Bài mới H/s đọc đoạn trích Quan hệ giữa các NV tham gia hội thoại trong đoạn trích trên là quan hệ gì?. Tìm những chi - Tiết cho thấy bé Hồng đã cố gắng kìm nén sự bất bình của mình để
Trang 1GIÁO ÁN NGỮ VĂN 8 TUẦN 26 - TIẾT 107: HỘI THOẠI
I Mục tiêu cần đạt
Giúp HS :
- Nắm được các KN vai xã hội, lược lời vì biết vận dụng vào quá trình hội thoại nhằm đạt được hiệu quả cao hơn trong giao tiếp
II Chuẩn bị
- Giáo viên: Soạn giáo án, bảng phụ
- Học sinh: Chuẩn bị bài ở nhà
III Tiến trình dạy học
1 Kiểm tra bài cũ: Hãy trình bày các cách thực hiện hành động nói? Chữa bài tập 4
2 Bài mới
H/s đọc đoạn trích
Quan hệ giữa các NV tham gia hội
thoại trong đoạn trích trên là quan hệ
gì ? Ai ở vai trên, Ai là vai dưới ?
Cách xử sự của người cô có gì đáng chê
trách ?
Tìm những chi - Tiết cho thấy bé Hồng
đã cố gắng kìm nén sự bất bình của
mình để giữ được thái độ lễ phép.
I Vai xã hội trong hội thoại
1.Ví dụ
- Quan hệ giữa hai NV tham gia hội thoại
QH gia tộc + Người cô: vai trên
+ Bé Hồng: vai dưới
- Cách đối xử của người cô: Thiếu thiện chí không phù hợp với qhệ ruột thịt, không thể hiện thái độ đúng mực của người trên đối với người dưới
- Hồng phải kìm nén sự bất bình vì Hồng
là người thuộc vai dưới
Trang 2Giải thích vì sao Hồng phải làm như
vậy?
Vì Hồng thuộc vai dưới
Em hiểu thế nào là vai xã hội?
Vai XH được XĐ bằng các QH nào?
Nhìn chung vai XH được phân biệt theo
hai tuyến sau:
- Tuyến vai trên, vai dưới, ngang vai
Ba kiểu vai này phân biệt theo những ND
khác nhau, đó có thể là cấp bậc của địa vị
XH, tuổi tác, quan hệ họ hàng
- Tuyến quan hệ thân- sơ
Là khoảng cách về tình cảm
Trong giao tiếp một trong những cách
nhằm đạt hiệu quả cao là tạo ra QH thân
tình, tức là rút ngắn khoảng cách về tình
cảm giữa hai bên
Tìm chi - Tiết trong “Hịch tướng sĩ” thể
hiện thái độ vừa nghiêm khắc vừa khoan
dung?
Xác định vai xã hội của 2 nh/v : Ông giáo
và Lão Hạc
-> Vị trí giao tiếp của người cô và bé Hồng trong cuộc thoại gọi là vai xã hội
2 Kết luận(Ghi nhớ SGK Tr 94)
II Luyện tập
Bài 1
- Đoạn : các ngươi có được không ?
- TQT đứng ở hai vai - hai mối quan hệ: Chủ tướng và của những người cùng cảnh ngộ
+ Quan hệ thứ nhất: Ông ở vai trên thẳng thắn, nghiêm khắc
+ Quan hệ thứ hai: Ông ở vai ngang hàng lời lẽ thấm thía
Bài 2
a Xác định vai xã hội
Trang 3Thái độ của NV ông giáo đối với lão
Hạc ntn?
Thái độ của lão Hạc đối với ông giáo
ntn?
Chi - Tiết nào thể hiện tâm trạng không
vui và sự giữ ý của lão Hạc?
Cười thì chỉ đưa đà, cười gượng, thoái
thác chuyện ở lại ăn khoai, uống nước với
ông giáo
HS tự làm
- Xét về địa vị xã hội: Ông giáo có địa vị cao hơn lão Hạc
- Xét về tuổi tác: Lão Hạc có vị trí cao hơn
b Thái độ của người tham gia hội thoại
- Ông giáo: kính trọng người già (gọi lão Hạc là cụ, xưng hô là ông con mình), thể hiện QH bình đẳng(xưng tôi)
- Lão Hạc: thể hiện sự tôn trọng (gọi là ông giáo, dùng từ dạy thay từ nói), thân tình (xưng hô: chúng mình)
→ Qua cách nói của Lão Hạc vẫn có một vẫn có nỗi buồn, một sự giữ khoảng cách
Bài 3
IV Củng cố và hướng dẫn về nhà
1 Củng cố:
- Nắm được kháiniệm vai XH trong hội thoại
- Biết nhận biết và phân tích vai XH
2 Huớng dẫn về nhà:
- Học thuộc phần ghi nhớ
- BTVN: bài 3 tr.95