Kiến thức : - Cảm nhận được vẻ đẹp tươi sáng, giàu sức sống của một làng quê miền biển được miêu tả trong bài thơ.. Thấy được tình cảm quê hương đằm thắm của tác giả.[r]
Trang 1Tuần : 20
Tiết : 77 ND:13/01/2008 Văn bản : QUÊ HƯƠNG
(Tế Hanh)
I MỤC TIÊU :
1 Kiến thức :
- Cảm nhận được vẻ đẹp tươi sáng, giàu sức sống của một làng quê miền biển được
miêu tả trong bài thơ Thấy được tình cảm quê hương đằm thắm của tác giả
- Thấy được nét đặc sắc nghệ thuật của bài thơ
2 Kĩ năng :
- Rèn kĩ năng đọc, phân tích thơ tự do
3 Thái độ :
- Giáo dục học sinh lòng yêu quê hương đất nước
II CHUẨN BỊ :
Gv: sgk, giáo án, tài liệu tham khảo, bảng phụ
Hs : sgk, tập ghi, vở bài tập xem trước bài
III PHƯƠNG PHÁP :
Đọc diễn cảm, gợi mở, thảo luận, vấn đáp, giảng bình, tích hợp với tiếng việt : biện pháp tu từ
IV TIẾN TRÌNH :
1 Ổn định lớp :
2 KTBC :
- Đọc thuộc khổ 2-3 bài “Nhớ rừng” của Thế
Lữ và phân tích hai khổ thơ này ? (9đ)
- Chỉ ra những nét đặc sắc nghệ thuật của bài
thơ ? Dẫn chứng ? (8đ)
- Đọc thuộc khổ 2-3 (4đ)
- Núi rừng lớn lao, hoang vu, bí ẩn Hổ xuất hiện với vẻ đẹp lẫm liệt, oai phong Nuối tiếc quá khứ
Khát khao tự do (5đ)
- Cảm hứng lãng mạn (2đ)
- Ngôn ngữ phong phú, gợi cảm (2đ)
- Dẫn chứng : (4đ)
3 Bài mới :
“ Quê hương là chùm khế ngọt
Cho con trèo hái mỗi ngày
Quê hương là đường đi học …”
Quê hương của Đỗ Trung Quân là những gì mộc mạc, giản dị, ngọt ngào Còn với Tế Hanh, quê hương gắn với nhịp sống của người dân chài miền biển, gắn với nỗi nhớ
khôn nguôi khi xa cách nơi này …
Hđộng 1 : Đọc- hiểu chú thích
? Qua phần * hãy nêu những nét chính về Tế Hanh và bài
thơ “ Quê hương” ?
Lưu ý : Tế Hanh là nhà thơ của quê hương, ông có mặt trong
I Đọc- hiểu chú thích : -Trần Tế Hanh sinh năm 1921.Quê ở tỉnh Quảng Ngãi
Trang 2phong trào thơ mới và thơ cách mạng, trước & sau cách
mạng đều viết về quê hương
? Xuất xứ bài thơ ? (Trong tập “Nghẹn ngào” -1939 )
Bài này là sáng tác mở đầu đầy ý nghĩa, khi ông rời quê lên
tỉnh học
- Giải nghĩa từ khó : trai tráng, tuấn mã, ghe …
- Giọng đọc : giọng trầm ấm, thiết tha (nhịp 3/5, riêng câu
7: nhịp 4/4 )
? Qua phần đọc, nhận xét gì về thể thơ ? Bố cục bài thơ
chia làm mấy phần ?
0 – Thể thơ 8 chữ (thơ tự do rất mới)
_ Bố cục : 4p
2 câu đầu : giới thiệu về làng tác giả
6 câu tiếp : cảnh đoàn thuyền ra khơi
8 câu tiếp : cảnh đoàn thuyền trở về
4 câu cuối : nỗi nhớ làng của tác giả
Hoạt động 2 : Đọc - Tìm hiểu văn bản
? Hai câu thơ đầu, tác giả giới thiệu quê hương mình như thế
nào ?
0 - Về vị trí địa lí : ven biển
- Đặc điểm nghề nghiệp của làng quê : nghề chài lưới
( Quê t.giả nằm giữa con sông Trà Bồng êm đềm và xanh
trong bốn mùa Tế Hanh từng nói về con sông quê mình : “
Trước khi đổ ra biển, dòng sông lượn vòng ôm trọn làng
biển quê tôi “ )
? Em nhận xét gì về từ ngữ trong 2 câu thơ giới thiệu ấy ?
0 Giản dị, tự nhiên ,không cầu kì nhưng rất đầy đủ
* Khi giới thiệu làng quê là một làng ven biển, dân làng
sinh sống bằng nghề chài lưới Tác giả nói về cảnh gì của
làng chài trước tiên ?
- Hs đọc 6 câu tiếp theo :
? Cảnh đoàn thuyền ra khơi đánh cá được miêu tả trong
khung cảnh như thế nào ?
0 Trời trong, gió nhẹ, sớm mai hồng đó là ngày đẹp trời
(ngày trời yên, biển lặng điều kiện ra khơi tốt ) Nếu
trời kéo mây đen những người đi biển sẽ không giám ra khơi
? Khung cảnh ấy gợi cho người đọc cảm giác gì ?
0 Một không gian bát ngát , rực rỡ ánh bình minh
* GV liên hệ thực tế : bão lũ ở nước ta
? Nổi bật lên trong khung cảnh ấy là hình ảnh gì ?
-Bài thơ thuộc phong trào thơ mới (1932-1945)
-Thể thơ 8 chữ,thơ tự do rất mới
II Đọc - Tìm hiểu văn bản : 1/ Giới thiệu làng quê của tác giả Làng tôi ở …
Nước bao vây …
Giản dị, tự nhiên
2 Cảnh đoàn thuyền ra khơi đánh cá
Trời trong, gió nhẹ, sớm mai hồng
Chiếc thuyền nhẹ … Phăng mái chèo…
Cánh buồm … … Rướn thân trắng … gió
Trang 30 Chiếc thuyền nhẹ …
… Rướn thân trắng … gió
? Hãy nêu những nét nghệ thuật đặc sắc của việc miêu tả
con thuyền đánh cá ra khơi ?
0 - So sánh : thể hiện trạng thái đầy phấn chấn, ẩn đằng sau
là hình ảnh con người : khí thế sôi nổi hào hứng
Tác giả so sánh cái hữu hình (cánh buồm) với cái vô hình
(hồn làng) qua đó càng thấy rõ hơn tình cảm của tác giả với
làng quê (Đó là nét đặc sắc trong sáng tạo của Tế Hanh)
- Nhân hóa :Cánh buồm như một sinh thể biết cử động và
hơn thế nữa nó mang hồn quê ra biển Bây giờ trở thành
biểu tượng của làng chài
Cánh buồm no gió căng to vượt sóng hướng về phía trước
cũng như đoàn thuyền, như người dân chài đầy sức lực
chuẩn bị cho công việc của mình
Tác giả sử dụng hàng loạt động từ rất mạnh : hăng, phăng,
vượt, rướn cái gì đó sung sức
? Tác giả sử dụng các biện pháp nghệ thuật ấy nhằm mục
đích gì ?
(Thấy được sự khỏe khoắn , tràn đầy sức sống của nguoi72
dân miền biển … )
* Đọc 8 câu tiếp theo & cho biết nó miêu tả cảnh gì ?
? Cảnh đón đoàn thuyền được tả trong những câu thơ nào ?
0 Ngày hôm sau … thân bạc trắng
? Không khí của buổi đón đoàn thuyền như thế nào ?
0 Vui vẻ, rộn ràng, thỏa mãn : có cả âm thanh, màu sắc,
trạng thái tấp nập
? Câu thơ “ Nhờ ơn trời biển lặng cá đầy ghe “đã thể hiện
tâm trạng gì của tác giả ?
0 Reo vui, thở phào nhẹ nhõm, cảm tạ thiên nhiên, trời đất
đã giúp cho chuyến đi biển bình yên trở về và cá đầy ghe
Gv liên hệ thực tế : đó là tình cảm của người dân miền biển
với thiên nhiên, còn là phong tục, tín ngưỡng của dân biển :
tục lệ cúng Ngư ông (cá voi) của người miền Trung
? Hình ảnh trai tráng sau chuyến đi biển về được đặc tả thế
nào ?
0 … làn da ngăm rám nắng , … nồng thở vị xa xăm
? Những hình ảnh ấy, cho thấy người dân miền biển có
gì đặc biệt (so với người dân nơi khác) ?
0 Sóng gió, nắng, nước biển in dấu trên làn da _ tạo ra cái
Biện pháp so sánh ,ẩn dụ ,nhân hoá thể hiện bức tranh thiên nhiên tươi sáng cùng với sự khỏe khoắn, dạt dào sức sống của người dân miền biển
3 Cảnh đoàn thuyền về bến : Ngày hôm sau …
Khắp dân làng … Nhờ ơn…
Những con cá … … làn da ngăm rám nắng
… nồng thở vị xa xăm Chiếc thuyền im…
Nghe chất muối…
Trang 4“vị xa xăm” nồng nàn trên thân thể người trai xứ biển Vẻ
đẹp thật giản dị nhưng khỏe khoắn, mặn mà, rất thơ mộng
(lãng mạn) Đó là hình ảnh tả thực vừa sáng tạo
Nắng gió làm họ xấu đi nhưng cái xấu đó lại tạo ra sự sống
cho làng chài, cho gia đình
? Còn chiếc thuyền được được tác giả nhắc đến như thế nào
sau chuyến đi biển đầy gian nan ?
? Nêu nhận xét về nghệ thuật của 2 câu thơ trên ?
( Aån dụ , nhân hóa )
? Cách sử dụng biện pháp trên đã bộc lộ tình cảm gì của tác
giả đối với làng quê ?
0 Con thuyền vô tri vô giác trở nên có hồn, có tâm hồn
Chiếc thuyền nghỉ ngơi, tập trung các giác quan để cảm
nhận những gì nó đã làm được, những gì nó đang tận hưởng,
tất cả đang thấm sâu vào cơ thể nó Đây là cách cảm
nhận rất tinh tế của tác giả(điều này không phải ai củng có)
Ông gắn bó sâu nặng với quê hương
? Vậy đoàn thuyền về bến được miêu tả trong khung
cảnh như thế nào ?
* Đọc khổ cuối :
(* Tình cảm tác giả dàng cho quê hương như thế nào ?
Nêu vấn đề => ý nhỏ )
? Tình cảm của nhà thơ đối với quê hương thể hiện trong
hoàn cảnh nào ? Câu thơ nào cho em biết điều đó ?
0 “Nay xa cách … tưởng nhớ “ ( Xa quê nhớ quê )
? Nhớ quê thì tác giả nhớ về những ấn tượng nào của
làng chài ?
0 … nước xanh, cá bạc, chiếc buồm vôi, con thuyền, mùi
nồng mặn Nhớ những cái rất giản dị
? Nỗi nhớ ấy có phải chỉ xuất hiện trong thoáng chốc ?
_ Gv liên hệ thực tế cuộc sống : Quê em là vùng
yên ả … Em hãy tưởng tượng khi xa quê, em sẽ nhớ về điều
gì trước tiên
? Bài thơ có nét đặc sắc gì nghệ thuật ?
- Bài thơ trữ tình, phương thức biểu đạt chủ yếu là biểu cảm
xen miêu tả
- Hình ảnh thơ vừa chân thực nhưng có khi bay bổng đầy
lãng mạn
? Qua phần phân tích, hãy nêu những nét chính về nội dung
và nghệ thuật ?
Đoàn thuyền về bến trong không khí rộn ràng, vui tươi, thỏa mãn
4 Nỗi nhớ quê của tác giả :
Nay xa cách…
…nước xanh ,cá bạc…
…con thuyền …
…nhớ mùi nồng mặn…
Nỗi nhớ da diết, khôn nguôi
* Ghi nhớ (sgk-18)
Trang 54 Củng cố & luyện tập : Hđộng 3 : Gv hướng dẫn hs củng cố kiến thức và làm bài tập
- Đọc diễn cảm bài thơ -Cảnh đoàn thuyền ra khơi, khi trở về được miêu tả như thế nào ?
- Tình cảm của tác giả đối với quê hương ra sao ? ( Nỗi nhớ da diết, khôn nguôi )
2/18: Thơ về tình cảm quê hương : “ Tôi, con đường nhỏ chạy lang thang , Kéo nỗi buồn không chạy khắp làng Đến cuối thôn kia hỏi cỏ vướng , Hương đồng quyến rũ hát lên vang ( Lời làng quê – Tế Hanh) “Nhớ con sông quê hương” _ Tế Hanh
III Luyện tập :
2 Sưu tầm một số câu thơ về tình cảm quê hương :
5 Hướng dẫn hs tự học ở nhà :
- Học bài, học thuộc lòng bài thơ
- Chuẩn bị bài “ Khi con tu hú “ + Đọc trước văn bản , tìmhiểu về tác giả + Bức tranh mùa hè được miêu tả như thế nào ? + Tâm trạng của người tù ra sao ?
+ Nghệ thuật nổi bật của bài thơ ?
V RÚT KINH NGHIỆM :
Nội dung :
Phương pháp:
Tổ Chức :
Tuần :20 NS:22/01/07 Tiết : 78 ND:24/01/07 Văn bản : KHI CON TU HÚ
(Tố Hữu )
I MỤC TIÊU :
1 Kiến thức : Cảm nhận được lòng yêu sự sống, niềm khát khao tự do cháy bỏng của người chiến sĩ cách mạng trẻ tuổi đang bị giam cầm trong tù ngục được thể hiện bằng những hình ảnh gợi cảm và thể thơ lục bát giản dị mà thiết tha
2 Kĩ năng : Rèn kĩ năng đọc, phân tích thơ lục bát
Trang 63 Thái độ :
Giáo dục học sinh lòng yêu cuộc sống, yêu tự do, có lí tưởng
II CHUẨN BỊ :
Gv :sgk, giáo án, tài liệu tham khảo, bảng phụ
Hs : sgk, tập ghi, vở bài tập, xem trước bài
III PHƯƠNG PHÁP :
Đọc diễn cảm, gợi mở, thảo luận, vấn đáp, giảng bình
IV TIẾN TRÌNH :
1 Ổn định lớp :
2 KTBC :
- Đọc thuộc lòng 8 câu đầu “Quê hương” của Tế
Hanh & phân tích cảnh đoàn thuyền ra khơi ? (8đ)
- Đọc 12 câu cuối Phân tích hai câu thơ :
Dân chài lưới làn da ngăm rám nắng
Cả thân hình nồng thở vị xa xăm
-Đọc thuộc (4đ)
- Thuyền ra khơi lúc trời trong, thiên nhiên tươi sáng (2đ) Người dân miền biển với sức sống dạt dào (2đ)
+ Đọc thuộc (4đ) + Nắng, gió miền biển đã ăn sâu vào người dân nơi đây (2đ) , làm họ khỏe khoắn nhưng cũng rất thơ mộng (2đ)
3 Bài mới :
Giới thiệu bài : Năm 2002 nhà thơ cách mạng hàng đầu -Tố Hữu qua đời, Tố Hữu
mất đi là một mất mát lớn cho nền thơ ca dân tộc , một chiến sĩ cộng sản suốt đời đấu tranh cho lí tưởng của mình Bài thơ “ Khi con tu hú “ sẽ cho bạn đọc thấy được sự
khát khao tự do cháy bỏng của người chiến sĩ cách mạng đang bị giam cầm
Hđộng 1 : Đọc -Tìm hiểu chú thích
? Tóm tắt những nét chính về cuộc đời tác giả ?
Gv chốt ý & nói thêm :
- Ảnh hưởng của lời ru quê mẹ xứ Huế - thơ ông ngọt
ngào, thiết tha
- Nhà thơ cách mạng : các tập thơ Từ ấy, Việt Bắc, Gió
lộng, Ra trận, Máu và hoa, Một tiếng đờn
? Hoàn cảnh sáng tác bài thơ ?
- Giải thích từ khó: tu hú , nắng đào, phòng
- Giọng đọc : vui sướng ở khổ đầu , bực bội ở khổ sau
- Gv đọc mẫu , gọi học sinh đọc lại, gọi học sinh khác
nhận xét, sau đó GV sửa chữa, nhận xét
Hđộng 2 : Đọc - Tìm hiểu văn bản
? Xác định thể thơ ? Bài thơ chia làm mấy phần ? ý chính
từng phần ?
0 2 phần
- 6 câu đầu : khung cảnh mùa hè
- 4 câu cuối : tâm trạng tác giả
I Đọc -Tìm hiểu chú thích :
- Tố Hữu (1920-2002) Nguyễn Kim Thành –Thừa Thiên Huế -Sáng tác 7/1939 tại nhà lao Thừa Phủ,khi tác giả bị bắt giam
-Thể loại :lục bát
II Đọc - Tìm hiểu văn bản :
Trang 7? Nên hiểu nhan đề bài thơ như thế nào ?
0 Chưa trọn câu :chỉ là một mệnh đề bắt đầu bằng từ “khi”
? Vì sao tiếng tu hú kêu lại tác động mạnh mẽ đến tâm
hồn nhà thơ như vậy ?
0 Tiếng chim tu hú báo hiệu một mùa hè rực rỡ của sự
sống tung bừng, của trời cao lồng lộng tự do Vì vậy tiếng
chim đã tác động mạnh mẽ đến trái tim người tù
* Đọc 6 câu thơ đầu và nêu nội dung chính :
? Hãy kể những sự vật mà tác giả nhắc đến trong bức
tranh mùa hè ?
0 Lúa chiêm, vườn râm, bầu trời, trái cây, tiếng ve, đôi
con diều sáo
? Em có nhận xét gì về phạm vi miêu tả đó ?
0 Phạm vi miêu tả vừa rộng lớn vừa tỉ mỉ (bầu trời, cánh
đồng, khu vườn, mảnh sân – đến trái cây, hạt bắp) Từ
màu sắc rực rỡ, âm thanh rộn rã đến những mùi hương
thơm trong trẻo
? Em có thể cảm nhận những gì về màu sắc , âm thanh và
hương vị ?
0 - Màu sắc : rực rỡ, lộng lẫy
- Âm thanh :náo nức, rạo rực
- Hương thơm của đồng lúa chín, của bắp vàng, ngọt
ngào của trái cây
? Nhận xét về những biện pháp nghệ thuật trong 6 câu thơ
đầu và tác dụng của nó ?
0 Chọn lọc chi tiết đặc sắc, dùng động từ , tính từ gợi tả rất
mạnh để diễn tả hoạt động, sự căng đầy nhựa sống của
mùa hè Đặc biệt bầu trời như được mở rộng ra cao hơn,
rộng hơn , trên nền trời đó đôi con diều sáo bay lượn tự do
nhằm tạo ra sự đối lập với không gian chật hẹp ở chốn lao
tù
? Vậy, tiếng chim tu hú đã thức gọi tâm hồn người tù trong
khung cảnh như thế nào ?
* Đọc 4 câu cuối và nêu ý chính :
? Tâm trạng người tù được thể hiện qua những dòng thơ
nào ?
? Nhận xét về cách ngắt nhịp & cách dùng từ ở 2 câu thơ
8 và 9 ?
0 Nhịp 6/2 , nhịp 3/3 , dùng từ ngữ mạnh :( đạp tan phòng,
chết uất) , những từ ngữ cảm thán thể hiện cảm xúc của
tác giả :(ôi , làm sao) để thể hiện tâm trạng của tác giả
1 Bức tranh mùa hè : Khi con tu hú…
Lúa chiêm…trái cây…
Vườn râm…tiếng ve Bắp rây…
Trời xanh…
Đôi con diều sáo…
Một mùa hè rộn rã âm thanh, rực rỡ màu sắc và ngọt ngào hương vị
2 Tâm trạng người tù : Mà chân …
Ngột làm sao…
Trang 8? Đó là tâm trạng gì ?
? Tại sao tác giả cảm thấy ngột ngạt và uất hận ?
0 Ngột ngạt vì sự chật chội, tù túng nóng bức của phòng
giam mùa hè Uất hận vì sự vật thì tự do còn người chiến
sĩ phải bị giam hãm, bị biệt lập cô đơn
“ Cháy ruột mơ những ngày hoạt động” ( Quanh quẩn )
? Tất cả tâm trạng đó đã dẫn đến ước muốn gì của người
tù ? ( đạp tan phòng )
? Mong muốn đó thể hiện điều gì ?
Thảo luận :
? Mở đầu và kết thúc bài thơ đều có tiếng chim tu hú kêu
nhưng tâm trạng của người tù ở đoạn đầu & đoạn cuối
khác nhau , vì sao ?
Gợi ý : Ở câu đầu tiếng tu hú kêu gợi cảnh tượng trời đất
bao la, tưng bừng sức sống vào mùa hè Đến câu cuối
tiếng chim được nghe như là tiếng kêu , hai tiếng “cứ kêu”
chỉ sự liên tục, không dứt có phần thiêu đốt giục giã tâm
can - khiến người chiến sĩ hết sức đau khổ , bực bội
Tiếng kêu như tiếng gọi thiết tha của tự do
Hoạt động 3 : Tổng kết giá trị nội dung và nghệ thuật
? Nhận xét về cách tả cảnh và tả tình của bài thơ ?
0 Đoạn đầu tả cảnh : dạt dào đầy sức sống
Đoạn sau tả tình : sôi nổi, da diết
? Hiệu quả nghệ thuật có được là do đâu ?
- Sử dụng thể thơ lục bát mềm mại, uyển chuyển, linh hoạt
- Nghệ thuật đối lập , cảm xúc nhất quán
Tâm trạng ngột ngạt, uất hận
Thể hiện niềm khát khao tự do
* Ghi nhớ (sgk-20)
4 Củng cố & luyện tập :
Hđộng 4 : Gv hướng dẫn học sinh củng cố kiến thức
- Đọc diễn cảm bài thơ
- Cho biết tâm trạng nhà thơ qua bài “Khi con tu hú” ?
- Qua việc tìm hiểu nội dung bài thơ : em hãy viết câu văn
xuôi có 4 chữ đầu là “Khi con tu hú” để tóm tắt nội dung
bài thơ ?
0 Khi con tu hú gọi bầy là khi mùa hè đến, người tù (nhân
vật trữ tình) càng cảm thấy ngột ngạt trong phòng giam
chật hẹp, càng khao khát tự do bên ngoài Tên bài thơ đã
gợi mở mạch cảm xúc của bài thơ
- Ngột ngạt, u uất khao khát tự
do
5 Hướng dẫn hs tự học ở nhà :
Trang 9- Học bài , học thuộc lòng bài thơ
- Chuẩn bị trước bài “ Tức cảnh PácBó “ : + Đọc văn bản , tìm hiểu về tác giả- tác phẩm + Cuộc sống của Người ở PácBó như thế nào ? + Tinh thần cách mạng của người cộng sản ?
V RÚT KINH NGHIỆM :
Nội dung :
Phương pháp:
Tổ Chức :
Tuần :20
Tiết : 79 ND: 14/01/2008 Tiếng việt : CÂU NGHI VẤN ( tt ) I MỤC TIÊU : 1 Kiến thức : - Hiểu rõ câu nghi vấn không chỉ dùng để hỏi mà còn dùng để cầu khiến , phủ định, đe dọa, bộc lộ cảm xúc … 2 Kĩ năng : - Rèn kĩ năng biết sử dụng câu nghi vấn phù hợp với tình huống giao tiếp 3 Thái độ : - Giáo dục học sinh tính độc lập, sáng tạo khi làm bài II CHUẨN BỊ : Gv : sgk, giáo án, tài liệu tham khảo, bảng phụ Hs : sgk, tập ghi, vở bài tập, xem trước bài III PHƯƠNG PHÁP : Gợi mở, thảo luận, vấn đáp, lựa chọn, quy nạp IV TIẾN TRÌNH : 1 Ổn định lớp : 2 KTBC : - Kiểm tra vở bt - Câu nghi vấn là gì ? Chức năng chính của câu nghi vấn ? Cho ví dụ ? (8đ) - Nêu đặc điểm của câu nghi vấn ? Đặt 2 ví dụ với 2 từ nghi vấn khác nhau ? (8đ) - Câu nghi vấn : là câu có chứa từ nghi vấn (2đ) Chức năng chính : để hỏi (2đ)
Ví dụ : (4đ) + Đặc điểm : dấu chấm hỏi ở cuối câu (2đ) + Cho 2 ví dụ (6đ)
Trang 103 Bài mới :
Thực tế trong cuộc sống giao tiếp, có những câu ngoài mục đích để hỏi còn dùng vào những mục đích khác Bài học hôm nay giúp chúng ta tìm hiểu chức năng khác của câu nghi vấn
Hoạt động 1 : Những chức năng khác của câu
nghi vấn
- Gv treo bảng phụ
? Xác định câu nghi vấn trong đoạn trích trên ?
0 ( Hs trả lời – Gv gạch chân những câu nghi vấn )
? Những câu nghi vấn trên có dùng để hỏi không ?
Nếu không dùng để hỏi thì dùng để làm gì ?
? Nhận xét về dấu câu của các câu trên ?
0 Có khi là dấu chấm than , chấm lửng
Bt nhanh : Chức năng của câu nghi vấn ?
- Hay à chó của mày bằng vàng ? (mỉa mai)
- Lượm ơi còn không ? (c.xúc thương tiếc)
- Trời ơi , sao tôi khổ thế này ? (than trách )
? Qua các vdụ trên câu nghi vấn ngoài chức năng
để hỏi còn có chức năng nào khác ?
* Gọi hs tự cho ví dụ - ghi điểm
Gợi ý :
- Bạn có thể mở cửa sổ giúp mình được không ?
(yêu cầu )
- Sao lão lại khốn cùng đến thế ? (cảm xúc)
III Những chức năng khác của câu nghi vấn :
a Bộc lộ cảm xúc
b Đe dọa
c Đe dọa
d Khẳng định
e Cảm xúc
* Ghi nhớ (sgk-22)
4 Củng cố & luyện tập :
Hđộng 2 : Luyện tập
Gv hướng dẫn học sinh làm bài tập và củng cố
kiến thức
Bt1 :
- Câu nghi vấn ngoài chức năng để hỏi còn để làm
gì ?
- Hãy xác định câu nghi vấn và chức năng của nó
trong bài tập sau :
Bt2 : Đoạn trích trên câu nào là câu nghi vấn ? Đặc
điểm ? Nó dùng để làm gì ?
=> Sau đó cho hs viết ra những câu có ý nghĩa
tương đương mà không phải là câu nghi vấn ?
IV Luyện tập :
1 Câu nghi vấn và chức năng :
a “ Con người … có ăn ư “ Cảm xúc ngạc nhiên
b Phủ định + cảm xúc
c Cầu khiến
d Phủ định
2 Câu nghi vấn :
a Phủ định
b Băn khoăn
c Khẳng định
d Hỏi