giáo án ngữ văn 9 tuần 25

Kĩ năng bài học : Vận dụng kiến thức đã học để làm được bài văn nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí.. Tổ chức hoạt động Hoạt động của thầy và trò Nội dung Hoạt động 1: HD HS tìm hiể

BÀI 22,23

Tập làm văn

I Mục tiêu cần đạt:

1 Kiến thức: Cách làm bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí.

2 Kĩ năng bài học : Vận dụng kiến thức đã học để làm được bài văn nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí

3 Thái độ: Học nghiêm túc

II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh

1/ Giáo viên:

a/ Các PP/ KTDH sử dụng: động não, cặp đôi chia sẻ

b/ Phương tiện dạy học: Sgk, sách tư liệu Ngữ văn

c/ Giáo án : thiết kế giáo án trên word

2/ Học sinh: soạn bài.

III Tổ chức hoạt động dạy và học

1 Oån định Kiểm diện HS:

- Lớp 9/1, vắng:

- Lớp 9/2, vắng:

2 Kiểm tra bài cũ : Thế nào là nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí?

3 Tổ chức bài mới:

a Giới thiệu bài mới

b Tổ chức hoạt động

Hoạt động của thầy và trò Nội dung

Hoạt động 1: HD HS tìm hiểu đề nghị

luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí

PP/KT: Động não

- Gọi HS đọc các đề văn SGK

? Các đề bài trên có điểm gì giống

và khác nhau?

 Giống: nghị luận về một vấn đề tư

tưởng, đạo lí

Khác : đề 1, 3 và 10 có yêu cầu, các

đề còn lại không có yêu cầu

- Gọi vài HS cho 1 số đề bài tương tự

Hoạt động 2: HD HS tìm hiểu cách

làm bài nghị luận về một vấn đề tư

tưởng, đạo lí

PP/KT: Cặp đôi chia sẻ

- Gọi HS đọc đề bài

? Yêu cầu của đề bài ?

? Đối với đề này, em sẽ trình bày

những ý nào ?

Dựa vào những ý vừa tìm được, hãy

lập dàn bài chi tiết cho đề bài trên

 a Mở bài: giới thiệu câu tục ngữ

I Đề nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí:

Đối tượng: Những vấn đề quan điểm, tư tưởng gắn liền với chuẩn mực đạo đức xã hội

II Cách làm bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí:

* Ghi nhớ Sgk/ 54

NS: 5/02/2016 ND: - 9/1 T 9/2 T

Tuần 25

Tiết 121,122

và ý nghĩa của câu tục ngữ đó.

b Thân bài :

- Giải thích câu tục ngữ : Nước,

uống nước, nguồn, nhớ nguồn

- Bình luận (nhận định, đánh giá):

+ Nêu đạo lí làm người

+ Truyền thống tốt đẹp của dân

tộc

+ Nêu nền tảng tự duy trì và

phát triển của xã hội

+ Lời nhắc nhở đối với những

người vô ơn

+ Khích lệ mọi người cống hiến

cho xã hội, cho dân tộc

c Kết bài: ý nghĩa của câu tục

ngữ đó hiện nay -> đưa ra lời khuyên

Dựa vào gợi ý SGK trang 53, hãy rút

ra nội dung của phần dàn bài

? Bước kế tiếp là gì ?

(Hết tiết 121 -> sang tiết 122)

Hoạt động 3:HD HS thực hành làm

bài tập

PP/KT: Thực hành

- Yêu cầu HS xác định yêu cầu được

nêu trong phần Luyện tập

? Đối với đề văn này ta sẽ viết theo

kiểu bài nào? Nội dung của vấn đề

đó là gì?

? Yêu cầu của đề?

? Hãy lập dàn bài cho đề bài trên

- GV gọi một số HS trình bày-> GV nhận

xét

- Dựa vào dàn bài đã lập, hãy viết

hai đoạn văn (mở bài + kết bài) cho

đề bài trên

- Gọi 3-4 HS đọc bài viết của mình

-> GV nhận xét

III Luyện tập

(Đề số 7- SGK trang 52) Đề bài: Tự học và tinh thần tự học

1 Tìm hiểu và tìm ý:

- Thể loại : nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí (tinh thần tự học)

- Yêu cầu : Bình luận

2 Lập dàn bài:

a Mở bài: Giới thiệu tính tự

học và tinh thần tự học

b Thân bài:

- Tự học là gì ?

- Biểu hiện của tự học ?

- Thế nào là tinh thần tự học ?

- Biểu hiện của tinh thần tự học

- Phân tích lợi ích của tinh thần tự học

- Nguyên nhân của nó ?

- Phê phán cách học đối phó và nêu tác hại

c Kết bài : Tầm quan trọng

của tự học và tinh thần tự học -> Đưa ra lời khuyên đối với mọi người (nhất là giới HS

hiện nay)

IV Củng cố - hướng dẫn học sinh tự học ở nhà

1.Củng cố : Hs làm bài tập.

2.Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà

Bài học : Học bài, hoàn thành tập

Bài mới : Chuẩn bị bài : Trả bài Tập làm văn số 5 HS lập dàn ý

cho đề bài đã làm bài viết

Tuần 25

I Mục tiêu cần đạt:

1 Kiến thức:

- Củng cố và nắm vững lại kiến thức, cách làm bài nghị luận XH

- Nhận thức rõ về sự việc và hiện tượng, vấn đề nghị luận nêu ra

2 Kĩ năng:Nhận rõ ưu khuyết điểm trong bài viết của mình

3 Thái độ : Phê và tự phê bình

II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh

1/ Giáo viên:

a/ Các PP/ KTDH sử dụng: Phân tích, phát hiện vấn đề, trình bày

b/ Phương tiện dạy học : Bài kiểm tra đã chấm, bản nhận xét, bài văn tham khảo c/ Giáo án : Thiết kế giáo án trên word

2/ Học sinh: Tự nhận xét bài làm của mình.

III Tổ chức hoạt động dạy và học

1 Oån định Kiểm diện HS:

- Lớp 9/1, vắng:

- Lớp 9/2, vắng:

2 Kiểm tra bài cũ: khơng

3 Tổ chức bài mới:

a Giới thiệu bài mới

b Tổ chức hoạt động

Hoạt động của thầy

và trò

Nội dung

Hoạt động 1: GV chép

đề bài lên bảng

Hoạt động 2: Gọi HS

nêu yêu cầu của đề

bài, lập dàn bài cho

dề bài này

- Gv hướng dẫn HS tìm hiểu,

phân tích đề bài

- Hướng dẫn HS lập dàn ý

Hoạt động 3: Nhận

xét và sửa bài cho HS

* Ưu điểm:

+ Nắm được yêu cầu

của đề bài

+ Nêu được dẫn

chứng về TNGT

+ Một số bài làm khá: Tường,

My

* Hạn chế:

I

Đề bài : An tồn giao thơng - một vấn đề bức thiết

đặt ra cho tồn xã hội Em hãy nêu suy nghĩ của mình về vấn đề này (10 điểm)

II.Đáp án, biểu điểm:

1 Yêu cầu chung:

* Về kĩ năng:

- Biết cách làm bài văn nghị luận xã hội về một hiện tượng đời sống

- Bài làm cĩ bố cục 3 phần: mở bài, thân bài, kết bài

- Diễn đạt đúng, rõ ràng, mạch lạc.Lí lẽ và dẫn chứng hợp

lí Các câu văn cĩ sự liên kết chặt chẽ, ít mắc lỗi về chính

tả, đặt câu, từ

* Về nội dung: Trên cơ sở hiểu biết về thực trạng vi phạm ATGT đang báo động hiện nay ở các địa phương, tỉnh thành, trong đĩ cĩ lỗi vi phạm của HS , HS cĩ thể trình bày theo nhiều cách nhưng cần bám sát yêu cầu của đề bài, cần làm rõ được những nội dung chính sau:

A/ Mở bài:- Giới thiệu chung về tình hình giao thơng hiện nay ở nước ta

NS: 5/02/2016 ND: 16/2 - 9/1 T2 19/2 -9/2 T1

Tuần 25

Tiết 123

+ Một số đoạn mở bài chưa đạt.

(Ngân, Thảo, Nhi)

+ Một vài em chưa liên hệ bản

thân: Như, Thân, T.Minh

+ Diễn đạt chưa mạch lạc, lỗi

lặp từ (Thu, Phương Thảo, Tín)

+ Bố cục bài viết chưa rõ ràng

*Kết quả:

- Lớp 9/1: 2HS dưới TB, 27 HS

đạt TB trở lên

- Lớp 9/2: HS dưới TB, 2 HS đạt

TB trở lên

Hoạt động 4: Đọc bài

và phát bài

+ Đọc những bài làm

tốt: Tường

+ Đọc những bài còn

hạn chế: Thu, Tín

+ GV đọc bài tham khảo (nếu cịn

thời gian)

- Nhận xét: ATGT là một vấn đề bức thiết đặt ra cho tồn XH

B/ Thân bài:

- Đưa một số dẫn chứng, số liệu cụ thể về tình hình mất ATGT hiện nay

- Nguyên nhân

+ Khách quan: Cơ sở đường xá,PTGT + Chủ quan: Ý thức thái độ của con người

- Nêu ra những hậu quả nghiêm trọng của tai nạn GT

+ Thiệt hai về người

+ Thiệt hai về của cải vật chất

+ Ảnh hưởng đến tinh thần tình cảm + Ảnh hưởng đến trật tự xã hội

- Biện pháp

+ Nâng cao cải tạo CSVC của HTGT + Luật GT phải được phổ biến rộng rãi và được thực hiện nghêm

+ Ý thức của người TGGT phải được nâng cao

- Liên hệ, rút ra bài học cho bản thân

C/ Kết bài: Khẳng định lại ý nghĩa của vấn đề

2 Biểu điểm:

- Từ 8-10 điểm : Đạt các yêu cầu trên, diễn đạt hay, trơi chảy, cĩ kết hợp các yếu tố yêu cầu

- Từ 6-7,5 điểm : Đầy đủ các yêu cầu về nội dung, cĩ một số sai sĩt về hình thức như diễn đạt đơi lúc chưa trơi chảy, lời vănchưa thật hấp dẫn

- Từ 4-5,5 điểm : Đủ các yêu cầu về nội dung nhưng lời văn cịn vụng, thiếu chi tiết, mắc nhiều lỗi chính tả, từ ngữ, ngữ pháp

- Từ 2,5-3 điểm : Cịn thiếu nhiều cả về nội dung và hình thức, vẫn hình thành bố cục ba phần

- Từ 0-2 điểm : khơng đạt được những yêu cầu của của điểm 2,5- 3

Lưu ý: Nếu HS cĩ kĩ năng làm bài tốt, cĩ cách thể hiện bài viết sáng tạo, cơ bản đạt được các yêu cầu về kiến thức thì vẫn đạt điểm tối đa.

IV Củng cố - hướng dẫn học sinh tự học ở nhà

1.Củng cố : HS đọc bài.

2.Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà

Bài mới : Chuẩn bị bài : Mùa xuân nho nhỏ

- Đọc văn bản, trả lời các câu hỏi Sgk

- Tìm nghệ thuật và ý nghĩa của bài thơ

- Bài học rút ra từ bài thơ

Văn bản

Thanh Hải

I Mục tiêu cần đạt:

1 Kiến thức:

- Vẻ đẹp của mùa xuân thiên nhiên và mùa xuân đất nước

- Lẽ sống cao đẹp của một con người chân chính

2 Kĩ năng:

a/ Kĩ năng bài học :

- Đọc –hiểu một văn bản thơ trữ tình hiện đại

- Trình bày những suy nghĩ, cảm nhận về một hình ảnh thơ, một khổ thơ, một văn bản thơ

b/ Kĩ năng sống:

- Trình bày, trao đổi về sự thể hiện vẻ đẹp của mùa xuân và niềm khát khao được cống hiến của mỗi con người đối với đất nước qua bài thơ

- Suy nghĩ sáng tạo: bày tỏ nhận thức và hành động của mỗi cá nhân để đóng góp vào cuộc sống

3 Thái độ : Sống cống hiến cho đời, sống hết mình để góp phần công sức cho gia đình, xã hội

II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh

1/ Giáo viên:

a/ Các PP/ KTDH sử dụng: Đọc diễn cảm, vấ đáp, động não, cặp đôi chia sẻ

b/ Phương tiện dạy học: Sgk

c/ Giáo án : thiết kế giáo án trên word

2/ Học sinh: Soạn bài.

III Tổ chức hoạt động dạy và học

1 Oån định Kiểm diện HS:

NS: 5/02/2016 ND: - 9/1 T 9/2 T

Tuần 25

Tiết 124

- Lớp 9/1, vắng:

- Lớp 9/2, vắng:

2 Kiểm tra bài cũ : Đọc bài thơ Con cò của Chế Lan Viên? Phân tích

nội dung và nghệ thuật của văn bản?

3 Tổ chức bài mới:

a Giới thiệu bài mới

b Tổ chức hoạt động

Hoạt động 1: Hướng dẫn HS tìm hiểu

chú thích tác giả, tác phẩm

- HD HS đọc văn bản : giọng nhẹ

nhàng, sâu lắng

- Gọi HS đọc chú thích tác giả

? Nêu hiểu biết của em về tác giả

Thanh Hải?

? Hoàn cảnh sáng tác của bài thơ?

? Nhận xét về mạch cảm xúc của

bài thơ?

- HS đọc các chú thích Sgk/57

Hoạt động 2: Hướng dẫn HS phân tích

văn bản

* Nhiệm vụ 1: HD tìm hiểu nội dung của

văn bản

PP/KT: vấn đáp

? Hình ảnh mùa xuân của thiên nhiên

được phác họa như thế nào?

? Qua đó, em hình dung bức tranh mùa

xuân thiên nhiên ấy ra sao?

? Cảm xúc của tác giả trước cảnh

đất trời mùa xuân? => Em hiểu gì về

thái độ, tình cảm của nhà thơ?

? Khi nói về mùa xuân đất nước, tác

giả chọn hai hình ảnh nào để thể

hiện? Tại sao tác giả lại chọn hai hình

ảnh đó?

 Mùa xuân: người cầm súng, người ra

đồng => nhiệm vụ chiến đấu và xây

dựng đất nước

? Mùa xuân còn đọng lại ở hình ảnh

nào?

 “Lộc”

? Nghệ thuật được sử dụng ở đây?

I Tìm hiểu chung.

1 Tác giả: Thanh Hải (1930 -1980), tên khai sinh là Phạm Bá Ngoãn, quê ở huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên – Huế Ông là một trong những cây bút có công xây dựng nền văn học cách mạng ở miền Nam từ những ngày đầu

2 Tác phẩm: Bài thơ được sáng tác vào tháng 11 năm 1980, khi nhà thơ đang năm trên giường bệnh – không bao lâu trước khi nhà thơ qua đời

- Mạch cảm xúc của nhà thơ: Từ xúc cảm trước vẻ đẹp của mùa xuân thiên nhiên, mùa xuân đất nước, tác giả thể hiện khát vọng được dâng hiến

“mùa xuân nho nhỏ” của mình vào mùa xuân lớn của cuộc đời chung

3 Từ khó: Sgk/57

II Đọc – hiểu văn bản.

1 Nội dung:

- Vẻ đẹp trong trẻo, đầy sức sống của thiên nhiên đất trời mùa xuân và cảm xúc say sưa, ngây ngất của nhà thơ

 Điệp ngữ, hình ảnh tượng trưng.

? Nhận xét các từ “hối hả, xôn xao”

trong khổ thơ có nghĩa gì? Từ láy

tượng hình, tượng thanh

 Sự khẩn trương náo nức của con

người trong cuộc sống

? Tác giả muốn diễn tả điều gì khi

nghĩ về mùa xuân đất nước?

 tự hào về lịch sử

? Đất nước được hình dung như thế nào

khi nghĩ về quá khứ và hướng đến

tương lai?

 “Như vì sao cứ đi lên”: niềm tin ở

sự phát triển của đất nước

Nghệ thuật so sánh

Chuyển ý:Từ cảm xúc về mùa xuân

của thiên nhiên đất nước, mạch thơ

chuyển sang bày tỏ những suy ngẫm

và tâm niệm của nhà thơ trước màu

xuân của đất nước

? Điều tâm niệm ấy được thể hiện

qua những hình ảnh nào? Nghệ thuật?

? Phân tích nét đặc sắc của những

hình ảnh ấy để thấy được lẽ sống,

ước nguyện cao đẹp của nhà thơ?

 Điệp ngữ, ẩn dụ

- Khát vọng được cống hiến: làm

chim hót, cành hoa, nốt trầm

=> Ước vọng chân thành, khiêm

tốn, cống hiến hết sức mình bất

chấp thời gian, tuổi tác

? Lời mong ước cuối cùng tác giả

muốn thực hiện là gì?

? Tác giả muốn cất lên những khúc

hát ở địa phương nào? Dựa vào đâu

em biết được điều đó?

* Nhiệm vụ 2: HD HS tìm hiểu nghệ

thuật của văn bản

PP/KT: cặp đôi chia sẻ

? Nhận xét nghệ thuật của văn bản về các mặt: thể thơ,

cách sử dụng ngơn ngữ, hình ảnh, cách lập luận, giọng

thơ ?

* Nhiệm vụ 3: HD HS tìm hiểu ý nghĩa

của văn bản

PP/KT: động não

? Nêu ý nghĩa khái quát của bài thơ?

- Liên hệ giáo dục HS kĩ năng sống : cống

hiến sức mình cho quê hương đất nước bằng những hành

động thiết thực nhất

Hoạt động 3: HD Hs tổng kết bài học.

- Vẻ đẹp và sức sống của đất nước qua mấy nghìn năm lịch sử

- Khát vọng, mong ước được sống có ý nghĩa, được cống hiến cho đất nước, cho cuộc đời của tác giả

2 Nghệ thuật:

- Viết theo thể thơ năm chữ nhẹ nhàng, tha thiết, mang âm hưởng gần gũi với dân ca

- Kết hợp hài hòa giữa những hình ảnh thơ tự nhiên, giản dị với những hình ảnh giàu ý nghĩa biểu trưng khái quát

- Sử dụng ngôn ngữ thơ giản

dị, trong sáng, giàu hình ảnh, giàu cảm xúc với các ẩn dụ, điệp từ, điệp ngữ, sử dụng từ xưng hô,

- Có cấu tứ chặt chẽ, giọng điệu thơ luôn có sự biến đổi phù hợp với nội dung từng đoạn

3 Ý nghĩa văn bản:

Bài thơ thể hiện những rung cảm tinh tế của nhà thơ trước vẻ đẹp của mùa xuân thiên nhiên, đất nước và khát vọng được cống hiến cho đất nước, cho cuộc đời

III Tổng kết:

Gọi 2 hs đọc ghi nhớ Sgk/58 * Ghi nhớ: Sgk/58

IV Củng cố - hướng dẫn học sinh tự học ở nhà

1.Củng cố : Hs rút ra bài học cho bản thân sau khi học xong văn bản.

2.Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà

Bài học : Học thuộc lòng bài thơ, phân tích bài thơ

Bài mới : Chuẩn bị bài : Nghị luận về một tác phẩm truyện hoặc đoạn trích.

- Đọc văn bản gk/61, 62

- Trả lời câu hỏi Sgk/63

Tập làm văn:

I Mục tiêu cần đạt:

1 Kiến thức: - Những yêu cầu đối với bài văn nghị luận về tác

phẩm truyện (hoặc đoạn trích)

- Cách tạo lập văn bản nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích)

2 Kĩ năng bài học:

- Nhận diện được bài văn nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích) và kĩ năng làm bài nghị luận thuộc dạng này

- Đưa ra được những nhận xét, đánh giá về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích) đã học trong chương trình

II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh

1/ Giáo viên:

a/ Các PP/ KTDH sử dụng: Vấn đáp, cặp đôi chia sẻ, động não

b/ Phương tiện dạy học: Sgk

c/ Giáo án : thiết kế giáo án trên word

2/ Học sinh: Soạn bài.

III Tổ chức hoạt động dạy và học

1 Oån định Kiểm diện HS:

- Lớp 9/1, vắng:

- Lớp 9/2, vắng:

2 Kiểm tra bài cũ : Trình bày dàn bài chung của bài văn nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí?

NS: 5/02/2016 ND: - 9/1 T 9/2 T

Tuần 25

Tiết 125

3 Tổ chức bài mới:

a Giới thiệu bài mới

b Tổ chức hoạt động

Hoạt động của thầy và trò Nội dung

Hoạt động 1: Hướng dẫn HS tìm hiểu

bài nghị luận về tác phẩm truyện

(hoặc đoạn trích):

PP/KT: vấn đáp, động não

? Dựa vào kiến thức đã học, em hãy

cho biết nghị luận là gì?

- Gọi HS đọc văn bản - SGK

? Vấn đề nghị luận của văn bản này

là gì?

 Những phẩm chất, đức tính đẹp đẽ,

đáng yêu của nhân vật anh thanh

niên

? Vậy em hiểu như thế nào là nghị

luận về nhân vật văn học?

? Vấn đề nghị luận được người viết

triển khai qua những luận điểm nào?

- Đoạn 2: câu 1

- Đọan 3: câu 2

- Đoạn 4: câu 1

? Tìm những câu nêu lên hoặc cô

đúc luận điểm của văn bản?

 + “Dù được phai mờ”

+ “Cuộc sống tin yêu”

? Để khẳng định các luận điểm người

viết đã lập luận như thế nào?

 Rõ ràng, ngắn gọn, gợi được sự chú

ý ở người đọc

? Nhận xét những luận cứ được người

viết đưa ra để làm sáng tỏ cho từng

luận điểm?

 Đều xác đáng, sinh động

? Nhận xét về bố cục của bài văn?

 Nhân vật, sự kiện, chủ đề, cốt

truyện, nghệ thuật

? Khi tìm hiểu về tác phẩm truyện,

chúng ta thường chú ý đến những

vấn đề nào?

? Qua phân tích trên, thế nào là nghị

luận vể tác phẩm truyện (hoặc đoạn

trích)?

? Các yêu cầu của bài nghị luận về

tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích)

I Tìm hiểu bài nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích):

- Nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích) là trình bày những nhận xét, đánh giá của mình về nhân vật, sự kiện, chủ đề hay nghệ thuật của một tác phẩm cụ thể

- Các yêu cầu:

+ Nội dung: Những nhận

xét, đánh giá phải xuất phát từ ý nghĩa của cốt truyện, tính cách, số phận nhân vật và nghệ thuật tác phẩm

+ Hình thức: Bố cục mạch

lạc, lời văn chuẩn xác; luận điểm, luận cứ rõ ràng + Bố cục mạch lạc

* Ghi nhớ: SGK trang 63

II Luyện tập:

- Gọi HS đọc Ghi nhơ ù- SGK trang 63.

Hoạt động 2: Hướng dẫn Hs làm bài

tập

PP/KT: Cặp đôi chia sẻ

- Gọi HS đọc văn bản

? Tìm những luận điểm nhận xét về

cái chết của Lão Hạc

- Lão đã chọn cái chết trong còn hơn phải sống khổ, sống nhục

- Lão đã chết một cách cao ngạo

- Cái chết của lão Hạc khiến

ta đau đớn

- Để bảo toàn nhân cách của mình

- Đó là một lựa chọn

IV Củng cố - hướng dẫn học sinh tự học ở nhà

1.Củng cố : Hs làm bài tập.

2.Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà

Bài học : Học bài

Bài mới : Chuẩn bị bài :Viếng lăng Bác

- Đọc bài thơ

- Trả lời các câu hỏi Sgk/58

- Sưu tầm những bài thơ nói về Bác