GIAO AN DAI SO 10

Gợi ý Về Ph ơng Pháp Dạy Học Cơ bản dùng phơng pháp gợi mở, vấn đáp thông qua các hoạt động điều khiển t duy IV.. Hoạt động 2:Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên - Học sinh nh

Trang 1

Ngày soạn: 5/08/2006

Ngày dạy :

Tiết 1,2

Chơng 1 : Tập Hợp Mệnh Đề Bài 1: Mệnh Đề Và Mệnh Đề Chứa Biến

I.Mục Tiêu

1 Về kiến thức

• Biết thế nào là một mệnh đề, mệnh đề phủ định của một mệnh đề

• Biết đợc mệnh đề kéo theo, mệnh đề đảo, mệnh đề tơng đơng

• Biết kháI niệm mệnh đề chứa biến

• Biết kí hiệu phổ biến và kí hiệu tồn tại

2 Về kỹ năng

• Biết lấy ví dụ về mệnh đề, mệnh đề phủ định của một mệnh đề cho trớc, xác

định đúng sai của của mệnh đề trong những trờng hợp đon giản

• Nêu ví dụ về mệnh đề kéo theo và mệnh đề tơng đơng

• Biết lập mệnh đề đảo của một mệnh đề cho trớc

3 Về t duy

rèn luyện kỹ năng suy luận, hợp logic

II Chuẩn Bị Ph ơng Tiện Dạy Học

1 Thực Tiễn

- Học sinh đã gặp những mệnh đề trong toán học

2 Phơng Tiện

-Sách giáo khoa, thớc kẻ, phấn màu

III Gợi ý Về Ph ơng Pháp Dạy Học

Cơ bản dùng phơng pháp gợi mở, vấn đáp thông qua các hoạt động điều khiển t duy

IV Tiến Trình Bài Học Và Các Hoạt Động

-HS có thể cho ví dụ nh sau: -Yêu cầu học sinh nêu lên một vài khẳng

Trang 2

Hoạt động 2:

Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên

- Học sinh nhận xét tính đúng sai của

-Nêu ví dụ về mệnh đề kéo theo

“ Nếu Tứ giác ABCD là hình chử nhật thì tứgiác đó có hai đờng chéo bằng nhau”

-Định Nghĩa mệnh đề Tính đúng sai củamệnh đề

chia hết 3 và chia hết cho 4”

Q⇔ P: “ 36 chia hết cho 3 và chia hết

cho 4 nếu và chỉ nếu 36 chia hết cho

12”

ii) P là mệnh đề đúng, Q là mệnh đề

đúng; Q⇔ P là mệnh đề đúng

-Nêu vấn đề-Nêu Định nghĩa mệnh đề tơng đơng

- yêu cầu học sinh làm (H3)

r(x,y) = “ x + y là một số chẵn “, x,y ∈ Z

- Các câu nh ví dụ trên là mệnh đề chứa biến

- Yêu cầu học làm làm (H4)

Hoạt động 5: Kí hiệu ∀,∃

Trang 3

- Mệnh đề “ Với mọi số nguyên n, thì

- giao nhiệm vụ

Hoạt động 6: phủ định của mệnh đề có chứa kí hiệu ∀,∃

- hs làm HĐ7

- “ Có một bạn trong lớp em không có máy tính-Nêu ví dụ- Nêu cách lập mệnh đề phủ định

-giao nhiệm vụHoạt động 7:

- làm bài tập 3, 4, 5

Hd:

4 Mệnh đề P(5): “ 2

5 −1 chia hết cho 4” là mệnh đề đúng, mệnh đề P(2) là mệnh đề sai

5 a) ∃ ∈n N, n2−1 không phảI là bội của 3

b) ∃ ∈x R, x2− + ≤x 1 0

c) ∀ ∈n N, 2n +1 là hợp số

d) ∃ ∈n N, 2n < +n 2

-Giao nhiệm vụ

- Tổ chức cho học sinh làm bài tập-Hớng dẫn

- sửa bài giảI của học sinh

Trang 4

• Hiểu rõ một số phơng pháp suy luận toán học

• Nắm vững các phơng pháp chứng minh trực tiếp và chứng minh bằng phảnchứng

• Biết phân biệt giả thiết và kết kuận của định lí

• Biết phát biểu mệnh đề đảo, định lí đảo.biết sử dụng các thuật ngữ:” Điều kiệncần, điều kiện đủ” “ điều kiện cần và đủ” trong các phát biểu toán học

• Chứng minh một số mệnh đề bằng phơng pháp phản chứng hoặc chứng minhtrực tiếp

3 Về t duy

1 Thực Tiễn

- Các định lý đã học

2 Phơng Tiện

Dùng suy luận và những kiến thức đã

biết để đi đến mâu thuẫn

-Hs chứng minh

- Cho học sinh xét một ví dụ

- Nhận xét : Định lý có thể phát biểu lại “với mọi số tự nhiên n, nếu n là số lẻ thì2

“∀ ∈n N,nếu n2 là 1 số chẵn thì n cũng làmột số chẵn”

“Trong mặt phẳng, cho hai đờng thẳng a

và b song song với nhau Khi đó mọi ờng thẳng cắt a thì phảI cắt b”

đ-Hoạt động 2:

Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên

Trang 5

-Giao nhiệm vụ: làm H3.

Làm các bài tập 7,8,910 sgk-Hớng dẫn và sữa bài làm của học sinh

V Củng Cố

Phép chứng minh phản chứng

- Giả sử tồn tại x thuộc X mà P(x) đúng và , tức là mệnh đề (1) là mệnh đề sai

Dùng suy luận và những kiến thức đã biết để đi đến mâu thuẫn

• Hiểu rõ một số phơng pháp suy luận toán học

• Nắm vững các phơng pháp chứng minh trực tiếp và chứng minh bằng phảnchứng

• Chứng minh một số mệnh đề bằng phơng pháp phản chứng hoặc chứng minhtrực tiếp

Trang 6

3 Về t duy

1 Thực Tiễn

- Các định lý đã học

2 Phơng Tiện

B1: Kiểm Tra Bài Cũ

Nêu phơng pháp chứng minh bằng phản chứng

Chứng minh định lý sau bằng phơng pháp phản chứng

a Nếu a + b < 2 thì một trong hai số a và b nhỏ hơn 1

b Một tam giác không phải là tam giác đều thì nó có ít nhất một góc (trong) nhỏ hơn 600

c Nếu x ≠ -1 và y ≠ -1 thì x + y + xy ≠ -1

2: Nội Dung Bài Mới

Tiết 1

-Trả lời các câu hỏi của giáo viên

-Ôn tập cho học sinh các kiến thức của bài

1 và bài 2:

-Mệnh đề, định lý-Phát biểu một định lý bằng ngôn ngữ điềukiện cần, điều kiện đủ; điều kiện cần và đủ

- Học sinh trình bày lời giảI các bài tập

lên bảng -Giao nhiệm vụ: Gọi học sinh lên bảng trìnhbày các bài tập từ 12 21 trong sách giáo khoa

-Đối với mỗi bài tập, phân tích cách giảI vàchỉ ra các chổ sai(nếu có)

Tiết 2

- Chép bài tập

-Đọc và nêu thắc mắc về đầu bài

- Định hớng cách giảI bài toán

B1: Nếu 2003

2 −1 là số nguyên tố thì 16

là số chính phơng Mệnh đề này đúng

B2

a/ giả sử a.b chia hết cho 7 và a, b đều

không chia hết cho 7 khi đó, ta có a.b

không chia hết cho 7 vì 7 là số nguyên

a) Chứng minh rằng : Nếu a.b  7 thì a 

7 hoặc b  7 b) CMR nếu n không phải là 1 số chính

phơng thì n là một số vô tỷ

Trang 7

B3: Nếu một số không chia hết cho 3 và

số kia chia hết cho 3 thì tổng bình

ph-ơng của hai số đó chia hết cho 3 Giả sử

cả và n đều không chia hết cho 3 Nếu

m=3k+1 hoặc m=3k+2 thì 2

m chia 3 d

1 thành thử m2+n2 chia 3 d 2

Suy ra điều phảI chứng minh

c) CMR nếu ∆ABC có hai phân giác trong bằng nhau thì ∆ABC cân

( Định lý Stainer Lemuse )

Bài 3 Hãy phát biểu và chứng minh định lý đảo

của định lý sau nếu có rồi sử dụng thuật ngữ điềukiện cần và đủ để phát biểu gộp cả hai định lý thuận và đảo:

“ Nếu m, n là hai số nguyên dơng và mỗi số đều chia hết cho 3 thì tổng m2+n2 cũng chi hết cho 3”

Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên

-Đọc bài và nghiên cứu cách giải

-Độc lập tiến hành giảI toán

-Thông báo kết quả

-chính xác hóa lời giải

- Giao nhiêm vụ và theo dõi hoạt động của họcsinh

- Nhận xét và chính xác hóa lời giảI của học sinh

- Đa ra lời giảI ngắn gọn nhất

• Hiểu rõ kháI niệm tập hợp, tập con, hai tập hợp bằng nhau

• Hiểu các phép toán giao của hai tập hợp, hợp của hai tập hợp, hiệu của hai tậphợp, phần bù của hai tập hợp

• Sử dụng đúng các kí hiệu

• Biểu diễn tập hợp bằng hai cách: Liệt kê các phần tử, hoặc chỉ ra các tính chất

đặc trung của các phần tử trong tập hợp

• Vận dung các kháI niệm tập con, hai tập hợp bằng nhau vào giảI bài tập

• Thực hiện đợc các phép toán lấy giao của hai tập hợp, hợp của hai tập hợp, phần

bù của một tập con trong những ví dụ đon giản

Trang 8

• Biết dùng biểu đồ Ven để biểu diễn giao của hai tập hợp, hợp của hai tập hợp,phần bù của hai tập hợp.

3 Về t duy

1 Thực Tiễn

- Các định lý đã học , các khai niệm tập hợp đã học ở cấp 2

2 Phơng Tiện

Viết lại các tập sau bằng cách liệt kê phần tử:

* Tập hợp là một khái niệm cơ bản của toán

12 } > Hỏi A è B hay B è A

- Định nghĩa tập hợp bằng nhauH4: Xét định lý “ Trong mặt phẳng, tập hợp tất cả các điểm cách đều hai mút của một đoạn thẳng là trung trực của đoạn thẳng đó”

Đây có phảI là bài toán chứng minh hai tập hợp bằng nhau hay không? Nếu có, Hãy nêu hai tập

Trang 9

- Đây chính là bài toán chứng minh hai

tập hợp điểm bằng nhau

hợp đó

- Giới thiệu biểu đố Ven

- Cho ví dụ minh hoạ

a) xẻ [a;b]

b) x (1;5]ẻc) x [5;ẻ +Ơ )d) x (ẻ - Ơ ;5)

1) 1<x<=52) x<53) x>=54)1<=x<=55) 1<x<5

Hoạt động 4 Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên

a/ Giao Của hai tập hợp

- Giới thiệu các phép toán trên tập hợp

- Cho các ví dụ minh hoạ

H7: Gọi A là tập hợp các học sinh giỏi văn của trờng em, B là tập hợp các học sinh giỏi toán củatrờng em Hãy mô tả hai tập hợp A ∩ B và A∪B?

H8: Phần bù của của tập số hữu tỉ Q trong r là tập nào?

b/ Giả sử A là tập hợp các học sinh nam trong lớp, B

là tập hợp các học sinh trong lớp em, D là tập hợp các học sinh nam trong trờng em

Hãy mô tả các tập hợp C A ; B C AD

A B

Trang 10

• Hiểu rõ KháI niệm tập hợp, tập con,tập hợp bằng nhau

• Các phép toán trên tập hợp

• Vận dung các kháI niệm tập con, hai tập hợp bằng nhau vào giảI bài tập

• Thực hiện đợc các phép toán lấy giao của hai tập hợp, hợp của hai tập hợp, phần

bù của một tập con trong những ví dụ đon giản

• Biết dùng biểu đồ Ven để biểu diễn giao của hai tập hợp, hợp của hai tập hợp,phần bù của hai tập hợp

3 Về t duy

1 Thực Tiễn

- Các định lý, kháI niệm đã học

2 Phơng Tiện

Trang 11

C©u hái: Hai tËp hîp sau cã b»ng nhau hay kh«ng ? gi¶i thÝch.

- LiÖt kª tÊt c¶ c¸c tËp con cña A, B

1 ViÕt l¹i c¸c tËp sau b»ng c¸ch liÖt kª phÇn

b A = {x/x lµ béi nguyªn d¬ng cña 6}

B = { x/ x lµ béi nguyªn d¬ng cña 15 }

1

Trang 12

• Nắm đợc tầm quan trọng của số gần đúng, ý nghĩa của số gần đúng

• Nắm đợc thế nào nào là sai số tuyệt đối, sai số tơng đối, độ chính xác của số gần

đúng, biết dạng chuẩn của số gần đúng

• Biết cách quy tròn số, biết xác định các chữ số chắc của số gần đúng

• Biết dùng kí hiệu khoa học để ghi những số rất lớn và rất bé

3 Về t duy

• Rèn luyện kỹ năng suy luận, hợp logic

1 Thực Tiễn

- Các định lý, kháI niệm đã học

2 Phơng Tiện

Trang 13

B1 Kiểm Tra Bài cũ

B2 Nội Dung Bài Mới

Hoạt Động 1 Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên

3,14

π ≈ hay π ≈3,14159

2 1, 41≈ hay 1,414

- Giới thiệu Những số liệu dùng trong tính toán, đo đạc th-ờng không chính xác mà chỉ là những số gần

Giả sử a là giá trị chính xác của một đại

lợng và a’ là giá trị gần đúng của a thì

H2: Điều đó có nghĩa là chiều dài đúng

của cây cầu (kí hiệu là C) là một số nằm

Hoạt động 3 Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên

gần đúng a’ là tỉ số

' '

'

a a

-Định nghĩa sai số tơng đối

GV: Ngời ta thờng viết sai số tơng đối dới dạng phần trăm

- co ví dụGV: Số a đợc cho bởi giá trị gần đúng

Trang 14

Hoạt động 5 Chữ số chắc và cách viết chuẩn số gần đúng.

Cho số gần đúng a của số a với độ

chính xác d, trong số a, một chữ số đợc

gọi là chữ số chắc nếu d không vợt quá

na một đơn vị của hàng có chữ số đó

- Định nghĩa chữ số chắc

- cho ví dụ minh hoạ

- Giới thiệu dạng chuẩn của số gần đúng

• Biết cách quy tròn số, biết xác định các chữ số chắc của số gần đúng

• Biết dùng kí hiệu khoa học để ghi những số rất lớn và rất bé

3 Về t duy

• Rèn luyện kỹ năng suy luận, hợp logic

Trang 15

1 Thực Tiễn

- Các định lý, khái niệm đã học

2 Phơng Tiện

Cơ bản dùng phơng pháp gợi mở, vấn đáp thông qua các hoạt động điều khiển t duyChia nhóm nhỏ học tập

B1 Kiểm Tra Bài cũ

B2 Nội Dung Bài Mới

Hoạt động 1: Tìm hiểu nhiệm vụ qua bài tập

Bài 3 : Chứng minh các mệnh đề sau là đúng bằng phơng pháp phản chứng:

a) Nếu a2 + b2≠ 0 thì một trong hai số a và b phải khác 0

b) Nếu a ≠ –2 và b ≠ 3 thì ab – 3a + 2b ≠ 6

c) Nếu x là số nguyên và x2 lẻ thì x cũng là số lẻ

d) Nếu x là số nguyên và x2 chia hết cho 3 thì x cũng chia hết cho 3

e) Nếu a + b > 0 thì một trong hai số phải lớn hơn 0

f) Một tam giác không phải là tam giác đều thì nó có ít nhất một góc trong nhỏ hơn

60o

g) Nếu tích hai số nguyên a.b chia hết cho 7 thì a hoặc b phải chia hết cho 7

h) Cho biết tất cả các số thực bao gồm hai loại số: hữu tỉ và vô tỉ Số hữu tỉ luôn códạng m

n , trong đó m, nlà số nguyên, n khác 0 và m

n tối giản CMR: 2, 3 lànhững số vô tỉ

1x/

Trang 16

A = {x E / x chia heỏt cho 2∈ }

B = { x E / x chia heỏt cho 3∈ }

 Đọc hoặc t đề cho học sinh

 Giao nhiệm vụ cho từng nhóm

Hoạt động 2.

 Độc lập tiến hành giảI toán

 Thông báo kết quả cho giáo viên khi

đã hoàn thành nhiệm vụ

 Chính xác hoá kết quả

 Theo dõi hoạt động của học sinh

 Nhận và chính xác hoá kết quả của haihọc sinh đầu tiên hoàn thành nhiệm vụ

Trang 17

Ngµy so¹n : 23 – 9 – 2006

Ngµy day:

Trường THPT Tam Phước

Lớp :

Họ và Tên :

-Đề kiểm tra ( 1 tiết ) Đề số :

I. Trắc nghiệm ( 4đ ) :

Câu 1: Cho tập hợp A = { - 2 ; - 1; 0; 1; 2 }

Hãy viết tập hợp A dưới dạng A = { x ∈ X / P(x) }?

A) A = { x ∈ R / - 2 ≤ x ≤ 2 } B) A = { x ∈ Z / - 2 ≤ x ≤ 2 }

C) A = { x ∈ Q / - 2 ≤ x ≤ 2 } D) A = { x ∈ N / - 2 ≤ x ≤ 2 }

Câu 2 : Cho mệnh đề chứa biến “ P(x) : x 2 = x + 2 , x ∈ Z” Tìm tập hợp các số x để P(x)

là mệnh đề đúng

A) { 1 ; 2 } B) { -1; 2 } C) { 1; -2 } D) { -1; -2 }

Câu 3 : Mệnh đề nào sau đây sai ?

A) n là số nguyên tố và n > 2 ⇒ n là số lẻ

B) n ∈ N và n chia hết cho 2, 3, 4⇒ n là số nguyên tố

C) n ∈ Z và n chia hết cho 5 ⇒ n 2 chia hết cho 5

D) ∃ n ∈ N, n 2 – 1 chia hết cho 6

Câu 4: Tìm mệnh đề đúng ?

A) Đường tròn có một tâm đối xứng và một trục đối xứng

B) Hình chữ nhật có hai trục đối xứng

C) Tam giác ABC vuông cân ⇔ ∧

A = 45 0

D) Hai tam giác vuông ABC và A’ B’ C’ có diên tích bằng nhau ⇔ ∆ABC = ∆

A’B’C’

Câu 5 : Chứng minh định lí “ a, b ∈ R ; a + b ≥ 0 ⇒ a ≥ 0 hoạc b ≥ 0” ta sử dụng

phương pháp chứng minh bằng phản chứng

Bước 1 : Giả sử a < 0 và b < 0

Bước 2 : a < 0 và b < 0 ⇒ a+ b < 0 ( trái gt a + b ≥ 0)

Bước 3 : Kết luận “ Nếu a + b ≥ 0 thì cả hai số a và b là số dương”

Bài giải trên đúng hay sai ? Nếu sai thì sai ở đâu ?

A) Đúng B) Sai từ bước 1 C) Sai từ bước 2 D) Sai ởø bước 3

Trang 18

Tiết 14-15-16 : Đại cương về hàm số

I Mục tiêu:

1/ Về kiến thức:

Học sinh nắm được khái niệm hàm số, tập xác định, đồ thị và các khái niệm đồng biến, nghịch biến, hàm số chẵn, hàn số lẻ cùng với các tính chất của chúng

2/ Về kỷ năng:

- Tính được giá trị của hàm số tại biến x

- Thành thạo việc tìm tập xác định của hàm số

- Thành thạo các bước để khảo sát một hàm số đồng biến, nghịch biến trên khoảng (a;b) và xét tính chẵn lẻ của hàm soá.

4/ Về thái độ:

- Cẩn thận, chính sác

- Thấy được sự gần gũi giữa toán học và thực tế

II Tiến trình lên lớp:

Tiêu đề	Tập hợp mệnh đề
Người hướng dẫn	GV: Trần Thị Liên Hương
Trường học	Trường THPT Tam Phước
Thể loại	Bài giảng
Năm xuất bản	2006
Thành phố	Việt Nam

Định dạng
Số trang	31
Dung lượng	790 KB