Giáo án văn 7 tuần 13

Trường THCS Phong Lạc Tuần 13 Ngày soạn 05 /11/2015 Tiết thứ * (theo PPCT) Ngày dạy /11/2015 ÔN TẬP TIẾNG VIỆT I Mục tiêu 1 Về kiến thức Tổng hợp các kiến thức phần Tiếng Việt đã học 2 Về kĩ năng Rèn[.]

Trang 1

Tuần 13

Ngày soạn: 05 /11/2015

Tiết thứ: * (theo PPCT) Ngày dạy: /11/2015ÔN TẬP TIẾNG VIỆT

I Mục tiêu

1.Về kiến thức: Tổng hợp các kiến thức phần Tiếng Việt đã học

2 Về kĩ năng: Rèn luyện các kĩ năng làm bài tập Tiếng Việt.

3 Về thái độ: HS có thái độ học tập nghiêm túc.

II Chuẩn bị của GV và HS

- Giáo viên: Giáo án

- Học sinh: Chuẩn bị bài ôn tập

III Phương pháp: Vấn đáp,thực hành,

IV.Tiến trình giờ dạy – Giáo dục

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ (không)

3 Giảng bài mới

3.1 Đặt vấn đề: Để củng cố thêm kiến thức các phần Tiếng Việt đã học, hôm

nay thầy sẽ hướng dẫn các em Ôn tập Tiếng Việt vvvvv

3.2 Triển khai nội dung

Hoạt động của thầy - trò Nội dung cần đạt

* Hoạt động 1: hướng dẫn ôn lại kiến thức về

từ ghép

- GV: Các loại từ ghép?

- GV: Nghĩa của từ ghép?

* Hoạt động 2: hướng dẫn ôn lại kiến thức từ

láy

- GV: Các loại từ láy? Nghĩa của từ láy ?

* Hoạt động 3: hướng dẫn ôn về đại từ.

- GV: Thế nào là đại từ? Có mấy loại đại từ?

* Hoạt động 4: hướng dẫn ôn tập từ Hán Việt

- GV: Cho biết đơn vị cấu tạo từ Hán Việt?

- GV: Có mấy loại từ ghép Hán Việt?

- GV: Sử dụng từ Hán Việt tạo nên những sắc

thái biểu cảm nào?

A Lý thuyết

I Từ ghép

1 Các loại từ ghép Ghi nhớ 1 (Tr 14/sgk)

2 Nghĩa của từ ghép

Ghi nhớ 2 (Tr 14/sgk)

II Từ láy

1 Các loại từ láy Ghi nhớ 1 (Tr 42/sgk)

2 Nghĩa của từ láy Ghi nhớ 2 (Tr 42/sgk) III Đại từ

1 Thế nào là đại từ Ghi nhớ 1 (Tr 55/sgk)

2 Các loại đại từ

- Đại từ dùng để trỏ Ghi nhớ 2 (Tr 56/sgk)

- Đại từ dùng để hỏi Ghi nhớ 3 (Tr 56/sgk)

IV Từ Hán Việt

1 Đơn vị cấu tạo từ Hán Việt

2 Từ ghép Hán Việt

- Từ ghép đẳng lập

- Từ ghép chính phụ

* Ghi nhớ 1 (Tr 70/sgk)

3 Sử dụng từ Hán Việt tạo sắc thái

Trang 2

* Hoạt động 5: hướng dẫn ôn lại quan hệ từ

- GV: Thế nào là quan hệ từ?

- GV: Khi sử dụng quan hệ từ cần tránh những

lỗi nào?

* Hoạt động 6: hướng dẫn ôn tập về từ đồng

nghĩa

- GV: Thế nào là từ đồng nghĩa? Các loại từ

đồng nghĩa

- GV: Có phải trong trường hợp nào từ đồng

nghĩa cũng thay thế cho nhau được không?

tế và sắc thái biểu cảm

* Hoạt động 7: hướng dẫn ôn từ trái nghĩa

- GV: Thế nào là từ trái nghĩa?

- GV: Sử dụng từ trái nghĩa có tác dụng gì?

* Hoạt động 8: hướng dẫn ôn tập từ đồng âm

- GV: Thế nào là từ đồng âm?

- GV: Trong giao tiếp tránh gây hiểu lầm về

nghĩa của từ đồng âm ta phải chú ý điều gì?

* Hoạt động 9: HD HS làm bài tập

- GV: Viết đoạn văn ngắn (5 – 7 câu) chủ đề tự

chọn, với những yêu cầu sau:

a Đoạn văn có sử dụng từ ghép, từ láy

b Đoạn văn có sử dụng từ trái nghĩa

c Đoạn văn có sử dụng đại từ

- GV hướng dẫn mẫu 1 đoạn Còn lại làm ở

nhà

- GV: HD HS làm bài tập sgk (nếu còn thời

gian làm tại lớp; không còn thời gian h/d về

nhà)

biểu cảm

V Quan hệ từ

1 Thế nào là quan hệ từ

2 Sử dụng quan hệ từ

3 Các lỗi quan hệ từ thường gặp

Ghi nhớ (Tr 107/sgk)

VI Từ đồng nghĩa

1 Thế nào là từ đồng nghĩa?

2 Các loại từ đồng nghĩa

VII Từ trái nghĩa

1 Thế nào là từ trái nghĩa?

2 Sử dụng từ trái nghĩa

VIII Từ đồng âm

1 Thế nào là từ đồng âm?

2 Sử dụng từ đồng âm

B Bài tập

I Viết đoạn văn ngắn (5 – 7 câu) chủ

đề tự chọn, với những yêu cầu sau:

a Đoạn văn có sử dụng từ ghép, từ láy

b Đoạn văn có sử dụng từ trái nghĩa

c Đoạn văn có sử dụng đại từ

II Làm bài tập skg.

1 Bài tập 1 sgk/15

2 Bài tập 2 sgk/97

3 Bài tập 7 sgk/116-117

4 Củng cố: KT trọng tâm.

5 Hướng dẫn HS học ở nhà và chuẩn bị cho bài sau

Học bài, làm các bài tập còn lại, chuẩn bị Kiểm tra Tiếng Việt

V Rút kinh nghiệm

………

Tuần 13

Ngày soạn: 05 /11/2015 Ngày dạy: /11/2015

Trang 3

Tiết thứ: 46 (theo PPCT) KIỂM TRA TIẾNG VIỆT

I Mục tiêu

1.Về kiến thức: Củng cố lại kiến thức Tiếng Việt đã học.

2 Về kĩ năng: Rèn luyện kĩ năng làm bài, viết đoạn văn, đặt câu.

3 Về thái độ: Làm bài kiểm tra nghiêm túc, cẩn thận.

- Học sinh: Ôn tập

III Phương pháp: Thực hành

2 Kiểm tra bài cũ (không)

3.1 Đặt vấn đề:

Để đánh giá được kết quả học tập của các em về kiến thức phần Tiếng Việt đã học, hôm nay các em làm bài kiểm tra 1 tiết Tiếng Việt vvvvv

MA TRẬN ĐỀ Cấp độ

Tên chủ đề Nhận biết Thông hiểu

Vận dụng

Cộng

Cấp độ thấp Cấp độ

cao

Từ ghép

Sắp xếp được các từ ghép đã cho vào hai loại

từ ghép đã học

C1 2.0đ 20%

Từ láy Xác định được các từ

láy

C2 1.0đ 10%

2.0đ 20%

Từ đồng

1.0đ 10%

Từ trái

nghĩa

Viết đoạn văn ngắn có

sử dụng từ trái nghĩa và gạch dưới các từ trái nghĩa

C5 (4.0 đ) 40%

Tổng số câu

Tổng số điểm

Tỉ lệ %

1C 1.0đ 10%

3C 5.0đ 50%

1C 4.0đ 40%

Số câu 6 10đ 100%

ĐỀ BÀI

Câu 1 (2.0 điểm) Sắp xếp các từ ghép: nhà sàn, đen trắng, bảng đen, sách vở vào

hai loại từ ghép đã học?

Trang 4

Câu 2 (1.0 điểm) Gạch chân từ láy trong các câu sau:

a Chớp đông nhay nháy, gà gáy thì mưa.

b Gió heo may, chuồn chuồn bay thì bão

Câu 3 (2.0 điểm) Đặt câu với các cặp quan hệ từ sau:

a Tuy… nhưng

b Hễ thì

Câu 4 (1.0 điểm) Điền từ: nuôi dưỡng, phụng dưỡng vào chỗ trống trong các câu

dưới đây

a Con cái có trách nhiệm bố mẹ già.

b Bố mẹ có trách nhiệm con cái cho đến lúc con cái trưởng thành

Câu 5 (4.0 điểm) Viết đoạn văn ngắn (từ 5 đến 7 câu) chủ đề tự chọn, có sử dụng từ

trái nghĩa và gạch dưới các từ trái nghĩa

ĐÁP ÁN Câu 1 (2.0 điểm)

- Từ ghép đẳng lập: đen trắng, sách vở (1.0 điểm)

- Từ ghép chính phụ: nhà sàn, bảng đen (1.0 điểm)

Câu 2 (1.0 điểm) Gạch chân từ láy trong các câu:

a Chớp đông nhay nháy, gà gáy thì mưa (0.5 điểm)

b Gió heo may, chuồn chuồn bay thì bão (0.5 điểm)

Câu 3 (2.0 điểm) Đặt câu đúng với các cặp quan hệ từ đã cho.

Ví dụ: a Tuy nhà ở xa trường nhưng bao giờ Lan cũng đến trường đúng giờ (1.0 đ)

b Hễ gió to thì lá rụng nhiều (1.0 điểm)

Câu 4 (1.0 điểm) Điền từ: nuôi dưỡng, phụng dưỡng vào chỗ trống trong các câu

dưới đây

a Con cái có trách nhiệm phụng dưỡng bố mẹ già (0.5 điểm)

b Bố mẹ có trách nhiệm nuôi dưỡng con cái cho đến lúc con cái trưởng thành.

(0.5 điểm)

Câu 5 (4.0 điểm) Viết đoạn văn ngắn (từ 5 đến 7 câu) chủ đề tự chọn, có sử dụng từ

trái nghĩa và gạch dưới các từ trái nghĩa

- Viết đoạn văn theo yêu cầu, diễn đạt mạch lạc, trôi chảy, các câu trong đoạn

có sự liên kết chặt chẽ (2.0 điểm)

- Có sử dụng từ trái nghĩa và gạch dưới từ trái nghĩa đúng (2.0 điểm)

4 Củng cố (thu bài)

Chuẩn bị bài: Trả bài TLV số 2

………

Tuần 13

Ngày soạn: 06/11/2015

Tiết thứ: 47 (theo PPCT) Ngày dạy: /11/2015TRẢ BÀI TẬP LÀM VĂN SỐ 2

I Mục tiêu

1.Về kiến thức: Thấy được năng lực làm văn biểu cảm của bản thân.

2 Về kĩ năng: Tự đánh giá ưu khuyết điểm của bài tập làm văn đầu tiên về

văn biểu cảm trên các mặt: kiến thức, lập ý, bố cục, vận dụng,…

3 Về thái độ: Nghiêm túc, cẩn thận sửa chữa lỗi đã mắc trong bài làm.

Trang 5

- Học sinh: Dàn bài

III Phương pháp: Vấn đáp, tích hợp, thực hành.

2 Kiểm tra bài cũ: Vai trò của yếu tố tự sự và miêu tả trong văn biểu cảm?

3.1 Đặt vấn đề: Để các em biết được những ưu, khuyết điểm trong bài viết

của mình, hôm nay tiết trả bài TLV số 2 sẽ giúp các em hiểu rõ hơn về vấn đề này

* Hoạt động 1: Yêu cầu học sinh nhắc lại đề và lập

dàn ý

- GV: Cho HS nêu đề bài

- HS: Nêu

- GV: Cho HS trình bày dàn bài

- HS.: Trình bày

- GV: Nxét, bổ sung

a Mở bài

- Giới thiệu chung về một loài cây em yêu thích

- Tình cảm của em và lí do em yêu thích loài cây đó

b Thân bài

- Những đặc điểm của cây, khiến em yêu thích: rễ

cây, thân cây, cành cây, lá cây, hoa, quả,

- Lợi ích của cây đối với cuộc sống con người vùng

quê em

- Cây gắn bó với cuộc sống của gia đình em

- Cây trong cuộc sống của riêng em (những kỉ niệm

của em với loài cây, kỉ niệm của cây với bạn bè, với

mỗi thành viên trong gia đình, )

c Kết bài

- Tình cảm sâu sắc đối với loài cây em yêu

- Hi vọng, ước mong về loài cây em yêu thích

* Hoạt động 2: Nhận xét bài của học sinh.

- Ưu điểm

+ Một số bài trình bày sạch sẽ, chữ viết đẹp

+ Một số bài viết tốt, ngôn ngữ trong sáng, giàu cảm

xúc

- Hạn chế

+ Còn số ít em hiểu đề nhưng viết bài còn sơ sài

+ Một số bài trình bày còn tẩy xóa Còn sai lỗi

chính tả

* Hoạt động 3: Đọc một số bài viết tốt và trả bài.

- GV: Đọc

- HS: lắng nghe

- GV: Cho HS trả bài

- HS: Lớp trưởng trả bài

1 Đề bài: Cảm nghĩ về loài cây

em yêu.

2 Dàn bài

3 Nhận xét

4 Trả bài

Trang 6

* Hoạt động 4: Hướng dẫn sửa lỗi

- GV: Sửa một số lỗi tiêu biểu trong bài làm của

HS

- HS: Sửa lỗi sai trong bài làm

5 Hướng dẫn sửa lỗi

- Lỗi lặp từ

- Lỗi diễn đạt

- Lỗi ngữ pháp

- Lỗi chính tả: sai chính tả nhiều (s, t,v )

- Trình bày, chữ viết chưa cẩn thận

4 Củng cố: Vai trò của yếu tố tự sự và miêu tả trong văn biểu cảm?

- Xem lại thể loại văn biểu cảm

- Soạn bài: Thành ngữ

………

……….………

Tuần 13

Ngày soạn: 06/11/2015

Tiết thứ: 48 (theo PPCT) Ngày dạy: /11/2015 THÀNH NGỮ

I Mục tiêu

1.Về kiến thức

- Khái niệm thành ngữ

- Nghĩa của thành ngữ

- Chức năng của thành ngữ trong câu

- Đặc điểm diễn đạt và chức năng của thành ngữ

2 Về kĩ năng

- Nhận biết thành ngữ

- Giải thích ý nghĩa của một số thành ngữ thông dụng

3 Về thái độ

Có ý thức trau dồi thành ngữ

- Học sinh: Soạn bài

III Phương pháp: Vấn đáp, gợi mở, quy nạp, tích hợp.

2 Kiểm tra bài cũ: Vai trò của yếu tố tự sự và miêu tả trong văn biểu cảm?

3.1 Đặt vấn đề: Trong lời ăn tiếng nói hàng ngày, để cho lời nói thêm sinh

động, gây ấn tượng, chúng ta hay sử dụng thành ngữ Vậy thành ngữ là gì? Chúng ta cùng tìm hiểu.

3.2 Triển khai nội dung T

*Hoạt động 1: Hướng dẫn tìm hiểu về thành I Thế nào là thành ngữ?

Trang 7

- GV: Gọi HS đọc ví dụ/ 143 sgk

- HS: Đọc

- GV: Nhận xét cấu tạo cụm từ lên thác xuống

ghềnh?

- HS: Có cấu tạo cố định

- GV: Có thể thay một vài từ trong cụm từ này

bằng những từ khác được không? Có thể chêm

xen một vài từ khác vào cụm từ được không?

Có thể thay đổi vị trí của các cụm từ được

không?

- HS: không thay đổi vị trí được

- GV: Cụm từ: lên thác xuống ghềnh nghĩa là

gì? Tại sao nói lên thác xuống ghềnh?

- HS: Diễn tả sự vất vả

- GV: Đặc điểm cấu tạo của cụm từ lên thác

xuống ghềnh?

- HS: Cấu tạo cố định, có ý nghĩa hoàn chỉnh

- GV: Nhận xét - kết luận Cụm từ: lên thác

xuống ghềnh là thành ngữ.

- GV: Nhanh như chớp có nghĩa là gì?

- HS: Rất nhanh

- GV: Nghĩa của thành ngữ được bắt nguồn từ

đâu và thông qua các phép chuyển nghĩa nào?

- HS: Phát biểu

- GV nxét, k/luận

- GV: Thế nào là thành ngữ?

- HS: Phát biểu

- GV: K/luận GN sgk Gọi HS đọc

- GV: Cho HS lấy thêm ví dụ về thành ngữ

- HS: Thực hành nhanh

- GV: Gọi HS nxét

- GV: Nxét, bổ sung.

*Hoạt động 2: hướng dẫn sử dụng thành

ngữ

- GV: Gọi HS đọc ví dụ/144 sgk

- HS: Đọc

- GV: Xác định vai trò ngữ pháp của thành

ngữ?

- HS:

+ Bảy nổi ba chìm : vị ngữ.

+ Tắt lửa tối đèn : phụ ngữ cho DT khi.

- GV: Phân tích việc dùng thành ngữ?

- HS: Suy nghĩ phát biểu

+ bảy nổi ba chìm → long đong, vất vả

+ Tắt lửa tối đèn → lúc khó khăn, hoạn nạn có

người giúp đỡ

- GV: Nhận xét- kết luận: Thành ngữ có tính

1 Ví dụ (sgk)

- Cụm từ: lên thác xuống ghềnh: có

cấu tạo cố định, biểu thị ý nghĩa hoàn chỉnh

→ Thành ngữ

- Nhanh như chớp → Rất nhanh.

* Nghĩa của thành ngữ bắt nguồn từ nghĩa đen, nhưng thường thông qua phép chuyển nghĩa như ẩn dụ, so sánh,

2 Ghi nhớ 1 (sgk, tr144)

II Sử dụng thành ngữ

1 Ví dụ (sgk)

- Bảy nổi ba chìm: làm vị ngữ

- Tắt lửa tối đèn: làm phụ ngữ cho

danh từ khi.

Trang 8

biểu cảm cao.

- GV: Nêu vai trò ngữ pháp của thành ngữ và

tác dụng của thành ngữ ?

- HS: Trình bày

- GV: Nhận xét, kết luận GN 2

- GV: Gọi HS đọc ghi nhớ

- HS: Đọc

* Hoạt đông 3 Hướng dẫn luyện tập

- Hướng dẫn HS giải thích

- Cho HS kể một câu truyện truyền thuyết hoặc

ngụ ngôn đã học để thấy rõ lai lịch của các

thành ngữ

- Nhận xét

→ Ngắn gọn, hàm súc, có tính hình tượng, biểu cảm cao

2 Ghi nhớ 2 (sgk, tr144)

III Luyện tập

1 Tìm và giải thích nghĩa của các

thành ngữ trong những câu sau đây:

a - Sơn hào hải vị: những món ăn ngon, quý được lấy từ trên núi và biển

- Nem công chả phượng: món ăn ngon, quý được làm từ thịt chim phượng

b - Khỏe như voi: rất khoẻ

- Tứ cố vô thân: không có người thân

c - Da mồi tóc sương: da có vệt lốm đốm như vẩy con đồi mồi; tóc bạc

2 Kể vắn tắt một truyền thuyết hoặc

ngụ ngôn đã học

4 Củng cố: Khái niệm thành ngữ và cách sử dụng thành ngữ?

5 Hướng dẫn HS học ở nhà và chuẩn bị cho bài sau (1 phút)

- Học bài, làm các bài tập còn lại

- Chuẩn bị bài: Trả bài KT Văn, bài KT Tiếng Việt

………

Ký duyệt tuần 13

Tiêu đề	Ôn tập tiếng Việt
Tác giả	Phạm Văn May
Trường học	Trường THCS Phong Lạc
Chuyên ngành	Tiếng Việt
Thể loại	Giáo án
Năm xuất bản	2015

Định dạng
Số trang	8
Dung lượng	147,5 KB