A.MỤC TIÊU 1. Kiến thức
- Nhận dạng đợc một số nội quan của cá trên mẫu mổ và quan sát bộ xơng cá
2. Kĩ năng
- Biết cách sử dụng các dụng cụ thực hành để mổ cá ,quan sát cấu tạo trong của cá -Rèn kĩ năng quan sát bộ xương ,nhận dạng và xác định vị trí một số nội quan . * Các kĩ năng sống cơ bản :
-Kĩ năng hợp tác ,lắng nghe tích cực ,giao tiếp . -Kĩ năng so sánh đối chiếu mẫu vật với hình vẽ SGK.
-Kĩ năng quản lí thời gian và đảm nhận trách nhiệm được phân công . 3. Thái độ
- Có thái độ yêu bộ môn.
- Nghiêm túc trong học tập B.CHUẨN BỊ
1. Giáo viên
- Tranh hình 32.1-> 32.3 phóng to SGK + 4 khay đựng + 4 thau vừa cho 4 nhóm.
-Dụng cụ mổ 2. Học sinh
- Ôn bài cũ, đọc bài mới. Mỗi nhóm một con cá chép dài khoảng 20 cm.
C.PHƯƠNG PHÁP - Thực hành
-Thí nghiệm - Trực quan
-Trình bày một phút .
D.TIẾN TRÌNH BÀI DẠY 1. Ổn định lớp:
Ngày giảng Lớp Sĩ số 2. Kiểm tra bài cũ:
- Không kiểm tra.
3. Bài mới:
* Đặt vấn đề:
-Nêu yêu cầu của bài thực hành:
- Có thái độ nghiêm túc trong giờ học
* Các hoạt động dạy học:
Hoạt động 1:Tổ chức lớp ( 5 phút )
-Phân công lớp thành 4 nhóm ( nhóm trưởng ,thư kí ) -Kiểm tra sự chuẩn bị của HS
Hoạt động 2: Hướng dẫn thực hành ( 15 phút a. Cách mổ:
- GV trình bày kĩ thuật giải phẫu (nh SGK trang 106) chú ý vị trí đờng cắt để nhìn rõ nội quan của cá).
- Biểu diễn thao tác mổ (dựa vào hình 32.1 SGK).
- Sau khi mổ cho HS quan sát vị trí tự nhiên của các nội quan cha gỡ.
b. Quan sát cấu tạo trong trên mẫu mổ - Hớng dẫn HS xác định vị trí các nội quan
- Gỡ nội quan để quan sát rõ các cơ quan (nh SGK).
- Quan sát mẫu bộ não cá và nhận xét màu sắc và các đặc điểm khác.
c. Hớng dẫn viết tơng trình
- Hớng dẫn HS cách điền vào bảng các nội quan của cá
+ Trao đổi nhóm nhận xét vị trí, vai trò các cơ quan + Điền ngay vào bảng kết quả quan sát của mỗi cơ quan + Kết quả bảng 1 đó là bản tờng trình bài thực hành.
Hoạt động 3 : Học sinh tiến hành thực hành ( 15 phút ) - HS thực hành theo nhóm 4-6 ngời
- Mỗi nhóm cử ra:
+ Nhóm trởng: điều hành chung + Th kí: ghi chép kết quả quan sát.
- Các nhóm thực hành theo hớng dẫn của GV:
+ Mổ cá: lu ý nâng mũi kéo để tránh cắt phải các cơ quan bên trong + Quan sát cấu tạo trong: quan sát đến đâu ghi chép đến đó.
- Sau khi quan sát các nhóm trao đổi, nêu nhận xét vị trí và vai trò của từng cơ quan,
điền bảng SGK trang 107.
Hoạt động 4 : Báo cáo kết quả thực hành (5 phút ) - Gọi các nhóm lên báo cáo bằng bản thu hoạch . -Xác định vị trí các cơ quan trên mẫu mổ.
-GV căn cứ vào bảng chuẩn cho điểm nhóm làm tốt . .Bảng 1: Các cơ quan bên trong của cá
Tên cơ quan Nhận xét vị trí và vai trò
- Mang (hệ hô hấp) Nằm dới xơng nắp mang trong phần đầu gồm các lá mang gần các xơng cung mang – có vai trò trao đổi khí.
- Tim (hệ tuần hoàn) Nằm phía trớc khoang thân ứng với vây ngực, co bóp để
đẩy máu vào động mạch – giúp cho sự tuần hoàn máu.
- Hệ tiêu hoá (thực quản, dạ dày, ruột,
gan)
Phân hoá rõ rệt thành thực quản, dạy dày, ruột, có gan tiết mật giúp cho sự tiêu hoá thức ăn.
- Bóng hơi Trong khoang thân, sát cột sống, giúp cá chìm nổi dễ dàng trong nớc.
- Thận (hệ bài tiết) Hai dải, sát cột sống. Lọc từ máu các chất không cần thiết
để thải ra ngoài.
- Tuyến sinh dục (hệ sinh sản)
Trong khoang thân, ở cá đực là 2 dải tinh hoàn, ở cá cái là 2 buồng trứng phát triển trong mùa sinh sản.
- Não (hệ thần kinh) Não nằm trong hộp sọ, ngoài ra còn tuỷ sống nằm trong các cung đốt sống, điều khiển, điều hoà hoạt động của cá.
-Nhãm 1……….
-Nhãm 2………..
-Nhãm 3………..
-Nhãm 4………..
4. Nhận xét - đánh giá ( 3 phút )
- Nhận xét tinh thần, thái độ của các nhóm trong giờ thực hành.
-Dọn vệ sinh lớp học
5.. Hướng dẫn về nhà( 2 phút )
-Chuẩn bị bài sau: Cấu tạo trong của cá chép E. RÚT KINH NGHIỆM
-Kiến thức:...
- Phương pháp:...
- Hiệu quả bài dạy:...
- Chuẩn bị của học sinh:...
Ngày soạn:16/12/1012 Tiết: 34
Tuần 17
Bài 33