NGHIỆM CỦA ĐA THỨC MỘT BIẾN... Nếu tại x= a đa thức Px có giá trị bằng 0 thì ta nói a hoặc x=a là một nghiệm của đa thức đó b.. Hỏi nước đóng băng ở bao nhiêu độ T?... N¾m v÷ng c¸c kiÕn
Trang 1Thay x=1 vào biểu thức :
Q(1)=
Giải
0 3
1 4
Thay x=0 vào biểu thức :
Vậy tại x=1 giá trị của biểu thức Q(1)= 0
tại x=0 giá trị của biểu thức Q(0)=3
? Tính giá trị của biểu thức Q(x) = x2 – 4x +3 Tại x = 1 và x = 0
KIỂM TRA BÀI CŨ
Trang 2Xét bài toán: Cho biết công thức đổi từ độ T sang độ C là C=T - 273.
Hỏi nước đóng băng ở bao nhiêu độ T?
Ta đã biết nước đóng băng ở 00c
thay C= 0 vào công thức ta có
T - 273=0
T=273
Vậy nước đóng băng ở 2730T
Vì P(273)=0 nên x=273 là một nghiệm của đa thức P(x)
Xét đa thức P(x)=x-273
1 Nghiệm của đa thức 1 biến
a.VÝ dô më ®Çu
Vậy nghiệm của đa thức một biến là gì?
§9 NGHIỆM CỦA ĐA THỨC MỘT BIẾN
Trang 3Nếu tại x= a đa thức P(x) có giá trị bằng 0 thì ta nói a (hoặc x=a)
là một nghiệm của đa thức đó
b ĐÞnh nghÜa/ SGK- 47
Vì P(273)=0 nên x=273 là một nghiệm của đa thức P(x)
Xét đa thức P(x)=x-273
a.VÝ dô më ®Çu : Xét bài toán: Cho biết công thức đổi từ độ
T sang độ C là C=T - 273 Hỏi nước đóng băng ở bao nhiêu độ T?
Trang 42 VÝ dô
2 ( )
1 2
P ( ) 1
2
b Ví dụ 2 x = - 1 vµ x = 1 lµ c¸c
nghiÖm cña ®a thøc Q(x) = x2 – 1, v×
Q(-1) = 0 vµ Q(1) = 0.
c Ví dụ 3 §a thøc G(x) = x2 + 1
kh«ng cã nghiÖm v× ta lu«n cã G(x) =
x2 + 1 > 0 víi mäi x.
Cã gi¸ trÞ nµo cña x lµ nghiÖm cña ®a thøc G(x) kh«ng, t¹i sao?
Cho Q(x) = x2 – 1 tÝnh Q(-1); Q(1) ?
Gi¶i:
* Q(-1) = (-1)2 - 1 = 1 – 1 = 0
Em cã kÕt luËn g× vÒ c¸c gi¸ trÞ x = -1; x = 1 ?
Khi nµo mét sè ® îc gäi lµ nghiÖm cña
®a thøc mét biÕn ?
* Q(1) = (1)2 - 1 = 1 – 1 = 0
1 Nghiệm của đa thức 1 biến:
Nếu tại x= a đa thức P(x) có giá trị
bằng 0 thì ta nói a (hoặc x=a) là một
nghiệm của đa thức đó
a Ví dụ 1: x= có phải là nghiệm
của đa thức G(x) = 2x +1 không?2
1
§a thøc G(x) = x2 + 1
a Ví dụ 1: x= là nghiệm của đa
thức G(x) = 2x +1 2
1
Vì
Trang 5a) x = ( ) lµ nghiÖm cña ®a thøc
b) x = - 1 vµ x = 1 lµ c¸c nghiÖm cña ®a thøc
Q(x) = x 2 – 1, v× Q(-1) = 0 vµ Q(1) = 0.
c) §a thøc G(x) = x 2 + 1 kh«ng cã nghiÖm v×
ta lu«n cã G(x) = x 2 + 1 > 0 víi mäi x.
P(x) = 2x + 1 vì P( )=0
* Chó ý: SGK/47
* Mét ®a thøc ( kh¸c ®a thøc kh«ng) cã
thÓ cã mét nghiÖm, hai nghiÖm, …hoÆc hoÆc
kh«ng cã nghiÖm.
Em cã nhËn xÐt g×
vÒ sè nghiÖm, cña mçi ®a thøc?
* Ng êi ta chøng minh ® îc r»ng sè
nghiÖm cña mét ®a thøc (kh¸c ®a thøc
kh«ng) kh«ng v ît qu¸ bËc cña nã.
2 VÝ dô
Nếu tại x= a đa thức P(x) có giá trị bằng 0 thì ta
nói a (hoặc x=a) là một nghiệm của đa thức đó
2
1
2 1
Trang 6* Chó ý: SGK/47
* Mét ®a thøc ( kh¸c ®a thøc kh«ng) cã thÓ cã
mét nghiÖm, hai nghiÖm, …hoÆc kh«ng cã hoÆc kh«ng cã
nghiÖm
* Ng êi ta chøng minh ® îc r»ng sè nghiÖm cña
mét ®a thøc ( kh¸c ®a thøc kh«ng) kh«ng v ît
qu¸ bËc cña nã
x = -2; x = 0; x = 2 cã ph¶i
lµ c¸c nghiÖm cña ®a thøc
Gi¶i:
Thay lÇn l ît c¸c gi¸ trÞ x = -2; x = 0;
x = 2 vµo ®a thøc A(x) = x3 – 4x ta cã:
Muèn kiÓm tra mét sè a
cho tr íc cã ph¶i lµ nghiÖm cña ®a thøc F(x)
kh«ng ta lµm nh thÕ nµo?
* A(-2) = (-2)3 – 4(-2) = -8 + 8 = 0
* A(0) = 03 - 4 0 = 0
* A(2) = 23 – 4 2 = 8 – 8 = 0
VËy x = -2; x = 0; x = 2 lµ c¸c nghiÖm cña ®a thøc x3 – 4x.
* Muốn kiểm tra một số a có phải là nghiệm
của đa thức f(x) không ta làm như sau:
• Tính f(a)=? ( giá trị của f(x) tại x = a )
• Nếu f(a)= 0 => a là nghiệm của f(x)
• Nếu f(a)≠ 0 => x = a không phải là
nghiệm của f(x)
1 Nghiệm của đa thức 1 biến:
2 VÝ dô
Hoạt động nhóm
Nhóm 1+3 +5 làm với x= -2 Nhóm 2 +4 +7 tổ 2 làm với x= 0 Nhóm 6 + 8 tổ 3 làm với x= 2
Nếu tại x= a đa thức P(x) có giá trị bằng 0 thì
ta nói a (hoặc x=a) là một nghiệm của đa thức
đó
Trang 7* Chó ý: SGK/47
* Mét ®a thøc ( kh¸c ®a thøc kh«ng) cã thÓ cã
mét nghiÖm, hai nghiÖm, …hoÆc kh«ng cã hoÆc kh«ng cã
nghiÖm
* Ng êi ta chøng minh ® îc r»ng sè nghiÖm cña
mét ®a thøc ( kh¸c ®a thøc kh«ng) kh«ng v ît
qu¸ bËc cña nã.
* Muốn kiểm tra một số a có phải là nghiệm
của đa thức f(x) không ta làm như sau:
• Tính f(a)=? ( giá trị của f(x) tại x = a )
• Nếu f(a)= 0 => a là nghiệm của f(x)
• Nếu f(a)≠ 0 => x = a không phải là
nghiệm của f(x)
?2: Trong c¸c sè cho sau mçi
®a thøc, sè nµo lµ nghiÖm cña
®a thøc?
a)P(x) = 2x +
b) Q(x) = x2 - 2x – 3 3 1 -1
2
1
4
1
4
1 2
1
P(x) = 2x + = 0
2 1
=> 2x =
2 -1
=> x = : 2 =
2
-1
4 1
Muèn t×m nghiÖm cña ®a thøc ta lµm thÕ nµo?
* Muèn t×m nghiÖm cña ®a thøc f(x) :
- Cho f(x) = 0
- T×m x = ?
2 VÝ dô:
Nếu tại x= a đa thức P(x) có giá trị bằng 0 thì
ta nói a (hoặc x=a) là một nghiệm của đa thức
đó
Trang 8* Mét ®a thøc ( kh¸c ®a thøc kh«ng) cã thÓ cã
mét nghiÖm, hai nghiÖm, …hoÆc kh«ng cã hoÆc kh«ng cã
nghiÖm
* Ng êi ta chøng minh ® îc r»ng sè nghiÖm cña
mét ®a thøc ( kh¸c ®a thøc kh«ng) kh«ng v ît
qu¸ bËc cña nã
* Muốn kiểm tra một số a có phải là nghiệm
của đa thức f(x) không ta làm như sau:
• Tính f(a)=? ( giá trị của f(x) tại x = a )
• Nếu f(a)= 0 => a là nghiệm của f(x)
• Nếu f(a)= 0 => x = a không phải là nghiệm
của f(x)
* Muèn t×m nghiÖm cña ®a thøc f(x) :
- Cho f(x) = 0
- T×m x = ?
3 LuyÖn tËp
Bµi 54 ( trang 48 - SGK) KiÓm tra xem:
a) x = cã ph¶i lµ nghiÖm cña ®a
thøc P(x) = 5x + kh«ng.
10 1
2
1 Gi¶i:
Ta cã P( ) = 5 +
10
1 10
1
2 1
2
1 10
5
= +
2
1
2
1
= + = 1
10
1 VËy x = kh«ng ph¶i lµ nghiÖm cña ®a thøc P(x).
* Chó ý: SGK/47
1 Nghiệm của đa thức 1 biến:
2 VÝ dô
Nếu tại x= a đa thức P(x) có giá trị bằng 0 thì
ta nói a (hoặc x=a) là một nghiệm của đa thức
đó
Trang 9* Mét ®a thøc ( kh¸c ®a thøc kh«ng) cã thÓ
cã mét nghiÖm, hai nghiÖm, …hoÆc kh«ng cã hoÆc kh«ng
cã nghiÖm
* Ng êi ta chøng minh ® îc r»ng sè nghiÖm
cña mét ®a thøc ( kh¸c ®a thøc kh«ng)
kh«ng v ît qu¸ bËc cña nã.
* Muốn kiểm tra một số a có phải là nghiệm
của đa thức f(x) không ta làm như sau:
• Tính f(a)=? ( giá trị của f(x) tại x = a )
• Nếu f(a)= 0 => a là nghiệm của f(x)
• Nếu f(a)= 0 => x = a không phải là
nghiệm của f(x)
* Muèn t×m nghiÖm cña ®a thøc f(x) :
- Cho f(x) = 0
- T×m x = ?
Bµi 55 ( trang 48 - SGK)
a) T×m nghiÖm cña ®a thøc P(y) = 3y + 6
a) 3y + 6 = 0
Gi¶i
=> 3y = - 6
=> y = - 6
3
=> y = - 2 VËy y = - 2 lµ nghiÖm cña ®a thøc P(y) b) V× y4 ≥ 0 víi mäi y.
=> y4 + 2 ≥ 2 > 0 VËy ®a thøc Q(y) kh«ng cã nghiÖm.
b) Chøng tá r»ng ®a thøc sau kh«ng
Bµi 54 ( trang 48 - SGK)
* Chó ý: SGK/47
2 VÝ dô
Nếu tại x= a đa thức P(x) có giá trị bằng 0 thì
ta nói a (hoặc x=a) là một nghiệm của đa thức
đó
Trang 10Nếu tại
thức
P(x) có giá trị bằng 0
thì ta nói a
(hoặc
x=a) là
một nghiệm
của đa thức đó
* Mét ®a thøc ( kh¸c ®a thøc kh«ng) cã thÓ cã mét nghiÖm, hai nghiÖm, …hoÆc kh«ng cã hoÆc kh«ng cã nghiÖm
* Ng êi ta chøng minh ® îc r»ng sè nghiÖm cña mét
®a thøc ( kh¸c ®a thøc kh«ng) kh«ng v ît qu¸ bËc cña nã.
* Muốn kiểm tra một
số a có phải là
nghiệm của đa thức
f(x) không ta làm như
sau:
• Tính f(a)=? ( giá trị
của f(x) tại x = a )
• Nếu f(a)= 0 => a là
nghiệm của f(x)
• Nếu f(a)= 0 => x = a
không phải là nghiệm
của f(x)
* Muèn t×m nghiÖm cña ®a thøc
f(x) :
- Cho f(x) = 0
- T×m x = ?
SƠ ĐỒ TƯ DUY
Trang 11N¾m v÷ng c¸c kiÕn thøc:
- NghiÖm cña ®a thøc mét biÕn, sè nghiÖm cña ®a thøc mét biÕn.
- C¸ch t×m nghiÖm cña ®a thøc mét biÕn.
- VËn dông linh ho¹t c¸c kiÕn thøc vµo lµm bµi tËp.
- Bµi tËp vÒ nhµ: 43; 44;45; 49 (SBT- trang16) + C©u hái «n tËp ch ¬ng.