ĐẠI số 7 tỉ lệ THỨC

Hãy viết một tỉ số nữa để 2 tỉ số này lập thành một tỉ lệ thức?... Bằng cách tương tự, từ đẳng thức a... Muốn từ đẳng thức: a.

KIỂM TRA BÀI CŨ

Tỉ số của hai số a, b ( b≠0) là gì?

Tỉ số của hai số a, b ( b≠0) là thương của phép chia a cho b

So sánh các tỉ số sau:

1, 2 4

21 17, 5

a b

Kí hiệu hay a:b

ĐÁP ÁN

KIỂM TRA BÀI CŨ

15 12,5

21 17,5

b v

1,2 4

1,8 6

1,8 18 3 = =

6 = 3

suy ra 1, 2 4

1,8 = 6

21 = 7

12,5 125 5 17,5 175 7 = =

15 12,5

21 17,5 =

vì

suy ra

Đẳng thức là 1, 2 4

1,8 = 6 Đẳng thức là

một tỉ lệ thức

15 12,5

21 17,5=

Bài 7: TỈ LỆ THỨC

1 Định nghĩa

Ví dụ: Tỉ lệ thức còn được viết 15 12,5 15:21=12,5:17,5

21 17,5 =

15 12,5

21 17,5 =

Ngoại tỉ

Trung tỉ

1,2 : 1,8 = 4 : 6

Ngoại tỉ

Trung tỉ

?1 Từ các tỉ số sau đây có lập được tỉ lệ thức

hay không?

, : 4 à : 8

, 3 : 7 à 2 : 7

, 3 : 7 à 2 : 7

, : 4 à : 8

2 2 1 1 : 4

5 = × =5 4 10

Ta có

:8

5 = × = 5 8 10

3 : 7

− = − × = −

Ta có

Suy ra

Suy ra

Lập được tỉ lệ thức Không lập được tỉ

lệ thức

= − × = −

Bài toán: Cho tỉ số 2:5 Hãy viết một tỉ số nữa

để 2 tỉ số này lập thành một tỉ lệ thức?

Bài 7: TỈ LỆ THỨC

1 Định nghĩa

2.Tính chất

Xét bài toán: Từ tỉ lệ thức , ta có thể suy ra

18.36=24.27 không ?

27 = 36

18 24

27 = 36

Xét tỉ lệ thức

Nhân hai tỉ số của tỉ lệ thức này với tích: 27.36 .Ta được:

27.36 27.36

27 × =36 ×

Hay 18 36 = 24 27

Vậy: 18 24

27 = 36

18 27

24 36

?2 Bằng cách tương tự, từ tỉ lệ thức , ta có thể

suy ra a d = b c không ?

a

b

c ddd

c

d

=

Giải

Ta nhân hai tỉ số của tỉ lệ thức

trên với tích nào?

Nhân hai tỉ số của tỉ lệ thức trên với tích b d Ta được:

.

a b

c ddd

c d

= (b d) (b d)

Hay: a d = c b

Vậy a

b

c ddd

c d

=

a

d

b = c

1 Định nghĩa

2.Tính chất

Bài 7: TỈ LỆ THỨC

Xét bài toán: Từ đẳng thức 18.36=24.27 , ta có thể suy

ra được tỉ lệ thức không18 24 ?

27 = 36

27.36 = 27.36

Xét đẳng thức 18.36=24.27

Chia hai vế của đẳng thức này với tích: 27.36 .Ta được:

27 = 36 24

Vậy 18.36=24.27 18

27 = 36 24

Bằng cách tương tự, từ đẳng thức a d = b c , ta có thể suy ra tỉ lệ thức a không ?

b

c ddd

c

d

=

?3

Chia hai vế của đẳng thức cho tích

nào?

Giải

Chia hai vế của đẳng thức cho tích b d Ta được:

a.d b.d b.d

b.c

=

b

c ddd

c d

=

b

c ddd

c

d

=

Muốn từ đẳng thức:

a d = b c

Suy ra tỉ lệ thức

Ta làm như thế nào?

a c

b

dddd

=

Muốn từ đẳng thức:

a d = b c

Suy ra tỉ lệ thức

Ta làm như thế nào?

d c

b a

=

Muốn từ đẳng thức:

a d = b c

Suy ra tỉ lệ thức

Ta làm như thế nào?

=

d b

c

a

ad = bc

a c

c = a

Như vậy, với a, b, c, d ≠ 0 từ một trong năm đẳng thức sau đây ta có thể suy ra các đẳng thức còn lại:

Bài tập: Lập tất cả các tỉ lệ thức có thể từ đẳng thức sau:

6.63 9.42 =

6 42

9 = 63 6 9

42 = 6

b

c

ddd

c

d

=

a:b=c:d =

15 21

12,5 17,5 a,d: ngoại tỉ

b,c: trung tỉ

a b

c d

c d

=

⇒ a.d=b.c

a.d=b.c a

b

c d

c d

c

c d

b d

= d c

c a

b

=

d b

c a c

=

Suy ra

c

a.d

a =

d

b.c

a

b.c

d =

;

;

Ngoại tỉ = Tích trung tỉ

Ngoại tỉ đã biết

Trung tỉ = Tích ngoại tỉ

Trung tỉ đã biết

a

b

c ddd

c

d

= a d = b c

Bài tập: Tìm x trong tỉ lệ thức:

x

27

-2 3,6

=

Đáp án: (-2).27

3,6

x = = -15

0,5 4 0,2

x = = 10

a,

b,