Dai so 9 Chương 4

TI ẾN TRÌNH DẠY HỌC : HOẠT ĐỘNG CỦA GV Họat động 1 : Giới thiệu tóm tắt kiến thức của chương 5 phút GiúpHV hình dung được kiến thức trong chương IV -Ta đã học hàm số bậc nhất và phươ

Trang 1

Ngày soạn: / 0 / 2010

Ngày dạy: / 02/ 2010

CHƯƠNG IV: HÀM SỐ Y = AX 2 (A ≠ 0) PHƯƠNG TRÌNH BẬC HAI MỘT ẨN Tiết 108 : §1 HÀM SỐ Y = AX 2 (A ≠ 0)

I M ỤC TIÊU :

HV nắm được khái niệm hàm số y = ax2 (a ≠ 0) Và một số tính chất của nó

Rèn luyện ù kỹ năng tính giá trị tương ứng, nhận dạng hàm số y = ax2

II PH ƯƠNG TIỆN DẠY HỌC :

 Chuẩn bị của GV: Giáo án, bảng phụï, phấn màu, thước, máy tính bỏ túi.

 Chuẩn bị của HV: Chuẩn bị, bảng nhóm, bút viết, máy tính bỏ túi, thức kẻ

III TI ẾN TRÌNH DẠY HỌC :

HOẠT ĐỘNG CỦA

GV

Họat động 1 : Giới thiệu tóm tắt kiến thức của chương ( 5 phút )

(GiúpHV hình dung được kiến thức trong chương IV)

-Ta đã học hàm số

bậc nhất và phương

trình bậc nhất Trong

chương này chúng ta

sẽ học hàm số

y = ax2(a ≠ 0) và

phương trình bậc hai

Qua đó ta thấy rằng

chúng có nhiều ứng

dụng trong thực tiễn

-GV: giới thiệu từng

bài học trong chương

-HV: L¾ng nghe

-HV giở mục lục SGK để xem

Họat động 2 : Ví dụ mở đầu (5 phút ).

(Giúp HV hình thành khái niệm về hàm bậc hai)

y = ax2(a ≠ 0)

Họat động 3 : Tính chất hàm số y = ax 2 (a ≠ 0) (25 phút ).

(Giúp HV nắm được các tính chất quan trọng của hàm y = ax 2 (a ≠ 0) )

? Yêu cầu HV làm ?

1

1/ Tính chất hàm số y

= ax 2

Trang 2

(Đưa đề bài lên bảng

phụ)

?Yêu cầu hv làm ?2

-Đối với hàm số y =

-Hv: a > 0-Hv: … giảm-Hv: ……… tăng

? nêu tập xác định

của hàm số

Ta có : khi x ≠ 0 => x2> 0 ∀x =>2x2> 0

∀x =>y=2x2> 0 ∀ x ≠ 0Khi x = 0 => y = 0

Ta có : khi x ≠ 0 => x2> 0 ∀x =>2x2> 0

∀x =>-2x2< 0

=> y= -2x2> 0 ∀ x ≠ 0Khi x = 0 => y = 0

* Nếu a> 0 thì y> 0 ∀ x ≠ 0; y = 0 khi x

= 0 GTNN của hàm số y = 0

* Nếu a< 0 thì y< 0 ∀ x ≠ 0; y = 0 khi x

= 0 GTLN của hàm số y = 0

TÍNH CHẤT:

* Nếu a > 0 thì hàm số nghịch biến khi x < 0 và đồng biến khi x> 0

* Nếu a < 0 thì hàm số đồng biến khi x < 0 và nghịch biến khi x> 0

NHẬN XÉT:

* Nếu a > 0 thì y> 0 ∀

x ≠ 0; y = 0 khi x =

Trang 3

động nhóm ?2

(gợi ý: dựa vào bảng

giá trị)

? hãy rút ra nhận

xét :

-GV: Nhận xét, đánh

giá và cho điểm

-GV: yêu cầu học

sinh làm ?4

? Hãy kiểm nghiệm

lại nhận xét nói trên

? Nêu tính chất của

hàm số y = ax2(a ≠ 0)

? Nêu nhận xét:

-Học sinh làm vào vở

y = 1/2x 2 9/2 2 1/2 0 1/2 2 9/2

y=-1/2x 2

-9/2

-2

-1/2 0

-1/2

-2

-9/2

0 GTNN của hs

y = 0

* Nếu a<0 thì y<0 ∀ x

≠ 0; y = 0 khi x = 0 GTLN của hàm số

y = 0

IV CỦNG CỐ, H Ư ỚNG DẪN VỀ NHÀ:

1 củng cố:

Nắm vững kiến thức về hàm bậc hai 1 ẩn, cách xác định hệ số a của hàm bậc hai 1 ẩn

2 Hướng dẫn về nhà

Làm bài tập về nhà: 1 + 2 + 3 Tr 30 và 31

Chuẩn bị bài tập về nhà tiết sau luyện tập

V CỦNG CỐ, RÚT KINH NGHIỆM:

………

Trang 4

Ngày soạn: / 02 / 2010

Ngày dạy: / 02 / 2010

Tiết 111: LUYỆN TẬP VỀ HÀM Y = AX 2 (a ≠ 0)

I MỤC TIÊU:

HV được củng cố khái niệm hàm số y = ax2 (a ≠ 0) Và một số tính chất của nó

HV có kỹ năng tính giá trị tương ứng, nhận dạng hàm số y = ax2

Dùng máy tính bỏ túi để tính giá trị của biểu thức:

II PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:

-GV: Giáo án, bảng phụï, phấn màu, thước, máy tính bỏ túi

-HV: Chuẩn bị, bảng nhóm, bút viết, máy tính bỏ túi, thức kẻ

III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:

1 Ổn định tổ chức:

2 Kiểm tra bài cũ: (5 phút)

? Nêu tính chất của hàm số y = ax2(a ≠ 0)

? nêu nhận xét hàm số y = ax2(a ≠ 0)

HV trả lời như sgk

3 Bài mới:

Họat động 1 : Luyện tập (38 phút ).

Bài 2: Trang 31 SGK

? Một HV đọc đề toán

? Quãng đường của một rơi tự do

? Sau 1 giây vật này cách mặt

đất bao nhiêu mét

? Sau 2 giây vật này cách mặt

đất bao nhiêu mét

? Sau bao lâu vật này tiếp xúc

? Hãy tính F khi biết v = 10

? Hãy tính F khi biết v = 20

? Con thuyền có thể đi được

-HV: đọc đề-HV: s = 4t2-HV: s1 = 4 m

-HV: s2 = 16 m-HV:

5

s t t

=> =Vậy sau 5 giây vật chạm đất

-HV:

2 120 30 2

2

F a v

=> F = 30v2-F = 30v2 = 30.102 = 3000 N-F = 30v2 = 30.202 = 1200000 N

Bài 2: Trang 31 SGK.

a) Sau 1 giây vật này cách mặt đất là : s1 = 4 m

? Sau 2 giây vật này cách mặt đất là : s2 = 16 mb)

=> =Vậy sau 5 giây vật chạm đất

b) -F = 30v2 = 30.102 = 3000 N-F = 30v2 = 30.202 = 1200000 N

Trang 5

trong gió bão được không với v =

90km/h = 90000m/s

? Vì sao

-HV: con thuyền không thể đi được vì 1200≠ 30.90000 (F ≠ 30.v2)

c) con thuyền không thể đi được

vì 1200 ≠ 30.90000 (F ≠ 30.v2)

IV CỦNG CỐ, HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ: ( 2 phút )

1 Củng cố: học lý thuyết và làm lại các bài tập đã chữa

2 Hướng dẫn về nhà: làm các bài tâïp còn lại

Trả lời các câu hỏi sau: ? Khái niệm đồ thị hàm số

? Cách tính giá trị tương ứng

? Biểu diễn điểm lên mặt phẳng tọa độ

V RÚT KINH NGHIỆM, BỔ XUNG:

………

Trang 6

Ngày soạn: /02/2010

Ngày dạy: /02/2010

Tiết 112: § 2 ĐỒ THỊ HÀM SỐ Y = AX 2 (A ≠ 0)

I MỤC TIÊU:

• Hv lập được bảng giá trị và biểu điễn các điểm trên mặt phẳng tọa độ

• Hv có kỹ năng vẽ đồ thị hàm số y = ax2(a ≠ 0)

II PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC

-Hv: Chuẩn bị, bảng nhóm, bút viết, máy tính bỏ túi, thức kẻ

2 Kiểm tra bài cũ:

Họat động 1 : Bài cũ ( 7 phút )

(Kiểm tra kiến thức cũ của HV về cách biểu diễn điểm trên hệ trục)

? Đồ thị hàm số y = f(x) là

gì

? Biểu diễn các điểm sau

trên mp tọa độ Oxy

O(0;0); A(1;2); C(2;8);

D(3;18)

E(-1;2); F(-2;8);

M(-3;18)

-GV: Nhận xét, đánh giá

và cho điểm

-Hv: trả lời

Họat động 2 : Ví dụ 1 (15 phút ).

(hình thành từng bước cách xác định nghiệm hàm bậc hai)

Ví dụ 1: Đồ thị của hàm

số

y = 2x2

? lập bảng giá trị tương

ứng của x và y

Trang 7

C(-1;2); B(-2;8); A(-3;18)

? Yêu cầu Hv làm ?1

? đồ thì nằm phía trên hay

dưới trục hòanh

? vị trí các điểm A và A’ …

? Điểm nào thấp nhất

Họat động 3 : Ví dụ 2 ( 20 phút ).

(củng cố từng bước cách xác định nghiệm hàm bậc hai)

? Lập bảng giá trị tương

ứng của x và y

O(0;0); P’(1;-1/2);

B’(2;-2); M’(4;-8)

C(-1;-1/2); N(-2;-2);

M(-4;-8)

? Yêu cầu Hv làm ?1

? đồ thì nằm phía trên hay

dưới trục hòanh

? vị trí các điểm A và A’ …

? Điểm nào cao nhất

-GV: Từ ? 1 và ? 2 hãy

rút ra nhận xét

-Một vài HS nhắc lại

-GV: Chốt lại vấn đề

-GV: Yêu cầu HS làm ?3.

(đưa đề bài lên bảng phụ)

-Nếu a> 0 thì đồ thị nằm phía trên trục hòanh, O là điểm thấp

C’

C O

C’

C O

Trang 8

-GV: Tương tự câu b các

em thảo luận nhóm

-GV: Treo bảng phụ phần

chú ý và hướng dẫn HS

-Hv:

* Bằng đồ thị: Từ điểm 3 trên trục hoành kẻ đường thẳng vuông góc với Ox cắt ĐTHS tại

D, từ D ta kẻ tia Dz cắt Oy tại điểm -9/2=> D(3;-9/2)

* Bằng tính y theo x là:

Thay x = 3 vào hàm số y=-x2/2

ta được : y = -9/2 = >D(3;-9/2)

* Cả hai kết quả giống nhau

nhất của đồ thị

-Nếu a< 0 thì đồ thị nằm phía dưới trục hoành, O là điểm cao nhất của đồ thị

* Chú ý: SGK

IV CỦNG CỐ, HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ: (3 phút)

1 Củng cố: cách xác định nghiệm và tìm nghiệm của hàm bậc hai

2 Hướng dẫn về nhà:

Học bài theo vở ghi và SGK

BTVN: bài 4 – 5 trang 36+37; bài 6 – 10 trang 38 SGK

Chuẩn bị bài mới

………

Trang 9

• Hv có kỹ năng vẽ đồ thị hàm số y = ax2(a ≠ 0)

II PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC :

-HV: Chuẩn bị, bảng nhóm, bút viết, máy tính bỏ túi, thức kẻ

2 Kiểm tra bài cũ:

? Nêu nhận xét của đồ thị

f(1,5) = 2,25c) Giá trị (0,5)2=0,25Giá trị (-1,5)2 = 2,25;

Giá trị (2,5)2 = 6.25

3 Bài mới:

Họat động 2 : Luyện tập ( 33phút ).

(Củng cố kiến thức và rèn luyện kỹ năng làm toán cho hv)Bài 7 SGK Trang 38

? Điểm M có toạ độ là …

? M(2;1) ∈ (P) <=> …

? vậy hàm số có dạng như

thế nào

? muốn biết một điểm có

thuộc (P) hay không ta làm

như thế nào

a)-Hv: M(2;1)-Hv: 4a = 1 <=> a = 1/4 Vậy hàm số có dạng:

y = 1/4x2b) Điểm A(4;4) ∈ (P)

c) B(2;1) D(-2;1)

Trang 10

? Vậy điểm A(4;4) có thuộc

(P) không

vế thỏa mãn là thuộc, ngược lại là không thuộc

-Hv: có vì: vì:4 = 42/4

-GV: Yêu cầu hs thảo luận

nhóm

-GV: Treo bài giải mẫu và

hướng dẫn lại một lần nữa

-Hv: thảo luận nhóm -Kết quả:

a) Tìm hệ số a

Ta thấy M(-2;2) ∈ (P): y = ax2

<=> 4a = 2 <=> a = ½ Vậy hàm số có dạng: y = 1/2x2

b) Gọi điểm D(-3; y) ∈ (P)

<=> y = 9/2 => D(-3; 9/2) c) Gọi E(x; 8) ∈ (P)

<=> 1/2x2 = 8 <=> x2 = 16

=> x = ±4

=> E1(4;8) và E2(-4;8)

Bài 8: SGK Trang 38

a) Tìm hệ số a

Ta thấy M(-2;2) ∈ (P): y =

ax2 <=> 4a = 2 <=> a = ½ Vậy hàm số có dạng: y = 1/2x2

b) Gọi điểm D(-3; y) ∈ (P)

<=> y = 9/2 => D(-3; 9/2) c) Gọi E(x; 8) ∈ (P)

<=> 1/2x2 = 8 <=> x2 = 16

=> x = ±4

=> E1(4;8) và E2(-4;8)

Họat động 3 : Hướng dẫn về nhà ( 2 phút )

+Học bài theo vở ghi và SGK

+BTVN: Bài 10 sgk

+Chuẩn bị bài mới

IV CỦNG CỐ, HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ:

1 Củng cố:

2 Hướng dẫn về nhà:

Học bài theo vở ghi và SGK

BTVN: Bài 10 sgk

Chuẩn bị bài mới

………

Trang 11

……….

Trang 12

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết 51: § 3 PHƯƠNG TRÌNH BẬC HAI MỘT ẨN

I Mục tiêu:

• Hs nắm được định nghĩa phương trình bậc hai một ẩn số

• HS có kỹ năng giải phương trình dạng khuyết b, c, khuyết cả b lẫn c và ví dụ thứ 3

II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:

-HS: Chuẩn bị, bảng nhóm, bút viết, máy tính bỏ túi, thức kẻ

III Tiến trình bài dạy:

HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY HOẠT ĐỘNG CỦA TRÒ GHI BẢNG

Họat động 1 : Bài toán mở đầu ( 7 phút )

? Một HS đọc đề toán sgk

? Nêu yêu cầu của bài toán

? Đặt ẩn là đại lượng nào

? Đặt điều kiện cho ẩn

? Chiều dài là …

? Chiều rộng là …

? Theo đề bài ta có phương

trình …

? Hãy khai triển phương trình

trên

-GV: Phương trình (1) gọi là

phương trình bậc hai một ẩn số

-HS: Đọc đề-HS: Tìm bề rộng của đường

-HS: x(m) là bề rộng mặt đường, 0 < 2x < 24

32 – 2x (m)

24 – 2x (m)(32-2x).(24-2x) = 560Hay x2 – 28 x + 52 = 0 (1)

1/ Bài toán mở đầu: (sgk)

Giải

Gọi x(m) là bề rộng mặt đường, điều kiện : 0 < 2x < 24Chiều dài: 32 – 2x (m)

Chiều rộng :24 – 2x (m)Theo đề bài ta có phương trình

(32-2x).(24-2x) = 560Hay x2 – 28 x + 52 = 0 (1) Phương trình (1) gọi là phương trình bậc hai một ẩn số

Họat động 2 : Định nghĩa (10 phút ).

-GV: Giới thiệu định nghĩa

-Một vài hs nhắc lại định

nghĩa

? x2 + 50x - 150000 = 0 là một

phương trình bậc hai không, vì

sao cho biết các hệ số

? -2x2 + 5x = 0 là một phương

trình bậc hai, vì sao, cho biết

các hệ số

? 2x2 -8 = 0 là một phương

trình bậc hai, cho biết các hệ

số

-HS: chú ý nghe

-HS: … có, vì nó có dạng :

≠ 0

*Ví dụ:

a) x2 + 50x - 150000 = 0 là một phương trình bậc hai với a

= 1;

b = 50; c = - 150000

b) -2x2 + 5x = 0 là một phương trình bậc hai với a =-

Trang 13

-GV: Đưa bảng phụ ? 1

-GV: Yêu cầu HS thảo luận

nhóm

-GV: Yêu cầu hs trả lời miệng

các hệ số của phương trình

quả :Câu a, c, e là phương trình bậchai một ẩn, vì nó có dạng :

ax2 + bx + c = 0 còn lại là không

Họat động 3 : Một số ví dụ về giải phương trình bậc hai ( 20 phút ).

? Hãy đưa phương trình về

dạng tích A.B = 0

? vậy phương trình có mấy

nghiệm

-GV: yêu cầu hs làm ?2

-Một HS lên bảng giải

-GV: nghiên cứa ví dụ 2 và

tương đương với nhau

-GV: Yêu cầu HS nghiên cứu

ví dụ 3 giáo viên làm công

2

1 4 2

<=> 3x(x – 2 ) = 0 <=> x = 0 hoặc x = 2 vậy phương trình có hai nghiệm : x1 = 0; x2 = 2

* Ví dụ 2: Giải phương trình :

x2 – 3 =0Giải:Ta có : x2 – 3=0 <=> x2 –

3 = 0 => x= ± 3 Vậy phương trình có hai nghiệm : x1 = 3; x2 = - 3

* Ví dụ 3: Giải phương trình :

2x 2 – 8x + 1 =0(*)

2 2

2

1 4

Trang 14

tác gợi ý(nếu cần)

Họat động 4 : Củng cố (6 phút ).

? định nghĩa phương trình bậc

hai một ẩn số

? bài 14 SGK Hãy giải phương

+Học bài theo vở ghi và SGK+BTVN: 11-13 SGK

+Chuẩn bị bài mới

Trang 15

• HS có kỹ năng giải phương trình dạng khuyết b, c, khuyết cả b lẫn c và ví dụ thứ 3

? Định nghĩa phương trình bậc

hai một ẩn số

? Aùp dụng gpt: x2 – 8 = 0 và

phương trình : x2 +8 = 0

? Bài 11(a,b) sgk trang 42

-GV: Nhận xét, đánh giá và

cho điểm

-HS: Trả lời như SGK

-HS: x2 – 8 = 0 <=> x2 = 8

<=> x= ± 2 2Vậy phương trình có hai nghiệm

-HS: x2 + 8 = 0 <=> x2 = -8 (vô lý )

Vậy phương trình vô nghiệm

2 2 2

5x + x− 2 =(a=3/5; b =5; = -15/2)

Trang 16

Bài 12 : Giải các phương trình

)5 20 0

4 2

b x x x x

)0,4 1 0(*)

ta có: 0,4x 0 0,4 1 0 (*) vô nghiệm

)0,4 1,2 0

4 ( 3) 0 0

3

x x x x

2 .4 16 16 2 ( 4) 14

)5 20 0

4 2

b x x x x

<=> =

<=> = ±Vậy phương trình có 2 nghiệm

2 2 2

)0,4 1 0(*)

ta có: 0,4x 0 0,4 1 0 (*) vô nghiệm

)0,4 1,2 0

4 ( 3) 0 0

3

x x x x

Trang 17

2 .4 16 16 2 ( 4) 14

+Học bài theo vở ghi và SGK+BTVN: các bài tập trong SBT+Chuẩn bị bài mới

• HS có kỹ năng giải phương trình bậc hai, biết đoán nhận khi nào thì denta > 0

Họat động 1 : Công thức nghiệm ( 20 phút )

-GV: Theo các bước khi giải

2 2

Trang 18

-Bây giờ người ta dùng

phương trình (2), ta xét mọi

trường hợp có thể xảy ra đối

với ∆ =b2 − 4ac để suy ra khi

nào thì phương trình có

b nghiệm kép: x1=x2=-

2a Nếu <0 thì pt (1) vô nghiệm

2 2

bnghiệm kép: x1=x2=-

2aNếu <0 thì pt (1) vô nghiệm

N b x a

Ví dụ: Gpt 3x2 + 5x -1 = 0

? Xác định các hệ số a, b, c

? Tính ∆ =b2 − 4ac = …

? ∆ lơn hay nhỏ hơn 0

? Phương trình có nghiệm như

∆ = − =(-1)2 -4.5.2 = 1 – 40 => ∆ < 0 =>

phương trình đã cho vô

2/ Aùp dụng:

Ví dụ: Gpt 3x2 + 5x -1 = 0(a = 3; b = 5; c= -1) Giải—

* Tính ∆ = −b2 4ac =52 1)

Trang 19

=> phương trình đã cho có nghiệm kép.

= 1 + 20 =21 >0 => ∆ >0 => phương trình đã cho có hai nghiệm phân biệt

∆ >0 khi đó phương trình có hai nghiệm phân biệt

* Chú ý:

Nếu phương trình

ax2 + bx + c = 0 (a ≠ 0) có a và c trái dấu, tức a.c <0 thì ∆

> 0 khi đó phương trình có hai nghiệm phân biệt

Họat động 3 : Củng cố (7 phút ).

? Phát biểu lại tóm tắt kết

luận của phương trình bậc

+Học bài theo vở ghi và SGK

Trang 20

• HS có kỹ năng giải phương trình bậc hai, biết đoán nhận khi nào thì denta > 0

? Phát biểu lại tóm tắt kết

luận của phương trình bậc

=>phương trình có hai nghiệm phân biệt

2

)1,7 1,2 2,1 0

Tích a.c>0 => phương trình có hai nghiệm phân biệt

Bài 15: Kết quả:

2

)5 2 10 2 0

b x + x+ =Tích a.c = 5.2 =10>0 phương trình có hai nghiệm phân biệt

=>phương trình có hai nghiệm phân biệt

công thức nghiệm của

phương trình bậc hai để giải

các phương trình sau:

-HS: Lên bảng làm

Bài 16: Tr 45 SGK Dùng công

thức nghiệm của phương trình bậc hai để giải các phương trình sau:

-Giải-2

a x − x+ = (a=2; b=-7;c=3)

Định dạng
Số trang	28
Dung lượng	3,26 MB