3 phơng diện: ở, trang phục, ăn

uống)

? Trang phục của Bác nh thế nào?

? Việc ăn uống của Bác diễn ra nh thế nào?

Cảm nhận của em?

? Em hình dung thế nào về cuộc sống của các

vị nguyên thủ quốc gia? So sánh với nớc

ngoài?

? Qua đó em cảm nhận đợc gì về lối sống của

HCM?

2 Nét đẹp trong lối sống HCM.

- Thời kỳ: Bác làm Chủ tịch nớc

* Nơi ở và nơi làm việc: Vài phòng nhỏ, đồ

đạc đơn sơ mộc mạc

- GV đọc bài thơ (thăm cỏi Bác xa của Tố Hữu)

* Trang phục: Quần áo bà ba nâu, áo trấn thủ,

đôi dép lốp

* Ăn uống: Đạm bạc với những món dân dã, bình dị

- GV đa dẫn chứng tổng thống Bin Clin Tơn sang thăm Việt Nam

=> Hồ Chí Minh tự nguyện chọn lối sống vô cùng giản dị

? Để nêu bật lối sống giản dị của Bác tác giả

chọn NT nào?

- HS nêu thêm 1 số dẫn chứng: Bác đến trận

địa, tát nớc, trò chuyện với nhân dân

-> So sánh-> lối sống của Bác có kế thừa và phát huy nét đẹp của họ, gắn bó với nhân dân

- HS thảo luận

? Trong cuộc sống hiện đại, phơng diện văn

hoá, thời kỳ hội nhập có những thuận lợi và

nguy cơ nào?

- HS thảo luận nhóm

Nêu biểu hiện lối sống văn hoá phi VH mà

em biết?

+ GV nhắc nhở và gọi HS đọc ghi nhớ SGK

3 ý nghĩa văn bản:

- Thuận lợi: Giao lu, tiếp xúc với VH nhiều n-ớc

- Nguy cơ: có nhiều luồng văn hoá tiêu cực + Ăn mặc

+ Nói năng ứng xử + Cơ sở vật chất

* Ghi nhớ: Sgk

Hoạt động 4 (5 phút)

IV Luyện tập

- Hát minh hoạ: Hồ Chí Minh đẹp nhất tên ng-ời

4 Củng cố: (2 phút)

- 2 em đọc lại ghi nhớ

5 DÆn dß: (2 phót)

- TiÕp tôc su tÇm vÒ B¸c

- So¹n: C¸c ph¬ng ch©m héi nhËp

- 

 -Ngày soạn: /9/2008 Ngày dạy: /9/2008

Tiết 3 Các phơng châm hội thoại

(bài 1)

I mục tiêu cần đạt:

Giúp học sinh:

- Nắm đợc nội dung phơng châm về lợng và phơng châm về chất

- Biết vận dụng những phơng châm này trong giao tiếp

- Giáo dục thái độ, tinh thần tiếp thu phân môn Tiếng Việt

II chuẩn bị:

Thầy: Đọc kỹ những điều cần lu ý SGK

Lấy ví dụ trên để phân tích

Trò: Soạn bài - Đọc kỹ bài.

III tiến trình lên lớp:

1 ổn định tổ chức: (1 phút)

2 Bài cũ: (2 phút)Kiểm tra vở, SGK, bài soạn.

3 Bài mới:

Vào bài: (1 phút) Trong giao tiếp có những quy định tuy không đợc nói ra thành lời nhng

những ngời tham gia giao tiếp cần tuân thủ Nếu không thì dù câu nói không mắc lỗi gì về ngữ

âm, từ vựng giao tiếp cũng không thành công Những quy định đó đợc thể hiện qua các phơng châm hội thoại

Hoạt động 1 (10 phút)

I Ph ơng châm về l ợng

- GV hớng dẫn HS đọc đoạn đối thoại SGK

và trả lời câu hỏi

? Khi An hỏi "hỏi ở đâu" mà Ba trả lời "ở

dới nớc" thì câu trả lời có đáp ứng điều An

cần biết không? Cần trả lời nh thế nào? Từ

đó ta rút ra bài học gì về giao tiếp?

1 Ví dụ: Sgk a:

- Câu trả lời không mang nội dung An biết Đều

An muốn biết là 1 địa điểm cụ thể

-> Khi nói, câu nói phải có nội dung đúng với yêu cầu của giao tiếp không nên nói ít hơn những điều mà giao tiếp đòi hỏi

- HS đọc tiếp ví dụ b

?Vì sao truyện này lại gây cời? Lẽ ra họ

phải hỏi và trả lời nh thế nào?

? Nh vậy cần tuân thủ yêu cầu gì trong giao

tiếp?

- GV hệ thống kiến thức

- HS đọc ghi nhớ Skg

b: lợn cới áo mới

- Các nhân vật nói nhiều hơn những gì cần nói

- Bỏ chú lợn cới và áo mới

- Không nên nói nhiều hơn những gì cần nói c: ghi nhớ Sgk

Hoạt động 2 (10 phút)

II Ph ơng châm về chất

- HS đọc truyện và trả lời

? Truyện cời phê phán điều gì?

? Trong giao tiếp có điều gì cần tránh?

1 Ví dụ: Quả bí khổng lồ

- Phê phán tính nói khoác

- Trong giao tiếp không nên nói những điều mà mình không tin là đúng sự thật

? Nếu không biết chắc vì sao bạn mình nghỉ

học thì em có trả lời với thầy là bạn ốm

không? Vì sao?

GV hệ thống, HS đọc ghi nhớ 2

- Không có căn cứ

-> Trong giao tiếp đừng nói những điều mà mình không có bằng chứng xác thực

2 Ghi nhớ: Sgk

Hoạt động 3 (17 phút)

III Luyện tập

Bài 1: a: Thừa cụm từ: nuôi ở nhà

B: Thừa cụm từ: có 2 cách

Bài 2: HS lên bảng làm: a: nói có sách mách có chứng

b: nói dối

c: nói mò

d: nói nhăng nói cuội

e: nói trạng

Bài 3: Câu cuối thừa (Ngời nói có tuân thủ phơng châm về lợng)

4 Củng cố: (2 phút)

2 em đọc lại ghi nhớ

5 Dặn dò: (2 phút)

- Học thuộc ghi nhớ

- Làm bài số 4, 5 (Sgk)

- Soạn: Sử dụng một số biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh

- 

 -Ngày soạn: /9/2008 Ngày dạy: /9/2008

trong văn bản thuyết minh

I mục tiêu cần đạt:

Giúp học sinh:

- Hiểu việc sử dụng một số biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh làm cho văn bản thuyết minh sinh động, hấp dẫn

- Biết cách sử dụng một số biện pháp nghệ thuật vào văn bản thuyết minh

II chuẩn bị:

Thầy: Nghiên cứu kỹ các đoạn văn bản, bài tập; đề bài cũ.

Trò: Soạn trớc bài.

III tiến trình lên lớp:

1 ổn định tổ chức: (1 phút) ổn định lớp, kiểm tra sĩ số.

2 Bài cũ: (5 phút) Cho biết khái niệm và đặc điểm của mỗi kiểu văn bản: thuyết minh,

lập luận?

GV: Chốt: Thuyết minh là trình bày những tri thức khách quan phổ thông bằng cách liệt kê; lập luận: các biện pháp nêu luận cứ để rút ra kết luận: các biện pháp nêu luận cứ để rút ra kết luận, suy luận từ cái đã biết -> cha biết

3 Bài mới:

Vào bài: ở lớp 8, chúng ta đã đợc tìm hiểu và làm quen với văn bản dạng thuyết minh nhng ở mức độ thấp Lên lớp 9, chúng ta tiếp tục nghiên cứu văn bản thuyết minh nhng ở mức cao hơn, khó hơn: biết kết hợp một số biện pháp nghệ thuật trong thuyết minh

Hoạt động 1 (25 phút)

I Sử dụng một số biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh

- GV hớng dẫn HS trả lời

? VB thuyết minh là gì?

? Đặc điểm của VB thuyết minh

? Các phơng pháp thuyết minh là gì?

- GV hớng dẫn cách đọc VB ở Sgk và nêu nhận

xét?

? VB thuyết minh về vấn đề gì? Phơng pháp dùng

để thuyết minh ở đây?

? Nếu chỉ dùng phơng pháp liệt kê thôi đã đủ cha?

? Tác giả đã giải thích nh thế nào để thấy sự kỳ lạ

đó?

* Ôn tập văn bản thuyết minh:

- Khái niệm: nh phần trên

- Đặc điểm: Tri thức khách quan, phổ thông

- Định nghĩa, phân loại, nêu ví dụ liệt kê,

số liệu, so sánh

* Viết văn bản thuyết minh có sử dụng một số biện pháp nghệ thuật:

+ Hạ Long - Đá và nớc

-> Sự kỳ lạ của Hạ Long -> Phơng pháp: Kết hợp giải thích khái niệm, sự vận động của nớc

-> Cha - thuyết minh kết hợp với phép lập luận

-> Đa các ý để giải thích về sự thay đổi của nớc Sau khi giải thích tác giả đã thuyết minh liệt kê, miêu tả -> đó là sự t-ởng tợng kỳ lạ

? Em hãy tìm dẫn chứng để minh hoạ? - Đá vốn bất động có tâm hồn

- Nớc tạo nên sự di chuyển

- Nh ngời bộ hành tuỳ hứng

- Tuỳ theo hớng ánh sáng rọi vào chúng (HS thảo luận nhóm)

? Nh vậy vấn đề huyết minh nh thế nào thì dùng

phơng pháp lập luận?

? Nhận xét các lý lẻ, dẫn chứng VB trên?

? Nếu thuyết minh đảo lộn có đợc không?

- Thiên nhiên tạo nên thế giới bằng những nghịch lý đến lạ lùng

-> Vấn đề có tính chất trừu tợng

-> * Ghi nhớ: Sgk

-> Dùng thuyết minh + lập luận + tự sự + nhân hoá

-> Lý lẽ dẫn chứng phải thuyết phục -> Đặc điểm thuyết minh phải liên kết chặt chẽ bằng trật tự trớc sau bằng phơng tiện liên kết

Hoạt động 2 (15 phút)

II Luyện tập

- HS đọc VB Ngọc Hoàng xử tội trời xanh

? Đoạn văn trên trình bày VB gì?

? Vì sao? * VB thuyết minh.+ ở đây VB thuyết minh và yếu tố NT kết hợp

chặt chẽ, tính chất thuyết minh thể hiện rõ

? Thứ tự trình bày của VB - Giới thiệu về loài ruồi có hệ thống: tính chất

chung về họ, giống, loài, lối sinh sống, sinh đẻ,

đặc điểm cơ thể, cung cấp kiến thức chung về loài ruồi -> thức tỉnh ý thức giữ gìn vệ sinh, phòng bệnh và diệt ruồi

? Các hình thức NT nào đợc sử dụng? * Các phơng pháp thuyết minh - Định nghĩa ruồi thuộc họ côn trùng 2 cánh, 2

mắt

- Phân loại: các loại ruồi

- Số liệu: số vi khuẩn, số lợng sinh sản của ruồi

- Liệt kê: mắt ruồi, chất tiết ra chất dính

? Các biện pháp NT đợc sử dụng?

? Tác dụng?

* Biện pháp NT sử dụng

- Nhân hoá + có tình tiết

* Tác dụng: gây hứng thú cho bạn đọc vừa vui

vừa bồi dỡng tri thức

4 Củng cố: (2 phút)

- 2 em đọc lại ghi nhớ

5 Dặn dò: (2 phút)

- HS làm phần I chuẩn bị ở nhà tiết 5

- 

 -Ngày soạn: /9/2008 Ngày dạy: /9/2008

nghệ thuật trong văn bản

I mục tiêu cần đạt:

- Củng cố VB thuyết minh

- Giúp HS biết vận dụng một số biện pháp NT vào văn bản thuyết minh

II chuẩn bị:

Thầy: Xem kỹ bài tập, trọng tâm tiết học là thực hành.

Trò: Làm trớc bài tập ở nhà.

III tiến trình lên lớp:

1 ổn định tổ chức: (1 phút)

2 Bài cũ: (5 phút)

? Thế nào là văn bản thuyết minh? Tác dụng của việc sử dụng các biện pháp nghệ thuật trong tranh

3 Bài mới: Gv: Kiểm tra phần chuẩn bị của HS.

Hoạt động 1 (5 phút)

GV sau khi kiểm tra việc chuẩn bị của HS, nêu yêu cầu của tiết thực hành

Hoạt động 2 (10 phút)

Giáo viên ghi đề lên bảng và hớng dẫn học sinh tìm hiểu đề, tìm ý

* Thuyết minh về chiếc nón.

? Đề yêu cầu thuyết minh vấn đề gì?

? Tính chất của vấn đề trừu tợng hay cụ thể?

- GV hớng dẫn HS xây dựng mở bài hấp

dẫn, biểu cảm

1 Tìm hiểu đề, tìm ý

- Thuyết minh chiếc nón lá

- Vấn đề cụ thể -> phạm vi hẹp

2 Tìm ý và lập dàn ý:

a) Mở bài: (gọn)

- Giới thiệu chiếc nón lá VN lối sống lâu đời của nó với con ngời VN

b) Thân bài:

- Vài nét về sự hình thành nón

- Cấu tạo của nón

- Hình dáng của nón

- Tác dụng của nón

c) Kết bài:

Chiếc nón lá VN thật giản dị, khiêm nhờng xiết bao Nó gắn bó suốt đời vớ ngời nông dân

VN Chúng ta vô cùng yêu quý và giữ gìn trân trọng nó Chắc hẳn nó sẽ đi suốt cuộc đời với dân tộc VN luôn nêu những chiến công lừng lẫy

Hoạt động 3 (20 phút) Học sinh trình bày và thảo luận

? HS nhận xét dàn bài

? Nhận xét về dự kiến các biện pháp NT trong

bài

- Đọc dàn ý chi tiết

- Đọc phần mở bài và kết bài

4 Củng cố: (2 phút)

- Giáo viên tổng kết tiết học - tuyên dơng những em làm tốt

5 Dặn dò: (2 phút)

- Soạn: Đấu tranh cho một thế giới hoà bình

- 

 -Ngày tháng 9 năm 2008

Chuyên môn duyệt