Mục tiêu cần đạt Giúp HS: - Thấy được biểu cảm là một yếu tố không thể thiếu trong những bài viết nghị luận hay, có sức lay động người đọc người nghe.. - Nắm được những yêu cầu cần thiết
Trang 1GIÁO ÁN NGỮ VĂN 8 TUẦN 26 - TIẾT 108: TÌM HIỂU YẾU TỐ BIỂU CẢM
TRONG VĂN NGHỊ LUẬN
I Mục tiêu cần đạt
Giúp HS:
- Thấy được biểu cảm là một yếu tố không thể thiếu trong những bài viết nghị luận hay, có sức lay động người đọc (người nghe)
- Nắm được những yêu cầu cần thiết của việc đưa yếu tố biểu cảm vào bài văn nghị luận, để sự nghị luận có thể đạt được hiệu quả thuyết phục cao hơn
II Chuẩn bị
- Giáo viên: Soạn giáo án, bảng phụ
- Học sinh: Chuẩn bị bài ở nhà
III Tiến trình dạy học
1 Kiểm tra bài cũ:
2 Bài mới
H/s đọc văn bản
Tìm những từ ngữ biểu lộ t/c mãnh liệt
của t/g và những câu cảm thán trong
văn bản ?
I Yếu tố biểu cảm trong văn nghị luận
1.Ví dụ
* VD 1: VB “Lời kêu gọi toàn quốc kháng
chiến”
- Từ ngữ biểu lộ t/cảm: thà hi sinh chứ nhất định không chịu , nhất định không chịu làm nô lệ
- Câu cảm thán: Hỡi đồng bào toàn quốc! Hỡi đồng bào! Hỡi anh em binh sĩ, tự vệ, dân quân
- Hịch và lời kêu gọi giống nhau: có
Trang 2Về mặt sử dụng từ ngữ và đặt câu có
t/ch biểu cảm, Lời kêu gọi và Hịch
tướng sĩ giống nhauởơ điểm nào?
Tuy nhiên Lời kêu gọi và Hịch được
coi là những VB nghị luận chứ không
phải là VB biểu cảm Vì sao ?
Yếu tố biểu cảm có t/d hỗ trợ cho lập
luận, dễ đi vào lòng người
Hịch Lời kêu gọi là VB nghị luận vì
mục đích để kêu gọi tướng sĩ/ đồng bào
giết giặc cứu nước (nên qđiểm, ý kiến để
bàn luận phải trái nêu suy nghĩ )
H/s quan sát bảng đối chiếu (SGK).
Có thể thấy những câu ở cột (2) hay
hơn những câu ở cột (1) Vì sao?
Từ đó cho biết t/d của yếu tố biểu cảm
trong văn nghị luận?
Từ việc tìm hiểu hai vb trên, hãy cho
biết: Làm thế nào để phát huy hết t/d
của yếu tố biểu cảm trong văn nghị luận
?
Người làm văn chỉ cần suy nghĩ về LĐ
và LL hay cần phải thật sự xúc động
trước từng điều mình đang nói tới
?-Chỉ cần rung cảm không thôi đã đủ
chưa ? Phải chăng chỉ cần có lòng yêu
nước
Có phải càng dùng nhiều từ ngữ biểu
cảm càng đặt nhiều câu cảm thán thì giá
trị biểu cảm trong văn NL càng tăng ?
sử dụng nhiều từ ngữ và câu văn có giá trị biểu cảm -> VB nghị luận có yếu tố BC
* VD 2
Yếu tố biểu cảm làm cho bài văn hay hơn
- Muốn phát huy tác dụng của yếu tố biểu cảm, thì phải:
- Thật sự xúc động trước những điều mình nói tới trong bài NL
- Phải có phẩm chất văn chương (biết diễn
tả cảm xúc một cách nghệ thuật)
- Phải biết chọn và sử dụng từ ngữ biểu cảm, câu biểu cảm đúng lúc, đúng chỗ
Trang 3Qua đây em rút ra nhận xét gì về yếu tố
BC trong văn NL?
H/s đọc yêu cầu BT
(tên da đen bản thỉu, An- nam- mít bẩn
thỉu, con yêu, bạn hiền
(Cảnh kì diệu, xuống tận đáy biển để bảo
vệ TQ của các loài thuỷ quái )
2 Kết luận(ghi nhớ SGK tr.97)
II Luyện tập
Bài 1
- Các yếu tố biểu cảm, biện pháp biểu cảm
và tác dụng biểu cảm (phần I của VB Thuế máu)
+ Nhại lại lời nói của bọn TD trước và sau ch/tr
-> phơi bày b/chất dối trá của TD tạo hiệu quả mỉa mai
+ Dùng h/a mỉa mai bằng giọng điệu tuyên truyền của TD
-> thể hiện thái độ khinh bỉ sâu sắc đ/v giọng điệu tuyên truyền của bọn TD và cả
sự chế nhạo, cười cợt
Bài 2
- Cảm xúc : nỗi khổ tâm của người dạy tiếng mẹ đẻ, nỗi buồn khi thấy h/s có quan niệm học “tủ”
- Cách biểu hiện : ở ba mặt : từ ngữ, câu văn và giọng điệu của lời văn
IV Củng cố và hướng dẫn về nhà
1 Củng cố:
- Nắm được vai trò của yếu tố BC trong VBNL
- Biết nhận biết và phân tích tác dụng của yếu tố BC trong văn NL
2 Huớng dẫn về nhà:
- Học thuộc phần ghi nhớ
- BTVN: bài 3 tr.98