+ Xã hội: Hình thành hai giai cấp mới: Tư sản và vô sản II / Lịch sử Việt Nam: * Bài 8: * Biểu hiện về ý thức tự chủ của Ngô Quyền : - Bỏ chức Tiết độ sứ của PK phương Bắc, thiết lập tri[r]
Trang 1Ngày soạn: 1/4/2013
Ngày giảng: 4/12/2013
Tiết 32: Bài 17: ôn tập chơng ii và chơng iii.
I Mục tiêu bài học :
1 Kiến thức :
- Củng cố những kiến thức cơ bản về lịch sử dân tộc thời Lý, Trần, Hồ
- Nắm đợc những thành tựu chủ yếu về các mặt chính trị, kinh tế, văn hoá của Đại Việt thời Lý, Trần, Hồ
2 Kĩ năng:- Sử dụng lợc đò, quan sát, thống kê sự kiện.
3 Thái độ:- Giáo dục lòng yêu nớc, niềm tự hào dân tộc, biết ơn tổ tiên.
II Đồ dùng dạy học:
- Lợc đồ kháng chiến chống Tống
- Lợc đồ kháng chiến chống Mông- Nguyên (3 lần)
III Hoạt động dạy học:
1 ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ: Kết hợp trong giờ ôn tập.
3 Bài mới: Từ thế kỉ X đến thế kỉ XV, ba triều đại Lý, Trần, Hồ thay thế nhau lên
nắm chính quyền Đó là giai đoạn lịch sử hào hùng, vẽ vang của dân tộc ta Nhìn lại cả một chặng đờng lịch sử, chúng ta có quyền tự hào về truyền thống
Gv hớng dẫn Hs lần lợt trả lời câu hỏi
trong Sgk
GV: ở thời Lý, Trần nhân dân ta đã
phải đơng đầu với cuộc xâm lợc nào?
GV: Thời gian bắt đầu và kết thúc của
các cuộc kháng chiến chống Tống,
chống Mông- Nguyên?
GV: Đờng lối kháng chiến ở mỗi giai
đoạn nh thế nào?
GV: Với đờng lối kháng chiến đúng đắn
của nhà Lý , Trần, nhân dân ta đã giành
thắng lợi to lớn
GV: Những tấm gơng tiêu biểu trong các
cuộc kháng chiến?
GV: Tấm gơng chỉ huy nào em nhớ
nhất?
GV: Công lao đóng góp của những vị
anh hùng tiêu biểu?
* Các cuộc kháng chiến:
- Kháng chiến chống Tống: 10 1075 3 1077
- Kháng chiến chống xâm lợc Mông lần 1:
Đầu T1 1258 29.1.1258
- Kháng chiến chống xâm lợc Nguyên lần 2:1 1285 6.1285
- Kháng chiến chống xâm lợc Nguyên lần 3:
12 1287 1.1288
* Đ ờng lối kháng chiến :
- K/c chống Tống: chủ động đánh giặc buộc giặc phải theo cách đánh của ta:
+Gđ 1: tiến quân trớc để phòng vệ + Gđ 2: chủ động xây dựng phòng tuyến Nh Nguyệt, không cho giặc tiến vào Thăng Long, tìm cách têu diệt sinh lực địch
- K/c chống Mông–Nguyên: đờng lối chung : vờn không nhà trống, tạm thời rút khỏi Thăng Long
+ Lần 1: nhân dân rút khỏi thành, quân Mông Cổ thiếu lơng thực trầm trọng, nhà trần phản công mạnh vào Thăng Long + Lần 2: làm tiêu hao sinh lực địch rồi tổ chức phản công, đánh giặc ở nhiều nơi rồi tiến vào giải phóng Thăng Long
+ Lần 3: chủ động mai phục tiêu diịet đoàn thuyền lơng, mở cuộc phản công tiêu diệt
địch trên sông Bạch Đằng
* Những tấm g ơng tiêu biểu trong các cuộc
kháng chiến:
- Lý Thờng Kiệt, Lý Kế Nguyên, Tông
Đản
- Trần Thủ độ, Trần Quốc Tuấn, Trần Quang Khải
-> Tập trung lực lợng toần dân đánh giặc , chỉ huy tài giỏi , sáng suốt
* Sự đoàn kết: Đoàn kết giữa quân đội triều
Trang 2GV: Em có nhận xét gì về tinh thần đoàn
kết đánh giặc trong mỗi cuộc kháng
chiến? Nêu một vài dẫn chứng
GV: Nguyên nhân thắng lợi của các
cuộc kháng chiến?
- Hs nêu – Gv khái quát
- Gv cho Hs làm bài tập 1
Chia Hs thành 4 nhóm, mỗi nhóm làm
mỗi lĩnh vực
Cử đại diện nhóm trình bày
- Gv nhận xét- bổ sung
đình với đồng bào các dân tộc thiểu số ( chống Tống), Nhân dân theo lệnh của triều
đình thực hiện Vờn không nhà trống” ( chống Mông-Nguyên)
* Nguyên nhân thắng lợi:
- Sự ủng hộ toàn dân
- Chiến đấu anh dũng của quân ta
- Chỉ huy tài giỏi
* ý nghĩa lịch sử:Đập tan âm mu xâm lợc
của bọn phong kiến Trung Quốc
- Để lại nhiều bài học vô cùng quý báu
* Những thành tựu kinh tế, văn hoá, thời
Lý , Trần:
- Kinh tế:
- Văn hoá:
- Giáo dục:
- Khoa học , nghệ thuật:
4 Luyện tập, củng cố:
_ Dựa vào đâu để nhận định: Thời Lý, Trần dân tộc ta đã xây dựng đợc nền văn minh rực rỡ: văn minh Đại Việt?
_ Trách nhiệm của chúng ta đối với những thành tựu đó?
5. Hớng dẫn học tập ở nhà:- Làm bài tập 2 - Xem trớc bài 18.
Ngày soạn: 5/12/2013
Ngày giảng: 10/12/2013
Tiết 33: Làm Bài tập lịch sử
I Mục tiêu bài học :
1 Kiến thức : Củng cố, khái quát hoá, hệ thống hoá những kiến thức ở phần lịch sử
VN ở chơng III (Đại Việt thời Trần)
2 Kĩ năng: Rèn luyện kĩ năng phân tích, so sánh, đối chiếu, khái quát, hệ thống kiến
thức
3 Thái độ: Giáo dục lòng yêu nớc, tự hào về một thời kì lịch sử hào hùng của dân
tộc ý chí căm thù giặc ngoại xâm
II Đồ dùng dạy học:
- Bảng phụ ghi các câu hỏi - Bài tập
III Hoạt động dạy học:
1 ổn định lớp
2 Kiểm tra bài c ũ:
3 Bài mới : GV hớng dẫn, giới thiệu nội dung: Chúng ta vừa học xong chơng III và
tiết ôn tập chơng II và chơng III, để củng cố lại kiến thức chúng ta sẽ làm một số bài tâp bổ sung
Câu hỏi:
Câu1: Em hãy khoanh tròn vào chữ cái trớc câu trả lời đúng trong các câu sau đây:
Trang 3A Năm 1226, nhà Trần thành lập
B Bộ máy quan lại thời nhà Trần không giống nhà Lý
C Bộ Hình luật thời Trần có bổ sung thêm một số điều so với thời Lý
D Nhà Trần quan tâm đến phát triển kinh tế
Câu 2: a Hãy giải thích về các chức quan sau:
-Thái y viện:
- Hà đê sứ:
- Khuyến nông sứ:
- Đồn điền sứ:
b, Đánh dấu x vào ý biểu hiện sự hùng mạnh của đất nớc Đại Việt thế kỉ XIII: - Vua anh minh, sáng suốt - Quân đội vững mạnh - Nông nghiệp, TCN, TN phát triển - Chú trọng sửa sang pháp luật, tăng cờng cơ quan pháp luật Câu3: Nối cột1 với cột 2 sao cho đúng: Cột1: Tên ngời lãnh đạo Địa bàn hoạt độngCột 2 1- Ngô Bệ 2- Nguyễn Thanh, Nguyễn Kỵ 3- Phạm s Ôn 4- Nguyễn Nhữ cái
a-Thanh Hoá b- Hải Dơng c- Sơn Tây, Vĩnh Phúc, Tuyên Quang d- Sơn Tây GV: Vì sao các cuộc khởi nghĩa trên đều bị thất bại? Câu 4: Điền sự kiện đúng vào chỗ chấm trong các câu sau đây: - , quân Mông Cổ sang xâm lợc nớc ta (1258)
- ,Trung Quốc bị Mông Cổ thống trị (1279)
- ,50 vạn quân Nguyên tràn vào Đại Việt (1285)
- , quân Nguyên xâm lợc nớc ta lần thứ ba (1287-1288)
- quân Nguyên thất bại thảm hại và rút quân về nớc (4-1288)
Những thành tựu nổi bật dới thời Trần
+ Kinh tế: - nông nghiệp : (Phát triển nhanh chóng)
- Thủ công nghiệp: (Tạo ra nhiều sản phẩm mới, chất lợng cao)
- Thơng nghiêp: (mở rộng, nhiều trung tâm buôn bán)Nêu ý nghĩa và tác dung của chiến thắng Vân Đồn đối với cuộc kháng chiến chống quân Nguyên lần thứ ba?
Câu 5: Nguyên nhân thắng lợi, ý nghĩa lịch sử của cuộc kháng chiến chống xâm lợc
Mông- Nguyên
4 Củng cố, dặn dò:
- GV thu vở một số em, chấm, nhận xét tại lớp
- GV nhận xét giờ làm bài tập, hớng dẫn Hs học và làm bài tập ở nhà
- Hs su tầm1-2 mẫu chuyện lịch sử nổi tiếng thời Trần
Trang 4Ngµy so¹n: 10/12/2012
Ngµy gi¶ng: 14/12/2012
TiÕt 34 «n tËp
I/ Mục tiêu:
1/ Kiến thức:
- Củng cố những kiến thức cơ bản về lịch sử thế giới và lịch sử Việt Nam thời Ngô –
Lý - Trần
- Nắm được những thành tựu chủ yếu về các mặt chính trị, KT- VH của ĐạiViệt thời Ngô-Lý - Trần
2/ Tư tưởng:
- Giáo dục lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc, biết ơn tổ tiên
3/ Kĩ năng:
- Lập bảng thống kê
- Trả lời câu hỏi, phân tích, tổng hợp
II/ Tiến trình dạy học:
1/ Ổn định lớp Điểm danh, nhận xét vệ sinh lớp
2/ Kiểm tra bài cũ.
Vì sao nền kinh tế thời Trần sau chiến tranh vẫn phát triển ?
A Đất nước hoà bình, không còn chiến tranh
B Do sự quan tâm của nhà nước
C Kĩ thuật canh tác tiên tiến
D Tinh thần lao động cần cù của nhân dân ta
3/ Ôn tập theo đề cương của phòng giáo dục bài 2,8,9,14,15.
3/ Bài mới:
* Hoạt động của thầy và trò Nội dung
I / Lịch sử thế giới:
* Bài 2:
? Vì sao có các cuộc phát kiến địa lí?
? Các cuộc phát kiến địa lí thực hiện
được nhờ những điều kiện nào? ( khoa
học kĩ thuật phát triển đóng được tàu
lớn, có la bàn, )
? Em hãy kể tên các cuộc phát kiến địa
lí và nêu sơ lược hành trình đường đi
I/ Lịch sử thế giới:
* Bài 2:
1/ Những cuộc phát kiến lớn về địa lí:
a Nguyên nhân :
- Sản xuất phát triển, cần nguyên liệu, thị trường
b Các cuộc phát kiến địa lí tiêu biểu :
+ Va-xcôđơ ga-ma + Cô-lôm-bô
Trang 5trên lược đồ.
? Hệ quả của cuộc phát kiến là gì? (đem
lại nhiều nguồn lợi cho giai cấp tư sản)
? Các cuộc phát kiến địa lí tác động như
thế nào đến xã hội châu Âu? ( thúc đẩy
thương nghiệp châu Âu phát triển )
? Quí tộc và thương nhân châu Âu đã
làm cách nào để có được tiền vốn và
đội ngũ làm thuê? (cướp bóc tài
nguyên )
? Nhờ có tiền vốn, đội ngũ làm thuê quí
tộc và thương nhân châu Âu đã làm gì?
( lập các xưởng, công ty, đồn điền )
II/ Lịch sử Việt Nam:
* Bài 8: Nước ta buổi đầu độc lập.
- Nêu những biểu hiện về ý thức tự chủ
của Ngô Quyền trong việc xây dựng đất
nước ?
- Cho biết tình hình chính trị cuối
thời Ngô ?
- Ai là người có công đánh dẹp 12 sứ
quân, thống nhất đất nước ?
* Bài 9:
? Vua Lê đã có những chính sách gì để
phát triển nông nghiệp
? Vì sao cày ruộng tịch điền có tác dụng
khuyến khích sản xuất rất lớn? (đó là
biện pháp nêu gương tốt nhất)
? Em hãy trình bày tình hình thủ công
nghiệp thời Đinh-Tiền Lê?
? Hãy miêu tả lại cung điện Hoa Lư để
thấy sự phát triển của nước ta thời Tiên
Lê?
? Em hãy nêu vài nét về tình hình
thương nghiệp thời Đinh-Tiền Lê?
* Bài 14: Ba lần kháng chiến chống
quân Mông Nguyên
* Nguyên nhân thắng lợi của ba lần
+ Ma-gien-lan
c Kết quả :
- Tìm ra những vùng đất mới
- Đem lại những món lợi khổng lồ cho giai cấp tư sản châu Âu
2/ Sự hình thành chủ nghĩa tư bản ở châu Âu:
+ Kinh tế: Hình thức kinh doanh tư bản ra
đời, các công trường thủ công dần đần thay thế các phường hội
+ Xã hội: Hình thành hai giai cấp mới: Tư
sản và vô sản
II / Lịch sử Việt Nam:
* Bài 8:
* Biểu hiện về ý thức tự chủ của Ngô Quyền :
- Bỏ chức Tiết độ sứ của PK phương Bắc, thiết lập triều đình mới do Vua đứng đầu, đặt ra các chức quan văn võ,qui định các lễ nghi trong triều
- Ở địa phương Ngô Quyền cử các tướng có công coi giữ các châu quan trọng
* Tình hình chính trị cuối thời Ngô :
- Năm 944 Ngô Quyền mất, Dương Tam Kha cướp ngôi
- Năm 950 Ngô Xương Văn giành lại ngôi Vua nhưng uy tín nhà Ngô đã giảm sút
- Năm 965 Ngô Xương Văn mất, tình hình trong nước mất ổn định → loạn 12 sứ quân
- Đinh Bộ Lĩnh
* Bài 9:
* Bước đầu xây dựng nền kinh tế tự chủ:
a Nông nghiệp:
- Nông dân được chia ruộng đất để cày cấy
- Nhà nước thực hiện nhiều biện pháp khuyến nông
Nông nghiệp từng bươc ổn định và phát triển
b Thủ công nghiệp :
- Các xưởng thủ công nhà nước ra đời
- Các nghề thủ công cổ truyền tiếp tục phát triển
c Thương nghiệp
- Tiền đồng được lưu thông trong cả nước
- Buôn bán trong nước và với nước ngoài phát triển
Trang 6kháng chiến chống quân Mông
Nguyên?
* Ý nghĩa lịch sử ?
* Bài 15 :
? Sau những năm bị chiến tranh tàn phá,
nhà Trần đã có những biện pháp việc
làm gì để khôi phục, phát triển nền kinh
tế nông nghiệp?
? Kết quả của những việc làm trên?
? Tình hình thủ công nghiệp sau chiến
tranh?
? Kể tên các ngành nghề thủ công thời
Trần?
? Em có nhận xét gì về thủ công
nghiệp?
? Thương nghiệp sau chiến tranh có gì
mới? Nhận xét?
? Nhân dân ta thời Trần có các tín
ngưởng cổ truyền nào?
? Trong nhân dân có các hình thức thức
sinh hoạt văn hóa nào?
? Giáo dục như thế nào ?
? vài nét về khoa học kỹ thuật ?
? Nghệ thuật kiến trúc như thế nào ?
* Bài 14 :
* Nguyên nhân thắng lợi:
- Do tinh thần đoàn kết hi sinh của toàn dân
- Nhờ đường lối lãnh đạo đúng đắn, sáng suốt của những người chỉ huy, tiêu biểu là Trần Quốc Tuấn
* Ý nghĩa lịch sử:
- Đập tan âm mưu xâm lược Đại Việt của nhà Nguyên, bảo vệ nền độc lập dân tộc
- Để lại bài học vô cùng quí báu, đó là củng
cố khối đoàn kết toàn dân
* Bài 15 :
* Tình hình kinh tế sau chiến tranh:
a Nông nghiệp:
- Nhà Trần thực hiện nhiều chính sách khuyến khích sản xuất
b Thủ công nghiệp:
- Rất phát triển, gồm có nhiều ngành nghề khác nhau
c Thương nghiệp:
- Chợ búa hình thành khắp nơi, buôn bán tấp nập, sầm uất đặc biệt là ở Thăng Long, Vân Đồn
* Đời sống văn hóa:
- Các tín ngưỡng cổ truyền phổ biến
- Nho giáo thời bây giờ phát triển mạnh
* Giáo dục:
- Trường học được mở nhiều
- Thi cữ được tổ chức qui cũ, nền nếp
* Khoa học-kĩ thuật:
- Phát triển mạnh
4 Nghệ thuật kiến trúc và điêu khắc :
- Nhiều công trình có giá trị
* Dặn dò : Về ôn tập kĩ bài để tiết sau thi kiểm tra HKI.
Tiết 35: Kiểm tra học kỳ I