ChØ ra vÝ dô trong ®o¹n v¨n sau vµ nªu tác dụng của nó đối với việc trình bày , - Dẫn ra những ví dụ cụ thể để người cách xử phạt những người hút thuốc lá ở đọc tin vào nội dung bài thuy[r]
Trang 1Tuần 12 - Tiết 45
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Văn bản
ôn dịch thuốc lá
- HS cần xác định quyết tâm phòng chống thuốc lá trên cơ sở nhận thức
tác hại to lớn, nhiều mặt của thuốc lá đối với cuộc sống cá nhân và cộng đồng
minh trong văn bản
- Giáo viên:Tìm hiểu thực trạng hút thuốc lá hiện nay
-Học sinh: soạn bài, tìm hiểu tác hại của thuốc lá
I Tổ chức lớp: (1')
II Kiểm tra bài cũ :(5')
? Nêu tác hại và việc xử lí đối với bao bì ni lông
? Nhận xét về cách sử dụng lí lẽ, dẫn chứng trong văn bản
III Tiến trình bài giảng:
? Văn bản này thuộc kiểu văn bản gì
- GV đọc mấu 1 đoạn
- Gọi học sinh đọc
? Văn bản trên có thể chia làm mấy
đoạn (phần) ? Nội dung chính từng
phần
của văn bản ''Ôn dịch thuốc lá''
I Tìm hiểu chung
- Văn bản nhật dụng
II Đọc hiểu văn bản
1 Đọc
- HS nghe
- HS đọc tiếp hết
2 Bố cục Phần 1: từ đầu đến AIDS: thông báo
về nạn dịch thuốc lá
Phần 2: tiếp Tác hại của thuốc lá
- Phần 3: còn lại: Kiến nghị chống thuốc lá
- HS thảo luận nhóm để trả lời
+ Ôn dịch: chỉ chung các loại bệnh nguy
hàng loạt
+ Là 1 tiếng chửi rủa (Đồ ôn dịch) + Ôn dịch thuốc lá có 2 nghĩa:
Chỉ dịch thuốc lá
Tỏ thái độ nguyền rủa, tẩy chay dịch
Trang 2? Có thể sửa thành: Thuốc lá là một loại
ôn dịch không? Vì sao ? Hoặc Ôn
dịch thuốc lá (bỏ dấu phẩy)
? ở phần đầu văn bản những tin tức nào
thông báo ? Trong đó thông tin nào
nêu thành chủ đề văn bản
? Cách thông báo có gì đặc biệt, tác giả
dùng nghệ thuật gì, tác dụng biện pháp
nghệ thuật đó
* Nghệ thuật so sánh nhấn mạnh hiểm
hoạ to lớn của loại dịch này
? Em đón nhận thông tin này với thái độ
? Tác hại của thuốc lá thuyết minh
? Sự huỷ hoại của thuốc lá đến sức khoẻ
chứng cớ nào ? em có nhận xét gì về tác
hại của nó
* Khói thuốc lá chứa nhiều chất độc
thấm vào cơ thể, huỷ hoại nghiêm trọng
? [, hút thuốc lá vô tình làm hại
những ai? Nó đe doạ sức khoẻ cộng
* so sánh thuyết minh kết hợp biểu cảm,
lập luận
cách trình bày của tác giả
tính chất biểu cảm không rõ ràng, việc
sử dụng dấu phẩy tỏ thái độ nguyền rủa, đồng thời gây sự chú ý cho
3 Phân tích (20') a) Thông báo về nạn dịch thuốc lá
- Một số ôn dịch đã xuất hiện diệt
6
- Một số ôn dịch mới lại xuất hiện
- Ôn dịch thuốc lá
- Ôn dịch thuốc lá đe doạ sức khoẻ và cả AIDS
- Dùng nhiều từ trong ngành y tế, nghệ thuật so sánh
b) Tác hại của thuốc lá
- HS tự bộc lộ
- Sức khoẻ
- Đạo đức cá nhân và cộng đồng
- Kinh tế
-Hs liệt kê dựa vào SGK
- HS tự bộc lộ
chết, không dễ nhận biết
dâu: ăn đến đâu dù chậm rãi biết đến đó nhiều
- Không thấy tác hại của nó ngay
- Bị viêm phế quản ung 666
- Từ nhỏ lớn, từ nhẹ nặng, tỉ mỉ
cụ thể
Trang 3* Huỷ hoại lối sống, nhân cách, đạo đức.
? Phần tiếp theo tác giả 2 ra những
thông tin gì
*Thuyết minh bằng số liệu, dẫn chứng
gì
?Nhận xét về những lời kiến nghị này
* Sử dụng câu cảm thán, câu cầu khiến,
phản ánh tấm lòng tha thiết và mong
mỏi giữ gìn sức khoẻ
? Em hiểu gì về thuốc lá sau khi học
xong văn bản này
thức biểu đạt nào
-Gọi học sinh đọc ghi nhớ
? Em sẽ làm gì trong chiến dịch chống
thuốc lá rộng khắp hiện nay
? Tìm hiểu tình trạng hút thuốc lá ở một
nguyên nhân
- Tỉ lệ hút thốc lá ở các thành phố lớn ở
SS số tiền 1 đô la/ 1 bao (Mĩ) 15000đ / 1 bao (VN)
- Ăn cắp nghiện ma tuý lời cảnh báo xuất phát từ thực tiễn
c) Kiến nghị
- Chiến dịch chống thuốc lá
- Cấm hút thuốc nơi công cộng
- Cấm quảng cáo thuốc lá trên ti vi + b2 làm
4 Tổng kết (2')
- Đây là một ôn dịch gây tác hại nghiêm trọng đến sức khoẻ, kinh tế, đạo đức
- Cần quyết tâm chống lại nạn dịch này
- Thuyết minh bằng trình bày, giải thích phân tích số liệu , dẫn chứng
- Hs tự bộc lộ
IV Củng cố: (2')
- Gọi học sinh đọc ghi nhớ 2 lần
V Hướng dẫn học ở nhà: (1')
- Nẵm vững nội dung văn bản
- Làm bài tập 1 (tr122)
- Soạn ''Bài toán dân số''
Tuần 12 - Tiết 46
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tiếng Việt Câu ghép
- HS nắm quan hệ ý nghĩa giữa các vế trong câu ghép
- Hiểu dấu hiệu của mối quan hệ
- Rèn kĩ năng đặt câu theo các mối quan hệ Phân tích ý nghĩa các mối quan
hệ của các câu đã đặt
Trang 4B Chuẩn bị:
- Bảng phụ ghi ví dụ mục I1
- Yêu cầu học sinh xem lại bài ''Câu ghép'' ở tiểu học
I Tổ chức lớp: (1')
II Kiểm tra bài cũ :(5')
? Thế nào là câu ghép ? Cách nối các vế trong câu ghép? Lấy ví dụ
III Tiến trình bài giảng:
- Treo bảng phụ ghi ví dụ mục I
- Phân tích mối quan hệ giữa các vế
trong câu ghép
? Nêu những quan hệ ý nghĩa có thể có
giữa các vế câu trong những câu sau:
(cho học sinh nối hai cột trong bảng
phụ)
* Quan hệ giả thiết
* Quan hệ tăng tiến
* Quan hệ bổ sung
* Quan hệ nối tiếp
* Quan hệ đồng thời
* Quan hệ lựa chọn
* Quan hệ giải thích
nhận biết qua dấu hiệu gì
? Có thể tách câu ghép thành 2 câu
đơn không? Vì sao
? Giữa các vế trong câu ghép có những
mối quan hệ ý nghĩa nào
? Dấu hiệu nhận biết
I Quan hệ ý nghĩa giữa các vế câu
(15')
1 Xét ví dụ
2 Nhận xét
- Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi/ vì chính lòng tôi đang có sự thay
đổi:/hôm nay tôi đi học
+ Vế 1, 2: Quan hệ nguyên nhân + Vế 2, 3: Quan hệ giải thích
1) Nếu anh đến muộn thì tôi đi &-6
đúng giờ
3) o2 càng to, gió càng mạnh
4) Không những Lan học giỏi môn văn
mà Lan còn học giỏi cả môn Anh
nhau
6) Nó vừa đi, nó vừa ăn
7) Mình đi chơi hay mình đi học
8) Tôi rất vui: hôm nay tôi đã làm một việc tốt
- Bằng quan hệ từ (5, 7)
- Bằng cặp QH từ (1,2,4)
- Cặp từ hô ứng (3,6)
- Dựa vào văn cảnh (8)
- Tách 2 vế quan hệ lỏng, không tách 2 vế quan hệ chặt chẽ Tác dụng của việc dùng câu ghép
3 Kết luận
- Hs đọc ghi nhớ SGK
Bài tập 1
Trang 5? Xác định quan hệ ý nghĩa giữa các vế
trong câu ghép
? Mỗi vế biểu thị ý nghĩa gì
? Xác định câu ghép trong các đoạn
văn
? Xác định mối quan hệ ý nghĩa trong
các vế của câu ghép
- HS trao đổi, thảo luận a) Vế 1-2: nguyên nhân
Vế 2-3: giải thích b) Điều kiện c) Quan hệ tăng tiến
e) Câu 1: nối tiếp Câu 2: nguyên nhân Bài tập 2
a, 4 câu ghép: điều kiện
b, 2 câu ghép: nguyên nhân Bài tập 3
- Xét về mặt lập luận, mỗi vế trình bày một sự việc.Không nên tách mỗi vế câu thành câu riêng vì ý nghĩa (.) các vế có quan hệ với nhau, không đảm bảo tính mạch lạc
-Không tách vì tác giả có ý viết câu dài
để tái hiện cách kể lể dài dòng của Lão Hạc Giá trị biểu hiện của câu ghép
IV Củng cố: (2')
? Nêu các quan hệ ý nghĩa trong các vế của câu ghép
V Hướng dẫn học ở nhà: (2')
- Làm bài tập 4 (tr125)
- Học ghi nhớ (tr123)
- Xem &- ''Dấu ngoặc đơn, dấu ngoặc kép''
Tuần 12 - Tiết 47
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tập làm văn phương pháp thuyết minh
-Giáo viên: đọc tài liệu tham khảo
-Học sinh: xem &- bài ở nhà
I Tổ chức lớp: (1')
II Kiểm tra bài cũ :(5')
III Tiến trình bài giảng:
Trang 6Hoạt động của thày Hoạt động của trò
? Đọc các văn bản thuyết minh vừa học
cho biết các văn bản ấy sử dụng loại tri
thức gì
? Làm thế nào để có các tri thức
ấy
tích từng văn bản)
* Quan sát tìm hiểu, nắm bắt tri thức về
* Trình bày các biểu hiện không tiêu
biểu quan trọng
? Vậy muốn có tri thức viết văn bản
-Đọc các câu văn sau và trả lời câu hỏi
gặp từ gì
? Hãy định nghĩa sách là gì
? Loại câu văn định nghĩa, giải thích có
vai trò gì trong văn thuyết minh
? Đọc các câu, đoạn văn sau có tác dụng
* Kể ra lần % các đặc điểm, tính chất
của sự vật theo một trật tự nào đó
I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh
1 Quan sát, học tập tích luỹ tri thức để làm trong văn bản thuyết minh
a Ví dụ
b Nhận xét
- Văn bản "Cây dừa" tri thức về sự vật
- Văn bản "tại sao lá cây có màu xanh lục","con giun đất" tri thức KH sinh học
- Văn bản "Khởi nghĩa Nông Văn Vân" Tri thức lịch sử
-Văn bản ''Huế'' ( Văn hoá)
sắc, hình dáng, kích - đặc điểm, tính chấtTức là nhìn ra sự vật có
báo, liệuĐọc sách , học tập tra cứu -Tích luỹ ghi chép những tài liệu cần thiết làm cơ sở để tham khảo chọn lọc chi tiết
c Ghi nhớ (SGK)
- Học sinh dựa ghi nhớ chấm1, trả lời
thích
- Sau từ là: chỉ ra những đặc điểm công dụng riêng sử dụng từ là biểu thị sự phán đoán( cung cấp kiến thức về văn hoá, nguồn gốc, thân thế)
hoá kiến thức, là đồ dùng cần thiết của học sinh để học tập
phần lớn là ở vị trí đầu đoạn, đầu bài giữ vai trò giới thiệu
- Kể ra lần % các đặc điểm, tính chất của sự vật theo một trật tự nào đó
Trang 7? Chỉ ra ví dụ trong đoạn văn sau và nêu
tác dụng của nó đối với việc trình bày ,
nơi công cộng
? Đoạn văn đã cung cấp những số liệu
nào?Nếu không có những số liệu đó có
thể làm sáng tỏ vai trò của cỏ trong
thành phố không?
liệu
? So sánh là gì
có tác dụng gì
? Hãy cho biết bài Huế đã trình bày đặc
điểm nào của thành phố Huế
phân tích
pháp trong thuyết minh mà phải kết hợp
? Trong bài"Ôn dịch, thuốc lá'' đã
thuyết minh
đọc tin vào nội dung bài thuyết minh -Tác dụng:
+Các ví dụ cụ thể có tác dụng thuyết
- Học sinh tìm trong đoạn vănnếu không có những con số đó không thể làm sáng tỏ vai trò của cỏ trong thành phố
- Cung cấp các số liệu chính xác để khẳng định độ tin cậy cao của các tri thức
-Tác dụng: Làm cho tri thức có độ tin cậy càng cao
khác loại so sánh nhằm nổi bật các đặc Tác dụng làm tăng sức thuyết phục
độ tin cậy cho nội dung cần thuyết minh
- VD văn bản ''Huế'' + Huế là sự kết hợp hài hoà của sông biển
+Huế đẹp với cảnh sắc sông núi +Huế còn là nơi những công trình kiến trúc nổi tiếng
cạnh, từng vấn đề ra phân tích
-Giúp cho ta đọc, hiểu từng mặt của đối
* Kết luận:
- Học sinh chốt lại ghi nhớ
Trang 8nghiên cứu, tìm hiểu rất nhiều để nêu
yêu cầu chống nạn hút thuốc lá Hãy chỉ
ra phạm vi tìm hiểu vấn đề thể hiện
trong bài viết (bài viết thể hiện những tri
thức nào)
? Các tri thức ấy có đúng đắn và đáng
tin cậy không
thuyết minh nào
II Luyện tập
Bài tập 1
- Học sinh thảo luận
- Bài viết thể hiện kiến thức của một bác
sĩ (khói thuốc lá vào phổi tác hại ntn, tác hại tới hồng cầu và động mạch ntn)
xã hội( hiểu một nét tâm lí, cho rằng hút thuốc lá là văn minh, hút thuốc lá ảnh
tới bữa ăn trong gia đình
huyết với vấn đề xã hội bức xúc
Bài tập 2
- Học sinh bộc lộ
- So sánh đối chiếu phân loại, phân tích
số liệu
Bài tập 3: BTVN
IV Củng cố: (2')
V Hướng dẫn học ở nhà: (2')
sự kiện cụ thể
- Xem &- ''Đề văn thuyết minh và cách làm bài văn thuyết minh''
Trang 9
Tuần 12 - Tiết 48
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tập làm văn trả bài kiểm tra tập làm văn 2
- Giúp học sinh phát hiện các lỗi trong bài viết của mình, đánh giá nhận xét yêu cầu của đề bài
với bài &-6
- Rèn kĩ năng tự chữa bài của mình và của bạn
- GV chấm bài, trả &- 1 ngày
I Tổ chức lớp: (1')
II Kiểm tra bài cũ :(')
- Kiểm tra việc sửa lỗi ở nhà của học sinh
III Tiến trình bài giảng:
1 Trả bài kiểm tra văn
c Nhận xét:
*Ưu điểm:
-Đa số nắm bài ,làm phần trắc nghiệm tốt
-Một số nắm chắc kĩ năng tóm tắt văn bản nên tóm tắt đúng theo yêu cầu của đề
-Trình bày tốt phần tự luận: đóng vai bé Hồng kể lại đoạn gặp mẹ
h điểm:
-Một số 2 ôn tập kĩ nên chọn sai đáp án phần tự luận
2 cả những phần ngoài đoạn trích vào bài
lòng mẹ, bình luận vè tình mẹ
2 Trả bài tập làm văn số 2:
* Ưu điểm:
-Biết kết hợp tả, kể, biểu cảm
-Đóng vai cụ Bơ -men kể về việc làm của mình một cách hợp lí:có thể kể lại
-Nói ý nghĩa của nghệ thuật chân chính
* điểm:
-Có bài kể 2 hợp lí: nhân vật đã chết kể lại câu chuyện
- Sắp xếp các chi tiết 2 hợp lí , trình bày ý còn lộn xộn
Trang 10b2 có nhiều yếu tố biểu cảm, miêu tả trong bài viết, dựa nhiều vào văn bản
3.Chữa lỗi trong bài:
Lỗi sai Sửa lại
-Gia đình chị Dậu vào loại nhất nhì
trong hạng cùng đinh
bỏ , vì không nằm trong đoạn trích
Bọn chúng cầm gầy gộc, dây thừng, chị
vồ và dẩy chúngngã bổ khoè ra
cửa
-Chúng cầm dây thừng, gậy gộc xông vào nhà chị Chị đã thiết tha van xin
hoá liều, chị đã đấu lí với chúng rồi sau
đó là đấu lực
- Tôi là bé Hồng, sau đay tôi sẽ kể cho
4 Đọc và bình những bài văn hay: Trang, Thêm, Yến
IV Củng cố:
- Kể tên những tác phẩm văn học truyện kí Việt Nam
-Cách làm bài văn tự sự có kết hợp yếu tố miêu tả và biểu cảm
V Hướng dẫn về nhà:
-Tiếp tục ôn tập truyện kí Việt Nam, xem lại cách làm bài văn tự sự
Tuần 13 - Tiết 49
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Văn bản bài toán dân số (Theo Thái An - Báo GD-TĐ)
- Hs nắm nội dung chính mà tác giả đặt ra qua văn bản là cần hạn chế
- Thấy cách viết nhẹ nhàng, kết hợp kể chuyện với lập luận trong việc thể hiện nội dung bài viết
- Bảng phụ (giấy trong-máy chiếu):ghi ba luận điểmmục b,ôbàn cờ, bảng thống kê và dự báo sự phát triển dân số thế giới (sgk)
- Đọc tài liệu tham khảo, một số câu tục ngữ, thành ngữ về sinh đẻ, dân số
Trang 11II Kiểm tra bài cũ :(5')
? Nêu những giải pháp chống ôn dịch thuốc lá
xung quanh
III Tiến trình bài giảng:
Sau khi học xong văn bản ''Thông tin '' và "Ôn dịch, thuốc lá" em thấyloài
do rác thải, khói thuốc lá gây ung 66H
giờ và đã làm gì để điều đó không xảy ra (( ghi đầu bài và giải thích xuất từ văn bản)
chú ý những câu cảm thán, những số
- Giáo viên đọc mẫu đoạn: Từ đầu
sáng mắt
- Gọi hai học sinh đọc đoạn còn lại
trong sách giáo khoa - Chú ý chú thích
(3) cấp số nhân là ntn
- Nói thêm về 2 nhân vật Ađam và Eva
đây là cặp vợ chồng đầu tiên trên trái đất
chúa sai xuống trần gian hình
hoạ chú thích 4)
? Văn bản này thuộc loại văn bản nào?
? Văn bản chia thành mấy phần?
Nội dung từng phần là gì?
? Nhận xét về bố cục?
- Gọi học sinh đọc mở bài
? Vấn đề chính mà tác giả muốn đề cập
đến giải thích trong phần mở bài
này là gì?( ghi đề mục a)
1 Đọc, tìm hiểu chú thích
- HS nghe
-2 Học sinh đọc
- Học sinh khác nhận xét
- Dãy số trong đó từ số 2 trở đi mỗi số bằng số đứng &- nó nhân với một hằng số (số không đổi) gọi là công bội
2 Tìm hiểu thể loại và bố cục
a Thể loại
đạt nghị luận(CM-GT) vấn đề xã hội có
sự kết hợp tự sự thuyết minh
b Bố cục -3 phần + Phần mở đầu: Từ đầu sáng mắt ra ( giới thiệu vấn đề ds và KHHGH) + TB tiếp ô thứ 31 của bàn cờ: CM -
GT vấn đề đã nêu ở mở bài + KB: lời khuyến cáo của tác giả
- Bố cục hợp lí văn bản nghị luận
3 Phân tích (22')
a GT về sự gia tăng dân số (5')
- HS đọc
- Vấn đề ds và KHHGD sự gia tăng
Trang 12mắt ra
thế nào
- Cụm từ này đặt trong dấu ngoặc
kép, hiểu theo nghĩa bóng 1 công
dụng của dấu ngoặc kép sẽ học
trong tiết sau
? Nhận xét về cách diễn đạt của tác giả
Tác dụng
* Diễn đạt nhẹ nhàng thân mật tình cảm
sự gia tăng dân số hiện nay đã
đặt ra từ thời cổ đại
? Phần thân bài để CM-GT vấn đề tác
giả 2 ra mấy luận điểm ? Là những
luận điểm nào ? Cho học sinh phát biểu
giáo viên 2 ra bảng phụ ( máy
chiếu)
- Gọi học sinh đọc đoạn văn 1( luận
điểm 1)
- Giáo viên tóm tắt câu chuyện gọi
học sinh tóm tắt bài toán cổ
Giáo viên kết luận câu chuyện: Ban
số thóc theo yêu cầu
? Câu chuyện kén rể của nhà thông thái
làm nổi bật vấn đề chính mà tác giả
muốn nói
* U2 câu chuyện cổ thú vị làm tiền đề
so sánh sự gia tăng dân số
? Tiếp theo ở luận điểm 2 tác giả đã tiếp
tục chứng minh vấn đề: cách lập luận có
gì khác &-6
- Giáo viên dùng bảng phụ ô bàn cờ để
so sánh( Tích hợp với TV về dấu ngoặc
đơn)
* Bằng giả thiết, số liệu minh hoạ cụ thể
mức độ gia tăng dân số của loài
đã đặt ra từ thời cổ đại
- Sáng về nhận thức không nên hiểu
sáng mắt về thể
chất: nhìn rõ
- Diễn đạt nhẹ nhàng thân mật tình cảm giới thiệu về sự gia tăng dân số hiện
nay đã đặt ra từ thời cổ đại
+ Kể câu chuyện cổ về bài toán hạt thóc + So sánh sự gia tăng dân số với số thóc tăng trong bài toán
- Có 1 bàn cờ 64 ô
- Ô thứ 1 đặt 1 hạt thóc, ô thứ 2 gấp đôi
số hạt thóc của ô &- nó
- Tổng số thóc thu nhiều vô kể- phủ khắp bề mặt trái đất
mang lại KL bất ngờ
- Là tiền đề so sánh sự gia tăng dân số vào vấn đề
+ U2 ra giả thiết về sự so sánh các số liệu minh chứng cụ thể
- Nếu mỗi gia đình chỉ có hai con
1995 là 5,63 tỉ ô thứ 30 của bàn cờ
- Tác giả 2 ra câu chuyện cổ, đặt giả thấy tốc độ gia tăng dân số của loài