ga nv9 8.2011

- Qua giờ giảng giúp HS củng cố kiến thức về văn bản thuyết minh đã học .- Tích hợp với văn bản : " Phong cách Hồ Chí Minh " và các p/c hội thoại đã học.. - Sử dụng không đúng lúc , đúng

- Từ đó giúp HS thêm kính yêu Bác tự nguyện noi gương Bác Hồ vĩ đại

- Rèn kỹ năng đọc , tìm hiểu , phân tích văn bản nhật dụng

B Tiến trình tiết dạy

1 Ổn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ : Kiểm tra việc chuẩn bị bài ở nhà của HS

3 Bài mới

( ? ) Hãy trình bày những hiểu biết của

em về tác giả , tác phẩm ?

( ? ) Nêu cách đọc văn bản trên ?

( ? ) Băn bản trên được viết với mục

đính gì ? Phương thức biểu đạt chính

là phương thức nào ?

( ? ) Bố cục của văn bản ntn ? Nêu ý

chính mỗi phần ?

( ? ) Bác đã tiếp thu văn hoá của nhân

loại bằng những con đường nào ?

( ? ) Hiểu biết văn hoá của Bác sâu

rộng ntn ?

( ? ) Em hiểu ntn là cuộc đời đầy truân

chuyên , uyên thâm văn hoá ?

( ? ) Cách tiếp thu văn hoá của Bác có

gì đặc biệt ?

( ? ) Cách tiếp thu văn hoá của Bác

như vậy đã cho thấy vẻ đẹp nào trong

phong cách Hồ Chí Minh ?

( ? ) Em hiểu những ảnh hưởng quốc

I Giới thiệu chung :

1 Tác giả : Lê Anh Trà

2 Tác phẩm : Trích từ văn bản " Phong cách Hồ Chí Minh cái vĩđại gắn với cái giản dị " trong tập " Hồ Chí Minh và văn hoá ViệtNam "

+ Phần 2 : Tiếp …hạ tắm ao – Vẻ đẹp trong P/c sinh hoạt của Bác

+ Phần 3 : Còn lại – Bình luận và khẳng định p/c văn hoá Hồ ChíMinh

4 Phân tích

A Vẻ đẹp trong phong cách văn hoá của Bác

- Hoạt động CM đầy gian nan vất vả : Bác đi nhiều nơi , tiếp xúc với nhiều nền văn hoá từ phương Đông đến phương Tây , ghé nhiều hải cảng các nước á , Phi , Mỹ … sống dài ngày ở Pháp , Anh …

- Hiểu văn hoá nhiều nước á , Phi , Mỹ Thạo nhiều thứ tiếng : Pháp , Anh , Trung , Nga … làm nhiều nghề khác nhau , học hỏi nghiêm túc , tìm hiểu văn hoá NT đến mức uyên thâm

- Truân chuyên : gian nan , vất vả Uyên thâm : Tri thức văn hoá đạt đến độ sâu sắc

- Bác tiếp thu có định hướng , tiếp thu cái hay , cái đẹp , phê pháncái tiêu cực của CNTB

+ HS thảo luận nhóm :

- Bác là người có nhu cầu về văn hoá , có năng lực văn hoá , hamhọc hỏi , nghiêm túc trong tiếp cận văn hoá , có quan điểm rõ ràng về văn hoá

- Bác tiếp thu các giá trị VH của phương Tây , của nhân loại –

tế và cái gốc VH dân tộc ở Bác là

ntn ?

( ? ) Em hiểu ntn về sự nhào lặn của 2

nguồn VH quốc tế và dân tộc ở Bác

( ? ) Tác giả đã thuyết minh P/c sinh

hoạt của Bác trên những khía cạnh nào

( ? ) Căn nhà Bác ở được miêu tả ntn ?

( ? ) Trang phục của Bác được biểu

hiện ntn ?

( ? ) Bữa ăn và tư trang của Bác tác

giả thuyết minh ntn ?

( ? ) Em có nhận xét gì về ngôn ngữ và

biện pháp NT mà tác giả sử dụng

trong đoạn văn này ( ? ) Qua cách

thuyết minh ấy , vẻ đẹp nào của Bác

trong cách sống được làm sáng tỏ ?

( ? ) Trong phần cuối tác giả đã sử

dụng phương pháp thuyết minh nào ?

Tác giả đã so sánh cách sống của Bác

ntn ? Tác dụng ?

( ? ) Tác giả đã bình luận ntn khi

thuyết minh p/c sinh hoạt của Bác ?

( ? ) Tại sao t/giả lại khẳng định lối

sống của Bác có k/năng đem lại

h/phúc thanh cao cho tâm hồn và thể

xác ? Từ đó em nhận thức ntn về vẻ

đẹp của p/c HCM trong p/c sinh hoạt ?

( ? ) Nêu k/quát ND – NT chính của

văn bản ?

văn hoá của Bác mang tính nhân loại

- Bác giữ vững những giá trị VH nước nhà VH của Bác mang đậm bản sắc dân tộc Đó là sự đan xen kết hợp hài hoà giữa 2 nguồn VH nhân loại và dân tộc trong tri thức VH Hồ Chí Minh

- Bác là người biết kế thừa và PT các giá trị VH Đó là kiểu mẫu của tinh thần tiếp nhận văn hoá ở Bác

- Phương pháp thuyết minh : so sánh , liệt kê , bình luận - Đảm bảo tính khách quan , khơi gợi cảm xúc tự hào , tin tưởng cho người đọc

- Tình cảm yêu quý , tự hào , biết ơn …

B Vẻ đẹp trong phong cách sinh hoạt của Bác Hồ

- 4 phương diện : căn nhà Bác ở , trang phục , bữa ăn và tư trang

- Nhà ở : sàn nhỏ bằng gỗ bên cạnh chiếc ao , phòng tiếp khách , phòng họp BCT làm vịec và ngủ

- Trang phục : Quần áo bà ba nâu , áo trấn thủ , dép lốp …

- Bữa ăn đạm bạc : cá kho , dưa ghém , rau luộc , cà muối , cháo hoa …

- Tư trang ít ỏi : một chiếc va li con , vài bộ quần áo , vài kỷ niệmcủa cuộc đời dài

- Ngôn ngữ giản dị , cách nói dân dã đời thường Liệt kê các biểu hiện cụ thể xác thực trong đời sống sinh hoạt củaBác

- Nếp sống giản dị và thanh đạm …cho tâm hồn và thể xác

- Không xem mình nằm ngoài nhân loại như thánh nhân , siêu phàm , ko tự đề cao mình hơn mọi người , ko đặt mình lên mọi sựthông thường ở đời

* HS thảo luận nhóm :+ Quan niệm về cái đẹp : với Bác sống như thế là sống đẹp Mọi người đều nhận thấy đó là cách sống đẹp

- Tâm hồn ko phải chịu đựng nhữnh lo toan , vụ lợi …Tâm hồn

2 Hãy kể tên những phong trào học tập đạo đức Hồ Chí Minh

4 Củng cố :

5 Hướng dẫn về nhà - Học bài , làm bài tập

- Chuẩn bị bài sau : Đấu tranh cho một thế giới hoà bình

6 Rút kinh nghiệm :

- Qua giờ giảng giúp HS nắm được nội dung phương châm hội thoại : p/c Về lượng , p/c về chất

- Từ đó các em biết vận dụng các p/c này vào giao tiếp và tạo lập văn bản

B Tiến trình tiết dạy

1 Ổn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ : Kiểm tra việc chuẩn bị bài ở nhà của HS

3 Bài mới

( ? ) An và Nam đối thoại với nhau về

vấn đề gì ?

( ? ) Em hiểu bơi là một hoạt động ntn ?

( ? ) Câu trả lời của Ba có đáp ứng được

điều mà Nam cần hỏi hay ko ? Vì sao ?

( ? ) Nếu em là Ba em sẽ trả lời Nam ntn

( ? ) Qua ví dụ trên , muốn người nghe

hiểu thì người nói cần chú ý điều gì ?

( ? ) Vì sao truyện lại gây cười ?

( ? ) Lẽ ra anh lợn cưới và anh áo mới

phải hỏi và trả lời ntn để người nghe đủ

biết điều cần hỏi và cần trả lời ?

( ? ) Qua câu chuyện trên , ta thấy khi

giao tiếp cần phải tuân thủ những yêu

cầu gì ? Em rút ra được bài học gì trong

giao tiếp hàng ngày ?

( ? ) Truyện cười phê phán thói xấu nào ?

( ? ) Qua đó ta thấy trong giao tiếp nên

tránh những điều gì ?

( ? ) Qua hai trường hợp trên em rút ra

bài học gì trong giao tiếp ?

- Khi nói phải nói có nội dung đúng với yêu cầu của giao tiếp ,

ko nên nói ít hơn những gì mà giao tiếp đòi hỏi

2 Ví dụ 2 ( SGK )

* Nhận xét :

- Vì các nhân vật nói nhiều hơn những gì cần nói + Hỏi : Có thấy con lợn nào chạy qua đây ko ?+ Trả lời : Tôi chẳng thấy có con lợn nào chạy qua đây cả

- Khi hỏi đáp cần phải chuẩn mực , chú ý ko hỏi thừa và trả lời thừa

- Khi giao tiếp cần nói có ND – ND của lời hỏi đáp phải đúng với yêu cầu giao tiếp ko thiếu , ko thừa

- Ăn đơm nói đặt : vu khống , bịa chuyện cho người khác

- Ăn ốc nói mò : Nói ko có căn cứ

- Ăn ko nói có : Vu khống , bịa đặt – P/c về chất

- Qua giờ giảng giúp HS củng cố kiến thức về văn bản thuyết minh đã học

- Tích hợp với văn bản : " Phong cách Hồ Chí Minh " và các p/c hội thoại đã học

- HS Biết cách sửdụng một số biện pháp NT vào văn bản thuyết minh

B Tiến trình tiết dạy

1 Ổn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ : Kiểm tra việc chuẩn bị bài ở nhà của HS

( ? ) Văn bản " Phong cách Hồ Chí Minh " là văn bản thuyết minh đúng hay sai ? Vì sao ?

( ? ) Hãy nêu các phương pháp thuyết minh mà em đã học ?

3 Bài mới

Gọi 1 HS đọc

( ? ) Văn bản trên thuyết minh vấn đề

gì ? Vấn đè ấy dễ hay khó thuyết minh ?

Vì sao ?

( ? ) Hãy tìm những câu văn tác giả nói

lên sự kì lạ của Hạ Long ?

( ? ) Về tri thức văn bản cung cấp cho

( ? ) Muốn cho văn bản t/m hấp dẫn

người ta thường sử dụng những biện

pháp NT nào ? Tác dụng ?

( ? ) Truyện thuộc loại văn bản gì ? Tại

sao ?

( ? ) Tính chất thuyết minh ấy được thể

hiện qua những chi tiết nào ?

( ? ) Tác giả thuyết minh thông qua

nhữnh biện pháp NT chủ yếu nào ?

( ? ) Tác dụng của biện pháp NT ấy

- Sự kì lạ là vô tận …

- Cung cấp tri thức khách quan về đối tượng

- Phương pháp liệt kê

- NT miêu tả , so sánh , nhân hoá Miêu tả :Chính nước làm cho đá sống dậy … Miêu tả sinh động

- NT tưởng tượng liên tưởng , nhân hoá

- NT kể chuyện , tự thuật , đối thoại theo lối ẩn dụ , nhân hoá …làm nổi bật đối tượng thuyết minh và gây hứng thú cho người nghe

- NT kể , tả , ẩn dụ …

- Phương pháp thuyết minh + Nêu định nghĩa : thuộc họ côn trùng + Phân loại : các loại ruồi

+ Nêu số liệu : 6 triệu , 18 tỉ

- Bài viết sinh động , hấp dẫn …

4 Củng cố :

5 Dặn dò :

- Học bài , làm bài tập

- Chuẩn bị bài sau : Luyện tập

Đề bài : Thuyết minh cái nón lá

6 Rút kinh nghiệm :

Tuần : 1

Tiết : 5

Luyện tập sử dụng một số biện pháp nghệ thuật

trong văn bản thuyết minh

A Mục tiêu cần đạt

- Qua giờ giảng giúp HS củng cố kiến thức về văn bản thuyết minh đã học

- Rèn kỹ năng tổng hợp về văn bản thuyết minh biết vận dụng một số biện pháp nghệ thuật vào văn bản thuyết minh

B Tiến trình tiết dạy

1 ổn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

( ? ) Thế nào là văn bản thuyết minh ? Để văn bản thuyết minh sinh động hấp dẫn , ta cần phải sử dung các biện pháp nghệ thuật ntn ?

1 Bài tập 1 : Viết phần mở bài

- Chiếc nón trắng Việt Nam ko chỉ để dùng che mưa , che nắng mà dường như nó còn là một phần ko thể thiếu làm nên vẻ đẹp duyên dáng cho nhườiphụ nữ Việt Nam Chiếc nón từ xưa đã đi vào ca dao :

Qua đình ngả nón trông đình Đình bao nhiêu ngói thương mình bấy nhiêu Hoặc :

Vì sao chiếc nón trắng Việt Nam laịi được người Việt nói chung , người phụ nữ Việt Nam nói riêngyêu quý và trân trọng đến như vậy ? Xin mời các bạn hãy thử cùng tôi đi tìm hiểu về lịch sử , cấu tạo ,và công dụng của chiếc nón trắng nhé

- Rèn kỹ năng đọc , tìm hiểu , phân tích văn bản nghị luận chính trị xã hội

B Tiến trình tiết dạy

1 Ổn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

( ? ) Vẻ đẹp trong phong cách Hồ Chí Minh là gì ?

( ? ) Để học tập p/c của Bác Hồ mỗi chúng ta phải làm gì ?

3 Bài mới

( ? ) Em hãy nêu khái quát cuộc đời , sự

nghiệp của nhà văn Mác Két ?

( ? ) Hãy nêu nội dung tư tưởng của văn

bản " Đấu tranh cho một thế giới hoà

bình " ?

( ? ) Em hiểu gì về nguyên tử hạt nhân ?

Ứng dụng của nó trong hoà bình – chiến

tranh ? Chúng ta phải làm gì để ngăn

chặn chiến tranh hạt nhân ?

( ? ) Hãy nêu cách đọc của văn bản ? Văn

bản trên thuộc loại văn bản nào đã được

học ?

( ? ) Văn bản chia làm mấy phần

ý chính của mỗi phần như thế nào ?

( ? ) Phương thức chủ yếu của văn bản

này là gì ?

( ? ) Ngoài ra văn bản còn sử dụng yếu tố

biểu đạt nào ?

( ? ) Trong đoạn mở đầu , tác giả đã đưa

ra những lí kẽ nào đẻ làm rõ nguy cơ

chiến tranh hạt nhân ?

( ? ) Ngoài những lí lẽ ấy tác giả còn đưa

ra những chứng cớ đển làm rõ nguy cơ

chiến tranh hạt nhân ntn ?

I Giới thiệu chung

1 Tác giả :Mắc Két – Nhà văn nổi tiếng của Clômbia – Giải thưởng Noben

4 Phân tích

A nguy cơ chiến tranh hạt nhân đe doạ sự sống trên trái đất

+ Lí lẽ :

- CTHN là tàn phá huỷ diệt

- phát minh hạt nhân , quyết định sự sống còn của thế giới ( ko

có một đứa con nào vủa tài năng con người … ) + Chứng cứ :

- Ngày 8 – 8- 1986 – 50.000 đầu đạn hạt nhân Tất cả mọi ngườiđang ngồi trên một thùng 4 tấn thuốc nổ … nổ tung lên sẽ làm

( ? ) Để người đọc thấy được sự tốn kém

trong cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân ,

tác giả đã đưa ra những chứng cứ nào ?

( ? ) Em có nhận xét ntn về cách lập luận

của đoạn văn trên ?

( ? ) Cách lập luận ấy có tác dụng ntn ?

( ? ) Qua đoạn văn trên em có suy nghĩ gì

về chiến tranh hạt nhân ? Qua các thông

tin đại chúng em dược biết hiện nay nhân

loại đang làm gì để ngăn chặn CTHN ?

( ? ) Tác giả có tình cảm ntn khi ông

nhắc đi nhắc lại 2 lần từ " Trái đất "

trong đoạn văn ?

( ? ) Theo tác giả " Trái đất là cái làng

nhỏ trong vũ trụ …" em hiểu ntn về ý

nghĩ ấy của ông ?

( ? ) Quá trình sống trên trái đất được tác

giả hình dung ntn ?

( ? ) Em có nhận xét ntn về cách lập luận

ấy của tác giả ?

( ? ) Qua đoạn văn trên , t/g muốn nói lên

điều gì ?

( ? ) Từ đó em hiểu lời bình luận " Trong

thời đại hoàng kim …" ntn ?

( ? ) Qua đó ta thấy tác giả là nhà văn ntn

( ? ) Hãt nêu ND – NT chủ yếu của văn

bản ?

biến hết thảy sự sống trên trái đất

* HS tự bộc lộ ý kiến : lí lẽ kết hợp với chứng cớ , lí lẽ và chứng cớ đều được dựa trên tính toán khoa học

- Lí lẽ và dẫn chứng kkết hợp với sự bộc lộ trực tiếp thái độ của tác giả

- Người đọc thấy được sức mạnh ghê gớm , khủng khiếp của chiến tranh hạt nhân – vũ khí hạt nhân , nguyên tử Khơi ngợi sựđồng tình với tác giả …

B chạy đua vũ trang hạt nhân là cực kì tốn kém

+ Chi phí hàng trăm tỉ đô la …

- Chứng cớ cụ thể xác thực : 100 tỉ USD , 100 máy bay B12

- Dùng cách so sánh đối lập giữa một bên là những chi phí nhằm tạo ra sự huỷ diệt với một bên cứu hàng trăm triệu trẻ em nghèo

- Làm nổi bật sự tốn kém của cuộc chạy đua vũ trang chiến tranhhạt nhân Neu bật sự vô nhân đạo đó ; gợi cảm xúc mỉa mai , châm biếm ở nơi người đọc

* HS tự bộc lộ :

- Chạy đua vũ trang hạt nhân tốn kém , vô lí , vô nhân đạo nhất

… Cần loại bỏ chiến tranh hạt nhân vì cuộc sống hoà bình , hạnhphúc trên thế giới này

- Các hiệp ước cấm thử vũ khí hạt nhân ; hạn chế số lượng đầu đạn hạt nhân …

C Chiến tranh hạt nhân là hành dộng cực kì phi lí

+ Trái đất là thiêng liêng , cao cả , đáng được đeer chúng ta yêu quí trân trọng , không được phép huỷ hoạ trái đất …

* HS thảo luận : + Trái đất là hành tinh duy nhất có sự sống thiêng liêng , kì diệu

…+ 180 triệu năm bbông hồng mới nở , trải qua bốn kỉ địa chất con người mới hát được hay hơn chim và mới chết vì yêu …

- Lập luận chặt chẽ , số liệu khoa học …

- Sự sống trên trái đất là vô cùng quí giá Mọi vẻ đẹp trên trái đất không phải một sớm một chiều mà có được

- Chiến tranh hạt nhân là cực kì phi lý , ngu ngốc , man nợ , đángxấu hổ , là đi ngược lại lí trí …

D Đoàn kết để ngăn chặn chiến tranh hạt nhân vì một thế giới hoà bình là nhiệm vụ của mọi người

- Đó là tiếng nói của công luận thế giới chống chiến tranh , yêu chuộng hoà bình

- Mở ra nhà băng để lưu trữ trí nhớ

- Sự rùng rợn của chiến tranh hạt nhân , thủ phạm của tội ác diệt chủng , diệt môn sinh cần phải đời đời khắc ghi và cực lực lên ánnguền rủa

- Là người quan tâm sâu sắc đến vấn đề vũ khí hạt nhân vứi niềm lo lắng và công phẫn cao độ , yêu chuộng hoà bình , cuộc sống trên trái đất

CÁC PHƯƠNG CHÂM HỘI THOẠI ( tiếp )

A Mục tiêu cần đạt

- Qua giờ giảng giúp HS nắm được hệ thống các phương châm hội thoại

- Rèn kĩ năng nhận biết , sử dụng các phương châm hội thoại trong giao tiết hàng ngày

B Tiến trình tiết dạy

1 Ổn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

( ? ) Thế nào là phương châm về lượng ? phương châm về chất ?

Gọi 1 HS lên bảng làm bài tập 4 ( SGK )

tình huống hội thoại nào ?

( ? ) Nừu có tình huống như vậy thì hậu

quả gì sẽ xảy ra ?

( ? ) Qua tình huống trên em ruý ra bài

học gì trong giao tiếp ?

( ? ) Theo em tại sao trong truyện cả

ông lão và cậu bé đều mỉm cười cảm

thấy như nhận được từ người kia một

cái gì đó ? Em rút ra bài học gì ?

HS làm miệng

( ? ) Qua các câu tục ngữ , ca dao trên

ông cha ta muốn khuên chúng ta điều gì

- Người nói và người nghe ko hiểu ý nhau

- Khi giao tiếp cần phải nòi đúng vào đề tàigiao tiếp tránh nói lạc

đề

3 Ghi nhớ : ( SGK ) Gọi 2 HS đọc

II Phương châm cách thức

1 Ví dụ : ( SGK )

* Nhận xét :

a Dây cà ra dây muống – Nói năng dài dòng , rườm rà

b Lúng búng như ngậm hột thị – Nói năng ấp úng , ko rành mạch , ko thành lời …

- Người nghe ko hiểu được hoặc hiểu sai vấn đề …Người nghe bị

ức chế , ko có thiện cảm với người nói

- Nói năng phải ngắn gọn , rõ ràng , rành mạch Trong giao tiếp pgải chú ý tạo được mqh tốt đẹp với người đối thoại

* Ghi nhớ : ( SGK )

2 Ví dụ : ( SGK )

* Nhận xét : 2 cách

- Cách 1 : Tôi đồng ý với những truyện ngắn của ông ấy

- Cách 2 : Tôi đồng ý với những nhận định của ông ấy về truyện ngắn

* Ghi nhớ : ( SGK )

III Phương châm lịch sự

1 Ví dụ : ( SGK )

2 Nhận xét :

- Vì cả 2 đều cảm nhận được sự chân thành và tôn trọng của nhau

- khi giao tiếp cần phải tôn trọng người đối thoại , ko phân biệt giàu sang …

3 Ghi nhớ : ( SGK )

IV Luyện tập :

1 Bài tập 1 :

- Suy nghĩ , lựa chọn ngôn ngữ khi giao tiếp

- Có thái độ tôn trọng , lịch sự với người đối thoại

- Qua giờ giảng giúp HS củng cố kiến thức về văn thuyết minh và văn miêu tả

- Tích hợp với văn bản đã học và phần Tiếng Việt : các phương châm hội thoại

- Rèn kỹ năng sử dùg có hiệu quả các yếu tố miêu tả trong văn bản thuyết minh

B Tiến trình tiết dạy

1 Ôn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

( ? ) Khi tạo lập văn bản thuyết minh , người ta thường đưa các biện pháp nghệ thuật nào vào bài viết để bài viết có sức hấpdẫn , sinh động ?

3 Bài mới :

Gọi 1 học sinh đọc

( ? ) Em hiểu ntn về nhan đề văn bản "

Cây chuối trong đời sống Việt Nam "

?

( ? ) Em hãy tìm những câu văn thuyết

minh trong bài ?

( ? ) Hãy tìm những câu văn miêu tả cây

chuối ? Những câu văn miêu tả ấy có tác

dụng ntn trong văn bản ?

( ? ) Theo yêu cầu chung của bài văn

thuyết minh ta có thể thêm hoặc bớt

những gì ?

( ? ) Em hãy kể công dụng của các bộ

phận trên cây chuối ? ( Thân , lá , nõn ,

bắp củ …)

I Tìm hiểu yếu tố miêu tả trong văn bản thuyết minh

1 Ví dụ : ( SGK ) Cây chuối trong đời sóng Việt Nam

2 Nhận xét :

- Nhan đề muốn nhấn mạnh :+ Vai trò của cây chuối trong đời sống vật chất và tinh thần của người Việt Nam từ xưa đến nay

+ Thái độ đúng đắn của con người trong việc trồng , chăm sóc , bảo vệ , sử dụng có hiệu quả giá trị của cây chuối

- Câu văn thuyết minh :+ Hầu như nông thôn … trồng chuối + Cây chuối rất ưa nước …

+ Người phụ nữ nào …+ Quả chuối là món ăn ngon … Nào chuối hương … Mỗi cây đềucho một buồng

- Câu văn miêu tả :+ Đi khắp Việt Nam … Chuối xanh có vị chát , để sống …-> Bái văn sinh động , hấp dẫn …

* Học sinh thảo luận : Có thể thêm + Phân loại chuối : Chuối tây thân cao màu trắng , quả ngắn , chuối tiêu thân thấp , màu sẫm , quả dài Chuối ngự thân cao , nhỏ quả , màu sẫm …

+ Thân : Gồm nhiều lớp bẹ , có thể dễ dàng bóc ra phơi khô , tước lấy sợi …

+ Lá : Gồm có cuống lá và lá + Nõn lá màu xanh

+ Hoa chuối : Màu hồng có nhiều lớp bẹ + Gốc và rễ …

- Câu miêu tả :+ Thân tròn , mát rượi , mọng nước …+ Tàu lá xanh rờn bay xàp xạc …

- Thân cây chuối non có thể thái ghém làm rau sống ăn rất máy

( ? ) Hãy nêu tác dụng của yếu tố miêu

tả trong văn bản thuyết minh ?

Học sinh làm miệng

( ? ) Hãy tìm những câu văn miêu tả ?

và bổ có tác dụng giải nhiệt Thân cây chuối tươi làm phao bơi , làm bè qua sông Hoa chuối thái nhỏ ăn sống , xào , luộc , làm nộm ăn rất khoái khẩu …

- Quả chuối xanh …

3 Ghi nhớ : ( SGK ) Gọi 2 học sinh đọc

II Luyện tập

1 Bài tập 1 :

2 Bài tập 2 :Câu văn miêu tả :

- Tách là loại chén uống nước của Tây nó có tai

- Chén của ta không có tai

- Khi mời ai … mà uống rất nóng

- Rèn kỹ năng tổng hợp về văn thuyết minh , kĩ năng sử dụng yếu tố miêu tả trong văn bản thuyết minh

B Tiến trình tiết dạy

1 Ôn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

( ? ) Để văn bản thuyết minh hấp dẫn , sinh động người ta thường sử dụng biện pháp nghệ yhuật nào ? Tác dụng ?

Gọi 1 học sinh đọc phần mở bài đã làm ở nhà

3 Bài mới

Gọi 1 học sinh đọc đề bài

( ? ) Hãy nêu yêu cầu của đề bài

( ? ) Phần mở bài cần phải nêu

lên những nội dung gì ?

( ? ) Phần thân bài cần trình bày

những nội dung ntn ?

( ? ) Trong nội dung này ta trình

bày mấy khía cạnh ? Là những

Sản xuất nông nghiệp sức kéo là nhân tố quan trọng hàng đầu : " Con trâu

là đầu cơ nghiệp " + Con trâu là sức kéo chủ yếu của người nông dân : cày , bừa , kéo xe …+ Con trâu là tài sản lớn của người nông dân

+ Con trâu trong lễ hội , đình đám truyền thống : Chọi trâu , đâm trâu …+ Con trâu gắn bó với kỉ niệm tuổi thơ

2 Con trâu với việc cung cấp thực phẩm và chế biến đồ mỹ nghệ …

C Kết bài :

- Con trâu trong tình cảm của người Việt Nam

Học sinh làm nháp – Gọi đọc

bài

Nhận xét

Viết đoạn văn thuyết minh con

trâu trong công việc làm ruộng

Viết đoạn văn nói về hình ảnh

con trâu gắn bó với tuổi thơ ở

nông thôn

III Luyện tập

1 Bài tập 1 :Viết đoạn văn có kết hợp với miêu tả

Ví dụ : Mở bài Bao đời nay hình ảnh con trâu lầm lũi kéo cày trên đồng ruộng là một hình ảnh rất đỗi quen thuộc , gần gũi với mỗi người dân Việt Nam Vì thế mà trâu đã trở thành người bạn tâm tình của ngà nông :

Trâu ơi ta bảo trâu này Trâu ăn no cỏ trâu cày với ta …

- Ví dụ :Chiều chiều khi một ngày lao động đã tạm ngừng , con trâu được tháo cày và đủng đỉnh bước trên đường làng Miệng luôn nhai trầu bỏm bẻm Khi ấy cái dáng khoan thai chậm rãi của con trâu khiến ta có cảm giác không khí của kàng quê Việt Nam sao mà thanh bình yên ả và thân quen quá đỗi

- Ví dụ :Không có ai sinh ra và lớn lên ở các làng quê Việt Nam mà lại không có tuổi thơ gắn bó với trâu Thưở nhỏ đưa cơm cho cha đi cày đồng mê mải ngắm nhìn con trâu đang thong thả , say sưa gặm cỏ một cách ngon lành Lớn lên cưỡi trên mình trâu trong những buổi chiều cgăn thả trở về Cưỡi trâu ra đồng , cưỡi trâu lội qua sông , cưỡi trâu phi nước đại …Con trâu hiền lành , ngoan ngoãn đã để lại trong kí ức tuổi thơ bao nhiêu

A Mục tiêu cần đạt

- Qua giờ giảng giúp HS thấy được thực trạng cuộc sống của trẻ em trên thế giới hiện nay và tầm quan trọng của vấn đề bảo vệ , chăm sóc của cộng đồng thế giới về vấn đề này

- Nắm được tính mạch lạc của văn bản : lluận điểm rõ ràng , luận chứng , luận cứ đầy đủ , toàn diện

-Rèn kỹ năng đọc , tìm hiểu , phân tích văn bản nhật dụng nghị luận chính trị – xã hội

B Tiến trình tiết dạy

1 Ôn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

( ? ) Em hãy kể ra những nguy cơ mang tính toàn cầu hiện nay ?

( ? ) Theo em , có thể lập ra một nhà băng lưu trữ trí nhớ của con người như tác giả đề nghị không ? Vì sao ? Sáng kiến ấy của tác giả có ý nghĩa gì ?

3 Bài mới

( ? ) Hãy nêu hoàn cảnh ra đời của

( ? ) Văn bản thuộc loại văn bản

nào ? Phương thức biểu đạt chính là

gì ? Tại sao văn bản lại được trình

( ? ) Tương lai của trẻ phải được hình

thành trong sự hoà hợp và tương trợ

nghĩa là ntn ? Qua đó em có suy nghĩ

gì về cách nhìn nhận của cộng đồng

quốc tế đối với trẻ em ?

( ? ) Trong thực tế trẻ em còn phải

chịu những nỗi bất hạnh ntn ?

( ? ) Theo em nỗi bất hạnh nào là lớn

nhất đối với trẻ em ? Vì sao ?

( ? ) Dựa vào đâu bản tuyên bố cho

rằng cộng đồng quốc tế có cơ hội

thực hiện được cam kết vì trẻ em ?

( ? ) Theo em những cơ hội trên xuất

hiện ở nước ta ntn để nước ta tích

cực tham gia vào việc thực hiện

( ? ) Hiện nay trẻ em Việt Nam đang

được hưởng những quyền lợi ntn từ

những nỗ lực của Đảng – Nhà nước

ta

- P2 : Sự thách thức

- P3 : Cơ hội

- P4 : Nhiệm vụ và các giải pháp cụ thể của quốc tế về quyền trẻ em

- Văn bản nghị luận chính trị xã hội

- Phương thức : Lập luận -> Dễ hiểu , dễ truyền bá đến đại chúng …

- Dễ xúc động và yếu đuối trước những bất hạnh …

- Thế giới bình đẳng , không phân biệt và được giúp đỡ về mọi mặt -> Đây là cách nhìn nhận đầy thương yêu và trách nhiệm đối với tương lai của thế giới

Quyền sống của trẻ em là vấn đề cấp thiết trong thế giới hiện đại …

b Thực trạng cuộc sống của trẻ em trên thế giới

- Là nạn nhân của bạo lực , chiến tranh , nghèo đói , bệnh tật , suy dinh dưỡng …

- Học sinh tự bộc lộ

- Loại bỏ chiến tranh và bạo lực , xoá bỏ nghèo đói …

- Nhà chính trị là lãnh đạo ở các quốc gia Họ đặt quyết tâm vượt qua những khó khăn trong sự nghiệp vì trẻ em …

- Quyết tâm giúp trẻ em vượt qua những nỗi bất hạnh này

c Những cơ hội để thực hiện lời tuyên bố vì trẻ em

- Các nước có đủ phương tiện và kiến thức để bảo vệ sinh mạng của trẻ Công ước quốc tế tạo ra cơ hội để trẻ em thực sự được tôn trọng

ở khắp nơi trên thế giới Bầu không khí chính trị được cải thiện thúc đẩy nền kinh tế thế giới phát triển

* Học sinh thảo luận nhóm

- Nước ta có đủ phương tiện và kĩ thuật để bảo vệ sinh mạng trẻ em Trẻ em được chăm sóc , tôn trọng

- Nền kinh tế – chính trị ổn định , phát triển hợp tác quốc tế mở rộng

…

d Những giải pháp cụ thể của cộng đồng quốc tế về quyền trẻ

em

- Tăng cường sức khoẻ và dinh dưỡng

- Quan tâm đến trẻ em tàn tật và hoàn cảnh sống đặc biệt

- Các em gái bình đẳng với các em trai , được học hành …

- Các bà mẹ an toàn khi mang thai và sinh đẻ …

* Học sinh thảo luận :

- Trẻ em được học hành , chữa bệnh , vui chơi , giải trí …

e Tổng kết * Ghi nhớ : ( SGK

+ Nội dung :+ Nghệ thuật :

Tuần : 3

Tiết : 13

A Mục tiêu cần đạt

- Qua giờ giảng giúp HS thấy được mối quan hệ giữa phương châm hội thoại với tình huống giao tiếp

- Hiểu được phương châm hội thoại không phải là những quy định bắt buộc trong mọi tình huống giao tiếp vì nhiều lí do khác nhau các phươmg châm hội thoại có khi không được tuân thủ

- Rèn kỹ năng vận dụng có hiệu quả các phương châm hội thoại vào giao tiếp xã hội

B Tiến trình tiết dạy

1 Ôn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

( ? ) Thế nào là phương châm cách thức ? Phương châm quan hệ ? Phương châm lịch sự ? Ví dụ ?

Gọi 1 học sinh lên bảng làm bài tập 5 ( SGK )

3 Bài mới

Gọi 1 học sinh đọc bài

( ? ) Câu hỏi của chàng rể có tuân thủ

phương châm lịch sự ko ? Vì sao ?

( ? ) Theo em câu hỏi ấy sử dụng có

đúng lúc ko ? Vì sao ?

( ? ) Từ câu chuyện trên , em rút ra bài

học gì khi giao tiếp ?

Gọi 1 HS đọc

( ? ) Trong các ví dụ được phân tích ở

SGK ví dụ nào ko tuân thủ đúng P/c hội

thoại ?

( ? ) Trong các ví dụ trên câu trả lời của

Ba có đáp ứng được yêu cầu của An ko ?

( ? ) P/c hội thoại nào ko được tuân thủ ?

( ? ) Theo em vì sao Ba ko tuân thủ P/ c

về lượng ?

( ? ) Vì sao bác sĩ ko nói đúng bệnh tình

cho người bệnh biết ?

( ? ) Việc nói dối của bác sĩ ấy có chấp

- Tuân thủ đúng phương châm hội thoại vì :

Nó thể hiện sự quan tâm của mình đến người khác

- Sử dụng không đúng lúc , đúng chỗ vì người được hỏi đang ở trên cành cây cao nên phải vất vả trèo xuống để trả lời -> Đây là

sự quấy rối , gây phiền hà cho người khác …

- Khi giao tiếp cần phải tuân thủ các phương châm hội thoại và nắm được các đặc điểm của tình huống giaô tiếp như : Nói với

- Vì Ba không biết rõ chiếc máy bay đầu tiên sản xuất vào năm nào ( Phương châm về chất ) – Nên Ba phải nói như vậy

3 Ví dụ : ( SGK )

* Nhận xét :

- Vì người bệnh sẽ hoảng loạn , tuyệt vọng …

- Chấp nhận được – nó giúp người bệnh lạc quan trong những ngày còn lại

- Học sinh tự kể + Chiến sĩ cách mạng bị giặc bắt , tra tấn …+ khi nhận xét về học lực – hạnh kiểm của bạn bè …

4 Ví dụ : ( SGK ) Tiền bạc chỉ là tiền bạc

* Nhận xét :

- Xét về hình thức người nói đã tuân thủ phương châm về lượng

- Xét về nghĩa ẩn ( hàm ngôn ) thì không tuân thủ phương châm

về lượng

- Tiền bạc chỉ là phương tiện sống chứ không phải là mục đích cuối cùng của con người , không nên vì tiền bạc mà quên đi tất cả: tình bạn , gia đình , quê hương , đất nước …

( ? ) Hãy tìm những cách nói tương tự ?

Viết đúng thể loại văn thuyết minh , có bố cục 3 phần đầy đủ , rõ ràng , rành mạch …

B Yêu cầu về nội dung :

Bài viết phải đưa được các yếu tố miêu tả và một số biện pháp nghệ thuật …và đảm bảo các ý sau đây :

+ Giới thiệu được hình ảnh con trâu trên đồng ruộng Việt nam ( 1 ) , hình ảnh chiếc nón lá ( 2 )

+ Trâu cung cấp sức kéo : cày , bừa , kéo xe … là tài sản lớn của nhà nông

+ Trâu trong lễ hội đình đám truyền thống …

+ Trâu cung cấp thực phẩm và chế biến đồ thủ công mỹ nghệ …

+ Hình ảnh con trâu gắn với tuổi thơ Việt Nam ( 2)

+ Cấu tạo của chiếc nón lá

+ Nguyên liệu , cách làm …

+ Giá trị kinh tế – văn hoá …

Biểu điểm :

- Điểm 8 – 10 : Bài viết đảm bảo đầy đủ nội dung trên , trình bày sạch đẹp , giàu cảm xúc , có nhiều sáng tạo …

- Điểm 5 – 7 : Bài làm cơ bản đảm bảo các yêu cầu trên nhưng còn một vài sai sót nhỏ về diễn đạt …

- Điểm 3 – 4 : Đảm bảo yêu cầu trên mắc lỗi về nội dung – diễn đạt …

- Điểm 1- 2 : Bài làm thiếu ý , diễn đạt lủng củng , mắc nhiều lỗi trình bày …

* Học sinh làm bài tại lớp : 2 tiết

* Giáo viên thu bài về nhà chấm

- Rèn kỹ năng tóm tắt tác phẩm tự sự và phân tích nhân vật

B Tiến trình tiết dạy

1 Ôn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

( ? ) Em hãy kể tên một số tác phẩm văn học trung đại Việt Nam đã học ? Nêu đặc điểm chung của các tác phẩm ấy ?

ấy của tác giả ?

( ? ) Khi đi lấy chồng nàng cư xử với

chồng ntn ?

( ? ) Khi Trương Sinh đi lính , nàng đã

thể hiện tấm lòng thuỷ chung ntn ?

( ? ) Qua đó , ta thấy Vũ Nương là cô gái

ntn ?

( ? ) Nỗi oan của nàng là gì ? Tác giả đã

dẫn dắt câu chuyện ntn để nỗi oan của

nàng không thể thanh minh được ?

( ? ) Vũ Nương đã lấy cái chết để thanh

minh cho mình , với tính cách của mình

điều đó có hợp lí không ? Vì sao ?

( ? ) Theo em tại sao khi gặp Phan Lang ,

nàng lại thay đổi ý định " Tôi sẽ trở về có

ngày " ?

I Giới thiệu chung :

1 Tác giả :

- Nguyễn Dữ - Hải Dương – cha đỗ tiến sĩ

- Học trò xuất sắc của Nguyễn Bỉnh Khiêm Từng đỗ cử nhân – ra làm quan 1 năm về quê ở ẩn viết văn và dạy học

- Nhà văn xuất sắc nhất thế kỉ XVI

2 Tác phẩm :

- Là 1 trong 20 truyện trong tập " Truyền kỳ mạn lục " – Ghi chép tản mạn những chuyện ly kỳ được lưu truyền trong dân gian

- Là áng " Thiên cổ kỳ bút " – viết bằng chữ Hán văn xuôi biền ngẫu có xen một số câu thơ , bài thơ

II Đọc – Hiểu văn bản

1 Đọc – tóm tắt Tóm tắt :

Vũ Nương – người con gái đẹp người , đẹp nết lấy chồng là Trương Sinh Trương Sinh đi lính – sau khi trở về nghi ngờ vợ thất tiết – Vũ Nương phải tự vẫn Trương Sinh hối hận lập đàn giải oan – Vũ Nương trở về rồi từ từ biến mất

- Đúng khuôn phép -> gia đình hạnh phúc , êm ấm

- Luôn nhớ thương chồng , mong chồng bình yên trở về Nuôi dạy con cái , chăm sóc , phụng dưỡng mẹ già , thuốc thang , lễ bái thần phật , lo ma chay chu đáo khi mẹ mất

-> Xinh đẹp , nết na , thuỷ chung hiếu thảo … phẩm chất chung của người phụ nữ Việt Nam truyền thống

- Nàng nhớ quê hương , gia đình Nàng không muốn mang tiếng xấu , muốn được giải oan nhưng nàng không thể trở về được nữa

( ? ) Các chi tiết ấy có ý nghĩa gì

( ? ) Qua đó ta hiểu thêm phẩm chất gì ở

Vũ Nương ?

( ? ) Em có nhận xét gì về cách kết truyện

của tác giả ?

Tiết 2

( ? ) Qua lời căn dặn của Vũ Nương và

mẹ với Tsinh lúc lên đường đi lính ta thấy

thái độ của nhân dân ntn đối với cuộc

chiến tranh này ?

( ? ) Theo em những nguyên nhân nào

dẫn đến cái chết của Vũ Nương ?

( ? ) Qua truyện , nhà văn Nguyễn Dữ

muốn nói lên điều gì ?

( ? ) Lời nói của Vũ Nương ở cuối truyện

có ý nghĩa gì ?

( ? ) Hãy tìm những chi tiết kì lạ hoang

đường trong tác phẩm ?

( ? ) ý nghĩa của các chi tiết này là gì ?

( ? ) Hãy nêu khái quát giá trị nội dung và

- Cách kết thúc truyện có hậu , phù hợp với quan điểm của độc giả thời đó Thể hiện khát vọng , ước mơ của con người : cái thiện chiến thắng cái ác , người tốt được hưởng hạnh phúc …

B Giá trị hiện thực của truyện

- Trương Sinh đi lính là bắt buộc -> Cuộc chiến tranh không được lòng dân , chiến tranh phi nghĩa , tranh giành quyền vị , nhôi báu …

* HS thảo luận :

- Do chồng nghi oan – ruồng rẫy -> nguyên nhân trực tiếp

- Do chiến tranh phong kiến , do quan niệm trọng nam khinh nữ của XHPK xưa , lễ giáo phong kiến hà khắc … -> Nguyên nhân gián tiếp

- Lên án tố cáo XHPK phi nghĩa tranh giành quyền lực , địa vị đẩy NDLĐ vào lầm than cực khổ , cùng đường không lối thoát

…

- Hạnh phúc đã tan vỡ thì không thể hàn gắn được nữa Lên án CĐPK trọng nam khinh nữ chà đạp lên nhân phẩm , đức hạnh của con người – nhất là người phụ nữ

- Tạo ra một thế giới lung linh , kì ảo hấp dẫn …

- Chi tiết kì ảo + thực -> Tạo ra cơ sở tin cậy nơi người đọc , tạocảm giác thực cho tình tiết truyện -> Đây là đặc trưng của thể truyền kỳ

- Tạo kết thúc truyện có hậu ; thể hiện ước mơ của con người về

sự bất tử , cái thiện chiến thắng cái ác ; khẳng định cái đẹp ; khao khát cuộc sống công bằng , hạnh phúc …

- Hoàn chỉnh thêm nét đẹp của nàng Vũ Nương : Dù chết vẫn gắn bó sâu nặng với gia đình , quê hương , đất nước , khao khát trả lại danh dự , nhân phẩm …

D Tổng kết :

+ Nội dung : + Nghệ thuật :

* Ghi nhớ : ( SGK )

III Luyện tập :

1 Bài tập 1 :Hãy phát biểu suy nghĩ của em về số phận của nàng Vũ Nương

- HS hiểu rõ mối quan hệ chặt chẽ giữa việc sử dụng từ ngữ xưng hô với tình huống giao tiếp

- Rèn kỹ năng sử dụng từ ngữ xưng hô trong hội thoại

B Tiến trình tiết dạy

1 Ôn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

( ? ) Khi giao tiếp có nhiều trường hợp không tuân thủ theo đúng phương châm hội thoại , điều đó là do những nguyên nhân nào ? Ví dụ ?

3 Bài mới

Gọi 1 HS đọc

( ? ) hãy tìm và nêu một số từ ngữ xưng

hô trong Tiếng Việt ? Nêu cách sử

dụng các từ ngữ ấy ?

Gọi 1 HS đọc

( ? ) Em hãy xác định những từ ngữ

xưng hô trong 2 đoạn trích trên ?

( ? ) Theo em , vì sao có sự thay đổi

cách xưng hô của Dế Mèn và Dế Choắt

qua 2 đoạn trích trên ?

- Ngôi thứ nhất : Tôi , tao , chúng tôi , chúng tao …

- Ngôi thứ hai : mày , mi , chúng mày …

- Đoạn 2 : Anh – tôi -> Đây là cách xưng hô bình đẳng -> Dế Mèn không còn ngạo mạn , hách dịch nữa vì đã nhận ra lỗi lầm của mình Dế Choắt thì hết mặc cảm , hèn kém , sợ hãi …

- Thầy – con -> Tôn sư trọng đạo

- Ngài - > Tôn trọng cương vị của người học trò hiện tại -> Cả hai thầy trò đều đối nhân xử thế thấu tình đạt lí

Tuần : 4

Tiết : 19

Tiếng Việt : Cách dẫn trực tiếp và cách dẫn gián tiếp

A Mục tiêu cần đạt

- Qua giờ giảng giúp HS nắm được cách dẫn trực tiếp và cách dẫn gián tiếp trong khi tạo lập văn bản

- Rèn kĩ năng sử dụng lời dẫn trực tiếp và lời dẫn gián tiếp vào viết văn bản

B Tiến trình tiết dạy

1 Ôn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

( ? ) Hãy kể tên một số từ ngữ xưng hô trong Tiếng Việt ? Nêu cách dùng ?

3 Bài mới

Gọi 1 HS đọc

( ? ) Trong ví dụ trên , phần in đậm nào

là lời nói được phát ra thành lời ? Phần

nào là ý nghĩ ở trong đầu ?

( ? ) Các phần in đậm được tách ra khỏi

phần trước đó bằng dấu nào ?

( ? ) Theo em có thể đảo vị trí của phần

in đậm lên phía trước được không ?

( ? ) Khi đảo , hai bộ phận ngăn cách

với nhau bằng dấu gì ?

Gọi 1 HS đọc

( ? ) Trong ví dụ a phần in đậm là lời

nói hay ý nghĩ ?

( ? ) Các phần trên được tách ra khỏi

phần trước nó bằng dấu hiệu nào ? Có

a " Đấy , bác cũng chẳng thèm người là gì ? " -> Phát thành lời

b " Khách tới bất ngờ … " -> Là ý nghĩ ở trong đầu -> Tách bằng dấu ngoặc kép và dấu hai chấm

- Dẫn gián tiếp :Thêm từ : " rằng " và bỏ dấu ngoặc kép

3 Bài tập 3 :

- Hôm sau , Vũ Nương lấy một cái túi bằng lụa tím … dặn Phan Lang về nói với chàng Trương rằng nếu còn nhớ chút tình xưa nghĩa cũ thì …

( ? ) Khi tóm tắt ta phải chú ý đến những yêu cầu gì ?

( Chú ý đến yếu tố quan trọng : sự việc , nhân vật kết hợp với yếu tố miêu tả , biểu cảm , nghị luận … )

3 Bài mới

Gọi 1 HS đọc

( ? ) Qua 3 tình huống trên , em hãy cho

biết sự cần thiết của việc tóm tắt văn

bản tự sự ?

( ? ) Em hãy nêu vài ví dụ khác trong

cuộc sống mà em thấy cần phải vận

dụng kĩ năng tóm tắt văn bản tự sự ?

Gọi 1 HS đọc

( ? ) Theo em , các sự việc chính đã nêu

đầy đủ chưa ? Thiếu sự việc quan trọng

nào ? Tại sao phải nêu sự việc đó ?

( ? ) Các sự việc nêu ở trên đã hợp lí

chưa ? Có cần thay đổi không ? Em sẽ

- Trong cuộc sống không phải lúc nào chúng ta cũng có thời gian

và điều kiện đầy đủ để trực tiếp xem phim hoặc đọc tác phẩm văn học trọn vẹn … Vì vậy việc tóm tắt văn bản tự sự là một nhu cầu tất yếu của cuộc sống

- Ví dụ :+ Kể cho mẹ nghe thành tích nào đó của mình mà mình vừa đạt được : nhà trường tặng giấy khen

+ Chú bộ đội kể về một trận đánh nào đó mà chú được tham dự + Người đi đường kể về một vụ tai nạn giao thông …

- Sự việc 7 chưa hợp lí cần sửa lại như sau : Nghe Phan Lang kể , Tương Sinh bèn lập đàn giải oan bên bờ Hoàng Giang Vũ Nương trở về ngồi trên kiệu hoa đứng ở giữa dòng lúc ẩn , lúc hiện rồi từ từ biến mất

2 Ghi nhớ : ( SGK )

III Luyện tập

1 Bài tập 1 :Giáo viên chia lớp thành hai nhóm :

- Nhóm 1 : Tóm tắt truyện ngắn " Lão Hạc " – Nam Cao

- Nhóm 2 : Tóm tắt truyện ngắn " Chiếc lá cuối cùng " – O Hen –

- Qua giờ giảng giúp HS nắm được các cách phát triển từ vựng thông dụng nhất

- Rèn kỹ năng mở rộng vốn từ theo các cách phát triển từ vựng

- Rèn kỹ năng vận dụng vào tạo lập văn bản và giao tiếp xã hội

B Tiến trình tiết dạy

1 Ôn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

( ? ) Thế nào là cách dẫn trực tiếp ? Cách dẫn gián tiếp ? Cho ví dụ ?

Gọi 1 học sinh lên bảng làm bài tập 3 ( SGK )

3 Bài mới

Gọi 1 HS đọc

( ? ) Theo em từ " Kinh tế " trong câu

thơ trên có nghĩa là gì ?

( ? ) Ngày nay từ " Kinh tế " có nghĩa

ntn ?

Gọi 1 HS đọc

( ? ) Em hiểu từ " xuân " có nghĩa

ntn ? Nghĩa nào là nghĩa gốc ? Nghĩa

chuyển ?

( ? ) Vậy hiện tượng chuyển nghĩa ấy

được tiến hành theo phương thức

nào ?

( ? ) Trong ví dụ b , từ " tay " có nghĩa

ntn ? Chuyển nghĩa theo P/t nào ?

- Ngày nay không dùng như vậy nữa -> Nghĩa của từ này đã chuyển

từ nghĩa rộng sang nghĩa hẹp

2 Ví dụ 2 a , b ( SGK )

* Nhận xét :

- Xuân 1 : Mùa xuân -> Nghĩa gốc

- Xuân 2 : Tuổi trẻ -> Nghĩa chuyển

- Chuyển theo phương thức ẩn dụ

- Tay 1 : Một bộ phận trên cơ thể con người

- Tay 2 : Kẻ buôn người -> Phương thức hoán dụ

b Chân : Vị trí trong đội tuyển -> Phương thức hoán dụ

c Chân : Vị trí tiếp xúc với đất của kiềng -> Phương thức ẩn dụ

d Chân : Vị trí tiếp xúc với đất của mây -> Phương thức ẩn dụ

- Thấy được nghệ thuật của thể tuỳ bút và rèn kỹ năng phân tích , cảm thụ thơ văn cổ

B Tiến trình tiết dạy

1 Ôn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

( ? ) Hãy tóm tắt ngắn gọn " Chuyện người con gái Nam Xương "?

( ? ) Em có suy nghĩ gì về số phận của người phụ nữ trong xã hội xưa ?

3 Bài mới

( ? ) Hãy nêu những nét chính về cuộc đời

và sự nghiệp của nhà văn Phạm Đình Hổ ?

( ? ) Tác phẩm ra đời trong hoàn cảnh xã

( ? ) Hãy nêu cách đọc văn bản trên ?

( ? ) Văn bản trên có thể chia làm mấy

phần ? Nêu ý chính mỗi phần ?

( ? ) Những cuộc đi chơi của chúa Trịnh

được tác giả miêu tả ntn ?

( ? ) Em có nhận xét gì về cách ăn chơi ấy

của Chúa Trịnh?

( ? ) Thú chơi cây cảnh của chúa Trịnh

ntn?

( ? ) Qua những sự việc trên, ta thấy chúa

Trịnh đã thoả mãn thú vui của mình bằng

cách nào?

( ? ) Em hiểu câu văn: " Kẻ thức giả …

triệu bất thường" nghĩa là ntn?

( ? ) Dựa vào thế lực của chúa, bọn quan

lại đã làm gì?

( ? ) Những việc làm và thủ đoạn ấy, đã

gây ra những tai hoạ ntn cho dân lành?

( ? ) Chi tiết cuối cùng của đoạn, tác giả

nêu ra nhằm mục đích gì?

( ? ) Từ đoạn trích trên, em hiểu tác giả có

thái độ ntn đối với XHPK đương thời, đối

- Viết khoảng đầu thế kỉ XIX thời Nguyễn

- Ghi chép lại những sự việc , con người có thật trong hiện thực cuộc sống

- Vũ trung tuỳ bút : Tuỳ bút viết trong những ngày mưa

- P1 : Từ đầu … bất thường -> Thú ăn chơi của chúa Trịnh

- P2 : Còn lại -> Sự nhũng nhiễu của bọn quan lại trong phủ chúa

4 Phân tích

A Thú ăn chơi của chúa Trịnh

- Xây nhiều lăng tẩm ở Tây Hồ , núi Tử Trầm , núi Dũng Thuý

… binh lính dàn hầu vòng quanh hồ , nhạc công tấu nhạc …-> ăn chơi xa xỉ , tốn kém vô độ , thiếu văn hoá …

- Ra sức vơ vét của quý trong thiên hạ , cướp cây quý , của quý

về trang trí trong phủ chúa Cảnh chuyển cây đa to qua sông … công phu , tốn kém Cảnh núi non bộ , vượn hót chim kêu ran bốn bề …

- Dùng quyền lực để cưỡng đoạt , tốn kém tiền cảu nhân dân lao động

- Đó là điềm xấu , điềm gở , không lành …Nó báo trước sự diệt vong tất yếu của triều Lê – Trịnh ăn chơi , hưởng lạc trên mồ hôi, xương máu của nhân dân lao động

B Sự tham lam nhũng nhiễu của bọn quan lại trong phủ chúa Trịnh

- Vơ vét của cải trong thiên hạ xem nhà ai có chậu hoa cây cảnh quý , chim quý … phá nhà , huỷ tường mang đi …

- Của cải mất , tinh thần căng thẳng , nhân dân hoang mang , lo

sợ …

* Học sinh thảo luận :

- Làm cho các sự việc được kể khách quan , tăng độ tin cậy cho người đọc

- Cho thấy sự thối nát trong phủ chúa Trịnh là điều không thể chối cãi

- Cho thấy sự bất an của dân lành trong thời kỳ vua Lê chúa Trịnh

- Tôn trọng hiện thực cuộc sống , phê phán , báo trước sự diệt vong của CĐPK đương thời

Cảm thông sâu sắc với nỗi thống khổ của nhân dân lao động

Văn học: Hoàng Lê nhất thống chí

( Ngô Gia Văn Phái )

A Mục tiêu cần đạt

- Qua giờ giảng giúp HS nắm được vẻ đẹp hào hùng , hoàn hảo của người anh hùng dân tộc : Nguyễn Huệ trong chiến cônghiển hách đại phá quân Thanh xâm lược

- Rèn kĩ năng tìm hiểu , phân tích nhân vật trong truyện cổ

- Giáo dục các em lòng tự hào dân tộc , lòng kính yêu các anh hùng dân tọc …

B Tiến trình tiết dạy

1 Ôn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

( ? ) Em hiểu thế nào là thể tuỳ bút ?

( ? ) Hãy nêu những thói xấu xa của Chúa Trịnh cùng bọn quan lại ? Thái độ của tác giả ntn ?

3 Bài mới

( ? ) Tcá giả của tác phẩm trên có gì đặc biệt

so với các tác phẩm trước đó ?

( ? ) Em hiểu thế nào là thể chí ? ( ? )

"Hoàng Lê nhất thống chí " là ntn ?

( ? ) Theo em , hồi thứ 14 phản ánh giai

đoạn lịch sử nào của dân tộc ta dưới thời

phong kiến ?

( ? ) Hãy nêu cách đọc đoạn trích ?

Tóm tắt nội dung chính của đoạn ?

( ? ) Đoạn trích có thể chia làm mấy phần ?

ý chính của mỗi phần ntn ?

( ? ) Phương thức biểu đạt chủ yếu của đoạn

trích là gì ?

( ? ) Khi được tin quân Thanh đến Thăng

Long , Nguyễn Huệ đã có thái độ ntn ?

I Giới thiệu chung

1 Tác giả :

- Do nhiều tác giả sáng tác anh em nhà họ Ngô Thì ( Ngô Thì

Sĩ , Nhiệm < Chí , Du , Thiến ) – Hà Tây viết chung

- Đều là quan lại của nhà Lê

A Quang Trung chuẩn bị tiến quân ra Bắc

- Ông giận lắm – họp tướng sĩ - định đi ngay

( ? ) Em có nhận xét gì về thái độ ấy của

ông ?

( ? ) Việc Nguyễn Huệ nghe lời tướng sĩ lên

ngôi vua tự mình xuất quân ra bắc cho ta

hiểu thêm gì về ông ?

( ? ) Em có nhận xét gì về những lời chỉ dụ

của Quang Trung ở Nghệ An ?

( ? ) Việc Quang Trung dùng Ngô Thì

Nhậm ( người chủ mưu rút khỏi Thăng

Long ) và Ngô Văn Sở cho thấy ông là

người ntn ?

( ? ) Việc ông khao quân vào 30 Tết và hứa

đón năm mới vào Mồng 7 Tết ở Thăng

Long cho ta thấy thêm tài năng gì ở Nguyễn

Huệ?

Tiết 2

( ? ) Nếu hình dung cuộc tiến công của

Quang Trung vào Thăng Long bằng một sơ

( ? ) Hãy tìm những chi tiết , từ ngữ miêu tả

hình ảnh vua Quang Trung trong đoạn

trích ?

( ? ) Em có cảm nhận ntn về hình ảnh ấy ?

( ? ) Vì sao các tác giả là quan lại của triều

đình nhà Lê , mà vẫn viết về chiến công của

Quang Trung một cách đầy cảm hứng như

vậy ?

( ? ) Hình ảnh quân xâm lược nhà Thanh

được tác giả miêu tả ntn trong những ngày

đầu xuân Kỉ Dậu ?

( ? ) Vua tôi nhà Lê đã có hành gì khi nghe

tin Thăng Long thất thủ ?

( ? ) Em có nhận xét gì về hình ảnh quân

xâm lược và bè lũ bán nước ?

( ? ) Hãy khái quát nội dung và nghệ thuật

-> Con người ngay thẳng cương trực , căm thù giặc cướp nước vaf bè lũ bán nước cầu vinh

- Biết nghe lẽ phải , có ý chí , quyết tâm đánh đuổi quân xâm lược …

* Học sinh thảo luận nhóm :

- ý thức cao về chủ quyền đất nước , thấy rõ rã tâm của quân Thanh

- Tự hào về truyền thống cha anh , khích lệ động viên tướng sĩ đồng tâm hiệp lực đánh giặc cứu nước

- Quang Trung người có tầm nhìn xa trông rộng , trí tuệ sáng suốt , biết dùng người , công tội rõ ràng

- Tài năng quân sự kiệt xuất , tiên đoán như thần …

B Hình ảnh Quang Trung đại phá quân Thanh

- Phú Xuyên -> Hạ Hồi -> Ngọc Hồi -> Thăng Long

* Trận Phú Xuyên : Thấy quân Tây Sơn quân giặc bỏ chạy tán loạn – Ta bắt sống gần hết

* Trận Hạ Hồi :Nửa đêm ta vây làng địch xin hàng -> Cách đánh bí mật , bất ngờ Thắng lợi lớn mà không gây thương vong cho ta …

- Mũi chính do Quang Trung chỉ huy , các mũi phụ bao vây đường rút chạy của giặc -> Quân giặc giày xéo lên nhau mà chết – Sầm Nghi Đống phải thắt cổ tự vẫn

- Quang Trung cưỡi voi chiến , đội khăn vàng chỉ huy ba quân trong khói đạn mù trời Cưỡi voi chiến , mặc áo bào đỏ dẫn đầu đoàn tượng binh vào Thăng Long , áo bào sạm đen vì khóisúng

-> Đây là hình ảnh đẹp nhất trong văn học Trung Đại Việt Nam Hình ảnh người nông dân áo vải – người anh hùng dân tộc

* Học sinh thảo luận :+ Đó là sự kiện lịch sử trọng đại mà tác giả được chứng kiến Tôn trọng lịch sử

+ Các tác giả đã chứng kiến sự thối nát , hèn kém của vua Lê chúa Trịnh Sự hống hách tàn bạo của giặc Thanh

+ ý thức dân tộc không thể không dâng cao …+ Vì họ là những nhà sử học …

C Hình ảnh bọn cướp nước và bọn bán nước cầu vinh

- Lũ bất tài , vô dụng , kiêu căng , tự mãn , ăn chơi tiệc tùng

…+ Tướng : sợ mất mật , không kịp đóng yên ngựa , vất cả ấn tín

bỏ chạy thục mạng …+ Quân : hoảng loạn , giày xéo lên nhau mà chết , tắc nghẽn cảsông Nhị Hà …

- Vua Lê Chiêu Thống vội rời bỏ cung điện chạy trốn , cướp thuyền , chạy tắt qua đường rừng không dám đi đường cái lớn

…-> Bộ mặt thảm hại , nhục nhã Đó là kết cục tất yếu cho bọn cướp nước và bán nước cầu vinh …

5 Tổng kết

A Nội dung :

B Nghệ thuật :

của đoạn trích ? * Ghi nhớ : ( SGK )

- Qua giờ giảng giúp HS nắm được các cách mở rộng vốn từ Tiếng Việt và chính xác hoá vốn từ

- Rèn kỹ năng giai thích từ , cách sử dụng từ ngữ Tiếng Việt cho các em

B Tiến trình tiết dạy

1 Ôn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

( ? ) Hãy nêu những phương thức chủ yếu phát triển nghĩa của từ Tiếng Việt ?

Gọi 2 HS lên bảng làm bài tập 3 , 4 SGK

3 Bài mới

Gọi 1 HS đọc

( ? ) Em hãy cho biết những từ ngữ mới

được cấu tạo trên cơ sở của các từ : điện

thoại , di động , kinh tế , tri thức , sở hữu ,

trí tuệ , đặc khu ?

( ? ) Hãy giải thích nghĩa của các từ vừa

tạo thánh ấy ?

( ? ) Hãy tìm những từ ngữ mới được cấu

tạo theo mô hình : x + tặc ?

( ? ) Giải nghĩa các từ vừa tìm được ?

Gọi 2 HS đọc

( ? ) Em hãy chỉ ra những từ Hán Việt

trong đoạn văn trên ?

( ? ) Tiếng Việt đã dùng những từ nào để

chỉ bệnh mất khả năng miễn dịch ? Từ nào

để chỉ một nghiên cứu có hệ thống những

điều kiện để tiêu thụ hàng hoá ? Nguồn

gốc từ tiếng nào trên thế giới ?

( ? ) Em hãy tìm thêm những từ mượn của

- Học sinh giải nghĩa

* Mẫu : x + tặc ( x là từ đơn )Không tặc , hải tặc , tin tặc , nghịch tặc , gian tặc , gia tặc , lâm tặc …

-> Học sinh giải nghĩa

3 Ghi nhớ : ( SGK )

II Từ mượn của tiếng nước ngoài

1 Ví dụ : 1 , 2 ( SGK )

2 Nhận xét :

a Thanh minh , lễ hội , yến anh , bộ hành , tài tử , giai nhân

b Bạc mệnh duyên phận , thần linh , chứng giám , thiếp , đoantrang , tiết , trinh bạch , ngọc

- Từ : AIDS – " ết "

- Từ : Ma – két – tinh -> Tiếng Anh

- Tiếng Pháp : Pê đan , ghi đông , gác đờ ga …

- Tiếng Nga : Mít tinh , CNXH , hợp tác xã , xô viết …

B x + học : Văn học , toán học , sử học , thiên văn học …

C x + điện tử : Thư điện tử , đồng hồ điện tử , thương mại điện

- Cơm bụi : Cơm giá rẻ

- Công nghệ cao , đường cao tốc , công sản chủ nghĩa …

- Rèn kĩ năng khái quát , trình bày nội dung dựa vào SGK để tóm tắt tác phẩm " Truyện Kiếu "

B Tiến trình tiết dạy

1 Ôn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

( ? ) Em có suy nghĩ gì về hình tượng người anh hùng áo vải Quang Trung – Nguyễn Huệ ?

3 Bài mới

( ? ) Hãy cho biết Nguyễn Du sinh trưởng

( ? ) Em hãy nêu những tác phẩm tiêu biểu

của đại thi hào Nguyễn Du ?

( ? ) Để sáng tạo nên kiệt tác Truyện Kiều –

Nguyễn Du đã dựa vào tác phẩm nào ? của

ai ?

( ? ) Có ý kiến cho rằng đây là bản dich chứ

không phải là một sáng tạo của Nguyễn

Du , ý kiến của em ntn ?

( ? ) Dựa vào nội dung trong SGK , em hãy

kể lại nội dung chính của " Truyện Kiều " ?

( ? ) Hãy nêu những giá trị to lớn của tác

I Giới thiệu về Nguyễn Du

1 Năm sinh :

( 1765 – 1820 ) – Tự là Tố Như – hiệu là Thanh Hiên – quê :

Hà Tĩnh Sinh trưởng trong một gia đình đại quý tộc có nhiều đời làm quan to Gia đình có truyền thống về văn học …

2 Thời đại :

Ông sống trong một giai đoạn lịch sử có nhiều sôi động , bão táp dữ dội : CĐPK Việt Nam khủng hoảng trầm trọng , khởi nghĩa nông dân bùng nổ khắp nơi trong cả nước – Tiêu biểu là cuộc khởi nghĩa Tây Sơn – Triều đại Quang Trung được thiết jập – Nguyễn Ánh đánh bại triều đại Tây Sơn lập nên triều Nguyễn

-> Tất cả điều ấy ddax ảnh hưởng to lớn đến cuộc đời , sự nghiệp , tâm hồn , tính cách của Nguyễn Du

3 Cuộc đời và sự nghiệp :

- 9 tuổi mồ côi cha , 12 tuổi mất mẹ – thưở nhỏ học giỏi thông minh -> Đỗ Tam trường

- Sống lưu lạc – ở quê vợ Thái Bình , mưu đồ chống lại Tây Sơn nhưng không thành – nếm trải đủ mùi cay đắng của cuộc đời -> Sống gần gũi với nhân dân lao động

- Khi nhà Nguyễn được thành lập ông bất đắc dĩ phải ra làm quan cho nhà Nguyễn : Tham tư bộ lễ , chánh sứ cống tuế Thanh Triều …

- Trước khi đi sứ sang Trung Quốc lần 2 ông qua đời

- Ông hiểu biết sâu sắc về cuộc sống con người , có tấm lòng nhân ái bao la " Chữ tâm kia mới bằng ba chỡ tài "

4 Tác phẩm :

- Ông để lại một khối lượng thơ văn đồ sộ + Chữ Hán : Thanh hiên thi tập , Bắc hành tạp lục , Nam trung tạp ngâm …

+ Chữ Nôm : Truyện Kiều , Văn chiêu hồn …-> Nguyễn Du - Đại thi hào dân tộc – danh nhân văn hoá thế giới

II Giới thiệu về " Truyện Kiều "

kỉ XVI đời nhà Minh

* HS thảo luận nhóm :

- " Tryuện Kiều " không phải là một bản dịch mà là sáng tạo của thiên tài Nguyễn Du bằng thiên tài nghệ thuật và tấm lòngnhân đạo sâu sa Nguyễn Du đã thay máu đổi hồn cho một tác phẩm hạng trung bình trở thành một kiệt tác vĩ đại

2 Tóm tắt tác phẩm " Truyện Kiều "

- 3 phần + P1 : Gặp gỡ và đính ước + P2 : Gia biến và lưu lạc + P3 : Đoàn tụ

3 Giá trị của " Truyện Kiều "

phẩm " Tryuện Kiều " ?

( ? ) Khái quát giá trị nghệ thuật của "

Truyện Kiều " ?

- Lên án tố cáo XHPK vô nhân đạo

- Cảm thương sâu sắc cho số phận của con người – người phụ

5 Hư ớng dẫn về nhà - Học bài , làm bài tập

- Chuẩn bị bài sau : " Cảnh ngày xuân " và " Chị em Thuý Kiều " – Trích " Truyện Kiều " của Nguyễn Du

6 / Rút kinh nghiệm :

Tuần : 6

TS : 27

Văn học : Chị em Thuý Kiều

( Trích " Truyện Kiều " – Nguyễn Du )

A Mục tiêu cần đạt

- Qua giờ giảng giúp HS nắm được nghệ thuật tả người độc đáo của thiên tài Nguyễn Du : nghệ thuật khắc hoạ nhân vật với những nét riêng về tính cách , nhan sắc , tài năng , dự báo số phận của nhân vật bằng bút pháp ước lệ tượng trưng

- Qua đó thể hiện cảm hứng nhân đạo : trân trọng , ngợi ca vẻ đẹp của con người

- Rèn kĩ năng đọc , cảm thụ thơ văn cổ , kĩ năng phân tích nhân vật bằng so sánh đối chiếu

B Tiến trình tiết dạy

1 Ôn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

( ? ) Hãy nêu khái quát những nét tiêu biểu nhất về cuộc đời và sự nghiệp của nhà thơ Nguyễn Du ?

( ? ) Nêu những giá trị to lớn cuảt tác phẩm " Truyện Kiều " ?

3 Bài mới :

( ? ) Hãy nêu vị trí của đoạn trích trong tác

phẩm a' truyện Kiều " ?

( ? ) Nội dung chính của đoạn trích là gì ?

( ? ) Hãy nêu cách đọc đoạn trích trên ?

( ? ) Đoạn trích có thể chia ra làm mấy

phần ? Nêu ý chính của mỗi phần ?

( ? ) Tìm những từ ngữ miêu tả vẻ đẹp của

hai chị em Kiều ?

( ? ) Nghệ thuật miêu tả trong những câu

thơ trên là gì ? Phân tích tác dụng ?

- P1 : 4 câu đầu -> Vẻ đẹp chung của hai chị em Kiều

- P2 : 12 câu tiếp -> Vẻ đẹp của Thuý Vân và tài sắc của Thuý Kiều

- P3 : Còn lại -> Đức hạnh của hai chị em Kiều

4 Phân tích :

A Vẻ đẹp chung của hai chị em Kiều

- Tố nga , mai cốt cách , tuyết tinh thần , mười phân vẹn mười

- Nghệ thuật ẩn dụ : + Tố Nga : Người con gái đẹp quý phái dịu dàng như nàng tiên trên cung trăng …

+ Mai cốt cách , tuyết tinh thần : Dáng người mảnh mai duyên dáng xinh đẹp , tâm hồn , tinh thần trong trắng , tinh khiêt như tuyết …

- Nghệ thuật sử dụng thành ngữ : Chỉ độ hoàn mĩ không có khiếm khuyết

-> Họ là những cô gái đẹp , duyên dáng , thanh cao , tâm hồn trong trắng Mỗi người đều có nét đẹp riêng , đều đến độ hoàn

mỹ

( ? ) Hãy tìm những câu thơ tác giả miêu tả

vẻ đẹp của Thuý Vân ?

( ? ) Tác giả sử dụng nghệ thuật gì trong

những câu thơ trên ? Vẻ đẹp của chị em

Kiều hiện lên ntn ?

( ? ) Khi miêu tả vẻ đẹp của Thuý Vân , tác

giả đã ngầm dự báo số phận của nàng ntn

trong tương lai ? Vì sao lại như vậy ?

( ? ) Tại sao tác giả lại miêu tả vẻ đẹp của

Thuý Vân trước , Thuý Kiều sau ? Tác

dụng ?

( ? ) Hãy tìm những từ ngữ tác giả miêu tả

tài sắc của Thuý Kiều ?

( ? ) Nghệ thuật miêu tả trong những câu

( ? ) Qua cách miêu tả ấy , người đọc cảm

nhận ntn về tương lai của Kiều ?

( ? ) Em có nhận xét gì về nếp sống , đức

hạnh của hai chị em Kiều ?

( ? ) Qua đoạn trích , em có nhận xét gì về

NT tả nhân vật của Nguyễn Du ?

( ? ) Tình cảm của Nguyễn Du ntn đối với

hai chị em Kiều ?

( ? ) Nếu cho em vẽ chân dung của hai chị

em Kiều , em thấy dễ vẽ hay là khó vẽ ? Vì

sao ?

B Vẻ đẹp riêng của chị em Kiều :

* Vẻ đẹp của Thuý Vân : Vân xem trang trọng khác vời

… Mây thua nước tóc , tuyết nhường màu da

- Nghệ thuật ẩn dụ , nhân hoá -> Thuý Vân hiện lên là một cô gái đẹp đằm thắm , đoan trang , hiền thục , phúc hậu , quý phái Khuôn mặt nàng sáng đẹp như trăng rằm , miệng cười tươi như hoa nở , tiếng nói trong như ngọc như ngà , da trắng như tyuết , tóc óng ả hơn mây …

- Tương lai nàng sẽ hạnh phúc , bình yên , êm đềm …

* Tài sắc của Thuý Kiều :

- Nghệ thuật đòn bẩy : Thuý Vân làm nền để Thuý Kiều nổi bật lên

- Làn thu thuỷ , nét xuân sơn , hoa ghen , liễu hờn , nghiêng nước nghiêng thành

-> Nghệ thuật ẩn dụ , thành ngữ : Vẻ đẹp của Kiều là tuyệt thế giai nhân , độc nhất vô nhị : Đôi mắt nàng trong veo như làn nước mùa thu , lông mày tươi tắn như dáng núi mùa xuân , vẻ đẹp ấy của nàng khiến cho thiên nhiên phải ghen tỵ , phải nổi giận , khiến cho thành đổ , nước mất …Vẻ đẹp của nàng là vô địch , là đệ nhất thế gian này

- Tài năng siêu tuyệt : cầm , kì , thi , hoạ

- Nhạc buồn sầu thảm thương , não nùng

- Tâm hồn đa sầu đa cảm …-> Tương lai của nàng sẽ không bình yên , đầy bất trắc đau khổ

" Hồng nhan bạc mệnh "

C Nếp sống của hai chị em Kiều :

- Nếp sống phong lưu , gia giáo , quý phái , êm đềm , đoan trang

Tuần : 6

TS : 28

Văn học : Cảnh ngày xuân

( Trích " Truyện Kiều " – Nguyễn Du )

A Mục tiêu cần đạt

- Qua giờ giảng giúp HS nắm được cảnh mùa xuân tươi đẹp , trong sáng , nghệ thuật tả cảnh thiên nhiên đặc sắc của thiên tài Nguyễn Du kết hợp tả và gợi , sử dụng từ ngữ , hình ảnh giàu chất tạo hình

- Tâm trạng của con người hài hoà với cảnh đẹp ngày xuân

- Rèn kĩ năng quan sát và tưởng tượng trong khi làm văn miêu tả

B Tiến trình tiết dạy

1 Ôn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

( ? ) Hãy nêu cảm nhận của em về nhân vật Thuý Kiều ?

( ? ) Cách tả người trong đoạn trích của tác giả có gì độc đáo ?

3 Bài mới

( ? ) Hãy nêu vị trí của đoạn trích trong "

Truyện Kiều " ?

( ? ) Nêu nội dung chính của đoạn trích

trên ?

( ? ) Hãy tìm bố cục của đoạn trích và nêu

ý chính của mỗi đoạn ?

( ? ) Em có nhận xét gì về cách miêu tả của

tác giả ?

Gọi HS đọc 4 câu đầu

( ? ) Hai câu thơ đầu tác giả gợi tả điều gì ?

( ? ) Cản xúc của tác giả ntn ?

( ? ) Vẻ đẹp mùa xuân tháng ba được tác

giả đặc tả qua những chi tiết nào ?

( ? ) Có ý kiến cho rằng : đây là những câu

thơ hay nhất trong ; " Truyện Kiều " , ý

kiến của em ntn ?

( ? ) Tác giả tả cảnh lễ gì ? Hội nào ? Cảnh

ấy hiện lên ntn ?

( ? ) Tác giả đã sử dụng nghệ thuật nào ?

- P1 : 4 câu đầu -> Cảnh ngày xuân

- P2 : 8 câu tiếp -> Cảnh lễ hội

- P3 : Còn lại -> Chị em Kiều du xuân trở về -> Tả từ khái quát đến cụ thể , tả theo trình tự thời gian -> Bức tranh ngày xuân hiện lên thật đẹp vừa sinh động vừa khái quát ,

cụ thể

4 Phân tích :

A Khung cảnh ngày xuân

Ngày xuân con én đưa thoi Thiều quang chín chục đã ngoài sáu mươi

Cỏ non xanh gợn chân trời Cành lê trắng điểm một vài bông hoa

- Ngày xuân qua nhanh như con thoi – từng đàn én bay qua bay lại trên bầu trời như những con thoi chạy đi chạy lại trên khung dệt vải

- Cảm giác nuối tiếc thời gian trôi qua mau

- Cỏ ( cỏ non xanh gợn chân trời )

- Hoa ( cành lê trắng điểm một vài bông hoa )

* Học sinh thảo luận nhóm :+ Ngôn từ giản dị – từ thuần Việt giàu hình ảnh , giàu nhạc điệu, dễ thuộc , dễ nhớ …

-> Đậm đà bản sắc dân tộc + Mùa xuân bầu trời trong sáng mặt đất tươi non bát ngát trải dài tới tận chân trời của đồng cỏ Trên nền xanh dịu mát ấy điểm xuyết vài bông hoa lê trắng …

-> Gợi cảnh đẹp yên ả thanh bình Đây là bức hoạ tuyệt tác về cảnh ngày xuân trong sáng thanh khiết , nhẹ nhàng …

B Cảnh lễ hội trong ngày xuân :

- Lễ : Tảo mộ

- Hội : Đạp thanh

- Lễ : Dập dìu tài tử giai nhân Thoi vàng vó rắc tro tiền giấy bay

( ? ) Theo em , khi làm sống dậy cả một

không khí lễ hội như thế , tác giả đã thể

hiện tình cảm dân tộc của mình ntn ?

( ? ) Chị em Kiều trở về trong thời gian ,

không gian ntn ?

( ? ) Cảnh tượng cuối lễ hội hiện lên ntn ?

( ? ) Qua một loạt các từ láy : thơ thẩn ,

nao nao … ta thấy tâm trạng của con người

ở đây ntn ? Qua đó ta thấy thêm vẻ đẹp gì

ở chị em Kiều ?

( ? ) Hãy nêu nội dung và nghệ thuật chính

của đoạn trích ?

( ? ) Em có nhận xét gì về NT tả cảnh của

Nguyễn Du qua đoạn trích ?

( ? ) Qua đó ta thấy tác giả là người có tâm

hồn ntn ?

-> Nghệ thuật : So sánh , từ láy , từ ghép , cách ngắt nhịp : 4/4 , 4/2 , 2/4

Tác giả đã vẽ lên bức tranh lễ hội náo nức đông vui , rộn ràng Người đi lễ chơi hội là những tại tử giai nhân , trai thanh gái tú

Họ vừa đi vừa rắc những thoi vàng giấy , đốt tiền giấy để cúng những linh hồn những người đã khuất Đó là một truyền thống văn hoá tâm linh đẹp của các dân tộc phương Đông

- Tình cảm tự hào , yêu quý , trân trọng vẻ đẹp , những giá trị truyền thống của dân tộc

C Cảnh chị em Kiều đi du xuân trở về

- Thời gian : Chiều tà

Tà tà bóng ngả về tây

- Không gian : Khe nước , cây cầu , con người -> Cảnh và người ít , thưa vắng Chị em Kiều thơ thẩn dan tay trở về trong buổi chiều xuân tà tà , yểu điệu , thướt tha , tình tứ

4 Củng cố :

5 H ướng dẫn về nhà - Học bài , làm bài tập

- Chuẩn bị bài sau : " Kiều ở lầu Ngưng Bích " – Truyện Kiều

- Qua giờ giảng giúp HS nắm được khái niệm về thuật ngữ , phân biệt được thuật ngữ với các từ ngữ thông thường khác

- Rèn kĩ năng giải thích nghĩa của thuật ngữ và vận dụng thuật ngữ trong nói và viết

B Tiến trình tiết dạy

1 Ôn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

( ? ) Hãy nêu các cách phát triển của từ vựng Tiếng Việt ?

( ? ) Trong các cách ấy , cách nào là quan trọng nhất ? Vì sao ?

3 Bài mới

Gọi 1 HS đọc

( ? ) Trong 2 cách giải thích a , b , cách giải

thích nào là thông dụng mà ai cũng có thể

hiểu được ?

( ? ) Cách giải thích nào yêu cầu phải có

kiến thức chuyên môn nhất định về hoá học

mới hiểu được ?

( ? ) Những định nghĩa trên được học ở

- Kiến thức chuyên môn :+ Nước là hợp chất của các nguên tố H2O + Muối là hợp chất mà phân tử gồm có một hay nhiều nguyên

- Rèn kĩ năng làm bài văn thuyết minh có sử dụng yếu tố nghệ thuật vào bài làm văn một cách có hiệu quả và hợp lí

B Tiến trình tiết dạy

1 Ôn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

Kết hợp trong giờ trả bài

3 Bài mới

Gọi 1 học sinh đọc đề bài

( ? ) Hãy nêu dàn ý của bài văn thuyết minh

?

( ? ) Phần mở bài nêu những nội dung gì ?

( ? ) Phần thân bài có những ý chính nào ?

( ? ) Phần kết bài có nội dung nào

I Đề bài :

1 Đề bài 1 :Thuyết minh cái nón lá Việt Nam

2 Đề bài 2 :Thuyết minh cây lúa nước

+ Cách làm + Công dụng : Giá trị kinh tế , giá trị văn hoá …

- Đề 2 :+ Hình dáng , nguồn gốc của cây lúa nước + Phân loại

+ Giá trị kinh tế + Giá trị văn hoá …

- Nội dung bài viết còn sơ sài , thiếu ý , mắc nhiều lỗi chính tả

- Mắc nhiều lỗi về diễn đạt …Tiêu biểu như :

Tỉ lệ % : Giỏi – Khá Trung bình Yếu

III Trả bài – Gọi lấy điểm vào sổ điểm.

- Gọi 1 HS đọc bài văn khá - giỏi

- Gọi 1 HS đọc bài văn còn yếu

Văn học : Mã giám sinh mua Kiều

( " Truyện Kiều " – Nguyễn Du )

A Mục tiêu cần đạt

- Qua giờ giảng giúp HS cảm nhận được nỗi đau đớn tủi nhục của Thuý Kiều và thái độ bất lương , vô nhân đạo của tên buôn thịt bán người Mã Giám Sinh

- Thấy được nghệ thuật tả người , tả cảnh ngụ tình của tác giả trong đoạn trích

- Rèn kĩ năng phân tích tâm trạng , phân tích nhân vật qua hình dáng , cử chỉ , ngôn ngữ , hành động của nhân vật

B Tiến trình tiết dạy

1 ổn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ

( ? ) Hãy nêu tâm trạng của Thuý Kiều khi ở lầu Ngưng Bích ? Em cảm nhận ntn về phẩm chất của Kiều ?

( ? ) Hãy nêu NT đặc sắc của đoạn trích " Kiều ở lầu Ngưng Bích "

3 Bài mới :

( ? ) Hãy nêu vị trí của đoạn trích trong "

Truyện Kiều " ?

( ? ) Hãy tóm tắt từ đoạn trích " Cảnh ngày

xuân " đến đoạn trích này ?

( ? ) Hãy nêu cách đọc đoạn trích ?

( ? ) Hãy tìm bố cục của đoạn trích ? ý chính

của mỗi phần ntn ?

( ? ) Mã Giám Sinh được tác giả giới thiệu

ntn ? Đến nhà Kiều với mục đích gì ?

( ? ) Em có nhận xét gì về cách trả lời của MGS

khi được gia chủ hỏi ?

( ? ) Hình dáng bề ngoài của MGS được tác giả

( ? ) Nghệ thuật chủ yếu của đoạn trích là gì ?

( ? ) Theo em , trong cảnh mua bán này ai là

người chủ động ? Vì sao Kiều là người bán lại

ko chủ động ?

( ? ) Hãy tìm những từ ngữ nói lên tâm trạng

của Kiều trong đoạn trích ?

( ? ) Nghệ thuật chủ yếu của đoạn trích là gì ?

Tác dụng ?

( ? ) Theo em , vì sao nàng lại có tâm trạng như

vậy ?

( ? ) Tại sao nàng lại phải chấp nhận điều ấy ?

( ? ) Theo em , tại sao Nguyễn Du lại ko để

I Giới thiệu chung

- Vị trí : Thuộc phần 2 : " Gia biến và lưu lạc "

- Chị em Kiều du xuân trở về – Gặp gỡ Kim Trọng – Họ gặp

gỡ và đính ước thề nguyền – Kim Trọng về Liêu Dương hộ tang chú n- Gia đình Kiều bị vu oan – Kiều phải bán mình cứu cha và em – Mụ mối dẫn Mã Giám Sinh đến nhà Kiều

II Đọc – hiểu văn bản

1 Đọc diễn cảm :

2 Chú thích : ( SGK )

3 Bố cục : 3 phần + Phần 1 : 6 câu đầu – Mã Giám Sinh đến hỏi cưới Kiều + Phần 2 : 24 câu – Cảnh mua bán Kiều

+ Phần 3 : 4 câu – Những quyết định sau cuộc mua bán

4 Phân tích :

A Chân dung của Mã Giám Sinh

- Mã Giám Sinh – Học sinh trường Quốc Tử Giám – hỏi Kiều về làm vợ

- Trả lời : + Tên : + Quê : Lâm Thanh cũng gần

- Đó là cách trả lời cộc lốc , cụt lủn , thiếu văn hoá , thiếu lịch sự …

- Quá niên trạc ngoại tứ tuần Mày râu nhẵn nhụi áo quần bảnh bao

- Kẻ ưa chải chuốt , bóng bảy , trai lơ , bảnh choẹ , thiếu đứng đắn , kệch cỡm , ko phù hợp với lứa tuổi …

- Lao xao , tót

- Hành động rất nhanh nhẹn , bất nhã , vô học …

- Kẻ hợm của khinh người , vô văn hoá , thô lỗ , vô học …

- Đắn đo cân sắc cân tài , cò kè , ép cung , thử bài quạt thơ

…

- Lựa chọn hàng kĩ lưỡng , tỉ mỉ , thô bạo …

- Kẻ buôn thịt bán người , bản chất keo kẹt bủn xỉn , sành sỏi , lọc lõi chuyên nghiệp …

- NT tả thực – Mã Giám Sinh hiện lên chân thực , cụ thể , sinh động …

B Tâm trạng của Thuý Kiều

- MGS là kẻ chủ động

- Thuý Kiều là người bị động

- Thềm hoa một bước lệ hoa mấy hàng Ngại ngùng rợn gió e sương

Ngừng hoa bóng thẹn … Nét buồn như cúc …

- NT : ẩn dụ , so sánh , nhân hoá …Thuý Kiều bị động rụt rè, sượng sùng , xấu hổ , nước mắt ròng ròng Tâm trạng vô cùng đau đớn , tủi nhục , vô hồn vô cảm , nhưng nàng ko thểlàm gì được …

- Nàng bị coi như một món hàng , một đồ vật ko hơn ko kém …

Kiều tham gia vào cuộc mua bán ? Thái độ của

tác giả bộc lộ ntn qua đoạn trích ?

( ? ) Hãy nêu giá trị ND và NT của đoạn trích ?

- Lên án , tố cáo XHPK bất công , vô nhân đạo , tất cả vì tiền , những giá trị tốt đẹp bị chà đạp …

III Tổng kết :

a Nội dung

b Nghệ thuật + Ghi nhớ : ( SGK ) Gọi 2 HS đọc

IV Luyện tập

- Nhận xét về NT tả người của Nguyễn Du trong đoạn trích

4 Củng cố :

5 Hư ớng dẫn về nhà - Học bài , ôn bài

- Chuẩn bị bài sau : " Kiều ờ lầu Ngưng Bích "

- HS thấy được vai trò của yếu tố miêu tả trong văn bản tự sự

- Rèn kỹ năng PT và sử dụng các yếu tố miêu tả trong văn bản tự sự

B Tiến trình tiết dạy 1 ổn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ : ? Hãy tóm tắt văn bản " Chuyện người con gái Nam Xương "- Nguyễn Dữ ?

3 Bài mới

HOẠT ĐỘNG GV - HỌC SINH NỘI DUNG BS

Gọi 1 HS đọc VD

( ? ) Đoạn trích trên kể về sự việc gì ?

( ? ) Sự việc ấy diễn ra theo một trình tự

ntn ?

( ? ) Theo em nếu kể các sự việc trên như

vậy thì câu chuyện có sinh động ko ? Vì

+ Quân Thanh bắn ra ko trúng người nào sau đó phun khói lửa

+ Quân của Quang Trung khiêng ván nhất tề xông lên mà đánh

Quân Thanh chống đỡ ko nổi – Sàm Nghi Đống thắt cổ tự vẫn , quân Thanh đại bại

- Câu chuyện sẽ kém hấp dẫn vì khô khan …

- Vì có các yếu tố miêu tả : + Nhân có gió bấc quân Thanh bèn dùng ống phun khói lửa ra

…+ Quân Thanh chống ko nổi bỏ chạy tán loạn …

3 Ghi nhớ : < SGK >

- Gọi 2 HS đọc

2 Luyện tập

( ? ) Hãy tìm những yếu tố tả người tả cảnh

trong đoạn trích " Chị em Thuý Kiều " ?

( ? ) Các yếu tố miêu tả có tác dụng gì trong

đoạn thơ trên ?

HS viết bài – gọi đọc bài

Nhận xét – sửa lỗi

1 Bài tập 1 :

- Tả người : Vân xem trang trọng khác vời Mây thua nước tóc …

Kiều càng sắc sảo mặn mà …

So bề tài sắc … Làn thu thuỷ … Hoa ghen thua thắm …

- Tả cảnh :

Cỏ non xanh gợn … Cành lê trắng điểm …

Tà tà bóng ngả … Dịp cầu nho nhỏ …

- Làm cho câu văn , câu thơ sinh động hấp dẫn và giàu chất thơ, góp phần làm cho người đọc có khoái cảm thẩm mỹ …

2 Bài tập 2

- Viết đoạn văn tả cảnh chị em Kiều đi chơi xuân khoảng 10 câu

4 Củng cố :

5 Hướng dẫn về nhà - Học bài , làm bài tập 3 < SGK >

- Chuẩn bị bài sau : Viết bài văn số 2

6 Rut` kinh nghiệm :

Tuần :

TS :

Tiếng Việt : Trau dồi vốn từ

A Mục tiêu cần đạt

- Qua giờ giảng giúp HS nắm được vai trò của việc trau dồi vốn từ trong nói và viết ,phát triển năng lực tư duy giao tiếp

- Rèn kỹ năng mở rộng vốn từ và chính xác hoá vốn từ trong giao tiếp và viết văn bản

B Tiến trình tiết dạy :1 ổn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ : Thế nào là thuật ngữ ? Tìm 5 thuật ngữ văn học , toán học mà em biết

Hãy giải thích nghĩa ?

3 Bài mới

Gọi 1 HS đọc bài

( ? ) Tiếng Việt có đáp ứng được nhu cầu

giao tiếp của chúng ta ko ? Tại sao ?

( ? ) Muốn phát huy tốt khả năng của T Việt

mỗi chúng ta phải làm gì ?

Gọi 2 HS đọc

( ? ) Nhà văn Tô Hoài nói về vấn đề gì có liên

quan đến việc trau dồi vốn từ ?

( ? ) Qua câu chuyện trên em rút ra bài học

ý thức giữ gìn bản sắc văn hoá của dân tộc thông qua lời ăn tiếng nói của mỗi người

a Hậu quả : kết quả xấu

b Đoạt : Chiếm được phần thắng

d Nhanh nhảu = Láu táu

e Hoảng = Hoảng loạn

- Gia : gia cố , gia công , gia vị …

- Giáo : giáo dục , giáo án , giáo viên …

- Hồi : hồi tưởng , hồi sinh …

4 Củng cố :

5 Hướng dẫn về nhà - Học bài , làm bài tập SGK

- Chuẩn bị bài sau : Tổng kết từ vựng

- Qua giờ viết bài giúp HS biết tạo lập văn bản tự sự có kết hợp các yếu tố miêu tả cảnh vật , con người hoạt động …

- Rèn kỹ năng dùng từ , đặt câu , dựng đoạn , hoàn chỉnh bài văn tự sự

B Tiến trình tiết dạy 1 ổn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra GKT , đồ dùng …

3 Đề bài :

Đề bài : 1 Em hãy kể lại một chuyến đi tham quan du lịch mà em ấn tượng nhất

Đề bài : 2 Em hãy kể laịi một giấc mơ trong đó em được gặp lại người thân đã xa cách lâu ngày

Đáp án – Biểu điểm

1 Về nội dung :

- Bài viết kể < tưởng tượng > về chuyến tham quan hoặc gặp mặt nhười thân đã xa cách lâu ngày

- Kể về cái gì ? Sự việc gì ? Kỉ niệm gì ? Khi gặp lại người thân em còn nhớ không ?

- Thái độ , tình cảm , khuôn mặt hình dáng của người thân trong giấc mơ ấy …

- Chú ý các yếu tố miêu tả ngoại cảnh trong mơ : làn sương khói mờ ảo , cầu vồng đầy sắc mầu …

- Cảnh quan nơi du lịch tham quan …

2 Về hình thức :

- Bài viết phải có bố cục 3 phần rõ ràng Có kết hợp các yếu tố miêu tả và biểu cảm …Điểm từ 8 – 10

- Bài viết đảm bảo các yêu cầu trên nhưng còn một vài sai sót nhỏ về diễn đạt …Điểm từ 6 – 7

- Bài viết cơ bản có đủ nội dung trên nhưng nội dung còn sơ sài …Điểm từ 3 – 5

- Bài viết thiếu ý , không đúng phương pháp , chưa hiểu đề …Điểm từ 1 – 2

- Học sinh làm bài viết 90 phút

- Giáo viên thu bài về nhà chấm

4 Củng cố :

5 Hướng dẫn về nhà - Học bài , ôn bài

- Chuẩn bị bài sau : Miêu tả nội tâm trong văn bản tự sự

6 Rút kinh nghiệm :

Tuần : 8

TS : 36-37 Văn học :Kiều ở Lầu Ngưng Bích .

< Trích "Truyện Kiều " – Nguyễn Du >

A Mục tiêu cần đạt

- Qua giờ giảng giúp HS nắm được NT tả cảnh ngụ tình đặc sắc của đoạn trích Tâm trạng buồn tủi cô đơn , rợn ngợp trước cảnh biển trời bao la của nàng Kiều

- Rèn kĩ năng phân tích tâm trạng nhân vật , kĩ năng cảm thụ thơ văn cổ

B Tiến trình tiết dạy 1 ổn định tổ chức

2 Kiểm tra bài cũ

Đọc thuộc lòng đoạn trích " Chị em Thuý Kiều " và nêu nội dung chính của đoạn trích ?

Đọc thuộc lòng đoạn trích " Cảnh ngày xuân " và nêu nội dung chính của đoạn trích ?

3 Bài mới

( ? ) Hãy nêu vị trí của đoạn trích trong tác

phẩm Truyện Kiều ?

Nêu ND chủ yếu của đoạn trích ?

( ? ) Hãy nêu cách đọc đoan trích trên

Tóm tắt từ đoạn trích " Cảnh ngày xuân "

Kiều với Kim Trọng ?

( ? ) Theo em tác giả để Kiều nhớ người

yêu trước rồi nhớ cha mẹ sau có hợp lý ko ?

Vì sao ?

( ? ) Em hãy tìm những từ ngữ nói về nỗi

nhớ cha mẹ của Kiều ?

( ? ) Từ nào trong những câu thơ trên diễn

tả đúng nhất lòng hiếu thảo của Kiều ? Vì

sao em lại cho là như vậy ?

( ? ) Qua 8 câu thơ trên ta thấy Kiều là cô

gái ntn ?

( ? ) Nếu 8 câu thơ cuối dựng thành cảnh ,

em sẽ dựng thành mấy cảnh ? là những

cảnh nào ?

1 Giới thiệu chung

- Đoạn trích thuộc phần 2 : Gia biến và lưu lạc

- ND : Tâm trạng của Thuý Kiều khi ở lầu Ngưng Bích

- P2 : Nỗi nhớ người yêu và cha mẹ

- P3 : Tâm trạng của Thuý Kiều

4 Phân tích

a Cảnh lầu Ngưng Bích

- Non xa , trăng gần , bát ngát , cồn nọ , bụi hồng , dặm kia

- Cảnh TN cao rộng đẹp một vẻ đẹp hoang sơ nhưng buồn , lạnhlẽo , thiếu hơi ấm tình người

- Thân phận cô đơn , nhỏ nhoi , bơ vơ giữa thế giới lạnh lẽo và hoang vắng

b Nỗi nhớ người yêu và cha mẹ + Nỗi nhớ người yêu

Tưởng , tấm son gột rửa bao giờ cho phai …

- Nàng luôn luôn tưởng nhớ đến Kim Trọng , Tình yêu thuỷ chung son sắt …

- Có hợp lý vì phù hợp với tâm lý của người con gái đang yêu , một tình yêu đầu đời " Nỗi nhớ đầu anh nhớ về em Nỗi nhớ trong tim anh nhớ về cha mẹ "

+ Nỗi nhớ cha mẹ :

- Xót người , sân lai , gốc tử , quạt nồng ấp lạnh

- Từ " Xót " – xót thương , đau đớn tình cảm máu thịt sâu nặng

- Cảnh 2 : Cảnh hoa trôi nổi trên dòng nước – cuộc sống của nàng như đoá hoa nổi lênh , vùi dập ko biết đi đâu về đâu …

3 Tổng kết

a Nội dung

b Nghệ thuật Ghi nhớ : SGK

4 Luyện tập

- Vì sao nói 8 câu cuối của đoạn trích là những câu thơ tả cảnh ngụ tình hay nhất trong Truyện Kiều ?

4 Củng cố :

5 Hướng dẫn về nhà : - Học thuộc lòng đoạn thơ

- Chuẩn bị bài sau : Lục Vân Tiên…

- Rèn kĩ năng phân tích truyện cổ , phân tích nhân vật …

B : Tiến trình tiết dạy : 1 ổn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ

( ? ) Hãy nêu suy nghĩ của em về nhân vật Mã Giám Sinh trong đoạn trích'' Mã Giám Sinh mua Kiều '' ?

3 Bài mới

( ? ) Hãy nêu khái quát về cuộc

đời , sự nghiệp nhà thơ Nguyễn

Đình Chiểu ?

( ? ) Hãy nêu những tác phẩm tiêu

biểu của Nguyễn Đình Chiểu ?

( ? ) Truyện Lục Vân Tiên được

tác giả sáng tác trong hoàn cảnh

- Đỗ tú tài 1843- chưa kịp đi thi tiếp thì mẹ mất , sau ốm nặng ,

bị mù , bị bội hôn Ông về quê chữa bệnh , dạy học , viết văn chữa bệnh cho dân

- Khi thực dân Pháp xâm lược , ông đứng về phía NDLĐ chống Pháp Ông sáng tác tác thơ văn yêu nước

- Năm 1888 ông qua đời trong sự thương tiếc của nhân dân Nam

Bộ

- Sự nghiệp thơ văn đồ sộ

- Chữ Nôm : Lục Vân Tiên , Văn Tế Nghĩa Sĩ Cần Giuộc , Ngư Tiều Y Thuật Vấn Đáp ,…

- Tóm lại : Nguyễn Đình Chiểu : nhà nho tiết tháo , nhà thơ mù yêu nước vĩ đại , lương y nổi danh và nhà giáo đức độ , vượt lên trên số phận NĐC là ngọn cờ đầu của thơ văn yêu nước chống Pháp thế kỉ XIX

( ? ) Có ý kiến cho rằng truyện

Lục Vân Tiên là một cuốn tự

truyện ý kiến của em như thế nào

( ? ) Qua cách kể , tả ấy ta thấy

LVT hiện lên là chàng trai như thế

nào ?

( ? ) Vì sao tác giả lại ví hành

động của LVT với Triệu Tử Long

ngày trước ? Em có thể liên tưởng

( ? ) Qua những lời nói , hành

động ấy , ta hiểu thêm gì về chàng

trai họ Lục này ?

( ? ) Em có nhận xét gì về quan

niệm về người anh hùng của Lục

Vân Tiên và Nguyễn Đình Chiểu ?

( ? ) Khi được Lục Vân Tiên cứu

giúp , KNN đã có lời nói , hành

- Lục Vân Tiên đánh cướpcứu KiềuNguyệt Nga

- Lục Vân Tiên gặp nạn được thần dân cứu giúp

- Kiều Nguyệt Nga gặp nạn và được cứu

- Lục Vân Tiên gặp lại Kiều Nguyệt Nga

bẻ cây làm gậy , xông vô , tả đột hữu xông , kêu…

- Chàng trai văn võ song toàn tài sức hơn người , dũng cảm …

- Khí phách anh hùng đều một mình xông pha trận mạc giữavòngvây của quân thù bảo vệ người lương thiện …

- Coi trọng danh dự nhân phẩm , vô tư trong sáng trong việc cứu người Coi trọng khí phách của người anh hùng , vị nghĩa khinh tài

- Cứu người là nghĩa vụ , là lí tưởng sống của người anh hùng hiệp nghĩa , giống với các hảo hán thời PK , người anh hùng vị nghĩa dẹp loạn …

B Hình ảnh Kiều Nguyệt Nga :

- Quê ở Tây Xuyên Làm con đâu dám cãi cha … Tiện thiếp lạy rồi thưa …xin theo cùng …

- KN Nga cô gái xinh đẹp , nết na , thuỳ mỵ , chân thực hiếu thảo, trọng ân nghĩa … Đó là phẩm chất truyền thống của người phụ

nữ Việt Nam : Thuý Kiều , Vũ Nương …

III Tổng kết

1 Nội dung

2 Nghệ thuật + Ghi nhớ : ( SGK

- Qua giờ giảng giúp học sinh nắm được vai trò , nội dung cơ bản của yếu tố miêu tả nội tâm trong văn bản tự sự

- Rèn kĩ năng sử dụng yếu tố miêu tả nội tâm trong văn bản tự sự

B Tiến trình tiết dạy :

1 ổn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ

Kiểm tra việc chuẩn bị bài của học sinh

3 Bài mới

Gọi 1 HS đọc

( ? ) Hãy tìm những câu thơ tả cảnh và những

câu thơ tả tâm trạng của Thuý Kiều ?

( ? ) Tại sao em biết đó là những câu thơ tả

cảnh tả tình ?

( ? ) Những câu thơ tả cảnh có mqh như thế

nào với việc thể hiện nội tâm nhân vật ?

( ? ) Tác dụng gì đối với việc khắc hoạ nhân

( ? ) Để thuật lại nhân vật MGS trong đoạn

trích " Mã Giám Sinh mua Kiều " em sẽ dựa

vào những câu thơ nào ?

( ? ) Những câu thơ nào miêu tả nội tâm của

- Tả cảnh :Trước lầu Ngưng Bích khoá xuân

Vẻ non xa , tấm trăng gần ở chung Bốn bề bát ngát xa trông

Cát vàng cồn nọ , bụi hồng dặm kia

- Tả tâm trạng :Buồn trông cửa bể chiều hôm…

- Miêu tả nội tâm nhân vật trực tiếp : ý nghĩ , tình cảm , cảmxúc của nhân vật …

3 Ghi nhớ : SGK Gọi 2 HS đọc

II Luyện tập

1 Bài tập 1 :

- Tả ngoại hình , hành động của MGS Quá niên trạc ngoại tứ tuần

Mày râu nhẵn nhụi , áo quần bảnh bao Ghế trên ngồi tót sỗ sàng

Cò kè bớt một thêm hai …

- Tả nội tâm của Thuý Kiều :Nỗi mình thêm tức nỗi nhà Thềm hoa một bước lệ hoa mấy hàng Ngại ngùng …

Ngừng hoa bóng thẹn trông gương mặt dày Nét buồn như cúc …

* Ví dụ :Sau khi Kiều quyết định bán mình để cứu cha và em , có mụmối đã dẫn MGS đến nhà Kiều

Hắn khoảng ngoài 40 tuổi ăn mặc chải chuốt , đỏm dáng Nhìn cách ăn mặc ấy của hắn ta nghĩ đến một kẻ ăn chơi đàng điếm , thiếu đứng đắn Khi vào nhà Vương Ông chưa

ai mời hắn đã ngồi tót lên ghế trên một cách thật ngạo mạn , xấc xược Khi chủ nhà hỏi hắn trả lời một cách cộc lốc , trống ko thật vô văn hoá , thiếu lịch sự Trong khi đó , nàng Kiều đáng thương đang chết lặng đi trong nỗi đau đớn , tủi