giáo án NV 6 HK I (3cột)

Tiến trình tổ chức hoạt động dạy và học Hoạt động của giáo viên Hoạt động của HS Nội dung kiến thức * Hoạt động 1: Kiểm tra chuẩn bị của HS GV giới thiệu bài mới * Hoạt động 2: Đọc –tì

Trang 1

ND: 17 / 8/ 09 Tuần : 1 Tiết: 1

Văn Bản : CON RỒNG CHÁU TIÊN

A Mục tiêu cần đạt : Giúp HS nắm được

- Hiểu được định nghĩa sơ lượt về truyền thuyết

- Hiểu được nội dung , ý nghĩa của truyền thuyết Con Rồng , Cháu Tiên

- Chỉ ra và hiểu được ý nghĩa của những chi tiết tưởng tượng kì ảo của truyện

- Kể được truyện

B Chuẩn bị của GV và HS :

- GV : SGK , SGV , Giáo án ,

- HS : chuẩn bị bài mới :soạn bài, làm luyện tập

C Tiến trình tổ chức hoạt động dạy và học

Hoạt động của giáo viên Hoạt động của HS Nội dung kiến thức

* Hoạt động 1: Kiểm tra chuẩn bị

của HS

GV giới thiệu bài mới

* Hoạt động 2: Đọc –tìm hiểu chú

thích

Gọi hs đọc văn bản

? Truyền thuyết là gì ?

GV hướng dẫn HS tìm hiểu chú

thích 1 ,2 ,3 ,5 ,7

* Hoạt động 3 : Đọc –tìm hiểu văn

bản

? Trong trí tưởng tượng cùa người

xưa , LLQ hiện lên với những đặc

điểm phi thường nào về nòi giống

và sức mạnh

?AC hiện lên với những đặc điểm

đáng quí nào về giống nòi , nhan

sắc và đức hạnh

? LLQ kết hôn cùng Aâu Cơ, theo

em qua mối duyên tình này người

xưa muốn ta nghĩ gì về nòi giống

dân tộc?

? Qua sự việc này người xưa còn

muốn biểu lộ tình cảm nào đối với

cội nguồn của dân tộc

Gọi hs nhận xét

Nhận xét

? Em hiểu như thế nào là tưởng

tượng kì ảo ? Hãy tìm những chi tiết

đó có trong bài ?

Đưa tập cho gv kiểm

Đọc vb

HS đọc phần chú thích *

Là con thần biển có nhiều phép lạ , sức mạnh vô địch , diệt yêu quái giúp dân

Là con thần nông xinh đẹp tuyệt trần , yêu thiên nhiên , cây cỏ

Dân tộc ta có nòi giống cao quý thiêng liêng

Lòng tôn kính tự hào về nòi giống

Nhận xét

HS suy nghĩ trả lời

I.Đọc và tìm hiểu chú thích:

1.Đọc

2 Chú thích :sgk/7

II Đọc – Tìm hiểu văn bản :

1 Những chi tiết thể hiện tính chất kì lạ , lớn lao đẹp đẽ về nguồn gốc và hình dạng của LLQ và Âu Cơ :

* LLQ : có sức khoẻ vô địch, nhiều phép lạ

* Âu Cơ : xinh đẹp tuyệt trần

Trang 2

? Chuyện Âu Cơ sinh con có gì lạ ?

? Chi tiết nàng Âu Cơ sinh ra bọc

trăm trứng nở thành trăm người con

khoẻ đẹp có ý nghĩa gì ?

? Trong truyện này những chi tiết

tưởng tượng kì ảo có ý nghĩa gì ?

Nhận xét

HS thảo luận : Truyện con rồng

cháu tiên thể hiện ý nghĩa gì ?

Thảo luận 4 nhóm Trong 3 phút

Gọi hs trình bày

Đánh giá

* Hoạt động 4:

?Em hãy k/q nd và nt của vb?

* Hoạt động5: Luyện tập

? Em biết những truyện nào của các

dân tộc khác ở VN củng giải thích

về nguồn gốc dân tộc tương tự

truyện “ Con Rồng Cháu Tiên ”

? Sự giống nhau đó khẳng định điều

gì ?

* Hoạt động 6 : Củng cố

?Thế nào là truyện truyền thuyết? ?

Nêu ý nghĩa của truyện ?

Hoạt động7: Dặn dò

- Học thuộc bài, đọc lại vb, chú

thích và đọc phần đọc thêm

- Soạn bài “ Bánh chưng – Bánh

giầy”:

+ Đọc kĩ văn bản và chú thích

+ Trả lời các câu hỏi sgk/ 12

+ Làm luyện tập sgk/ 12

Sinh ra bọc trăm trứng

Tất cả mọi người chúng ta đều là anh em ruột thịt do cùng một mẹ sinh ra Tô đậm tính chất kì lạ lớn lao của NV, thần kì hoá nguồn gốc giống nòi để ta thêm tự hào và tăng sức hấp dẩn của truyện

Nhận xét

HS thảo luận Đại diện trả lờiĐại diện nhận xét

Dựa vào nd bài học trả lờiQuả bầu mẹ

Sự gần gũi về cội nguồn các dân tộc VN

Đóng sách vỡ lắng nghe, trả lời

Lắng nghe về nhà thực hiện

2 Những chi tiết tưởng tượng kì ảo :

-Thần mình rồng -Đẻ ra bọc trăm trứng, nở ra trăm con

-Không bú mà vẫn lớn, …

3 Ý nghĩa của truyện : -Giải thích nguồn gốc cao quý của

dân tộc Việt Nam

- Ý nguyên đoàn kết

.III Ghi nhớ :

( SGK trang 8 )

IV Luyện Tập :

1.Người Mường có truyện “ Quả trứng to nở ra con người ”, người KhơMú có truyện “ Quả Bầu Mẹ

”

- Khẳng định sự gần gũi về cội nguồn và sự giao lưu văn hoá giữa các tộc người trên đất nước ta

Trang 3

ND: 17/ 8/ 09 Tuần 1 Tiết: 2

Văn Bản : BÁNH CHƯNG , BÁNH GIẦY

A Mục tiêu cần đạt : Giúp HS nắm được

- Hiểu được nội dung , ý nghĩa của truyện Bánh chưng , Bánh Giầy

- Chỉ ra và hiểu được ý nghĩa của những chi tiết tưởng tượng kì ảo của truyện

Hoạt động của giáo viên Hoạt động của HS Nội dung

* Hoạt động 1: KTBC

? Truyện Con Rồng – Cháu Tiên thuộc

thể loại

A Cổ tích B truyền thuyết

C Thần thoại C Ngụ ngôn

? Nêu ý nghĩa của truyện? (7đ)

* Hoạt động 2 : Đọc – hiểu chú thích

GV hướng dẫn và gọi hs đọc vb

GV nhận xét cách đọc của HS

GV hướng dẫn tìm hiểu chú thích, chú ý

các chú thích 1,2,3,4,7,8,9,12,13

* Hoạt động 3: Đọc hiểu văn bản :

? Vua Hùng chọn người nối ngôi trong

hoàn cảnh nào với ý định ra sao và bằng

? Lang Liêu là con thứ mấy? Công việc

chính của chàng là gì?

? Vì sao trong các con vua chỉ có Lang

Liêu là người được thần giúp đỡ và được

giúp đỡ như thế nào ?

? Trong các lễ vật dâng vua, lễ vật của ai

được chọn ?

? Vì sao 2 thứ bánh của Lang Liêu được

vua cha chọn để tế Trời , Đất , Tiên

Vương?

?Như vậy Lang Liêu có nối được ý của

Câu B Đóng sách vỡ lắng nghe, nhận xét

HS đọc bàiĐọc chú thích

Đất nước yên bình vua đã già

Không nhất thiết là con trưởng

Phải nối được ý vua

Thần chỉ chàng cách làm bánh

Lang Liêu được chọn

Vì nó thể hiện nhiều ý nghĩa

Lang Liêu nối được ý của vua cha

I.Đọc – hiểu chú thích :

1 Đọc2.Chú thích sgk/11,12

II Đọc và tìm hiểu văn bản

1 Vua Hùng chọn người nối

2 Lang Liêu là người được

thần giúp đỡ :

- Chàng là người thiệt thòi nhất , chăm lo việc đồng áng

- Chàng là người duy nhất hiểu được ý của thần ( không có gì quý bằng gạo )

- Lang Liêu được chọn để nối ngôi vua

Trang 4

vua cha không ?

* Hoạt đông 4 : Ghi nhớ

? Em hãy khái quát nội dung và nghệ

thuật vb?

* Hoạt động 5 : Luyện tập

BT1: Trao đổi ý kiến ở lớp ý nghĩa của

phong tục ngày tết nhân dân ta làm bánh

chưng bánh giầy

Hs trao đổi theo tổ trong 2 phút

Gọi hs trả lời

Đánh giá

? Nêu ý nghĩa truyện Bánh chưng , bánh

giầy?

?Trong truyện này em thích nhất nhân vật

nào nhất Vì sao ?

* Hoạt động 6: Dặn dò

- Về nhà học bài , đọc lại vb và kể được

vb

- Chuẩn bị bài “ Thánh Gióng” cho tiết

sau

+ Đọc kĩ vb và chú thích

+ Trả lời các câu hỏi

+Làm luyện tập

Nhận xét

Giải thích nguồn gốc của bánh, ca ngợi nông nghiệp

3 Ý nghĩa của truyện

- Giải thích nguồn gốc của bánh

- Đề cao lao động nông nghiệp

III Ghi nhớ

Trang 5

ND:19.08.09 Tuần 1 Tiết: 3

TỪ VÀ CẤU TẠO TỪ CỦA TIẾNG VIỆT

- Hiểu được thế nào là từ và đặc điểm cấu tạo từ của TV, cụ thể là

+ Khái niệm về từ + Đơn vị cấu tạo từ ( tiếng )+ Các kiểu cấu tạo từ ( đơn , phức , ghép , láy )

- GV : SGK , SGV , Giáo án , bảng phụ

- HS : soạn bài, làm bài tập

Hoạt động của giáo viên Hoạt động của HS Nội dung Hoạt động: 1: KT chuẩn bị của hs

*Giới thiệu bài mới

Hoạt động 2: HD tìm hiểu từ là gì?

GV treo bảng phụ ghi ví dụ

? Lập danh sách các tiếng và các từ

trong câu sau : Thần / dạy / dân / cách /

trồng / trọt / , chăn / nuôi / và / cách /

ăn / ở /

? Từ trồng trọt, chăn nuôi, ăn ở có mấy

tiếng ?

? Chức năng của tiếng là gì ?

? Chức năng của từ là gì ?

? Có từ do 1 tiếng tạo thành , có từ do 2

tiếng tạo thành Như vậy khi nào một

tiếng được coi là từ ?

? Tìm từ có 1 tiếng và từ có 2 tiếng

GV gạch bảng phân loại lên bảng

Kiểu cấu tạo từ Ví dụ

Từ đơn Từ, đấy , nước ,ta ,

chăm, nghề, và , có tục, ngày, tết, làm

Đưa tập soạn cho gv kiểm

Đọc ví dụ+ Từ : thần , dạy , dân , cách, trồng trọt , chăn nuôi , và cách , ăn ở

+ Tiếng : thần , dạy , dân , cách, trồng trọt , chăn nuôi , và cách , ăn ở

Có 2 tiếng

Dùng để tạo từ

Dùng để tạo câu

Khi nó dùng để tạo câu

Trang 6

Nhận xét

? Dựa vào bảng đã lập GV giúp HS tìm

hiểu các nội dung : Tiếng là gì ?

? Thế nào là từ đơn , từ phức , từ ghép ,

từ láy

Hoạt động 4: Luyện tập

Gọi hs đọc BT1

Y/c : a Từ nguồn gốc , con cháu thuộc

kiểu cấu tạo từ nào ?

b Tìm từ đồng nghĩa với từ nguồn gốc ?

c Tìm từ ghép kiểu con cháu , anh chị ,

ông bàø?

Đánh giá

Gọi hs đọc BT2

Y/c : Hãy nêu quy tắc sắp xếp các tiếng

trong từ ghép chỉ quan hệ thân thuộc ?

Đánh giá

Gọi hs đọc BT3

Y/c : Tên các loại bánh đều cấu tạo theo

công thức : “ bánh + X”

? Theo em các tiếng đứng sau trong từ

ghép có thể nêu những đặc điểm gì để

phân biệt các thứ bánh khác nhau ?

Cho hs thảo luận nhóm (4 nhóm), trong

3phút

Nhận xét

Gọi hs đọc Bt4

Y/c : Từ láy “ thút thít ” miêu tả cái gì

Tìm những từ láy khác có tác dụng ấy?

Nhận xét

Hoạt động 5: Củng cố:

? Thế nào là từ đơn , từ phức , cho vd?

?Từ phức được chia làm mấy loại ?Cho

Nhận xét

Dựa vào nội dung bài học trả lời

ĐọcTừ ghép

Cội nguồn, gốc gácCô dì, bác cháu…

b cội nguồn , gốc gác

c Từ ghép : cậu mợ , cô dì , chú bác , anh em …

BT2

- Theo giới tính : nam trước nữ sau :: ông bà , cha mẹ , chú thiếm,

- Theo bậc : lớn trước nhỏ sau : anh em , cha em

- Tính chất : bánh dẽo , bánh xốp

- Hình dáng : bánh gói , bánh khúc

Trang 7

Vd cụ thể

Hoạt động 6 Dặn dò :

-Về học bài học bài,ø làm BT 5 vàxem

lại các vd và BT đã làm

-Chuẩn bị bài “Từ mượn” cho tiết sau :

+ Đọc vd và trả lời ví du.ï

+ Làm luyện tập

GIAO TIẾP , VĂN BẢN VÀ PHƯƠNG THỨC BIỂU ĐẠT

- Huy động kiến thức của HS về các loại văn bản mà HS biết

- Hình thành sơ bộ về các KN : văn bản , mục đích giao tiếp , phương thức biểu đạt

* Hoạt động 1 :KT sự chuẩn bị của

học sinh

* Hoạt động 2 : Tìm hiểu chung về

văn bản và phương thức biểu đạt.

?Trong đời sống, khi có một tư tưởng,

tình cảm, nguyện vọng mà cần biểu

đạt cho mọi người biết thì em phải

làm gì?

? Khi muốn biểu đạt đầy đủ , trọn vẹn

thì em phải làm gì?

GV gọi HS đọc 2 câu ca dao

? Người ta sáng tác câu ca dao này để

làm gì?

? Nó muốn nói lên chủ đề gì?

? Câu 6 và 8 liên kết với nhau như thế

nào ?

?Câu ca dao đã biểu đạt trọn vẹn ý

chưa?

?Câu ca dao đó là một văn bản chưa?

GV chốt lại

Gọi hs cho vd phù hợp với kiển vb

Nói hoặc viết

Lập văn bản (nghĩa là nói có đầu có đuôi , mạch lạc)Đọc

Biểu đạt ý trọn vẹn

Là văn bản

Nhận xétCho vd

I Tìm hiểu chung về văn bản và phương thức biểu đạt :

1 Ví dụ: sgk/15

Trang 8

Stt Kiểu văn bản và phương

thức biểu đạt

Mục đích giao tiếp Ví dụ

1 Tự sự Trình bày diễn biến sự

việc

Truyện “ CR – CT”

2 Miêu tả Tái hiện trạng thái sự vật ,

con người

Tả mẹ con

3 Biểu cảm Bày tỏ tình cảm , cảm xúc “ Chiều chiều … chính

chiều “

4 Nghị luận Bàn luận , nêu ý kiến

5 Thuyết minh Giớ thiệu đặc điểm , tính

chất , phương pháp Thuyết minh thuốc chữa bệnh

6 Hành chính công vụ Trình bày ý muốn quyết

định

Đơn từ , báo cáo

?Hãy lựa chọn kiểu văn bản và phương thức

biều đạt phù hợp

GV chia nhóm thảo luận 3 phút

2.Nêu cảm nghĩ của em về tình trạng ô nhiễm

môi trường hiện nay

Hoạt động 3: HD Ghi nhớ

Từ sự phân tích trên hãy cho biết : Giao tiếp là

gì? Văn bản là gì? Có các kiểu văn bản và

phương thức biểu đạt nào?

* Hoạt động 4: Luyện tập

Gọi hs đọc BT 1

Y/c :Các đoạn văn , thơ dưới đây thuộc phương

thức biểu đạt nào ?

Nhận xét

Y/c : Truyền thuyết Con Rồng – Cháu Tiên

thuộc kiểu văn bản nào ? Vì sao ?

HS làm thảo luận nhóm

e Thuyết minh Nhận xét

ĐọcTự sự , vì truyện đã trình bày một chuỗi các sự việc

e Thuyết minh

BT2

Thuộc kiểu văn bản tự sự vì : Truyện này trình bày diễn biến sự việc theo trình tự và cuối cùng dẫn đến kết thúc

Trang 9

Gọi hs nhận xét.

Đánh giá

Hoạt động 5: Củng cố:

? Có mấy kiểu văn bản thường gặp ? Kể ra?

? Giao tiếp là gì? Văn bản là gì?

Hoạt động 6: Dặn dò:

- về học bài, xem lại vd và bài tập

- Chuẩn bị : “Tìm hiểu chung văn tự sự” cho

tiết sau:

+ Đọc vd và trả lời ví du.ï

+ Làm luyện tập sgk / 28,29,30

- Nắm được nội dung , ý nghĩa và một số nét nghệ thuật tiêu biểu của truyện Thánh Gióng

- HS :Đọc kĩ văn bản, chú thích, soạn bài, làm luyện tập

1 Truyện “Bánh chưng – Bánh giầy”

thuộc thể loại truyện dân gian nào?

A Cổ tích B Ngụ ngôn

C Truyền thuyết C Truyện cười

2 Kể lại một đoạn mà em thích trong

truyện BC-BG?

* Hoạt động 2: Đọc –tìm hiểu chú thích.

HD và gọi hs đọc vb

Gọi hs giải thích 1 số từ ngữ khó

* Hoạt động 3: Đọc –hiểu văn bản

? Truyện Thánh Gióng có những nhân

vật nào?

?Ai là nhân vật chính ?

Nhận xét

?Nhân vật TG được xây dựng bằng

nhiều chi tiết tưởng tượng , kì ảo Hãy

Câu CĐóng sách vỡ lắng nghe, nhận xét

Đọc vbDựa vào chhú thích trả lờiThánh Gióng, Sứ giả,…

Thánh GióngNhận xét

TIẾT 2

I Đọc và tìm hiểu chú thích:

1.Đọc2.Chú thích : sgk / 21, 22

II Đọc – Tìm hiểu văn bản

1 Nhân vật chính trong

truyện Thánh Gióng :

Thánh Gióng

2 Ý nghĩa của một số chi

tiết tiêu biểu :

Trang 10

tìm những chi tiết đó?

Cho hs thảo luận nhóm (4n), trong 5'

Gọi nhận xét

Nhận xét

? Theo em các chi tiết sau đây có ý

nghĩa như thế nào?

a Tiếng nói đầu tiên của chú bé lên 3 là

đòi đi đánh giặc

b Gióng đòi ngựa sắt, roi sắt giáp sắt để

đi đánh giặc + Gióng nhổ tre đánh giặc

c Bà con góp gạo nuôi Gióng có ý nghĩa

như thế nào?

d Gióng lớn nhanh như thổi , vươn vai

thành tráng sĩ có ý nghĩa gì ?

e.Đánh giặc xong , Gióng bay về trời có

ý nghĩa gì ?

GV đánh giá

? Hãy nêu ý nghĩa của hình tượng TG ?

Cho hs thảo luận cặp đôi trong 3'

GV đánh giá

Hoạt động 4 : Ghi nhớ

?Khái quát nội dung và nghệ thuật vb

Thánh gióng?

Gọi hs đọc BT2

Y/c :Theo em , tại sao hội thi thể thao

trong nhà trường phổ thông lại mang tên

hội khoẻ Phù Đổng ?

HS thảo luận nhóm Trình bày

Nhận xét

a.Ca ngợi tinh thần yêu nước chống giặc ngoại xâm

b.Đánh giặc bằng cả cây cối ở quê hương…

Tinh thần đoàn kết c.Ước mơ của nhân dân về người anh hùng đánh giặc cứu nước

d.Gióng luôn sống mãi trong lòng mọi người Tiêu biểu cho người anh hùng đánh giặc, là sức mạnh của cộng đồng, …Nhận xét

Tiến hành thảo luậnTrả lời

Nhận xét

Đọc và ghi ghi nhớ

Đọc BT2Thời đại HV chiến tranh tự vệ trở nên gai gắt, số lượng ,loại vũ khí của người việt cổ nhân dân ta chống xâm lược lớn mạnh

a Tiếng nói đầu tiên là đòi

đi đánh giặc : Ca ngợi tinh thần yêu nước chống giặc ngoại xâm của nhân dân ta

b Để thắng giặc nhân dân ta chuẩn bị từ những cái bình thường + thành tựu KHKT vào cuộc chiến đấu

c Ca ngợi tinh thần đoàn kết

d Ước mơ của nhân dân về người anh hùng đánh giặc cứu nước

e Hình ảnh Gióng luôn sống mãi trong lòng mọi người

3 Ý nghĩa của hình tượng

Gióng :

- Gióng là hình tượng tiêu biểu rực rở của người anh hùng đánh giặc cứu nước

- Gióng là người anh hùng mang trong mình sức mạnh của cả cộng đồng

- Thể hiện lòng yêu nước , sức mạnh quật khởi của dân tộc ta trong cuộc đấu tranh chống ngoại xâm

III Ghi nhớ

( SGK trang 28 )

IV Luyện tập :

2 Đây là hội thi thể thao dành cho lứa tuổi thiếu niên

HS , lứa tuổi của Gióng trong thời đại mới

- Mục đích của hội thi là khoẻ để học tập tốt ,lao động

Trang 11

? Nêu ý nghĩa truyện TG ?

Truyện TG đề cao điều gì ?

Ca ngợi ai? Vì sao?

* Hoạt động 6 : Dặn dò

- Về học bài, đọc lại vb và tóm tắt vb,

làm BT1 và đọc phần đọc thêm sgk/24

- Chuẩn bị bài “ Sơn Tinh, Thuỷ Tinh”

+ Đọc kĩ vb và chú thích

+Trả lời câu hỏi phần đọc hiểu

+ Làm luyện tập

Đóng sách vơ,õ lắng nghe, trả lời

Lắng nghe về thực hiện

tốt để góp phần vào sự nghiệp xd và bảo vệ đất nước

TỪ MƯỢN

- Hiểu được thế nào là từ mượn

- Biết đầu biết sữ dụng từ mượn một cách hợp lí trong nói , viết

- HS : soạn bài, làm bài tập

* Hoạt động: 1: KTBC

1 Trong các từ sau từ nào là từ ghép :

a Nho nhỏ b Sạch sành sanh

c Sách vở d Aên

2 Thế nào là từ ghép , từ láy Cho vd?

* Hoạt động 2: HD tìm hiểu từ thuần

việt và từ mượn

? Trong các từ ở mục 3 từ nào mượn

của tiếng Hán , từ nào mượn của ngôn

ngữ khác ?

Đóng sách vỡ lắng nghe, và trả lời

HS đọc Dựa vào chú thích bài TG trả lời

Tiếng Hán

Hán Việt : sứ giả , giang sơn , gan

Aán , Aâu : Tivi , xà phòng ,

I Từ thuần việt và từ mượn

1 Ví dụ: sgk/24

Trang 12

? Em có nhận xét gì về cách viết của

các từ trong nhóm từ sau : Sứ giả, Tivi ,

In – tơ – net, Ra-đi-ô?

GV chốt

?Như thế nào là từ thuần Việt? Vì sao

phải mượn từ của tiếng nước ngoài?

* Hoạt động 3: HD tìm hiểu nguyên

tắc mượn từ

Gọi hs đọc vd

? Vì sau chúng ta phải mượn từ ?

? Để bảo vệ sự trong sáng của TV

chúng ta cần phải làm gì khi mượn từ ?

Y/c Tìm từ mượn trong BT1?

Gọi hs lên bảng làm

GV sửa

Gọi hs đọc BT2

Y/c: Hãy xác định nghĩa của tiếng tạo

thành từ Hán Việt ?

Đánh giá

Gọi hs đọc BT3

Y/c:Hãy kể một số từ mượn :

+ Đơn vị đo lường

+ Bộ phận xe đạp

+ Tên một số đồ vật

Đánh giá

Gọi hs đọc BT4

Y/c: Những từ ngữ nào là từ mượn ?

in-tơ-netCó từ viết như từ thuần việt có từ viết phải có dấu (-)giữa các tiếng

Nhậân xét

ĐọcMượn từ để làm giàu cho tiếng Việt

Không mượn tuỳ tiện

Đọc BT1

Lên bảng làmNhận xét

Đọc BT2a.Khán giả : người xem khán : xem

giả : người b.Yếu điểm : điểm quan trọng

yếu : quan trọng điểm : điểm Nhận xét

III Luyện tập :

BT1 a HV : vô cùng, ngạc nhiên , tự nhiên, sính lễ

b HV : gia nhân

c Anh : Pốp, in-tơ-net

BT2 Nghĩa của từng tiếng a.+ Khán giả : người xem khán : xem

Trang 13

? Có thể dùng chúng trong những hoàn

cảnh nào ?

Đánh giá

* Hoạt động 5: Củng cố

? Thế nào là từ mượn cho ví dụ ?

? Chúng ta mượn từ từ những ngôn ngữ

nào là chủ yếu? Cho Vd minh hoạ?

*Hoạt động 6: Dặn dò :

- Về học bài, xem lại vd, BT làm tiếp

BT5 và đọc phần đọc thêm sgk/27

-Chuẩn bị bài : “ Nhgiã của từ” cho tiết

sau:

+ Đọc kĩ vd và trả lời câu hỏi của vd

+ Làm luyện tập sgk/36

Các từ mượn : phôn ,fan , nốc ao

Có thể dùng trong giao tiế bạn bè , người thân …

Tập làm văn :

TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN TỰ SỰ

- Nắm được mục đích giao tiếp của văn tự sự

- Có khái niệm sơ bộ về phương thức tự sự , trên cơ sở hiểu được mục đích giao tiếp của sự vật và bước đầu phân tích các sự việc trong văn tự sự

- HS : soạn bài , làm bài tập

* Hoạt động 1 :KTBC

?Văn bản là gì ?

? Có mấy kiểu văn bản thường

gặp ? kể ra?

* Hoạt động 2 : HD tìm hiểu ý

nghĩa , đặc điểm chung của

phương thức tự sự

Đọc

? Hằng ngày các em có kể chuyện

Đóng sách vỡ lắng nghe, nhận xét

Trang 14

hoặc nghe kể chuyện không ?

? Kể những chuyện gì ?

? Kể chuyện để làm gì ?

? Người kể nhằm mục đích gì ?

? Người nghe, nghe chuyện nhằm

mục đích gì?

? Truyện Thánh Gióng kể về ai ,

thời nào ? Làm việt gì ? diễn

biến , kết quả , ý nghĩa gì ?

? Hãy liệt kê các sự việc theo thứ

tự trước sau của truyện?

Y/c:Trong truyện phương thức tự

sự thể hiện như thế nào ?

? Câu chuyện thể hiện ý nghĩa gì ?

Y/c: ? Hai văn bản ở SGK trang 29

có phải nội dung tự sự không ? vì

sao ? Tự sự ở đây có vai trò gì?

Thảo luận cặp đôi(2p)

G ọi đại diện trình bày

Thông báo, iải thích Để tìm hiểu , biết

Thánh Gióng, vua Hùng thứ 6…

1 Sự ra đời kì lạ của Thánh Gióng

2 Thánh Gióng biết nói và nhận trách nhiệm đánh giặc Nhận xét

Đọc BT1kể theo trình tự thời gian, sự việc nối tiếp nhau Kết thúc bất ngờ

Tư tưởng yêu cuộc sống…

Nhận xét

Đọc BT2Là tự sựKể lại bằng miệngNhận xét

Đọc BT3

Thảo luận cặp đôi(2p) Đại diện trình bàyNhận xét

2.Ghi nhớ : ( SGK trang 28 )

III Luyện tập : BT1:

Phương thức tự sự kể theo trinh tự thời gian, sự việc nối tiếp nhau Kết thúc bất ngờ

- Ý nghĩa thể hiện tư tưởng yêu cuộc sống , dù kiệt sức thì sống cũng như chết

BT2 :

Đó là bài thơ tự sự vì tuy diễn đạt bằng thơ 5 tiếng nhưng bài thơ đã kể lại một câu chuyện có đầu , có cuối , có nhân vật , chi tiết, diễn biến nhằm chế giểu tính tham ăn của mèo con

BT3:

-Cả hai văn bản trên đều có nội dung tự sự với nghĩa kể chuyện , kể việc

- Tự sự ở đây có vai trò giới thiệu, tường thuật, kể chuyện thời sự, chuyện lịch sử

Trang 15

* Hoạt động 4 :Củng cố

? Thế nào là tự sự ?

?Nêu ý nghĩa và đặc điểm chung

của phương thức tự sự ?

* Hoạt động 5: Dặn dò :

+ Học bài,xem lại vd, BT và làm

BT 4,5 sgk/ 30

+ Chuẩn bị bài “ Sự việc và nhân

vật trong văn sự” cho tiết sau:

- Đọc vd và trả lời câu hỏi

- Làm luyện tập

Đóng sách vơ,õ lắng nghe, trả lời

Lắng nghe về thực hiện

SƠN TINH THUỶ TINH

-Hiểu truyền thuyết ST – TT nhằm giải thích hiện tượnh lũ lụt xãy ra ở châu thổ bắc bộ thuở các vua Hùng dựng nước và khát vọng của người Việt cổ trong việc giải thích và chế ngự thiên tai , lũ lụt bảo vệ cuộc sống của mình

GV : tranh về bài Sơn Tinh , Thủy Tinh

? Kể lại chuyện Thánh Gióng và

nêu ý nghĩa của truyện?

? Nêu ý nghĩa một số chi tiết tiêu

biểu như: đứa bé lên 3 đòi đi đánh

giặc , bà con góp gạo nuôi bé?

* Hoạt động 2: Đọc –chú thích.

HD và gọi hs đọc vb

*Hoạt động3: Đọc hiểu văn bản

? Truyện ST-TT gồm mấy đoạn ?

mỗi đoạn thể hiện nội dung chính

gì?

Đóng sách vỡ lắng nghe, nhận xét

Đọc vbDựa vào chú thích trả lời

3 đoạn-Đ1: Từ đầu đến mỗi thừ một đôi: Vua Hùng kén rễ

- Đ2: Tiếp theo đến rút quân :sự giao tranh giữ ST,TT

- Đ3: còn lại: Sự trả thù hằng năm của TT

I Đọc - chú thích:

1 Đọc

2 Chú thích: sgk / 33

II Đọc – Tìm hiểu văn bản

1 Bố cục : 3 đoạn

- Đ1: Từ đầu đến mỗi thừ một đôi: Vua Hùng kén rễ

- Đ2: Tiếp theo đến rút quân : ST,TT đến cầu hôn và sự giao tranh giữ ST,TT

- Đ3: còn lại: Sự trả thù hằng năm của TT và chiến thắng

Trang 16

 Chốt

? Truyện ST,TT có bao nhiêu nhân

vật ?

? Theo em ai là nhân chính?

? Hai nhân vật này được miêu tả

như thế nào?

? Qua việc miêu tả đó cho thấy trí

tưởng tượng của người xưa như thế

?Truyện ST,TT thể hiện ý nghĩa gì?

Cho hs thảo luận nhóm (4n) trong 4

phút

GV chốt

* Hoạt động 4 : Ghi nhớ

? Hãy khái quát lại nội dung và

nghệ thuật của văn bản

Gọi hs đọc BT2

Y/c: Từ truyện ST-TT em nghĩ gì

về chủ trương xây dựng củng cố đê

điều , nghiêm cấm nạn phá rừng ?

GV giáo dục bảo vệ rừng, trồng

rừng để bảo vệ cuộc sống chúng ta

GV nhận xét sửa chữa

Hoạt động 6 : Củng cố

? Nêu ý nghĩa truyện ST-TT ?

? Qua truyện nói lên điều gì về

thiên tai ,lũ lụt và mong ước của

người Việt Cổ ntn?

Nhận xét

Vua Hùng , Mị Nương ,

ST-TT Nhân vật chính : ST-TT

Miêu tả hùng dũng, oai vệ

Phong phú, độc đáo

Nhận xét

TT: mưa to bão lụt

ST:lực lương chống lũ lụt

- Sơn Tinh và Thủy Tinh

- Có nhiều tài cao, phép lạ

- Trí tượng tượng phong phú

3 Ý nghĩa tượng trưng

- ST : là lực lượng thường dân người việt cổ đắp đê chống lũ lụt và ước mơ chiến thắng thiên tai

- TT: là hình tượng mưa to , bão lụt hàng năm

3 Ý nghĩa của truyện

- Giải thích nguyên nhân lũ lụt hằng năm

- Sức mạnh vàước mơ chế ngự bão lụt của người Việt Cổ

- Ca ngợi công lao dựng nước của các vua Hùng

III Ghi nhớ

( SGK trang 34)

IV Luyện tập :

BT 2 : Hiện nay nạn chặt phá rừng bừa bãi , nạn cháy rừng đang là hiểm hoạ cho con người Bảo vệ rừng và môi trường chính là bảo vệ cuộc sống yên bình cho chúng ta hiện tại và tương lai

Trang 17

Hoạt động : Dặn dò

-Về học bài đọc lại vb xem lại BT2,

làm tiếp BT1, 3 và đọc phần đọc

thêm

-Soạn bài “ Sự tích Hồ Gươm ” :

+Đọc kĩ văn bản và chú thích

+Trả lời câu hỏi phần đọc hiểu và

A Mục tiêu cần đạt : Giúp HS nắm được

- Hiểu được thế nào là nghĩa của từ

- Một số cách giải thích nghĩa của từ

GV : chuẩn bị bảng phụ

1 Trong các từ sau từ nào được

mượn của tiếng Hán :

a Ti-vi b Giang sơn

c In-tơ-net d Mit tinh

2 Thế nào là từ mượn Cho vd ?

* Hoạt động 2: HD tìm hiểu nghĩa

của từ là gì?

GV treo bảng phụ ghi vd SGK/ 35

Gọi HS đọc chú thích tập quán , lẫm

liệt , nao núng

? Mỗi chú thích trên gồm mấy bộ

phận?

? Bộ phận nào trong chú thích nêu

lên ý nghĩa của từ?

?Nghĩa của từ ứng với phần nào

trong mô hình sau:

Đóng sách vỡ lắng nghe, và trả lời

Trang 18

Chốt

? Từ sự phân tích trên, em hãy cho

biết nghĩa của từ là gì?

* Hoạt động 3: HD tìm hiểu cách

giải thích nghĩa của từ

GV gọi HS đọc lại các chú thích ở

phần 1

? Trong các chú thích trên nghĩa của

từ được giải thích bằng cách nào ?

Đánh giá

?Từ sự phân tích trên, em hãy cho

biết có mấy cách giải thích nghĩa của

từ? Đó là những cách nào?

Gọi hs đọc BT1

Y/c: Đọc các chú thích ở văn bản đã

học và cho biết mỗi chú thích giải

nghĩa từ theo cách nào ?

Nhận xét

Gọi hs đọc BT2

Y/c: Điền các từ : học hỏi, học tập,

học hành, học lõm vào chổ trống

Đánh giá

Gọi hs đọc BT3

Y/c: Điền các từ trung bình, trung

niên , trung gian vào chổ trống

Đánh giá

? Thế nào là nghĩa của từ có mấy

cách giải nghĩa từ ?Nêu vd cụ thể

* Hoạt động 6:Dặn dò

-Về nhà học bài, xem lại vd, các BT

đã làm, làm tiếp BT4,5 sgk/36

Nhận xét

Đọc BT1Tiến hành làm

Đọc BT3

a Trung bình

b Trung gian

c Trung niên Nhận xét

Đóng sách vỡ lắng nghe trả lời

1 Thần nông : nhân vật trong thần thoại và tryền thuyết đã dạy loài người trồng trọt , cày cấy trình bày khái niệm mà từ biểu thị

Hình thức

Trang 19

-Chuẩn bị bài “Từ nhiều của từ” :

+Đọc kĩ các vd phần I, II và trả lời

câu hỏi của vd

+Làm các BT sgk/56, 57

- Nắm được 2 yếu tố then chốt của tự sự , việc và nhân vật

- Hiểu được ý nghĩa của sự việc và nhân vật trong tự sự

?Thế nào là văn tự sự ?

? Yếu tố tự sự giúp người kể ntn?

* Hoạt động 2 :HD tìm hiểu đặc điểm của

sự việc và nhân vật trong văn tự sự

GV treo bảng phụ và gọi hs đọc vd

? Em hãy kể ra sự việc khởi đầu , sự việc

phát triển , sự việc cao trào , và sự việc kết

thúc ?

GV : Trong văn tự sự có 6 yếu tố : ai làm ,

địa điểm , thời gian , diễn biến, kết quả

? Em hãy chỉ ra 6 yếu tố trong truyện

ST-TT ?

? Theo em có thể xó bỏ yếu tố thời gian và

địa điểm trong truyện này được không ? vì

sao ?

? Các sự việc kết hợp với nhau theo quan

hệ nào ? Có thể thay đổi trật tự trước sau

được hay không ?

? Trong Truyện ST đã thắng TT mấy lần ?

Điều đó nói lên gì ?

? Nếu kể 1 câu chuyện mà chỉ có 7 sự việc

như thế thì truyện có hấp dẫn không ? Vì

sao ?

 Truyện hay phải có sự việc cụ thể , chi

tiết , phải có đầy đủ 6 yếu tố trên

Đóng sách vỡ lắng nghe và nhận xét

ĐọcKhởi đầu 1, 2, 3, 4 cao trào 5, 6 kết thúc 7

Trả lời

Không : như thế thì truyện sẽ thiếu tính liên tục , không rõ ràng

Trước sau Không thay đổi được

2 lần và mãi mãi ca ngợi sự chiến thắng lũ lụt của

Trang 20

? Kể tên các nhân vật trong truyện ST-TT

và cho biết ai là nhân vật chính có vai trò

quan trọng nhất ?

? Ai là nhân vật phụ , nhân vật phụ có cần

thiết không ? Bỏ được không ?

? Nhân vật được kể bằng cách gọi tên , đặt

tên, giới thiệu lai lịch , tài năng, việc làm ,

chân dung ( GV lập bảng cho HS điền vào

)

Nhận xét

?Từ sự phân tích trên, em hãy cho biết sự

việc trong văn tự sự được trình bày ntn? Và

nhân vật trong văn tự sự là gì?

* Hoạt động 3: Luyện tập :

Gọi hs đọc BT1

Y/c: Chỉ ra những sự việc mà các nhân vật

trong truyện ST-TT đã làm ?

a.Nhận xét vai trò , ý nghĩa các nhân vật ?

b Tóm tắt truyện theo sự việc gắn với nhân

vật chính

c Tại sao trong truyện lại gọi là ST-TT ?

Nếu đổi bằng tên sau có được không ?

Cho hs thảo luân nhóm (4n) trong 5'

Vua Hùng Mị Nương, TT.Không bỏ được

HS điền vào chổ trống

Thảo luận nhóm

Đại diện trình bàyĐại diện nhận xétNhận xét

2.Ghi nhớ : ( SGK trang 38 )

II Luyện tập :

1a Vai trò và ý nghĩa của các nhân vật

- Vua Hùng : nhân vật phụ , không thể thiếu vì ông là người quyết địng cuộc hôn nhân này

- Mị Nương : nhân vật phụ , không thể thiếu - TT nhân vật chính đối lập với

ST , được nói tới nhiều ngang với ST , là hình ảnh bão lũ ở châu thổ Sông Hồng

- ST : nhân vật chính đối lập với TT b.Tóm tắt-Vua Hùng kén rễ-Hai thần đến cầu hôn.-Vua ra điều kiện kén rễ.-ST đến trước được vợ,TT đến sauđuổi theo đánh cướp MN

Trang 21

Gọi hs đọc BT2.

Y/c:Cho nhan đề truỵên: Một lần không

vâng lời Em hãy tưởng tượng một câu

chuỵên theo nhan đề ấy để kể

Nhận xét

* Hoạt động 4:Củng cố

?Sự việc trong văn tự sự được trinh bày ntn

? ?Tại sao lại trình bày như vậy ?

?Qua đó em rút ra được bài học gì khi làm

một bài văn tự sự ?

* Hoạt động 6:– Dặn dò :

-Về nhà học bài,xem lại vd, bài tập

-Chuẩn bị bài “Chủ đề và tự sự” :

+Đọc kĩ vd và trả lời câu hỏi vd

+Làm luyện tập sgk/45

Đọc BT2Tưởng tượng và kể theo nhan đề

Đóng sách vỡ, lắng nghe và trả lời

* không đổi tên

BT2

-Kể việc gì?

-Không vâng lời với ai?-Chuyện xảy ra bao giờ, ở đâu?

-Kết quả không vâng lời là gì?

-Bài học qua câu chuyện đó

SỰ TÍCH HỒ GƯƠM

(Hướng dẫn đọc thêm)

- Hiểu nội dung , ý nghĩa của truyện,vẽ đẹp một số hình ảnh trong truyện “ STHG ”

GV : tranh về bài Sự tích Hồ Gươm

?Nhân vật chính trong truyện ST,TT là

ai? Nhân vật đó biểu trưng ý nghĩa gì?

?Ý nghĩa của truyện ST,TT là gì?

GV hướng dẫn và gọi HS đọc văn bản

Gọi hs giải thích từ khó ở SGK

* Hoạt động 3 : Đọc –tìm hiểu văn bản.

Đóng sách vỡ, lắng nghe và nhận xét

Đọc vbĐọc phần chú thích

I Đọc và tìm hiểu chú

thích:

1 Đọc 2.Chú thích : sgk/42

II Đọc – hiểu văn bản :

1 Đức LQ cho nghia quân

Trang 22

?Vì sao LQ cho nghĩa quân LS mượn

gươm thần ?

?Ýù nghĩa của LQ cho mượn gươm ?

?Chài mấy lần và mỗi lần chài được gì?

?Chuôi gươm Lê Lợi có được từ đâu?

? Việc LQ cho mượn gươm như vậy có ý

nghĩa gì?

Nhận xét

?LQ cho đòi gươm trong hoàn cảnh ntn?

?Long quân đòi gươm trong dịp nào?

?Do sự tích trả gươm này mà hồ Tả Vọng

còn có tên gọi nào khác?

Nhận xét

?Sự tích hồ Gươm thể hiện ý nghĩa gì?

Nhận xét

?Hãy khái quát lại nội dung và nghệ thuật

- Giặc Minh đô hộ nước

Câu chuyện thêm li kì hấp dẫn , thiêng liêng , huyền bí

Nhận xét

Lê thận tặng

Đi chài lưới

3 lần và mỗi lần đều có được lưỡi gươm

Ngọn cây đa

- Lưỡi gươm dưới nước , chuôi gươm trên rừng >

khả năng cứu nước khắp nơi

- Tra gươm vào chuôi gươm vừa như in >

nguyện vọng dân tộc trên dưới một lòng

Nhận xét

Hoà bìnhLê Lợi đi dạo ở hồ Tả Vọng

Hồ Hoàn Kiếm

Nhận xét

Giải thích tên hồ,Ca ngợi tính chất toàn dân của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn…

Nhận xét

Dựa vào nội dung bài học

mượn gươm thần

- Giặc Minh đô hộ nước ta

- Nghĩa quân nhiều lần bị thua

2 Lê Lợi được gươm thần

- Lê Thận được lưỡi gươm dưới nước

-Lê Lợi có chuôi gươm từ ngọn cây đa

* Ý nghĩa của cách LQ cho mượn gươm :

-Lưỡi gươm dưới nước , chuôi gươm trên rừng > khả năng cứu nước khắp nơi

- Tra gươm vào chuôi gươm vừa như in > nguyện vọng dân tộc trên dưới một lòng

3 Cảnh đòi và trả gươm.-Đòi gươm khi đất nước hoà bình, Lê Lợi lên ngôi và dời đô về Thăng Long

-Trả gươm lúc vua dạo chơi trên hồ Tả Vọng

4.Ý nghĩa truyện :

-Ca ngợi tính chất toàn dân của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn

-Đề cao vua Lê và nhà Lê.-Giải thích nguồn gốc tên gọi của hồ Hoàn Kiếm

III Ghi nhớ :

( SGK trang 43 )

Trang 23

của vb?

• Hoạt động5: Luyện tập

Gọi s đọc BT2

Y/c: Vì sao tác giả dân gian không để Lê

Lợi trực tiếp nhận cả chuôi gươm và lưỡi

gươm cùng một lúc ?

Nhận xét

?Nêu ý nghĩa của truyện ?

?Tại sao rùa thần lại đòi và trả gươm khi

Đất nước thanh bình ?Điều đó nói lên

điều gì?

-Về nhà đọc lại vb và học bài và làm BT

1,3,4 sgk/43 Đọc phần đọc thêm sgk/43

-Chuẩn bị bài “Thạch Sanh” cho tiết sau:

+Đọc kĩ vb, chú thích

+Trả lời các câu hỏi phần đọc hiểu

trả lời

Đọc BT 2Suy nghĩ trả lời

CHỦ ĐỀ VÀ DÀN BÀI CỦA BÀI VĂN TỰ SỰ

- Nắm được chủ đề và dàn bài của bài văn tự sự Mối quan hệ của sự việc và chủ đề

- Tập viết mở bài cho bài văn tự sự

?Thế nào là sự việc và nhân vật trong

văn tự sự ? (10đ)

* Hoạt động 2 :HD tìm hiểu chủ đề và

dàn bài của bài văn tự sự

GV gọi HS đọc vd

?Việc Tuệ Tĩnh ưu tiên chữa trị cho chú

bé con người nông dân bị gãy đùi đã

nói lên phẩm chất gì của người thầy

thuốc ?

Chủ đề là vấn đề chủ yếu là ý chính mà

người kể muốn thể hiện trong văn bản

Đóng sách vỡ , lắng nghe trả lờivà nhận xét

HS đọc Yêu thương người bệnh

I Tìm hiểu chủ đề và dàn bài của bài văn tự sự :

1 ví dụ : sgk/44, 45

Trang 24

? Vậy chủ đề của câu chuyện trên có

phải ca ngợi lòng yêu thương người của

Tuệ Tĩnh không ?

?Em hãy tìm những câu trong bài thể

hiện trực tiếp chủ đề đó?

?Sự vệc nào trong thân bài thể hiện chủ

đề hết lòng thương yêu , cứu giúp người

bệnh của Tuệ Tĩnh?

Tên ( nhan đề ) của bài văn thể hiện chủ

đề của bài văn Cho các nhan đề sau em

hãy chọn nhan đề nào thích hợp và cho

biết lý do ?

-Tuệ Tĩnh và hai người bệnh

-Tấm lòng thương người của Tuệ Tĩnh

-Y đức của Tuệ Tĩnh

?Có thể đặt tên khác cho truyện được

không ?

?Vậy chủ đề của bài văn tự sự là gì ?

?Vị trí của chủ đề ?à

?Bài văn trên có mấy phần ? Mang tên

gì ? các phần : MB, TB , KB thực hiện

yêu cầu gì ?

?Vậy dàn bài có gọi là bố cục , dàn ý

của bài văn được không ?

?Từ sự phân tích trên ,em hỹa cho biết

chủ đề là gì? Dàn bài cùa bài văn tự sự

có bố cục mấy phần? Nhiệm vụ của

từng phần là gì?

Gọi hs đọc BT1

Y/c: a.Chủ đề cùa vb nhằm biểu dương

và chế giễu diều gì?

b Hãy chỉ ra 3 phần: MB- TB – KB?

c Truyện này với truyện Tuệ Tĩnh có gì

giống nhau về bố cục và khác nhau về

“Người ta cứu… ân huệ.”

Tuệ Tĩnh làm 2 việc :từ chối chữa bệnh cho nhà quý tộc vì bệnh nhẹ, chữa ngay cho người nông dân

vì bệnh nặng

3 tên đều thích hợp-T1: Nêu lên tình huống để lựa chọn

-T2,3: Nhấn mạnh tấm lòng của TT

Có ,vì :với1 chủ đề có thể có những cách gọi khác nhau

Là vấn đề chủ yếu Phần đầu , giữa , cuối

1a Chủ đề : tố cáo tên cận thần tham lam , ca ngợi trí thông minh của người nông dân

b MB: Câu đầu TB: Các câu tiếp theo KB: Câu cuối

c So sánh:

Truyện Tuệ Tĩnh :

* Giống : Kể theo trình tự thời gian, có bố cục 3 phần

Trang 25

?Chủ đề của bài văn tự sự là gì?

?Dàn bài của bài văn tự sự gồm có mấy

phần ,nêu cụ thể từng phần?

* Hoạt động5: Dặn dò :

- Về học bài, xem lại vd và BT, làm tiếp

BT2 sgk/46 Đọc phần đọc thêm sgk/47

- Chuẩn bị bài “Tìm hiểu đề tự sự” :

+Đọc kĩ vd và trả lời câu hỏi của vd

+Làm luyệp tập sgk/48

Đại diện trình bày

Đại diện nhận xét

Đóng tập và trả lời câu hỏi

*Khác :-Phần thưởng:Chủ đề ca ngợi và tố cáo

-Tuệ Tĩnh: chủ đề là ca ngợi

d.Thú vị : lời cầu xin phần thưởng lạ lùng và kết thú bất ngờ ngoài dự kiến của mọi người

TÌM HIỂU ĐỀ VÀ CÁCH LÀM BÀI VĂN TỰ SỰ

Biết tìm hiểu đề văn tự sự và cách làm bài văn tự sự

- HS : chuẩn bị bài mới :Đọc bài và soạn bài

* Hoạt động 1 :KT 15 phút

* Hoạt động 2 :HD tìm hiểu đề, tìm

hiểu đề và cách làm bài văn tự sự

GV treo bảng phụ và gọi HS đọc vd

?Lời văn đề (1) nêu ra các yêu cầu gì ?

Những yêu cầu nào trong bài cho em

biết điều đó ?

?Các đề 3, 4, 5, 6 không có từ kể có phải

là bài văn tự sự không ?

?Gạch dưới các từ trọng tâm trong các đề

trên ?

Làm KT

HS đọc Kể câu chuyện em thích bằng lời văn của em

Phải (1) Kể một câu chuyện

em thích bằng lờvăn của

I Đề, tìm hiể đề và cách làm bài văn tự sự

1 Ví dụ :sgk/ 47,48

Trang 26

?Trong các đề trên đề nào nghiêng về

kể việc , đề nào nghiêng về kể người,

đề nào nghiêng về tường thuật ?

Nhận xét

?Khi tìm hiểu đề văn tự sự ta phải làm

gì?

?Đề (1) đã nêu ra những yêu cầu nào

buộc em phải thực hiện ?

?Em hiểu yêu cầu ấy ntn ?

?Trong truyện Thánh Gióng em thích

nhất nhân vật nào ? sự việc nào ?

?Câu chuyện thể hiện chủ đề gì ?

?Em dự định mở đầu truyện ntn ?Kể

chuyện ntn ? Và kết thúc ra sao ?

?Từ sự phân tích trên, hãy cho biết:

+Khi làm bài văn tự sự ta phải làm gì?

+Cách làm bài văn tự sự ntn?

Gọi hs đọc bài tập

Y/c:Hãy ghi vào giấy dàn bài em sẽ viết

theo yêu cầu của đề :Kể một câu

chuyện em thích bằng lời văn của em

Cho hs thảo luận tổ

Gọi hs tra lời

Nhận xét

? Nêu các bước làm của một bài văn tự

em (2) Kể chuyện về một người bạn tốt

(3) Kỉ niệm ngày thơ ấu (4) Ngày sinh nhật của

em (5) Quê em đổi mới (6) Em đã lớn rồi Kể việc : 3, 4, 5Kể người : 2, 6Tường thuật :3, 4, 5 Nhận xét

Đọc kĩ đề bài

Kể một câu chuyện em thích bằng lờvăn của emKể chuyện mà em thích bằng lời văn của em

Thánh Gióng Gióng đánh giặc

Đề cao tinh thần sẵn sàng đánh giặc và tinh thần quyết chiến , quyết thắng của TG

-MB Giới thiệu Thánh Gióng

- TB TG bảo vua làm vũ khí … TG bay về trời

- KB Vua phong PĐTV Dựa vào nội dung bài học trả lời

TIẾT 2

Đọc BT

Thảo luận theo tổĐại diện trả lờiNhận xét

Đóng sách vỡ, lắng nghe

2 Ghi nhớ

( SGK trang 48 )

-MB: Giới thiệu câu chuyện mà em thích

-TB:

+Mở đầu câu chuyện+Diễn biến câu chuyện.+Kết thúc câu chuyện

-KB: Qua câu chuyện em rút

ra được điều gì cho mình

Trang 27

sự ?Nhiệm vụ của MB, TB, KB là gì??

* Hoạt động 6 : Dặn dò

-Về nhà học bài, xem lại vd và BT

-Chuẩn bị bài: “Viết bài TLV số 1” cho

tiết sau:

Nắn vững lý thuyết đặc biệt là cách làm

bài văn tự sự

và trả lời

VIẾT BÀI TẬP LÀM VĂN SỐ 01

Biết vện dụng tiết học trước để viết bài TLVđồng thời giúp các em nhớ một cách chính xác nd trong truyện đã học

GV: Soạn giáo án , ra đề…

HS: Nắm vững cách làm bài văn tự sự

C Tiến trình tiết học

Hoạt động 1:Oån định kiểm tra sỉ số hs

Hoạt động 2: Yêu cầu:

-Không trao đổi.

-Không sử dụng tài liệu.

-Không viết tắt, kí hiệu.

Hoạt động 3:Công bố đề.

Đề bài:Em hãy kể lại một truyện đã biết (truyền thuyết,cổ tích…….) bằmg lới văn của em.

HS: Tiến hành làm bài

GV: Quan sát, theo dõi, nhắc nhở và giải đáp những thắc mắc củahs

Nội dung(9.0)

A: MB(1,5đ):-Giới thiệu nội thới gian,địa điểm,……

-Nhân vật ,tính tình,lai lịch,tài năng……

B:TB(6đ): Kể lại diễn biến câu truyện một cách cụ thể,chính xác rõ ràng,không thiếu mà cũng không thừa,không dài mà cũng khomng6 ngắn

C:KB(1,5đ):Chốt lại nội dung toàn bài và rút ra được bài học kinh nghiệm cho bản thân

Hình thức: (1.0)

-Đủ 3 phần :MB-TB-KB

-Sạch sẽ,kông tẩy xoá,lời văn rõ ràng rành mạch.Biết liên kết câu

-Đúng chính tả

9 Đ Nội dung +1đ Hình thức = 10đ Toàn bài

Hoạt động 4: Thu bài và kiểm tra số bài đã thu.

Hoạt động 5: Dặn dò

Về chuẩn bị bài “Lời văn, đoạn văn tự sự” cho tiết sau:

+Đọc kĩ vd và trả lời câu hỏi của vd

Trang 28

ND:16.09.09 Tuần 5 Tiết: 19

Tiếng Việt : TỪ NHIỀU NGHĨA VÀ

HIỆN TƯỢNG CHUYỂN NGHĨA CỦA TỪ

- Khái niện từ nhiều nghĩa

- Hiện tượng chuyển nghĩa của từ

- Nghĩa gốc và nghĩa chuyển của từ

- HS : chuẩn bị bài mới : Đọc bài và soạn bài

?Nghĩa của từ là gì ?

?Có mấy cách giải nghĩa từ? Kể ra ?

Hãy giải nghĩa từ “trung niên”

* Hoạt động 2: HD tìm hiểu từ nhiều

nghĩa

GV gọi HS đọc bài thơ ở SGK

?Trong bài, tác giả nêu mấy sự vật

có chân và nêu tác dụng của nó?

? Hãy nêu nghĩa của từ chân ?

Nhận xét

? Tìm một số từ nhiều nghĩa ?

-Ngoài ra , có những từ chỉ có một

nghĩa

? Em hãy cho một vài vd ?

?Từ sự phân tích trên, em có nhận

xét gì về nghĩa của từ?

* Hoạt động 3:HD tìm hiểu hiện

tượng chuyện nhĩa của từ

? Em hãy tìm mối liên hệ giữa nghĩa

của từ chân?

? Trong 3 nghĩa của từ chân , nghĩa

nào xuất hiện từ đầu , nghĩa nào phát

-Bộ phận dưới cùng của một số đồ vật tiếp giáp và bám chặt vào mặt nền

Nhận xét

- mắt (cô Mắt ngày cũng như đêm; mắt bàng to quá); đầu , mũi, tay…

- bút , in- tơ- nét, toán học…

Bộ phận dưới cùng của người, vật

-nghĩa đầu 1-nghĩa phát sinh 2,3

Trang 29

Chốt: Nghĩa xuất hiện ban đầu

(nghĩa gốc) nghĩa phát sinh là (nghĩa

chuyển)

? Thông thường trong một câu cụ thể

, một từ thường được dùng với mấy

nghĩa?

Nhận xét

?Từ sự nhận xét trên, em hãy cho

biết hiện tượng chuyển nghĩa của từ

là gì?

Gọi hs đọc bài tập 1

Y/c: Hãy tìm 3 từ chỉ bộ phận cơ thể

người và kể ra một số vd về sự

chuyển nghĩa của chúng?

Đánh giá

Gọi hs đọc BT2

Y/c:Trong TV , có một số từ chỉ bộ

phận cây cối được chuyển nghĩa để

cấu tạo từ chỉ bộ phận cơ thể người ?

Hãy kể những trường hợp chuyển

vd Cái cưa >cưa gỗ

b Chỉ hành động chuyển thành đơn

vị?

Vd Gánh củi đi > một gánh củi

Nhận xét

4.a Tác giả nêu lên mấy nghĩa của từ

bụng ? bTrong các trường hợp sgk/57

, từ bụng có nghĩa gì?

Cho hs thảo luận tổ, trong 3 phút

Gọi đại diện trình bày

Nhận xét

Đọc BT 3a.Cái bào > bào gỗ

b bó rau > một bó rau

1 Một số từ chỉ bộ phận cơ

thể người có sự chuyển nghĩa :

- Đầu : đau đầu , đầu sông, đầu tàu …

- Mũi : sổ mũi, mũi kim, mũi đất, …

- Tay: cánh tay, tay ghế, tay súng …

2 Lá : > lá phổi , lá

lách Quả : > quả tim, quả thận …

3a

Cái bào > bào gỗ

Cân muối > muối dưa Cái cuốc -> cuốc đất

b bó rau > một bó raunắm cơm lại > 3 nắm cơm cuộn tờ giấy > 3 cuộn giấy

4 a Tác giả nêu lên 2 nghĩa

của từ bụng , còn thiếu 1 nghĩa “phần phình to ở giữa”b.Aám bụng->nghĩa 1

tốt bụng > nghĩa 2bụng chân -> nghĩa 3

Trang 30

Gọi đại diện nhận xét

GV nhận xét

? Thế nào là nghĩa gốc , nghĩa

chuyển?

?Cho vd ?

-Về nhà học bài, xem lại BT, Vd,

làm BT5 sgk/57 Đọc phần đọc thêm

sgk/57

-Chuẩn bị bài “Chữa lỗi dùng từ” :

+Đọc kĩ các cây ở phần I, II

Đại diện nhận xét

Đóng sách vỡ, lắng nghe và tra lời

LỜI VĂN, ĐOẠN VĂN TỰ SỰ

- Hình thức văn kể người , kể việc, chủ đề và liên kết trong đozn5 văn

- Xây dựng được đoạn văn giới thiệu và kể chuyện sinh hoạt hằng ngày

- Nhận ra các hình thức , các kiểu câu thường dùng trong việc giới thiệu nhân vật , sự việc , kể việc, nhận ra mối liên hệ giữa các câu trong đoạn văn va vận dụng để xd đoạn văn giới thiệu nhân vật và kể việc

- HS : chuẩn bị bài mới :Đọc bài và soạn bài

* Hoạt động 1 :KT chuẩn bị của hs

* Hoạt động 2 :HD tìm hiểu lời văn,

đoạn văn tự sự

GV gọi HS đọc vd

?Đoạn 1 gồm mấy câu ? Các câu văn

trên giới thiệu những ai ?

?Đoạn 2 gồm mấy câu ?

?Đoạn 2 giới thiệu nhân vật nào ?

GV : do tài của 2 chàng ngang nhau ,

cách giới thiệu cũng ngang nhau, cân

đối tạo nên vẽ đẹp của đoạn văn

Chú ý kiểu câu tự sự sau :

HS đọc

- 2 câu : ( C1 nói về HV và

MN C2 một ý nói về tình cảm , một ý nói về nguyện vọng )

-6 câu ( C1 giới thiệu chung , C2,3 giới thiệu ST, C4,5 giới thiệu TT , C6 kết lại rất chặt chẽ)

I Lời văn , đoạn văn tự sự

1 Ví dụ: sgk/58, 59

Trang 31

-Vua Hùng có người con gái đẹp

- Ngày xưa có 2 anh em nhà kia

-Ở vùng Sóc Sơn có 2 vợ chồng

?Các câu văn dùng để giới thiệu

nhân vật thường có từ nào ?

?Thứ tự các câu trong đ1 và đ2 có

thể đảo lộn được không ?

Nhận xét

Gọi HS đọc đ3

?Đoạn văn đã dùng nhiều từ loại gì

để kể hành động của nhân vật ?

?Các hành động đó được kể theo thứ

tự nào ?

?Đoạn 1, 2, 3 biểu đạt ý chính gì ?

Câu nào thể hiện điều đó ?

Nhận xét

Những câu thể hiện ý chính được

gọi là câu câu chủ đề

?Các câu còn lại diễn đạt những ý

nào của đoạn văn?

?Các câu diễn đạt ý phụ có mối quan

hệ ntn với câu chủ đề?

Nhận xét

?Từ sự phân tích trên, em hãy cho

biết lời văn, đoạn văn trong văn tự sự

ntn?

Gọi hs đọc BT1

Y/c: Đoạn văn kể về điều gì?Cho

biết câu chủ đề của mỗi đoạn

văn.Các câu triển khai chủ đề ấy

theo thứ tự nào?

Đánh giá

Gọi hs đọc BT2

Y/c: Đọc 2 câu văn,theo em câu nào

đúng , câu nào sai ? Vì sao ?

Từ có KhôngNhận xét

ĐọcĐùng đùng nổi giận, hô mưa gọi gió…

Theo thứ tự thời gian

Đ1:Vua Hùng kén rễ Câu 2Đ2:Hai thần đến cầu hôn

Câu 1Đ2:Thuỷ Tinh và Sơn Tinh đánh nhau Câu 1

Nhận xét

Những ý phụ của đoạn văn

Làm rõ nghĩa cho câu chủ đề

Nhận xét

Đọca.Sọ Dừa làm thuê trong nhà phú ông Câu 2

b.Thái độ của 3 cô con gái phú ông đối với Sọ Dừa Câu 2

c.Tính nết cô Dần Câu 2

Nhận xét

Đọc BT2Câu a sai Vì không theo thứ

2 Ghi nhớ

( SGK trang 59)

II Luyện tập : 1a Ý của đoạn văn văn thể

hiện ở câu “Cậu chăn bò rất giỏi ” cái ý giỏi được thể hiện qua nhiều ý phụ như : chăn suốt ngày ; ngày nắng cũng như ngày mưa …

b “Hai cô chị … tử tế ”:

c “ Tính cô còn trẻ con lắm

”

2 -Câu b đúng vì kể theo

thứ tự lôgic

Trang 32

Đánh giá

* Hoạt động 5 Củng cố

?Khi kể về người , việc trong văn tự

sự thì ta kể những gì ?

* Hoạt động :Dặn dò

-Về học bài, xem lại vd BT, làm tiếp

-Câu a sai Vì không theo thứ tự

THẠCH SANH

(Truyện cổ tích)

- Hiểu được nội dung ,ý nghĩa truyện Thạch Sanh và một số đặc điểm tiêu biểu của kiểu nhân vật dũng sĩ

- HS : chuẩn bị bài mới :

Hoạt động GV Hoạt động HS Nội dung

* Hoạt động 1: KTBC :

?Vì sao Long Quân cho nghĩa quân

Lam Sơn mượn gươm thần?

?Truyền thuyết sự tích Hồ Gươm thể

hiện ý nghĩa gì?

* Hoạt động 2: Đọc – chú thích.

GV hướng dẫn HS đọc văn bản

* Hoạt động 3: Đọc hiểu văn bản

?Truyện Thạch Sanh có những nhân

vật nào ?

?Nhân vật chính là ai ?

?Sự ra đời của Thạch Sanh có gì khác

thường?

? Bên cạnh điều khác thường đó còn có

những điều nào bình thường ?

? Kể về sự ra đời và lớn lên của Thạch

Đóng sách vỡ, lắng nghe và trả lời , nhận xét

Đọc văn bảnĐọc chú thích

Thạch Sanh, mẹ con Lí Thông, vua…

- Tô đậm tính chất kì lạ,

I Đọc và tìm hiểu chú thích:

1 Đọc 2.Chú thích : sgk/ 65, 66

I Đọc và hiểu văn bản :

1 Sự ra đời và lớn lên của Thạch Sanh

Trang 33

Sanh như vậy theo em nhân dân muốn

thể hiện điều gì ?

Nhận xét

? Trước khi kết hôn với công chúa TS

trãi qua mấy lần thử thách?

?Đó là những thử thách nào?

?Qua những lần thử thách đó em thây

nhân vật Thạch Sanh có những phẩm

chất đáng quý nào ?

Nhận xét

?Để tôn vinh người dũng sĩ Thạch Sanh

nhân dân ta đã tạo thêm một nhân vật

có chức năng đối lập đó là Nhân vật

nào?

?Trong truyện LT đã mấy lần hãm hại

Thạch Sanh ? Đó là những lần nào ?

?Những việc đó cho thấy LT là người

ntn ?

?Trong truyện cổ tích các nhân vật

Thạch Sanh tượng trưng cho điều thiện

còn nhân vật như LT thì tượng trưng

cho điều gì ?

?Truyện kể rằng khi được Thạch Sanh

tha mạng mẹ con LT về đến nữa đường

bị sét đánh hoá kiếp thành bọ hung còn

Thạch Sanh sau bao gian truân được

hưởng hạnh phúc

Kết cụ này thể hiện quan niệm gì của

đẹp đẽ cho nhân vật lí tưởng , làm tăng tính hấp dẫn cho câu chuyện Nhận xét

Tiết 2

4 lần

- Bị lừa đi thế mạng

- Xuống hang diệt đại bàng cứu công chúa bị Lý Thông lắp cửa hang

- Bị hồn chằng tinh , đại bàng báo thù , Thạch Sanh

bị bắt hạ ngục

- Bị 18 nước chư hầu mang quân đánh

Thật thà, sống có tình có nghĩa, dũng cảm mưu trí tài năng …

- Sống bằng nghề kiếm củi

* Điều nhân dân muốn thể hiện :

- Tô đậm tính chất kì lạ, đẹp đẽ cho nhân vật lí tưởng , làm tăng tính hấp dẫn cho câu chuyện

2 Nhân vật Thạch Sanh :

a Những thử thách mà Thạch Sanh phải trải qua :

- Bị lừa đi thế mạng

- Xuống hang diệt đại bàng cứu công chúa bị Lý Thông lắp cửa hang

- Bị hồn chằng tinh , đại bàng báo thù , Thạch Sanh bị bắt hạ ngục

- Bị 18 nước chư hầu mang quân đánh

Trang 34

* Hoạt động 4: Ghi nhớ

?Hãy khái quát nội dung và bài học của

vb?

?Lý Thông và hình ảnh bọ hung là biểu

hiện cụ thể thái độ căm ghét của nd ta

đối với những kẻ tráo trở bất nhân

a Đúng B Sai

* Hoạt động 6 Dặn dò

-Về nhà đọc lại vb, học bài, làm LT và

đọc phần đọc thêmsgk/67

-Chuẩn bị bài”Em bé thông minh” :

Tượng trưng cho CN nhân đạo , yêu chuộng hoà bình của nhân dân ta

3.Ý nghĩa của những chi tiết thần kì:

a.Tiếng đàn:

-Tiếng đàn công lí

-Cảm hoá kẻ thù

b.Niêu cơm thần kì:

-Làm 18 nước chư hầu thán phục

-Tấm lòng nhân đạo, yêu hoà bình của nhân đân ta

III Ghi nhớ :

( SGK trang 67 )

Trang 35

CHỮA LỖI DÙNG TỪ

- Nhận ra được các lỗi lặp từ và lẫn lộn các từ gần âm

- Có ý thức tránh mắc lỗi khi dùng từ

- HS : chuẩn bị bài mới :đọc bài và soạn bài…

? Cho biết thế nào là nghĩa gốc , nghĩa

chuyển?

?Thế nào là từ nhiều nghĩa ?

* Hoạt động 2: HD tìm hiểu lặp từ

GV treo bảng phụ và gọi hs đọc

?Trong vd a từ nào được lặp đi lặp lại

nhiều lần?

?Việc lặp đi lặp lại như thế em cảm thấy

đoạn văn như thế nào?

?Trong vd b , từ ngữ nào được lặp đi lặp

lại nhiều lần? Em cảm thấy đoạn văn như

thế nào?

?Việc lặp đi lặp lại các từ ngữ ở vd a, b,

có gì khác nhau?

?Em hãy sửa lại câu b

Nhận xét

Như vậy khi nói , viết chúng ta cần

tránh lỗi lặp từ

?Khi lặp từ chúng ta sửa bằng cách nào?

Nhận xét

* Hoạt động 3: Lẫn lộn các từ gần âm

GV treo bảng phụ và gọi hs đọc

?Trong vd a, b, những từ nào dùng không

đúng?

?Nguyên nhân mắc các lỗi trên là gì?

?Em hãy sửa lại cho đúng

Nhận xét

HS đọcTre (7 lần), giữ (4), anh hùng (2)

hay , có âm điệu

Truyện dân gian , chưa hay

Ở câu a:lặp lại nhằm nhấn mạnh ý , tạo nhiệp điệu hài hoà

-Ở câu b:là lỗi lặp từ

- Em rất thích đọc truyện dân gian vì nó có nhiều chi tiết tưởng tượng , kì ảo

Bỏ từ bị lặp

Nhận xét

HS đọca.thăm quanb.nhấp nháy-Lẫn lộn các từ gần âm với nhau

- tham quan , mấp máyNhận xét

I Lặp từ

1.Vd (SGK/ 68 )

2 Cách chữa:

- Bỏ từ bị lặp

- Đảo cấu trúc câu

II Lẫn lộn các từ gần âm

1.Ví dụ ( SGK / 68)

Trang 36

?Vậy để tránh lẫn lộn các từ gần âm ta

phải làm gì?

Nhận xét

Gọi hs đọc BT1

Y/c: Hãy lược bỏ các từ trùng lặp trong

các câu ở SGK

Đánh giá

Gọi hs đọc BT2

Y/c: Hãy thay các từ dùng sai trong các

câu dưới đây bằng những từ khác Theo

em nguyên nhân chủ yếu của việc dùng

sai đó là gì?

GV sửa chữa

Hoạt động 5: Củng cố

? Qua bài học này , em đã biết được các

lỗi dùng từ nào?

?Vì sao lại hay mắc lỗi như vậy?Chúng ta

phải làm ntn?

Hoạt động 6:Dặn dò

-Xem lại bài học , bài tập đã làm

-Chuẩn bị bài: “Chữa lỗi dùng từ”

+Đọc kĩ ví dụ để tìm lỗi và chữa lỗi

+Làm LT sgk/75, 76

Nhớ chính xác hình thức ngữ âm của từ

HS đọc

1 a.Lan là một lớp trửơng gương mẫu nên cả lớp ai cũng quý mến bạn

b.Sau khi nghe cô giáo kể , chúng tôi ai cũng thích những nhân vật trong truyện ấy vì họ đều là những người có phẩm chất đạo đức tốt đẹp

c Quá trình vượt núi cao cũng là quá trình con người trưởng thành

Đọc

a Linh động -> sinh động

b bàng quang > bàng quan

c thủ tục > hủ tục

*Nguyên nhân :Nhớ không chính xác hình thức ngữ âm Nhận xét

Đóng sách vỡ, lắng nghe trả lời

2 Cách chữa:

Để tránh lẫn lộn các từ gần âm ta phải nhớ chính xác hình thức ngữ âm của

ngôn ngữ II Luyện tập :

1 a Lan là một lớp trửơng gương mẫu nên cả lớp ai cũng quý mến bạn

b Sau khi nghe cô giáo kể , chúng tôi ai cũng thích những nhân vật trong truyện ấy vì họ đều là những người có phẩm chất đạo đức tốt đẹp

c Quá trình vượt núi cao cũng là quá trình con người trưởng thành

2 Sửa lại :

a Linh động -> sinh động

b bàng quang > bàng quan

c thủ tục > hủ tục

* Nguyên nhân mắc lỗi : Nhớ không chính xác hình thức ngữ âm

Trang 37

CHỮA LỖI DÙNG TỪ (tt)

- Nhận ra những lỗi thông thường về nghĩa của từ

- Có ý thức dùng từ đúng nghĩa

- HS : chuẩn bị bài mới :Soạn bài , làm bài tập

♦Tìm lỗi và chữa lỗi cho các câu sau:

a) Ngày mai, chúng em se điõ thăm quan Viện

bảo tàng của tỉnh

b) Quá trình vượt núi cao cũng là quá trình con

người trưởng thành, lớn lên

* Hoạt động 2: Phân tích ngữ liệu 1 :

GV treo bảng phụ ghi vd SGK/75 và gọi hs đọc

?Em hiểu nghĩa của những câu ấy ntn ?

?Vì sao khĩ hiểu ?

Những câu đó khó hiểu vì đã dùng từ không

đúng nghĩa

?Hãy chỉ ra các lỗi dùng từ trong các câu đó ?

Nhận xét

GV giải thích nghĩa của những từ dùng sai để

HS thấy rõ

Vd : Yếu điểm : điểm quan trọng

Đề bạt :cử giữa chức vụ cao hơn (thường

do cấp có thẩm quyền cao quyết định mà không

phải do bầu cử)

Chứng thực : Xác nhật đúng sự thật

?Hãy thay những từ dùng sai bằng các từ khác

cho đúng?

Nhận xét

?Nguyên nhân dẫn đến việc dùng từ không

đúng nghĩa là gì?

Nhận xét

?Chúng ta đã tìm hiểu nguyên nhân của việc

a.Lẫn lộn các từ gần âm: thăm quan→ tham quan

b.Lặp từ :lớn lên

Đọc

Khó hiểu nghĩa

Dùng từ khơng đúng nghĩa

a) yếu điểm b) đề bạt c) chứng thựcNhận xét

a) nhược điểmb) bầu

c) chứng kiến Nhận xét

Không biết nghĩa , hiểu sai nghĩa hiểu nghĩa không đầy đủ

I Dùng từ không đúng nghĩa

1 Ví dụ: sgk/75

Trang 38

dùng từ không đúng nghĩa rồi, vậy em hãy nêu

ra hướng khắc phục?

Nhận xét

Tìm lỗi và chữa lỗi trong các câu sau:

a) Mẹ cho con xinh 2.000 đồng

b) Mẹ tôi nhận được bươu phẩm từ nước ngoài

gửi về

c) Nhà Nam có cái bàng rất đẹp

Nhân xét

Gọi HS đọc bài tập 1

Y/c: Gạch 1 gạch dưới các từ kết hợp đúng

Cho hs thảo luận nhóm (4 nhóm) trong 3 phút

Nhận xét

GV gọi HS đọc BT2

Y/c:Chọn từ thích hợp điền vào chỗ trống

Nhận xét

Gọi HS đọc BT3

Y/c: Chữa lỗi dùng từ

Nhận xét

-Về nhà học bài, xem lại các BT và làm tiếp BT

4 sgk76 Đọc phần đọc thêm sgk/76

-Chuẩn bi bài “Danh từ” cho tiết sau:

+Đọc kĩ vd và trả lời các câu hỏi của vd ở phần

I, II

Không hiểu hoặc hiểu chưa rõ thì chưa dùng

a) xinh xinb) bươu bưu

c) bàng bànNhận xét

Đọc

Thảo luậnTrình bày

Nhận xét

a khinh khỉnh

b khẩn trương

c băn khoănNhận xét

Đọc

a thay từ đá = đấm

b Thực thà = thành khẩn ( bao biện = nguỵ biện )

c tinh tú = tinh tuý Nhận xét

2.Cách khắc phục-Không hiểu hoặc hiểu chưa rỏ thì chưa dùng -Muốn dùng thì phải tra từ điển

II Luyện tập:

1 Các từ kết hợp đúng :

- Bản ( tuyên ngôn)

- ( tương lai) xán lạn-Bôn ba ( hải ngoại)-(Bức tranh) thuỷ mặc -(Nói năng) tuỳ tiện

2 Chọ từ thích hợp điền vào chổ trống

a khinh khỉnh

b khẩn trương

c băn khoăn

3 Chữa lỗi dùng từ

a thay từ đá = đấm( hoặc tống = tung)

b Thực thà = thành khẩn ( bao biện = nguỵ biện )

c tinh tú = tinh tuý

Trang 39

Văn Bản : EM BÉ THÔNG MINH

- Hiểu được nội dung ,ý nghĩa truyện “ Em bé thông minh” và một số đặc điểm tiêu biểu của kiểu nhân vật thông minh trong truyện

- HS : Đọc kĩ vb, chú thích và soạn bài…

* Hoạt động 1: KTBC :

1.Truyện “ Thạch Sanh ” thuộc thể loại truyện

dân gian nào?

A Cổ tích B Ngụ ngôn

C Truyền thuyết C Truyện cười

2 Nêu ý nghĩa truyện Thạch Sanh ?Ý nghĩa

tiếng đàn và niêu cơm thần ? (7đ)

GV hướng dẫn cách đọc và gọi hs đọc vb

GV hướng dẫn HS đọc chú thích

* Hoạt động 3: Đọc hiểu văn bản

?Truyện “ Em bé thông minh” có những nhân

vật nào ? Nhân vật chính là ai ?

?Hình thức dùng câu đố thử tài nhân vật có phổ

biến trong truyện cổ tích không ?Tác dụng của

?Họ tìm nhân tài để làm gì ?

?Sự mưu trí thông minh của em bé được thử

thách qua bao nhiêu lần ? kể ra

Nhận xét

? L1 viên quan gặp em bé trong hoàn cảnh

nào? ?Viên quan đặt câu hỏi gì ? Cho ai ?

?Thái độ của người cha trước câu hỏi của viên

Rất phổ biến Làm nổi bật nhân vật

Nhận xét

Trọng nhân tài

Giúp vua, giúp nước

4 lần Kể ra

Nhận xét

Em cùng cha cày

Trâu cày ngày được mấy đường

Cho người cha

-lo lắng ngạc

I Đọc và tìm hiểu chú

thích:

1/ Đọc 2/Chú thích: sgk/73

II Đọc và hiểu văn bản :

1.Hình thức dùng câu đố để thử tài nhân vật rất phổ biến trong truyện cổ tích

2 Sự mưu trí của em bé được thử tài qua 4 lần

-L1: đáp lại câu đố của viên quan

-L2: đáp lại thử thách của nhà vua đối với dân làng

Trang 40

quan ? Vì sao người cha lại có thái độ đó?

?Em bé đã giải đố bằng cách nào ? Qua cách

giải đố đó ta thấy em bé là người ntn ?

?Vì sao nhà vua lại muốn thử tài em bé ? Thử

bằng cách nào ?

?Tâm trạng của dân làng trước lệnh vua ntn ?

?Em bé đã đáp thử thách ấy ntn ?

?Để chắc đây là người thông minh thật sự nhà

vua đã thử thách một lần nữa đó là thử thách gì?

?Em bé đáp lại ntn ?

?Thái độ của vua ra sao ?

Nhận xét

?Ơû lần 4 em bé đáp lại câu đố của ai ?

?Đó là câu đố gì?Vì sao sứ thần lại đưa ra câu

đố đó ?

?Trước câu hỏi đó thì tâm trạng của vua quan

ntn?

?Họ đã dùng cách nào để giải đố ? KQ ra sao ?

?Em bé đã dùng cách nào để giải đố ? Em bé

giải đố trong hoàn cảnh nào ?

Nhận xét

?Lần thử thách sau khó hơn lần trước không ?

?Trong mỗi lần thử thách em bé dùng cách gì

nhiên Vì ông không biết trả lời ntn

Đố lại viên quan

Em là người thông minh

Để chắc em là người thông minh.Giao cho làng… chín con

Ngạc nhiên, lo lắng

Để vua nói ra sự phi lí đó

Đưa con chim sẻ bảo em làm thành

ba mâm thức ăn

Đưa cây kim và bảo mài thành con dao để làm thịt chim

Vui mừng và tin

em là thông minh thật

Nhận xét

Khó L1: đố lại quan

-L3: Thử thách của nhà vua

-L4: thử thách của sứ thần nước láng giềng

3 Trong mỗi lần thử thách

Tiêu đề	Truyền Thuyết Con Rồng Cháu Tiên
Tác giả	Nguyễn Quốc Việt
Người hướng dẫn	Tuần 1
Trường học	Trường Đại Học Sư Phạm Hà Nội
Chuyên ngành	Ngữ Văn
Thể loại	Bài giảng
Năm xuất bản	2009
Thành phố	Hà Nội

Định dạng
Số trang	115
Dung lượng	1,31 MB

giáo án NV 6 HK I (3cột)

ÔN TẬP TRUYỆN DÂN GIAN

Hốt đoơng cụa chư từ trong cađu :