Nội dung bài mới Hoạt động 1 5 phút: Định nghĩa Hoạt động của giáo viên và học sinh GV: Đường thẳng song song với mặt phẳng khi nào?. HS: Khi nó và mặt phẳng không có điểm chung.[r]
Trang 1§3 ĐƯỜNG THẲNG VUÔNG GÓC VỚI MẶT PHẲNG
Tiết PPCT: 34 Ngày soạn: 08/02/2014 Ngày dạy:……/……/2014 Tại lớp: 11A7
@&?
-I Mục tiêu
1 Về kiến thứcHS nắm được
- Khái niệm đường thẳng vuơng gĩc với mặt phẳng
- Các dấu hiệu nhận biết đường thẳng vuơng gĩc với mặt phẳng
- Định lí ba đường vuơng gĩc
- Gĩc giữa đường thẳng và mặt phẳng
2 Về kỹ năng
- Biết cách chứng minh đường thẳng vuơng gĩc với mặt phẳng
- Vận dụng tốt định lí ba đường vuơng gĩc
- Tính được gĩc giữa đường thẳng và mặt phẳng
3 Về thái độ
- Liên hệ được nhiều vấn đề cĩ trong thực tế về đường thẳng vuơng gĩc với mặt phẳng
- Cĩ nhiều sáng tạo trong hình học
- Hứng thú trong học tập, tích cực phát huy tính độc lập trong học tập
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
1 Chuẩn bị của giáo viên: thước thẳng, sách giáo khoa, giáo án.
2 Chuẩn bị của học sinh: xem và chuẩn bị bài trước.
III Phương pháp: thuyết trình, đàm thoại gợi mở.
IV Tiến trình bài dạy
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ (6 phút)
Cho tứ diện ABCD Gọi G là trọng tâm của tam giác ABC Chứng minh rằng:
GD GA GD GB GD GC
3 Nội dung bài mới
Hoạt động 1 (5 phút): Định nghĩa Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung chính
GV: Đường thẳng song song với mặt phẳng khi
nào?
HS: Khi nĩ và mặt phẳng khơng cĩ điểm chung
GV: Tương tự đường thẳng vuơng gĩc với mặt
phẳng khi nào?
HS: Đường thẳng d được gọi là vuơng gĩc với
mặt phẳng nếu d vuơng gĩc với mọi đường
I ĐỊNH NGHĨA
Đường thẳng d được gọi là vuơng gĩc với mặt phẳng nếu d vuơng gĩc với mọi đường thẳng
a nằm trong mặt phẳng
Kí hiệu: d
Trang 2thẳng a nằm trong mặt phẳng
a d
α
Hoạt động 2 (10 phút): Điều kiện để đường thẳng vuông góc với mặt phẳng Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung chính
GV: Điều kiện để đường thẳng song song với mặt
phẳng là gì?
HS: Song song với một đường thẳng nào đó nằm
trong mặt
GV: Điều kiện để đường vuông với mặt?
HS: Là đường vuông góc với hai đường thẳng cắt
nhau nằm trong mặt
GV: Vậy nếu đường thẳng vuông góc với hai cạnh
của một tam giác thì như thế nào?
HS: Nó cũng vuông góc với cạnh thứ ba của tam
giác đó
II ĐIỀU KIỆN ĐỂ ĐƯỜNG THẲNG VUÔNG GÓC VỚI MẶT PHẲNG
Định lí: sgk
a b
a d b
α
Hệ quả: Nếu một đường thẳng vuông góc với hai
cạnh của một tam giác thì nó cũng vuông góc với cạnh thứ ba của tam giác đó
Hoạt động 3 (5 phút): Tính chất Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung chính
GV: Nhắc lại các tính chất của đường song song
với mặt?
HS: Phát biểu lại các tính chất
GV: Tương tự các tính chất của đường vuông với
mặt như thế nào?
HS: Phát biểu sgk
GV: Đường trung trực của đoạn thẳng là gì?
HS: Là đường đi qua trung điểm và vuông góc với
đoạn thẳng đó
GV: Giới thiệu mặt phẳng trung trực
III TÍNH CHẤT Tính chất 1: sgk
Mặt phẳng trung trực của đoạn thẳng: là mặt
phẳng đi qua trung điểm của đoạn thẳng và vuông góc với đoạn thẳng đó
I
M
Tính chất 2: sgk Hoạt động 4 (16 phút): Liên hệ giữa quan hệ song song và quan hệ vuông góc Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung chính
GV: Cho hai đường thẳng song song Nếu mặt
phẳng vuông góc với đường thẳng này thì nó sẽ
như thế nào với đường thẳng kia?
HS: Thì mặt phẳng đó cũng vuông góc với mặt
phẳng kia
GV: Ngược lại nếu ta có hai đường thẳng phân
biệt cùng song song với một mặt phẳng thì chúng
như thế nào?
IV LIÊN HỆ GIỮA QUAN HỆ SONG SONG
VÀ QUAN HỆ VUÔNG GÓC CỦA ĐƯỜNG THẲNG VÀ MẶT PHẲNG
Tính chất 1: sgk
a
/ /
a b
b
Trang 3HS: Song song với nhau.
GV: Cho hai mặt phẳng song song Nếu có một
đường thẳng vuông góc với mặt phẳng này thì nó
như thế nào so với mặt phẳng kia?
HS: Thì đường thẳng đó cũng vuông góc với mặt
phẳng kia
GV: Còn nếu hai mặt phẳng phân biệt cùng vuông
góc với một đường thẳng thì?
HS: Chúng song song với nhau
GV: Phát biểu và ghi tóm tắt nội dung của tính
chất 3?
HS: Phát biểu sgk
a
//
a
b
b
//
a
GV: Để chứng minh đường thẳng vuông góc với
mặt phẳng ta cần chứng minh gì?
HS: Ta cần chứng minh đường thẳng vuông góc
với hai đường thẳng cắt nhau trong mặt phẳng
GV: Do đó ta cần chứng minh BC vuông góc với
hai đường thẳng cắt nhau trong SAB Theo giả
thiết ta có tam giác ABC vuông tại B khi đó ta
được điều gì?
HS: BC AB
GV: Mặt khác ta có SAABC
khi đó SABC không?
HS: Có vì BCABC
GV: Khi đó ta được điều gì?
HS: BC SAB
GV: Hướng dẫn câu b tương tự câu a cho học sinh
b a
α
b
b
a b a
Tính chất 2:
a
//
a a
b
//
a a
Tính chất 3:
a
//
a
b
b
//
a b
a
Ví dụ 1: SGK
H A
C
B S
Giải
a Vì SAABC
nên SABC
Ta có: BCSA BC, AB
Từ đó suy ra: BCSAB
b Vì BCSAB và AH nằm trong SAB nên
BCAH Ta lại có AH SB nên AH SBC
Từ đó suy ra: AH SC
4 Củng cố (2 phút)
- Nhắc lại định nghĩa đường thẳng vuoong góc với mặt phẳng
- Định lý để chứng minh đường thẳng vuông góc với mặt phẳng
5 Dặn dò (1 phút)
Trang 4- Xem lại bài, học thuộc bài.
- Xem và chuẩn bị phần còn lại
- Làm bài tập sách giáo khoa
Rút kinh nghiệm sau tiết dạy:
DUYỆT GVHD NGƯỜI SOẠN
NGUYỄN VĂN THỊNH CAO THÀNH THÁI