Ván bài lật ngửa 1

nh ng tôi không mang theo đây... Đúng ra, Luân xin làm vi c đó.. Luân chào ơng linh m c, nh n tên mình.. Nh ng Luân không làm theo ý Nhu... Đ ng nào Luân cũng không thoát kh i Nhu.. Tôi

Ph n 1 ầ Con nuôi c a Giám m c ủ ụ

Ph n 1 - Chầ ương 1

Kh u m c-xim [1] trên miarađo [2] v n ti p t c nh đ n T cao, gi ng cẩ ắ ẫ ế ụ ả ạ ừ ọ ụ

c c a nó càng hách d ch, l n át ti ng n r th t căng c a hàng trăm súng

trường, ti u và trung liên khác Gi a đêm t i, đ n c a nó v ch m t để ữ ố ạ ủ ạ ộ ường đỏ

i, x t khu trung tâm kh i vòng ngoài đ n đã b quân ta tràn ng p Cũng t

miarađo, th nh tho ng m t qu l u đ n O.F n xòe sáng r c lao xu ng vùngỉ ả ộ ả ự ạ ụ ự ốbóng đen và ti p li n ti ng n “oành” thách th c.ế ề ế ổ ứ

Luân xem đ ng h tay: 1 gi 25 Tr n đánh đã kéo dài h n ti ng đ ng h r i.ồ ồ ờ ậ ơ ế ồ ồ ồ

Ti u đoàn ch l c c a anh – ti u đoàn 420 – nh n nhi m v h đ n Bi n Tể ủ ự ủ ể ậ ệ ụ ạ ồ ệ ạ trong chi n d ch gi i phóng tuy n kinh Ph ng Hi p Đ n Bi n T ph trách hế ị ả ế ụ ệ ồ ệ ạ ụ ệ phòng th nam huy n l , là căn c c p đ i đ i m nh nh t Khu đ n chia làm baủ ệ ỵ ứ ấ ạ ộ ạ ấ ồ

c m lô c t, gi a có m t đ n xây đá M t trung đ i Âu Phi th n i xung y uụ ố ữ ộ ồ ộ ộ ủ ơ ế

nh t, ba trung đ i BVN [3] th ba c m lô c t Ch 5 phút sau khi b c phá mấ ộ ủ ụ ố ỉ ộ ở rào, ti u đoàn 420 đã làm ch ba c m lô c t Nh ng ti u đoàn không th ti pể ủ ụ ố ư ể ể ế

c n b n Âu Phi ch vì cái miarađo quái ác kia.ậ ọ ỉ

Nh ng cáng thữ ương binh ì p l i trên ru ng – mùa khô b t đ u h n tháng nay,ọ ộ ộ ắ ầ ơsong đám ru ng quanh đ n Bi n T l t vào ch trũng, v n còn sình nhão M iộ ồ ệ ạ ọ ỗ ẫ ỗ

l n cáng thầ ương binh qua m t anh, Luân x n xang nh n m trên ki n l a.ặ ố ư ằ ổ ể ử

Ti ng súng quanh đây, có v đã ng ng Nghĩa là các đ n v đ a phế ẻ ư ơ ị ị ương đã thu

x p g n hàng ch c đ n và lô c t l Trong khi đó, “anh Hai 420” ch a “tính s ”ế ọ ụ ồ ố ẻ ư ổ xong đ n Bi n T ồ ệ ạ

Luân li c ch ng Vũ Thế ừ ượng Ánh sáng c a h a khí t ng ch p lóe lên gủ ỏ ừ ặ ươ ng

m t ngặ ười chính tr viên – hàm anh n i v ng Nh ng t i s ch huy tr n đánhị ổ ồ ư ạ ở ỉ ậhôm nay còn có m t nhân v t cao h n: L u Khánh Ông mang c p ch c Liênộ ậ ơ ư ấ ứtrung đoàn phó, đ c phái viên c a B t l nh phân liên khu.ặ ủ ộ ư ệ

L u Khánh ng i b p phía sau m t công s đ t, mùi bùn n c mũi Quanh ông,ư ồ ẹ ộ ự ấ ựmáy ragônô quay n ng n , ma-níp c a hi u thính viên gõ liên h i C m vuông,ặ ề ủ ệ ồ ằrâu c o nh n nh ng v n đ l i m t v t xanh ch y t mang tai L u Khánhạ ẵ ư ẫ ể ạ ộ ệ ạ ừ ưnghiêm ngh gi ng nh truy n thuy t v ông ta: cị ố ư ề ế ề ười m t ph n mộ ầ ười mép, hà

ti n l i đ n m c ngôn ng c a ông ch quanh qu n có: , không, thôi đệ ờ ế ứ ữ ủ ỉ ẩ ừ ược, h ,ử coi ch ng ừ

- Anh Sáu i!ơ

R t cu c r i Luân ph i c t ti ng :ố ộ ồ ả ấ ế

- Cái gì? - L u Khánh không r i cái miarađo, h i c c l c.ư ờ ỏ ộ ố

- Cho tôi vô - Luân cũng dè x n l i nói.ẻ ờ

Quy n, cán b truy n tin, có dáng m t h c trò, nhân lúc ngh tay, châm ch c Sa :ế ộ ề ộ ọ ỉ ọ

- R i anh Sáu coi, th ng Sa thông đ ng v i anh B y ồ ằ ồ ớ ả

- Nó vô tr i, k lu t! – L u Khánh l nh lùng.ạ ỷ ậ ư ạ

- Anh Quy n phá em đó – Sa x u m t.ế ị ặ

- Đ coi - Vũ Thể ượng d m d a thêm.ậ ọ

Luân và Sa trườn sát m t ru ng Ch c ch c m t viên c i c 60 ly m côi,ặ ộ ố ố ộ ố ỡ ồ

m t viên m t-ta bay xè xè, ghé ho c trộ ọ ặ ước ho c bên hông h , mi ng văng ràoặ ọ ểrào

Sa trườn vài thướ ạc l i nhìn Luân

trưởng? R i văn phòng ti u đoàn v ch ngh , Sa l m b m mãi “Đi u này ph iờ ể ề ỗ ỉ ầ ầ ệ ả làm đ n g i lên khu m i xong” Sa h i han, bi t ti u đoàn trơ ử ớ ỏ ế ể ưởng tên B y Luân,ảthu c lo i “xung phong trộ ạ ước lính” Gi a lúc Sa r u rĩ thì có l nh g i: S a so nữ ầ ệ ọ ử ạ

đi “công tác” v i anh B y.ớ ả

- i, thì cũng “c m nỐ ơ ước, trà lá” v y thôi ậ

Sa t ng bi t vai trò c a các “ti u đ ng” theo “phò” các ch huy B i v y, c u uừ ế ủ ể ồ ỉ ở ậ ậ ể

o i xu ng nhà b p xin đả ố ế ường, trà

- Không có! – Trưởng qu n tr ti u đoàn xua tay đu i Sa.ả ị ể ổ

- Th ng nh này ghi n trà t i gi c r i! – Anh ta còn ném theo Sa m t câu nh nằ ỏ ề ớ ấ ồ ộ ậ xét đ c đ a.ộ ị

- Tôi mà ghi n! Tôi xin cho ti u đoàn trề ể ưởng đó

Sa quay l i nghinh anh qu n tr ạ ả ị

- Ti u đoàn trể ưởng đâu bi t u ng trà, đ ng có x o!ế ố ừ ạ

Qu n tr trả ị ưởng ong óng Sa không tin l i anh ta.ờ

Tưởng ti u đoàn trể ưởng đi công tác r n r n, r r , ai dè t ng c ng có ba “ch ”:ầ ầ ộ ộ ổ ộ ư

ti u đoàn trể ưởng, Quy n và Sa Quy n là trung đ i phó truy n tin, song h cóế ế ộ ề ễ

người thay ng i maníp thì anh ta xung phong chèo xu ng.ồ ở ồ

Xu ng r i Bi n B ch, xuôi Sông Đ c L i d ng gió thu n, h c m trồ ờ ể ạ ố ợ ụ ậ ọ ắ ước mũi

xu ng hai tàu d a nồ ừ ước thay bu m Xu ng lao vun vút S p t i, h ghé Xóm S ồ ồ ụ ố ọ ở

- Chú Quy n vo g o, chú Sa nhúm l a ế ạ ử

Luân phân công cho hai người Anh xách c n câu ra ru ng.ầ ộ

H không vào nhà dân mà n u nọ ấ ướng ngay b sông Luân mang v c ch cở ờ ề ả ụ con cá lóc B a c m r t tữ ơ ấ ươm tât

Sa b t đ u thích ti u đoàn trắ ầ ể ưởng C u đã tin l i qu n tr trậ ờ ả ị ưởng: Ti u đoànể

trưởng không trà lá gì ráo

Đêm đó, h theo R ch R p, nép sát th tr n Cà Mau, vòng qua kinh xáng Đ iọ ạ ậ ị ấ ộ

T hôm đó, Sa d đ n năm sáu tr n Bây gi có ai h i “làm liên l c khoáiừ ự ế ậ ờ ỏ ạ

không” thì c u cậ ười nhe chi c răng lòi x :ế ỉ

- Nh t tr n đ i!ấ ầ ờ

G n t i rào, b ng Luân n m l i Sa s quính :ầ ớ ỗ ằ ạ ợ

- “B ” r i h anh B y?ị ồ ả ả

Luân không tr l i, m t loáng sau anh trả ờ ộ ườn ngang Sa Té ra anh c i h t qu nở ế ầ

áo, ch gi kh u “Côn” n i b ng Tác ngỉ ữ ẩ ơ ụ ười nh thó, da h i ngăm, Luân ti p v iỏ ơ ệ ớ màu tr i.ờ

Kh u m c-xim “ c c” ti p t ng ba viên m t.ẩ ắ ụ ụ ế ừ ộ

- Th ng Tây nào b n khá quá! – Luân nh n xét.ằ ắ ậ

Ti u đoàn phó – m t ngể ộ ười cao lêu nghêu, anh đi khom mà y người ta s ng l ngổ ư – tóm t t tình hu ng tr n đánh: di t và b t s ng ba trung đ i ng y, nh ng ch aắ ố ậ ệ ắ ố ộ ụ ư ư

- Cho tôi m t kh u VB [4] - Luân b o.ộ ẩ ả

Người ta chuy n đ n anh kh u súng mút, m y qu trômblông Anh g n quể ế ẩ ấ ả ắ ả trômblông vào qu ng đ u súng, giặ ở ầ ương súng ng m miarađo, l y c ly.ắ ấ ự

Sa v a theo dõi ti u đoàn trừ ể ưởng, v a li c đám tù binh, có v nh mu n nói: cácừ ế ẻ ư ố

người th y ti u đoàn trấ ể ưởng c a tôi không?ủ

- T t c nép kín phía trong tấ ả ường!

Ra l nh d t, Luân b m cò Qu trômblông phóng lên không trung, gi ng cái đuôiệ ứ ấ ả ốsao ch i Nó r i ngay nóc miarađo, m t ti ng n không l n l m và li n sau đó,ổ ơ ộ ế ổ ớ ắ ề

cái miarađo chìm trong ánh l a, mi ng không ng t hít hà thán ph c tài b n c aử ệ ớ ụ ắ ủ viên ch huy Vi t Minh mà m t thì v n cỉ ệ ắ ẫ ườ ười c i.

Khi quân ta hò reo xông vào đ n, Luân m i hi u t i sao h cồ ớ ể ạ ọ ười: anh tr nầ tru ng, chi c qu n qu n c ồ ế ầ ấ ổ

[1] M t lo i đ i liên.ộ ạ ạ

[2] M t lo i tháp canh lô c tộ ạ ố

[3] Bataillon Vi t Nam - Ti u đoàn Vi t Nam (thu c Liên hi p Pháp).ệ ể ệ ộ ệ

[4] M t lo i súng phóng l u.ộ ạ ự

Ph n 1 - Chầ ương 2

Luân và Vũ Thượng ng i mãi trồ ướ ấc t m b n đ tr i trên đ m Sau l ngả ồ ả ệ ư

h , cán b tham m u, chính tr , các đ i đ i trọ ộ ư ị ạ ộ ưởng, t t c đ u ch đ i ýấ ả ề ờ ợ

ki n c a ban ch huy Ch ng là B t l nh quy t đ nh m chi n d ch l n, ph iế ủ ỉ ẳ ộ ư ệ ế ị ở ế ị ớ ố

h p v i chi n trợ ớ ế ường chính Đi n Biên Ph Ti u đoàn 420 đệ ủ ể ược phân côngthanh toán các đ n n m gi a Ph ng Hi p và Cái Răng C c di n Đông Xuânồ ằ ữ ụ ệ ụ ệnăm nay thu n l i h n b t kỳ năm nào trậ ợ ơ ấ ước đây Toàn b l c lộ ự ượng tinh nhuệ

c a Pháp co c m v quanh các thành ph l n, m t s ph i d cu c hành quânủ ụ ề ố ớ ộ ố ả ự ộAtlăng [1], m t s ph i ti p ng cho B c B , gi mi n Tây Nam B ch y u làộ ố ả ế ứ ắ ộ ữ ề ộ ủ ếcác ti u đoàn ng y m i thành l p Ta có kh năng d y hàng m ng đ n bót, gi iể ụ ớ ậ ả ẫ ả ồ ả phóng h ng khu v c r ng.ằ ự ộ

Đã quá gi ăn – tu huýt th i hai l n r i – mà ch a ai ch u r i b n đ ờ ổ ầ ồ ư ị ờ ả ồ

- Trong tuy n này, t ng c ng 16 đ n và lô c t N u ta đánh b t đ n Nhà Th thìế ổ ộ ồ ố ế ứ ồ ờ

c tuy n s rã Cho nên, tôi đ ngh trinh sát li n đ n Nhà Th , có th cả ế ẽ ề ị ề ồ ờ ể ườ ng

t p, có th ch n chúng khi chúng ra kh i đ n, có th kỳ t p Hóa trang kínậ ể ặ ỏ ồ ể ậ

dưới ghe ch cá, b t th n xung phong - Luân g i ý các phở ấ ầ ợ ương án

- N u kỳ t p, chính anh giành đi theo ghe, ph i không?ế ậ ả

Vũ Thượng cười M i ngọ ườ ười c i theo Sa và Quy n ng i nhà b p cũng ngóế ồ ở ếnhau cười Vũ Thượng đoán trúng quá

- Thì - Luân p úng S b n l n c a anh càng khi n m i ngấ ự ẽ ẽ ủ ế ọ ườ ười c i to h n.ơ

- Báo cáo, có đi n kh n.ệ ẩ

Đ ng chí c y u h p t p bồ ơ ế ấ ấ ước qua sân, đ ng nghiêm Vũ Thứ ượng nh n đi n,ậ ệ

đ c v i r i trao cho Luân.ọ ộ ồ

- B T l n g i anh – Vũ Thộ ư ệ ọ ượng b o.ả

- Không ph i B t l nh Anh Dả ộ ư ệ ương Qu c Chính đi n, song b o “đ n ch anhố ệ ả ế ỗSáu Ú” t c là đ n Trung ứ ế ương c c ụ

- Ch c các anh mu n căn d n đi u gì đó - Vũ Thắ ố ặ ề ượng xem l i đi n.ạ ệ

- Cha! - Luân t c lắ ưỡi – Đang tri n khai mà ể

- Đi m t ngày m t đêm là t i B Đ p Làm vi c xong, quay v , trinh sát cũngộ ộ ớ ờ ậ ệ ề

ch a báo cáo k p v i anh đâu C yên trí mà đi – Vũ Thư ị ớ ứ ượng x p b n đ nói.ế ả ồ

- V y các đ ng chí tham m u chính tr nhà trao đ i thêm k ho ch Các đ iậ ồ ư ị ở ổ ế ạ ạ

đ i cho lính ngh ng i l y s c, trinh sát n m tình hình khu v c độ ỉ ơ ấ ứ ắ ự ược phân công

C n Th , Sóc Trăng t i nó còn m y ti u đoàn BVN v a hu n luy n xong,

m t trung đoàn Âu Phi quân s thi u Cho nên, các đ ng chí ph i tính đ nộ ố ế ồ ả ế nhi u tính hu ng, đánh ven l , chú ý pháo C m pháo 105 Ph ng Hi p g n đâyề ố ộ ụ ụ ệ ầthêm ba kh u 155 Các đ n đ u nh n thêm c i Đó là khí tài c a chi n tranhẩ ồ ề ậ ố ủ ếTri u Tiên, M vi n tr cho Pháp.ề ỹ ệ ợ

Khi các cán b r i s ch huy, Luân than th v i Vũ Thộ ờ ở ỉ ở ớ ượng :

- Tôi ng i ông L u Khánh rút 420 v b o v Trung ạ ư ề ả ệ ương c c quá!ụ

Vũ Thượng l c đ u :ắ ầ

- Không có lý Đang t p trung l c lậ ự ượng ra phía trước mà!

- Tôi mang theo t t c b n đ Bi t đâu các anh l i quy t đ nh đ a 420 lên Longấ ả ả ồ ế ạ ế ị ưTuy n, Nh n Ái, ho c xa h n, đ a h n lên Long Châu H u [2].ề ơ ặ ơ ư ẳ ậ

Luân ph n kh i tr l i vài phút sau anh đã ng i xu ng chi c tam b n cà rèm Saấ ở ở ạ ồ ố ế ả

và Quy n ế ướm th quai chèo Chi c tam b n r i b n, phóng đi ử ế ả ờ ế

[1] Pháp m chi n d ch Atlan Tuy Hòa.ở ế ị ở

[2] M t t nh cũ th i kháng chi n ch ng Pháp, g n ph n h u ng n sông H u c aộ ỉ ờ ế ố ầ ầ ữ ạ ậ ủ Long Xuyên và Châu Đ c.ố

Ph n 1 - Chầ ương 3

Luân b t tay anh T th t ch t Đã h n tám năm Luân m i g p l i anh T Soắ ư ậ ặ ơ ớ ặ ạ ư

v i h i đó, anh T m p h n đôi chút, song da v n ng, m t thâm qu ng và nh tớ ồ ư ậ ơ ẫ ủ ắ ầ ấ

là v n ho khúc kh c.ẫ ắ

Hai ngườ ỏi h i thăm nhau vài câu r i Luân xin phép đồ ược làm vi c Nhìn s cánệ ố

b ng i ch t nhà bên, Luân bi t sáng nay, anh T còn ti p có l c ch c kháchộ ồ ậ ế ư ế ẽ ả ụ

n a là ít Tr i t m b n đ vùng Ph ng Hi p lên bàn, Luân c m bút chì, ch vàoữ ả ấ ả ồ ụ ệ ầ ỉ

hướng 420 s t n công.ẽ ấ

- Th a anh, đây là đư ường xe Ph ng Hi p – C n Th ụ ệ ầ ơ

- Nh ng hôm nay tôi g p anh đ bàn chuy n khác! – Anh T ngăn Luân.ư ặ ể ệ ư

Luân s ng s Anh T tữ ờ ư ươ ười c i :

- Chuy n khác quan tr ng h n chuy n gi i phóng tuy n Ph ng Hi p Anh đ cệ ọ ơ ệ ả ế ụ ệ ọ

đi n này s rõ.ệ ẽ

B c đi n thứ ệ ượng kh n và tuy t m t c a Trung ẩ ệ ậ ủ ương Đ ng.ả

“Quy t tâm c a Trung ế ủ ương di t ch l c đ ch Đi n Biên Ph Các chi nệ ủ ự ị ở ệ ủ ế

trường c n kh n trầ ẩ ương ph i h p Sau th ng l i l n này, tình hình chính tr cóố ợ ắ ợ ớ ị

Dưới ánh đèn d u m m trong m t căn nhà l t gi a xóm lao đ ng bên kia C uầ ờ ờ ộ ọ ữ ộ ầ Bông, anh T truy n đ t các ch th kh n c p c a Thành y Luân ch a hi uư ề ạ ỉ ị ẩ ấ ủ ủ ư ể anh T là ai Dong d ng cao, da tr ng b t, m t trõm, th nh tho ng ôm ng c nénư ỏ ắ ệ ắ ỉ ả ự

c n ho c h xé ph i, l i luôn cơ ơ ồ ổ ạ ười đôn h u, nói không văn v - h i l n x nậ ẻ ơ ộ ộ

n a – nh ng d hi u, anh đã gieo n tữ ư ễ ể ấ ượng m nh trong Luân qua phong thái ungạdung gi a b n hữ ố ướng súng n r ổ ộ

Luân là m t trong nh ng ngộ ữ ười hăng hái nh t hôm đó Anh không đ ý l m cácấ ể ắphân tích tình hình c a anh T ủ ư

- Theo tôi, cái c n nh t hi n gi là súng Xin cho súng Có súng, chúng tôi tầ ấ ệ ờ ự

bi t li n cách đánh!ế ề

Luân đ t v n đ b p chát nh v y.ặ ấ ề ố ư ậ

Anh T nhìn Luân, v n tư ẫ ươ ười c i :

- Anh b n! N u chúng ta có đ súng thì hà t t ph i ng i đây bàn v i nhau cạ ế ủ ấ ả ồ ớ ả

bu i tr i “Cho tôi m t đi m t a, tôi s b y qu đ t cho mà xem” Hình nh câuổ ờ ộ ể ự ẽ ẩ ả ấ ưnói đó c a Acsimet [1] “Cho tôi súng, tôi s rủ ẽ ượ ọt b n Gra-xi [2] ch y v t giò lênạ ắ

c cho mà xem” Đ n lổ ế ượt anh b n, Acsimet th i nay!ạ ờ

Đ i v i Luân, cu c nói chuy n không l y gì làm thú v Tuy v y, sau đó, anhố ớ ộ ệ ấ ị ậ

được phái ra Hà N i và tr v Nam v i m t chuy n xe l a đ y súng đ n R iộ ở ề ớ ộ ế ử ầ ạ ồ anh quay ra Hà N i L n sau, chuy n xe l a đ y vũ khí ph i d ng l i Qu ngộ ầ ế ử ầ ả ừ ạ ả Ngãi – đường phía trong đã b Pháp chi m Th là Luân chuy n vũ khí b ngị ế ế ể ằ thuy n Anh công tác Phòng liên l c mi n Nam năm 1947.ề ở ạ ề

* * * * *

Là m t k s v a t t nghi p, Luân mang t t cao ng o c a s đông trí th c lúcộ ỹ ư ừ ố ệ ậ ạ ủ ố ứ

b y gi Su t th i gian h c đ i h c, Luân ít giao du V i anh, ki n th c và chấ ờ ố ờ ọ ạ ọ ớ ế ứ ỉ

ki n th c là cái đáng thu th p B i v y, m c dù quanh anh không khí chính trế ứ ậ ở ậ ặ ị sôi s c, Luân v n c m đ u h c Nh t đã đ b vào Đông Dụ ẫ ắ ầ ọ ậ ổ ộ ương, chi n tranhế

th gi i và Thái Bình Dế ớ ương càng lúc càng gay g t, Luân ch nghe mà không hắ ỉ ề

t thái đ Ngoài sách chuyên môn – anh theo ngành canh nông – anh gi i tríỏ ộ ả

b ng truy n trinh thám, món gi i trí đ n v i anh t lúc anh còn b c trung h cằ ệ ả ế ớ ừ ở ậ ọ

trường Chasseloup Laubat V th thao, anh ch i qu n v t – ch i khá gi i.ề ể ơ ầ ợ ơ ỏ

Sinh trưởng trong m t gia đình h i t g n nh đ t t c các đi u ki n đ độ ộ ụ ầ ư ủ ấ ả ề ệ ể ượ c

g i là “thọ ượng l u” – trí th c, Pháp t ch, đ o Thiên chúa – Luân, Robert Nguy nư ứ ị ạ ễ Thành Luân, l i thích l i s ng kh c kh Có th anh là con áp út – v con traiạ ố ố ắ ổ ể ềanh là út – ph i v i bà n i và h c ti u h c t i t nh l , cho nên Luân g n gũiả ở ớ ộ ọ ể ọ ạ ỉ ẻ ầ

h n so v i các anh ch , n p sinh hoat nông thôn.ơ ớ ị ế

Luân là người duy nh t trong gia đình không đ đ t bên Pháp S l a ch nấ ỗ ạ ự ự ọ

ngành c a anh hoàn toàn là m t c ch hi u đ : bà n i anh thích tr ng tr t Cònủ ộ ử ỉ ế ễ ộ ồ ọnói v nguy n v ng riêng, chính anh m ề ệ ọ ơ ước tr thành m t nhà trinh thám t –ở ộ ư

m t ngành th c t không có ch dùng Viêt Nam.ộ ự ế ỗ ở

C n nói thêm cho th t chính xác: anh không sang Pháp vì khi anh đ u tú tài,ầ ậ ậ

đường sang Pháp b chi n tranh làm gián đo n.ị ế ạ

Nh n xong b ng k s – l phát b ng u o i nh gu ng máy ch y c m ch ngậ ằ ỹ ư ễ ằ ể ả ư ồ ạ ầ ừ

c a nhà nủ ước Pháp Đông Dở ương Luân v Nam Chính trên chuy n xe l a chề ế ử ỉ thì th t ban đêm và kéo khá dài ngày đó, Luân b t đ u thay đ i cách suy nghĩ.ụ ắ ầ ổTình c m t b n h c n m chung “cút-s t” [3] v i anh, anh b n h c này tên làờ ộ ạ ọ ằ ế ớ ạ ọQuý, quê Nam Đ nh, sinh viên ngành y, s ng chung v i anh nhi u năm Đôngị ố ớ ề ở

Dương h c xá B ng m t d o, Quý b h c Tin đ n đ i trong b n h c: Quý lênọ ỗ ộ ạ ỏ ọ ồ ạ ạ ọchi n khu, theo ông Võ Nguyên Giáp Khi Luân ra Hà N i, ông Võ Nguyên Giápế ộkhông còn d y trạ ường Thăng Long, ngôi trường n i ti ng ph Ngõ Tr m,ổ ế ở ố ạ xong tên ông Giáp thì nghe b n h c r tai, đ y thán ph c.ạ ọ ỉ ầ ụ

Xe vào đ n ga Đò Lèn, Quý m i có m t trong toa G p Luân, Quý h i lúng túng.ế ớ ặ ặ ơNghĩa là Quý mua vé đi t Hà N i mà không lên xe t i ga Hàng C Có l tínhừ ộ ạ ỏ ẽtoán khá lâu, sau cùng Quý nói th ng v i Luân.ẳ ớ

Đúng nh tin đ n đãi, Quý lên Tuyên Quang, d l p quân chính, cùng nhi u h cư ồ ự ớ ề ọ sinh sinh viên khác Bây gi Quý vào Nam, liên l c v i Vi t Minh trong đó Quýờ ạ ớ ệ

k nhi u chuy n chi n khu, Luân thích nghe đ n n i, khi xe đ l i tránh máyể ề ệ ế ế ỗ ỗ ạbay ban ngày – thường gi a vùng r ng núi qu nh qu - anh cũng không r i Quýữ ừ ạ ẽ ờ

m t bộ ước

T i Sài Gòn, Luân trình di n t i S canh nông Giám đ c s v n là ngớ ệ ạ ở ố ở ẫ ười Pháp.Lão Tây th t th r u r u nhìn Luân Ng i dấ ế ầ ầ ồ ướ ải nh Qu c trố ưởng Pétain mà có

v lão v nh tai ngóng ti ng nói c a De Gaulle Còn phó giám đ c đã là m tẻ ể ế ủ ố ộ

người Vi t Ông ta đ b ng k s nông h c bên Pháp – t thu k s nông h cệ ỗ ằ ỹ ư ọ ừ ở ỹ ư ọ còn g i là Bác v t canh nông – làm phó giám đ c vì đ i s Nh t mu n nh v y.ọ ậ ố ạ ứ ậ ố ư ậ

Th c ra, ông ta ch a h bi t đ ng ru ng Vi t Nam ra sao G p Luân, ông taự ư ề ế ồ ộ ệ ặkhông nói gì v tr ng tr t mà thao thao h ng m y gi li n v thuy t “Đ i Đôngề ồ ọ ằ ấ ờ ề ề ế ạÁ”, v đ qu c hùng cề ế ố ường Đ i Nippon d n đ o các dân t c da vàng Phó giámạ ẫ ạ ộ

đ c ân c n m i m c Luân vi t báo Tân Á [4] Cu c tháo ch y kh i Phi Lu tố ầ ờ ọ ế ộ ạ ỏ ậ Tân, Mi n Đi n, Nam Dế ệ ương c a quân Nh t đủ ậ ược ông gi i thích nh là hoànả ưtoàn “m u m o”, y h t ông ta là hãng Domei [5] Ông ta hé cho Luân bi t ch ngư ẹ ệ ế ẳ bao lâu n a, Tr n Tr ng Kim s l p chính ph - chính ph Vi t Nam đ c l p –ữ ầ ọ ẽ ậ ủ ủ ệ ộ ậ

và ông ta s gi m t gh b trẽ ữ ộ ế ộ ưởng

Luân ch đ n s m t l n đó Anh đi h n v i Quý Hai ngỉ ế ở ộ ầ ẳ ớ ườ ộ ớ ội l i t i l i lui vùng

r ng Tr An Quý đã liên l c đừ ị ạ ược v i Kỳ b Vi t Minh Luân giúp Quý tìm vũớ ộ ệkhí R t khó, song h cũng mua đấ ọ ược vài kh u súng l a.ẩ ử

Người anh th năm c a Luân là lu t gia Jean Nguy n Thành Luân V c a Jeanứ ủ ậ ễ ợ ủcũng là m t ti n sĩ Lu t, thu c gi ng h l n B c Liêu: dòng h Tr n C haiộ ế ậ ộ ọ ọ ớ ở ạ ọ ầ ảliên h v i nhóm trí th c yêu nệ ớ ứ ước và thiên t lúc b y gi : Ph m Ng c Th ch,ả ấ ờ ạ ọ ạHuỳnh T n Phát, Nguy n văn Th ấ ễ ủ

Jean nhi u l n khuyên Robert ti p xúc v i các trí th c đó – h làm vi c dề ầ ế ớ ứ ọ ệ ướ ự i slãnh đ o c a các đ ng viên C ng s n đ tam Robert t ch i Jean lo ng i vìạ ủ ả ộ ả ệ ừ ố ạtrong trí th c Sài Gòn còn các nhóm khác mà khuynh hứ ướng khá ph c t p: nhómứ ạ

T Thu Thâu, nhóm H Vĩnh Ký, nhóm Nguy n văn Thinh, nhóm H văn Ngà –ạ ồ ễ ồ

k thì c a đ t Trôtkit, k thì c a phòng nhì Pháp, k thì thân Nh t Jean chẻ ủ ệ ứ ẻ ủ ẻ ậ ỉ

h t lo ng i khi b t g p Robert đ c “Tuyên ngôn c a Đ ng c ng s n”, v i vô sế ạ ắ ặ ọ ủ ả ộ ả ớ ố

g ch dạ ướ ằi b ng bút chì đ ỏ

* * * * *

R i Luân cũng hi u đồ ể ược anh T là ai Có l tr g c đ o Thiên chúa, anh Tư ẽ ừ ố ạ ư

gi ng Luân v nhi u m t, th m chí còn tr i h n n a Dân Tây – anh T tên làố ề ề ặ ậ ộ ơ ữ ưFrançois, v t b cái m t qu c t ch Pháp l n v trí cai tr đ u s , đi d y h c ki mứ ỏ ộ ố ị ẫ ị ị ầ ỏ ạ ọ ế

c m nh nh ng th y giáo “Annamit” ch có b ng s h c, vi t báo ch ng l iơ ư ữ ầ ỉ ằ ơ ọ ế ố ạ chính quy n Pháp, vào tù ra khám Là y viên y ban quân s kh i nghĩa Namề Ủ Ủ ự ở

kỳ năm 1940, anh T b truy nã, b b t, b tra t n và b k t án t hình N u khôngư ị ị ắ ị ấ ị ế ử ế

ph i là công dân Pháp và n u không có chi n tranh – đả ế ế ường liên l c t Đôngạ ừ

Dương v Pháp ngh n, b n án c a tòa đ i hình Sài Gòn không đề ẽ ả ủ ạ ược Giám qu cố [6] Pháp thông qua, đây là lu t l dành cho các b n án đ i v i công dân Pháp –ậ ệ ả ố ớthì anh T b đi u ra trư ị ệ ường b n t lâu r i.ắ ừ ồ

Luân tìm th y nhi u đi u ly kỳ trong vi c anh T vấ ề ề ệ ư ượt ng c: m t ngày tháng 3ụ ộnăm 1945, bu i sáng, còi báo đ ng Trong “xen-luyn” [7] t hình, anh T ch bi tổ ộ ử ư ỉ ế

cu c oanh t c c a Anh – M khi ch n m anh b ng rung rinh d d i cùng v iộ ạ ủ ỹ ỗ ằ ỗ ữ ộ ớ

m t ti ng n đi c tai Anh không trông th y gì c Khói trùm kín khu khám l n,ộ ế ổ ế ấ ả ớ

c a “xen-luyn” c a anh đ k nh L p t c, anh T trút b qu n áo tù,m c đ cử ủ ổ ề ậ ứ ư ỏ ầ ặ ộ

chi c qu n xà l n, v t nh y kh i khám Anh lao đ n đúng n i bom r i s t b cế ầ ỏ ụ ả ỏ ế ơ ơ ạ ứ

tường cao v i và ch m t cái lách mình, anh đã ngoài đọ ỉ ộ ở ường Lagrandiere Haihôm sau, thân th còn da b c xể ọ ương, ph i nh c nh i, anh T ch trì cu c h pổ ứ ố ư ủ ộ ọ cán b v i cộ ớ ương v bí th Thành y v a đị ư ủ ừ ược ch đ nh.ỉ ị

Và hôm nay, men con r ch B Đ p êm , Luân l ng nghe anh T không đ sótạ ờ ậ ả ắ ư ể

m t chi ti t Luân đ nh nh c l i đ xin l i chuy n h n tám năm trộ ế ị ắ ạ ể ỗ ệ ơ ước Song anhthôi Ch a ch c m t ngư ắ ộ ười nh anh T còn có th nh nh ng th y Luân bi tư ư ể ớ ữ ứ ấ ế

r ng anh T đang là y viên Trung ằ ư Ủ ương Đ ng, Thả ường v Trung ụ ương C c.ụ Luân còn bi t thêm: vài ngày n a anh T s nh n nhi m v Bí th Đ c y khuế ữ ư ẽ ậ ệ ụ ư ặ ủSài Gòn – Gia Đ nh, m t chi n trị ộ ế ường sôi đ ng trong bu i ti p giáp chi n tranhộ ổ ế ế

và hòa bình

[1] Archimède, nhà thông thái th i c đ i (287 - 212 trờ ổ ạ ước công nguyên)

[2] Gracey, t l nh quân đ i Anh.ư ệ ộ

[3] Couchette: toa có giường ng ủ

- Anh còn gi m y b c th c a Ngô Đình Th c không?ữ ấ ứ ư ủ ụ

Câu chuy n b ng nhiên tr m tr m Luân ti p nh n quy t đ nh c a Đ ng v iệ ỗ ầ ầ ế ậ ế ị ủ ả ớ

m t thái đ rõ ràng là mi n cộ ộ ễ ưỡng Các tr n đánh s p t i quanh C n Th ho cậ ắ ớ ầ ơ ặ phía b c l Cái S n v n ám nh anh T lúc r i c quan m t v Nam B , tr cắ ộ ắ ẫ ả ừ ờ ơ ậ ụ ộ ự

ti p c m quân c p ti u đoàn, Luân d hàng trăm tr n đánh, song không ph iế ầ ở ấ ể ự ậ ả lúc nào anh cũng th ng Các đ n v c a Pháp t ng cho anh n m mùi đau kh , khiắ ơ ị ủ ừ ế ổ Vĩnh Trà B n [1], khi Long Châu Hà, khi R ch Giá Cho nên, Luân đã dành

t t c th i gian h c t p nghiên c u, đi u tra các lo i th c đ a khác nhau, các đ iấ ả ờ ọ ậ ứ ề ạ ự ị ố

tượng đ ch khác nhau, quy t tâm tr thành m t cán b quân s chuyên nghi p.ị ế ở ộ ộ ự ệ

T 1951, ti u đoàn 420 – v i s b sung chính tr viên Vũ Thừ ể ớ ự ổ ị ượng, m t cán bộ ộ

xu t thân t th máy h i quân Pháp – đã trấ ừ ợ ả ưởng thành h n Chi n công c a ti uẳ ế ủ ể đoàn tr nên ni m hãnh di n c a toàn Phân liên khu Bên c nh các ti u đoànở ề ệ ủ ạ ể

307, 308, 311 l y l ng, ngẫ ừ ười ta b t đ u k thêm 420 Trắ ầ ể ước Đông Xuân

1953-1954, ti u đoàn 420 làm nhi m v c đ ng trên m t đ a bàn r ng l n.ể ệ ụ ơ ộ ộ ị ộ ớ Luân được đ b t trung đoàn phó Tình hình dề ạ ường nh s a so n cho ti u đoànư ử ạ ểtung hoành Bài hát c a nh c sĩ Quách Vũ có câu “ta th ng nh ch tre, ta th ngủ ạ ắ ư ẻ ắ

nh nư ước tràn” m y năm trấ ước b phê bình là “l c quan t u” nay có v không xaị ạ ế ẻ

s th t là bao nhiêu Gi a tình th “trăm năm có m t” nh v y, c p trên l i bànự ậ ữ ế ộ ư ậ ấ ạ

v i anh cung cách ho t đ ng lâu dài trong lòng đ ch!ớ ạ ộ ị

- Còn gi nh ng tôi không mang theo đây Mang theo làm gì cái th ữ ư ứ

Luân tr l i anh T , gi ng v a bu n v a b c.ả ờ ư ọ ừ ồ ừ ự

- Ý! – anh T cư ười đôn h u – Cái th đó quí l m đa Anh còn nh m i th nóiậ ứ ắ ớ ỗ ưcái gì không?

Luân ch nh mang máng.ỉ ớ

- Anh c ti p t c công vi c đang làm T t nhiên, anh ph i đ ít ra là m t n a thìứ ế ụ ệ ấ ả ể ộ ử

gi cho công vi c s p t i Văn phòng chu n b s n cho anh khá nhi u tài li u,ờ ệ ắ ớ ẩ ị ẵ ề ệ

g m báo cáo, báo chí, sách S công an, phòng quân báo B t l nh s cungồ ở ộ ư ệ ẽ

c p cho anh các m t tình hình Đi u anh c n gi k nh nguyên t c là khôngấ ặ ề ầ ữ ỹ ư ắ

ra các n i đó, nên chi n trơ ở ế ường Nam B quân đ ch đang ho t đ ng y u h nộ ị ạ ộ ế ơ

trước và có r t nhi u s h , tinh th n binh lính ng y l i càng hoang mang daoấ ề ơ ở ầ ụ ạ

đ ng trộ ước nh ng chi n th ng c a ta ”ữ ế ắ ủ

* * * * *

Cái c mà Giám m c đ a ph n Vĩnh Long Ngô Đình Th c vi t b c th đ u tiênớ ụ ị ậ ụ ế ứ ư ầcho Robert Nguy n Thành Luân khá bình thễ ường Năm đó, năm 1952, k s đi nỹ ư ệ René Nguy n Thành Luân qua đ i Paris – c Jean và Robert đ u không làmễ ờ ở ả ềsao d l ti n đ a cha đ n n i yên ngh cu i cùng đự ễ ễ ư ế ơ ỉ ố ược Ngay cái tin ông RenéNguy n Thành Luân m t, hai anh em đ u không hay, trễ ấ ề ước khi Robert nh nậ

được th c a Giám m c.ư ủ ụ

Giám m c đ a ph n g i th chia bu n v i ngụ ị ậ ử ư ồ ớ ười con c a m t tín đ - và b nủ ộ ồ ả thân người con cũng là m t tín đ - không ph i là vi c gì c n bàn cãi H n n a,ộ ồ ả ệ ầ ơ ữ không ai không bi t ông René Nguy n Thành Luân có m i giao h o cá nhân r tế ễ ố ả ấ thân m t v i ngậ ớ ười ch chăn giáo ph n – m t trong nh ng giám m c ngủ ậ ộ ữ ụ ườ i

Vi t Nam ít i lúc b y gi ệ ỏ ấ ờ

Năm Luân vào ban tú tài cũng là năm Ngô Đình Th c đụ ược phong Giám m c.ụ Ông René đ a con đ n chào v Giám m c đ a ph n – ni m t hào c a ngư ế ị ụ ị ậ ề ự ủ ườ isùng đ o nh ông Và, Giám m c đã ban phép cho Luân T đó cho đ n khi r iạ ư ụ ừ ế ờ thành ph vào chi n khu, Luân v n thố ế ẫ ường g p Giám m c – nh t là d p ngh hè.ặ ụ ấ ị ỉ

“Cha đau bu n vô h n khi đồ ạ ược tin ch ng lành c a ngẳ ủ ườ ại b n thân, c k sụ ỹ ư René Nguy n Thành Luân, v a t tr n, an táng t i nghĩa trang Père-la-Chaise.ễ ừ ừ ầ ạCha đã c u nguy n cho c và mong con cũng c u nguy n cho ngầ ệ ụ ầ ệ ười cha thânyêu c a mình v nủ ề ước Chúa ”

B c th v n t t nh v y thôi.ứ ư ắ ắ ư ậ

B c th th hai, nhi u ý h n, đ n vào tháng 7 năm 1953.ứ ư ứ ề ơ ế

“Cha m ng con đừ ược an khang trong Chúa Cha mong m i m t ngày g n nh tỏ ộ ầ ấ

được g p con, v a đ thăm l i đ a con c a giáo ph n ra đi đã tám năm, v a hanặ ừ ể ạ ứ ủ ậ ừ

h i đ a con c a ngỏ ứ ủ ườ ại b n mà cha lúc nào cũng quý m n Con có th cho m tế ể ộ cái h n không? Cha đ m b o t t c an toàn và cha tin là con không h có m tẹ ả ả ấ ả ề ộ chút nghi ng ”.ờ

Liên trung đoàn trưởng 120 – cũng là m t tín đ đ o Thiên chúa – nói l i v iộ ồ ạ ạ ớ Luân, ông ta cũng nh n m t b c th tậ ộ ứ ư ương t , dĩ nhiên hình th c là chuy n nhự ứ ệ ớ mong vì Liên trung đoàn trưởng thu c m t gia đình đ o không ph i toàn tòng.ộ ộ ạ ả

Th c a Giám m c g i cho con chiên kháng chi n tư ủ ụ ử ế ương ng v i di n bi n ứ ớ ễ ế ở chi n trế ường: năm 1953, th c dân Pháp đang h p h i.ự ấ ố

Hai tháng sau, tháng 9 năm 1953, Luân nh n đậ ược b c th th ba:ứ ư ứ

“Cu c chém gi t ngoài ý Chúa đã kéo khá dài Nh các đ ng b trên và Đ cộ ế ư ấ ề ứ Thánh Cha h ng lo l ng, cha đêm ngày c u mong sao máu ng ng đ Con là m tằ ắ ầ ừ ổ ộ

ch huy, cha mong con đóng góp vào m t cu c bãi binh mà m i bên đ u giỉ ộ ộ ỗ ề ữ

được danh d Cha nóng lòng đự ược g p con đ ng cha con ta bàn th o xem conặ ặ ả

có th làm để ược đi u gì trong ph n s mà con gánh vác ngoài đ i, chu toàn đ ngề ậ ự ờ ặ trách nhi m c a m t dân Chúa Ông Savany, con bi t danh ti ng c a ông, s nệ ủ ộ ế ế ủ ẵ sàng t o m i phạ ọ ương ti n cho con g p cha”.ệ ặ

Savany là trung tá, ph trách phòng nhì Pháp đ ng b ng sông C u Long.ụ ở ồ ằ ử

Và b c th m i nh t trứ ư ớ ấ ước tr n ti u đoàn 420 h đ n Bi n T ậ ể ạ ồ ệ ạ

“Th i cu c xoay chuy n thi t là mau l Theo nh ng gì mà cha n m đờ ộ ể ệ ẹ ữ ắ ược, trong

m t ngày không xa, ông Ngô Đình Di m s v nộ ệ ẽ ề ước ch p chính Cha hy v ngấ ọ con hi u rõ t m quan tr ng đ c bi t c a s thay đ i này Là m t ngể ầ ọ ặ ệ ủ ự ổ ộ ười tín

ngưỡng Chúa, l i theo ch nghĩa qu c gia, có m i giao thi p thân tình v i giaạ ủ ố ố ệ ớđình h Ngô Đình, con c n suy tính th t k và nên d t khoát trọ ầ ậ ỹ ứ ước khi quá

mu n S p t i, không ph i ngộ ắ ớ ả ười Pháp mà là người M sát cánh v i chúng ta.ỹ ớCon nên nh , nớ ước M là nỹ ước đã ném bom nguyên t xu ng nử ố ước Nh t Đ cậ ứ

h ng y Spellman thồ ường th t v i cha Đó là m t đ ng b trên hi u bi t vàư ừ ớ ộ ấ ề ể ế

vi n tr d n d p nh th nh m y m tr cho “k ho ch Navarre” mà m t trongệ ợ ồ ậ ư ế ằ ể ợ ế ạ ộ

nh ng đi u then ch t là “giao cho phía Vi t Nam nh ng ph n trách nhi m n ngữ ề ố ệ ữ ầ ệ ặ

n h n” B c th cũng liên quan t i l i tuyên b úp m c a Th tề ơ ứ ư ớ ờ ố ở ủ ủ ướng PhápLaniel ngày 12-11-1953: “Chính ph Pháp nghĩ r ng v n đ Đông Dủ ằ ấ ề ương không

nh t thi t ph i có gi i pháp quân s Pháp không đòi h i đ i phấ ế ả ả ự ỏ ố ương ph i đ uả ầ hàng không đi u ki n Pháp mong mu n có cu c đi u đình”.ề ệ ố ộ ề

* * * * *

Cu c hành quân Castor m màn, v i sáu ti u đoàn Âu Phi nh y dù chi n đóngộ ở ớ ể ả ế

Đi n Biên Ph Đây là m t canh b c Pháp d c túi, không ch đ gi m đ n m cệ ủ ộ ạ ố ỉ ể ả ế ứ

có th gi m s thua thi t trể ả ự ệ ước các dân t c Đông Dộ ương mà còn hòng tr giáả

v i chính đ ng minh M ớ ồ ỹ

M t René Coty nào đó, sau 13 vòng b u m i độ ầ ớ ược qu c h i Pháp giao gh T ngố ộ ế ổ

th ng Nó cho th y s phân hóa sâu s c trong gi i c m quy n Pháp vì cái “ungố ấ ự ắ ớ ầ ề

nh t” chi n tranh Vi t Nam.ọ ế ệ

[1] T nh cũ th i kháng chi n ch ng Pháp g m Vĩnh Long, Trà Vinh, B n Tre.ỉ ờ ế ố ồ ếXem ti p Ph n 1 - Chế ầ ương 5

Ph n 1 - Chầ ương 5

Giám m c Ngô Đình Th c ng ngụ ụ ả ười trên gh bành, chăm chú theo dõi thái đế ộ Ngô Đình Nhu.

Ông nh n đậ ược th tr l i c a Robert Nguy n Thành Luân và t c t c lên Sàiư ả ờ ủ ễ ứ ốGòn đ trao đ i v i Nhu.ể ổ ớ

Chính ph Ngô Đình Di m thành l p trủ ệ ậ ước đây có m y hôm, do s c l nh c aấ ắ ệ ủ

Qu c trố ưởng B o Đ i.ả ạ

Tr n Đi n Biên Ph k t thúc t đ u tháng 5, d âm v n còn vang đ ng L ch sậ ệ ủ ế ừ ầ ư ẫ ộ ị ử chinh ph c thu c đ a c a Pháp – và các đ qu c phụ ộ ị ủ ế ố ương Tây nói chung – ch aư bao gi v p m t th t b i đau đ n và nh c nhã nh v y: 16.000 binh sĩ, m t viênờ ấ ộ ấ ạ ớ ụ ư ậ ộ

tướng, hàng trăm sĩ quan, v i nh ng con s khí tài ng n ng n đành đ u hàngớ ữ ố ồ ộ ầ

gi a m t t p đoàn c đi m kiên c vào b c nh t Đông Dữ ộ ậ ứ ể ố ậ ấ ương T l nh t pư ệ ậ toàn c đi m, tứ ể ướng De Castries, đã b t tuân thấ ượng l nh: Tệ ướng Cogny, c pấ trên c a De Castries, bu c ông ta t sát Thay vì dùng m nh v i đ th t c , ôngủ ộ ự ả ả ể ắ ổdùng nó làm c tr ng.ờ ắ

B o Đ i ch p nh n ph c h i Di m, k b th t s ng hàng ch c năm trả ạ ấ ậ ụ ồ ệ ẻ ị ấ ủ ụ ướ c,không h hàm ý là m t ân hu c a hoàng gia C t ch c Di m trề ộ ệ ủ ấ ứ ệ ước đây, B oả

Đ i tuân theo ch th c a Khâm s , bây gi t n phong Di m, B o Đ i th a hànhạ ỉ ị ủ ứ ờ ấ ệ ả ạ ừquy t đ nh c a hai ông ch : M và Pháp B o Đ i còn b n tâm h n nh ng bu iế ị ủ ủ ỹ ả ạ ậ ơ ữ ổ

d ti c lâu đài Thorenc và ông s ph i tr m t cái giá ê ch v quy t đ nhạ ệ ở ẽ ả ả ộ ề ề ế ị

“Giao toàn quy n quân và dân s cho Ngô Đình Di m” c a ông.ề ự ệ ủ

V n đ không ph i là B u L c sang gánh cho Ngô Đình Di m V n đ là thấ ề ả ử ộ ệ ấ ề ế

tr n c a th gi i t do Đông Dậ ủ ế ớ ự ở ương ph i b trí l i và cái đ u quy t đ nh thả ố ạ ầ ế ị ế

tr n t đi n Elysee t i Paris chuy n sang White House t i Washington.ậ ừ ệ ạ ể ạ

Tình hình s ra sao, đó còn trong d đoán, song cái đã ph i bày là Pháp đangẽ ự ơ

cu n gói B c B ố ở ắ ộ

Ngày 25-6-1954, Th tủ ướng ch đ nh Ngô Đình Di m xu ng sân bay Tân S nỉ ị ệ ố ơ

Nh t, ngày 30-6 bay ra Hà N i; trấ ộ ước đó m t hôm, quân đ i Pháp rút b Namộ ộ ỏ

Đ nh và Thái Bình, hai t nh chi n lị ỉ ế ược mà chúng t n công s c gi su t ng n yố ứ ữ ố ầ ấ năm đánh nhau

Ngày 2-7-1954, Th tủ ướng Ngô Đình Di m ra thông cáo ph n đ i s rút lui c aệ ả ố ự ủ Pháp các vùng nhi u giáo dân đ o Thiên chúa.ở ề ạ

K t qu tr c ti p nh t c a thông cáo ph n đ i là ngày hôm sau, Pháp b n tế ả ự ế ấ ủ ả ố ỏ ố

Ph Lý và cùng ngày, hai phái đoàn quân s Pháp và Vi t Nam Dân ch C ngủ ự ệ ủ ộ hòa g p nhau Trung Giã đ bàn vi c ng ng b n.ặ ở ề ệ ừ ắ

Th là Ngô Đình Di m ph i cho ra đ i ngay m t chánh ph thân M là chính,ế ệ ả ờ ộ ủ ỹsong v n gi mùi Pháp trong m t b i c nh h t s c t nh ẫ ữ ộ ố ả ế ứ ế ị

* * * * *

Ngô Đình Nhu đ c đi đ c l i b c th B c th g n gàng:ọ ọ ạ ứ ư ứ ư ọ

“Kính Đ c cha,ứ

Mãi t i hôm nay con m i có th kính trình đ n Đ c cha b c th nh này Su tớ ớ ể ế ứ ứ ư ỏ ố

m y năm qua, con ph i đi l i luôn, nhi m v m t cán b ch huy quân đ i bu cấ ả ạ ệ ụ ộ ộ ỉ ộ ộ con nh v y Đi u mà con h t s c sung sư ậ ề ế ứ ướng là nhi u tín đ đ o Thiên Chúaề ồ ạ

có m t trong hàng ngũ kháng chi n Ngay đ n v con, s lặ ế ở ơ ị ố ượng đó không ít

H n n a, chúng con đơ ữ ược chăm sóc ph n h n nh các linh m c không r i bầ ồ ờ ụ ờ ỏ con chiên nh cha x H Thành Biên, cha phó Võ Thành Trinh và nhi u tông đư ứ ồ ề ồ khác c a Chúa.ủ

Cu c kháng chi n c a toàn dân s p bộ ế ủ ắ ước vào bước ngo t l n – ngày chi nặ ớ ế

th ng c a nhân dân ta không còn xa n a, sau chi n công Đi n Biên Ph ch nắ ủ ữ ế ệ ủ ấ

đ ng th gi i Chính con, khi vi t th này trình Đ c cha, v a t chi n d ch trộ ế ớ ế ư ứ ừ ừ ế ị ở

v Đ n v dề ơ ị ưới quy n c a con đã gi i phóng m t lo t làng xã bao quanh Càề ủ ả ộ ạMau Con nghĩ r ng con s có d p vi ng Đ c cha.ằ ẽ ị ế ứ

Cu i th , con c u Chúa ban bình an và minh m n cho Đ c cha”.ố ư ầ ẫ ứ

Th c a Robert Nguy n Thành Luân đ ngày 30-6-1954.ư ủ ễ ề

Căn phòng tr nên im l ng, h i n ng n Ngoài ti ng giày n n đ u đ u c aở ặ ơ ặ ề ế ệ ề ề ủ Nhu, không còn m t âm thanh nào khác.ộ

Giám m c đ t tay lên b ng, nhìn đ a em v i s ch đ i D u sao, Nhu v n làụ ặ ụ ứ ớ ự ờ ợ ẫ ẫ

người có th m quy n h n h t đ nh giá tr c a b c th và kéo theo, đ nh thái đẩ ề ơ ế ị ị ủ ứ ư ị ộ

c a gia đình h Ngô v i viên sĩ quan Vi t Minh này.ủ ọ ớ ệ

Giám m c vi t b c th đ u tiên cho Luân, cách đây h n hai năm, là do g i ý c aụ ế ứ ư ầ ơ ợ ủ Nhu Lúc đó, tin đ n Ngô Đình Di m v nồ ệ ề ước lan dai d ng M t s ngẳ ộ ố ười Mỹ

đã g p Nhu H ng y Spellman g i cho Giám m c hàng tá th Hoàn toàn khôngặ ồ ử ụ ư

ph i là vì ngả ười ch chăn N u ủ ở ữ Ước mu n có quan h đ c bi t v i ngố ệ ặ ệ ớ ười chủ chăn m t giáo ph n vô danh Vi t Nam.ộ ậ ở ệ

Nhu bàn v i Giám m c nh ng kh năng lôi kéo ngớ ụ ữ ả ười theo đ o Thiên chúa đangạkháng chi n v v i Ngô Đình Di m Trong b n kê, Jean và Robert Nguy nế ề ớ ệ ả ễ Thành Luân n m trong s nh ng ngằ ố ữ ườ ượi đ c chú ý b ng nh ng g ch đ đ mằ ữ ạ ỏ ậ nét và trong hai người, Robert được nhi u g ch h n vì Robert là ch huy quânề ạ ơ ỉ

đ i và vì ch a ai nói r ng Robert vào Đ ng C ng s n Robert không ph i làộ ư ằ ả ộ ả ảchính khách, khác v i Jean Có th Robert v n còn là con chiên – theo c nghĩaớ ể ẫ ảđen l n nghĩa tr ng.ẫ ắ

Nhu nói: Ph i s a so n ngay t bây gi Chúng ta c n, h t s c c n, ngả ử ạ ừ ờ ầ ế ứ ầ ườ i

kháng chi n Công giáo L c lế ự ượng xây d ng t các ph n t b y lâu qu n quanhự ừ ầ ử ấ ẩbình s a “m b ng con” Mont Blanc s ch ng làm cho chúng ta t phân bi t v iữ ẹ ồ ẽ ẳ ự ệ ớ các ông Tr n văn H u, Nguy n văn Tâm ầ ữ ễ

Nh ng, Luân không tr l i Giám m c nóng lòng, vi t ti p Mãi bây gi Luânư ả ờ ụ ế ế ờ

m i tr l i.ớ ả ờ

- Đ c cha có th y đi u gì n phía sau b c th c a Nguy n Thành Luân không?ứ ấ ề ẩ ứ ư ủ ễNhu phá b u không khí nghiêm trang h n bu i l c u kinh này b ng câu h i h iầ ơ ổ ễ ầ ằ ỏ ơ

n ng gi ng.ặ ọ

Giám m c v n nh p tay lên chi c b ng khá to, nhíu mày: Bao gi cũng v y, ýụ ẫ ị ế ụ ờ ậ

ki n c a Giám m c ph thu c vào ý ki n ngế ủ ụ ụ ộ ế ười khác, trước kia ông n NgôểĐình Khôi, r i Ngô Đình Di m, bây gi ông h t s c coi tr ng nh ng suy nghĩồ ệ ờ ế ứ ọ ữ

c a Ngô Đình Nhu Và, không riêng gì ông, trong vòng vài năm nay, Ngô ĐìnhủNhu tr thành m t “quân s ” đ y uy tín, trong đôi trở ộ ư ầ ường h p,m t nhà tiên triợ ộ

Th y Th c có v nh ch a hi u n ý c a b c th , Nhu đ ng l i :ấ ụ ẻ ư ư ể ẩ ủ ứ ư ứ ạ

- H n nh n m nh đ chúng ta nh : n u h n tr v thành thì không ph i v i đôiắ ấ ạ ể ớ ế ắ ở ề ả ớbàn tay tr ng.ắ

- T t nhiên – Giám m c nói r t rè – Ta c n gì nh ng k ch có đôi bàn tay tr ng.ấ ụ ụ ầ ữ ẻ ỉ ắ

- Đúng Ta c n nh ng k mang m t cái gì v v i ta Nh ng t t nh t ch nênầ ữ ẻ ộ ề ớ ư ố ấ ỉmang trên c u vai, th m chí trên da th t Đ ng mang trong đ u!ầ ậ ị ừ ầ

Giám m c ng i th ng d y – ông ta ph c xét đoán c a em.ụ ồ ẳ ậ ụ ủ

- Tuy v y, đ còn xem – Nhu nói ch m rãi – Đ c cha vi t ti p cho h n m t thậ ể ậ ứ ế ế ắ ộ ư

n a Li u h n có ch u g p Đ c cha ngay không? Em mu n h n có m t thànhữ ệ ắ ị ặ ứ ố ắ ặ ởcàng s m càng t t trớ ố ước khi các phe liên h đ t gi i pháp v v n đ Đôngệ ạ ả ề ấ ề

Dương Đ c cha nói cho h n rõ: Chúng ta c x v i m t ngứ ắ ư ử ớ ộ ười tách ra kh i phíaỏbên kia khác v i m t k ph c viên ớ ộ ẻ ụ

Giám m c nghĩ r ng ngụ ằ ười em c a ông đúng Ch c Robert Nguy n Thành Luânủ ắ ễcũng th y đấ ược th c t này B i v y, ông l p t c g i cho Luân m t b c thự ế ở ậ ậ ứ ử ộ ứ ư

n a – kèm luôn đi m và ngày gi đón Luân, qua m t cha x vùng giáp ranh.ữ ể ờ ộ ứ ở

Ph n 1 - Chầ ương 6

Không ph i ng u nhiên mà Luân ch n cu i tháng 6 b n b c th đ u tiên v choả ẫ ọ ố ắ ứ ư ầ ềGiám m c H i ngh Genève s p k t thúc, sau m lụ ộ ị ắ ế ẻ ướ ủi c a Quân đ i Nhân dânộ

Vi t Nam lòng ch o Đi n Biên Ph - cái lòng ch o nu t ch ng nh ng hyệ ở ả ệ ủ ả ố ử ữ

v ng cu i cùng c a ph i ch chi n ngoan c Pháp Navarre, r t l i, là m tọ ố ủ ả ủ ế ố ở ố ạ ộ viên tướng t i R t ti c, Salan còn t i h n.ồ ấ ế ồ ơ

Th là chính ph Laniel đ Và ngay ngày hôm sau, 14-6-1954, Mendès Franceế ủ ổ

l p chính ph Xu th rút kh i Đông Dậ ủ ế ỏ ương v m t quân s đã giành th ng l iề ặ ự ắ ợ trong gi i c m quy n Pháp.ớ ầ ề

Tuy nhiên, cái cũ ch a ch m d t h n thì cái m i đã n y sinh; Pháp và M th aư ấ ứ ẳ ớ ả ỹ ỏ thu n dàn c nh cho t n tu ng ti p di n v i nh ng đ i thay đào kép, s a so nậ ả ấ ồ ế ễ ớ ữ ổ ử ạ

đi u ki n cho M đ ng chân vùng đ t châu Á sôi nóng này.ề ệ ỹ ứ ở ấ

Ngày 16-6-1954, B u L c t ch c và n i trong ngày đó, Ngô Đình Di m trử ộ ừ ứ ộ ệ ở thành Th tủ ướng, nh là m t hòa âm ăn kh p t ng n t nh c nh ư ộ ớ ừ ố ạ ỏ

Ch a đ y m t tu n l , Luân đư ầ ộ ầ ễ ược th phúc đáp L i l c a Giám m c tr ngư ờ ẽ ủ ụ ắ

tr n h i thúc và đe d a, song đ ng th i cũng b c l s b n ch n Luân quy tợ ố ọ ồ ờ ộ ộ ự ồ ồ ế

đ nh không tr l i v i.ị ả ờ ộ

Nghiên c u thành ph n chính ph Di m, Luân hi u r ng th l c c a Di mứ ầ ủ ệ ể ằ ế ự ủ ệ

ch a v ng vàng, c u trúc chính ph ch là m t s dung hòa và Di m s còn ph iư ữ ấ ủ ỉ ộ ự ệ ẽ ả

đi nhi u bề ước n a m i hòng kh ng ch đữ ớ ố ế ược nó N u Di m kiêm T ng trế ệ ổ ưở ng

Qu c phòng và N i v thì ông ta bu c ph i nhố ộ ụ ộ ả ượng b cho hai ngộ ười thân tín

c a Pháp làm B trủ ộ ưởng ph tá – Lê Ng c Ch n và Nguy n Ng c Th , c haiụ ọ ấ ễ ọ ơ ả

đ u là đ c ph s ngo i h ng T ng giám đ c c nh sát v n n m trong tay L iề ố ủ ứ ạ ạ ổ ố ả ẫ ằ ạ văn Sang, phe Bình Xuyên, T ng tham m u trổ ư ưởng v n do tẫ ướng Hinh, m tộ

người Pháp, tr màu da.ừ

Tướng năm sao, đương kim T ng tham m u trổ ư ưởng Pháp Paul Ely thay tướ ng

b n sao Salan Đi u đó ch ng t Pháp ch a b o tố ề ứ ỏ ư ỏ ả ưởng Pháp d t khoát traoứgánh n ng cho M song không ph i vô đi u ki n Tr ng tâm c a tình hình, trongặ ỹ ả ề ệ ọ ủ

m t th i gian nh t đ nh, s là s tranh giành, th m chí đ m máu gi a tay sai c aộ ờ ấ ị ẽ ự ậ ẫ ữ ủ hai đ qu c – m i bên đ u có ch m nh và ch y u nh nhau ế ố ỗ ề ỗ ạ ỗ ế ư

* * * * *

Nh ng tháng li n sau đình chi n th t v t v đ i v i Nguy n Thành Luân M tữ ề ế ậ ấ ả ố ớ ễ ộ

m t, anh ph i làm tròn ch c trách m t cán b trung đoàn: ch nh đ n các đ n v ,ặ ả ứ ộ ộ ỉ ố ơ ị

trước h t là ti u đoàn 420, đ có th k p t p k t suôn s Cán b và chi n sĩế ể ể ể ị ậ ế ẻ ộ ếkhông ph i d dàng thông su t đả ễ ố ường l i k t thúc chi n tranh c a Đ ng ta;ố ế ế ủ ảchúng ta đang th ng và tri n v ng th ng to Luân còn có nhi m v làm cho m iắ ể ọ ắ ệ ụ ọ

người, k c liên trung đoàn phó L u Khánh, chính tr viên Vũ Thể ả ư ị ượng đinhninh r ng anh s t p k t, ch có không cùng đi m t chuy n tàu v i h mà thôi.ằ ẽ ậ ế ỉ ộ ế ớ ọ

L nh c a anh T r t nghiêm: v i B t l nh, anh cũng ph i kín mi ng.ệ ủ ư ấ ớ ộ ư ệ ả ệ

M t khác, anh b t bu c n m v ng đ n t ng m u v n v t các di n bi n c aặ ắ ộ ắ ữ ế ừ ẩ ụ ặ ễ ế ủ tình hình Sài Gòn Thâu đêm, Luân th o r i xóa, xóa r i th o h t phở ả ồ ồ ả ế ương ánhành đ ng này đ n phộ ế ương án hành đ ng khác.ộ

Luân ch n Quy n và Sa l i v i anh Thuy t ph c hai c u không đ n gi n tuyọ ế ở ạ ớ ế ụ ậ ơ ả

r ng cu i cùng r i hai c u đ ng ý Anh d tính c vai trò c a Sa và c a Quy nằ ố ồ ậ ồ ự ả ủ ủ ế khi v thành và nh ng năm ti p theo.ề ữ ế

C p trên ch th cho ti u đoàn 420 xu ng tàu s m nh t Luân hi u r ng quy tấ ỉ ị ể ố ớ ấ ể ằ ế

đ nh đó có liên quan đ n anh Gi m đ n m c th p nh t nh ng ngị ế ả ế ứ ấ ấ ữ ười bi t anh,ế

c p trên t o đi u ki n thu n l i cho ho t đ ng c a anh trong nh ng ngày gianấ ạ ề ệ ậ ợ ạ ộ ủ ữnan s p t i.ắ ớ

Luân đ a đ n v ra tàu Arkengels đ u ngoài kh i v nh Thái Lan, trư ơ ị ậ ơ ị ước vàm Sông

Đ c Chi c tàu kh ng l đón ti u đoàn nh đón ngố ế ổ ồ ể ư ười thân Luân ti p xúc v iế ớ thuy n trề ưởng – m t sĩ quan H i quân Liên Xô – và d bu i chiêu đãi l n tộ ả ự ổ ớ ổ

ch c ngay trên boong tàu.ứ

Tr Quy n và Sa, không ai trong ti u đoàn 420 ng đ ng chí ti u đoàn trừ ế ể ờ ồ ể ưở ng

c a mình chia tay đ n v Nâng ly vodka, Luân kìm l m m i kh i r i nủ ơ ị ắ ớ ỏ ơ ước m t.ắ

Trước anh, đ n 600 con ngế ười đã cùng anh s ng ch t Đó là nh ng đ ng chíố ế ữ ồtuy t v i.ệ ờ

Thuy n trề ưởng chúc s c kh e anh Còn anh, anh chúc th m s c kh e toàn ti uứ ỏ ầ ứ ỏ ể đoàn Bao gi thì g p l i h ? Luân tin con s hai năm, m c dù anh c m th yờ ặ ạ ọ ố ặ ả ấ hình nh con s y n hi n ch p ch n không ph i là con s c a toán h c.ư ố ấ ẩ ệ ậ ờ ả ố ủ ọ

Ng i xem phim Liên Xô – thuy n trồ ề ưởng cho chi u phim th n tho i “Sakkô điế ầ ạtìm h nh phúc” – Luân v a trao đ i v i Vũ Thạ ừ ổ ớ ượng, v a chia s n i l n đ nừ ẻ ỗ ậ ậ

v i Sakkô.ớ

Đêm đó, Luân và Vũ Thượng th c tr ng H mứ ắ ọ ượn h i trộ ường c a tàuủ

Arkengels đ có th t do nói chuy n Dể ể ự ệ ưới bóng c búa li m và tờ ề ượng Lê nin,hai b n chi n đ u nh c bao k ni m cũ Đôi lúc, Vũ Thạ ế ấ ắ ỷ ệ ượng h i v n: Thì vàiỏ ặ

tu n ho c vài tháng anh ra, g p t i này, sao anh c n d n nh “tr i”? Luân gi tầ ặ ặ ụ ặ ặ ư ố ậ mình, ch ng ch : Ch a ch c mình còn đ n v - Nh ng mà dù anh ph tráchố ế ư ắ ở ơ ị ư ụtrung đoàn thì không l không đ n 420 đẽ ế ược? Vũ Thượng th c m c, Luân khôngắ ắdám đi xa h n Vũ Thơ ượng không được quy n bi t công vi c c a anh.ề ế ệ ủ

Sáng s m Luân r i tàu Arkengels v vàm Sông Đ c Anh v y tay chào toàn thớ ờ ề ố ẫ ể

ti u đoàn đ ng trên thành tàu N u không có nh ng cán b đi cùng thì Luân,ể ứ ế ữ ộQuy n, Sa đã khóc .ế ồ

Đã đ n lúc Luân r i chi n khu, tuy th i h n t p k t vùng Cà Mau m i già m tế ờ ế ờ ạ ậ ế ớ ộ

n a V thành s m quá, không có l i Mà v tr quá cũng không hay Luân vi tử ề ớ ợ ề ễ ế cho Giám m c m t th ng n Anh ch b o là vào ngày 10 tháng 12, bu i tr aụ ộ ư ắ ỉ ả ổ ư anh s chào Giám m c t i Vĩnh Long, trên đẽ ụ ạ ường t C n Th v Sài Gòn, ngoàiừ ầ ơ ề

ra, không đòi h i đ a đón gì c ỏ ư ả

Trước hôm lên đường, Luân được g i đ n Trung ọ ế ương C c, anh Hai ti p Luân.ụ ếLuân t ng g p anh Hai m t s l n, lúc Luân ph trách trừ ặ ộ ố ầ ụ ưởng phòng m t vậ ụ cũng nh khi chuy n ra đ n v tác chi n V i con ngư ể ơ ị ế ớ ười lãnh đ o đó, Luân kínhạ

tr ng theo nghĩa tr n v n nh t: ph c và m n Luân tìm th y anh Hai cái hi uọ ọ ẹ ấ ụ ế ấ ở ể

bi t sâu r ng – nhi u ngế ộ ề ười trí th c kháng chi n g i anh Hai là ông “deux centsứ ế ọbougies” [1] cường đ sáng cao nh t c a m t ng n đèn đi n vào lúc b y gi -ộ ấ ủ ộ ọ ệ ấ ờ

t m lòng v tha tràn đ y tình c m và tính nhân đ o, thái đ c i m , gi n d ấ ị ầ ả ạ ộ ở ở ả ị

Trong b bà ba l a đen b c màu, anh Hai b ng gi ng khu 4, d n dò Luân nhộ ụ ạ ằ ọ ặ ư anh d n dò m t đ a em :ặ ộ ứ

- Chúng ta h n nhau hai năm s g p l i, nẹ ẽ ặ ạ ước nhà s th ng nh t Chúng ta chàoẽ ố ấ

t bi t nhau b ng hai ngón tay Đó là m t nguy n v ng Đó cũng là l i h a h nừ ệ ằ ộ ệ ọ ờ ứ ẹ quy t tâm Có th r i đây nguy n v ng c a chúng ta thành s th t Nh ng, làế ể ồ ệ ọ ủ ự ậ ư

người C ng s n, chúng ta không độ ả ược quy n ch m t m c s ng v i nguy nề ỉ ộ ự ố ớ ệ

v ng ch quan Nhi u d u hi n báo trọ ủ ề ấ ệ ước tình hình s ph c t p M ép Phápẽ ứ ạ ỹ

nh n Ngô Đình Di m không ph i đ thi hành mà đ phá hi p đ nh Genève Tôiậ ệ ả ể ể ệ ịtin là anh đã ướ ược l ng nh ng đi u x u nh t Anh t ng làm Phòng m t v ,ữ ề ấ ấ ừ ậ ụ

ch c anh hi u ph n nào ý đ c a M ắ ể ầ ồ ủ ỹ

Luân l ng l ng i nghe Anh h i đ m t khi anh Hai nh c t i Phòng m t v ặ ẽ ồ ơ ỏ ặ ắ ớ ậ ụ

R i Phòng liên l c mi n Nam v Đ ng Tháp Mờ ạ ề ề ồ ười, Luân được phân công đ ngứ

đ u c quan s u tra tin t c đ ch Đúng ra, Luân xin làm vi c đó Anh hình dungầ ơ ư ứ ị ệcông tác tình báo thông qua sách v - th m chí, thông qua ti u thuy t – và b tríở ậ ể ế ố

m t b máy làm vi c g n nh r p khuôn b máy c a Pháp Anh đ a vào côngộ ộ ệ ầ ư ậ ộ ủ ưtác t t c nhi t tình lãng m n, nh ng suy nghĩ mà sau này m i khi nh c t i anhấ ả ệ ạ ữ ỗ ắ ớnóng l tai b i tính cách quá thiên v tỗ ở ề ưởng tượng c a chúng, và anh mủ ườ ng

tượng Phòng m t v nh là m t công c đ n thu n chuyên môn Anh cũng thuậ ụ ư ộ ụ ơ ầ

được m t vài tin có giá tr Anh thích quá Th nh ng, trong m tin h n đ n đó,ộ ị ế ư ớ ỗ ộ

gi nhi u h n th t, đôi khi th t là ti u ti t mà gi là đ i s Chính anh suýt n aả ề ơ ậ ậ ể ế ả ạ ự ữ

b b t s ng gi a Đ ng Tháp Mị ắ ố ữ ồ ười trong m t tr n nh y dù quy mô l n c a Phápộ ậ ả ớ ủ– trước đó, tin t c ch ch ng minh gi c t p trung l c lứ ỉ ứ ặ ậ ự ượng nh y dù v hả ề ướ ngchi n khu Đ.ế

L n đó, anh Hai phát bi u v i anh v công tác tình báo Ch a bao gi anh nghĩầ ể ớ ề ư ờ

t i vi c anh Hai có ki n th c v công tác tình báo Ch c n mớ ệ ế ứ ề ỉ ầ ười lăm phút phântích, anh Hai khi n anh ch i v i Té ra, Luân th m d t ngày công tác mà anh phế ớ ớ ậ ố ụ trách

Luân được b i dồ ưỡng nhi u m t qua bu i nói chuy n đó và cái l n nh t có lề ặ ổ ệ ớ ấ ẽ

su t đ i anh không quên, đó là s khác bi t v tính ch t gi a tình báo cáchố ờ ự ệ ề ấ ữ

m ng v i tình báo đ qu c, s khác bi t b t đ u t ch phạ ớ ế ố ự ệ ắ ầ ừ ỗ ương pháp cách

m ng không ph i là s c ng c a nh ng âm m u.ạ ả ố ộ ủ ữ ư

- Di m thay T ng tham m u trệ ổ ư ưởng, Hinh b thay b ng T T i đây, s đ nị ằ ỵ ớ ẽ ế

lượt ngành công an Anh th y đó, Di m làm nh ng vi c nh v y v a ph n ánhấ ệ ữ ệ ư ậ ừ ả

ý đ h t chân Pháp c a M , v a c ng c th l c đ ch ng phá cách m ngồ ấ ủ ỹ ừ ủ ố ế ự ể ố ạ

nước ta Theo tin t c g n đây, M Di m và Pháp hô hào m t cu c di c l nứ ầ ỹ ệ ộ ộ ư ớ

nh m đ a b n ph n đ ng và nh ng ngằ ư ọ ả ộ ữ ười theo đ o Thiên chúa cu ng tín, nhạ ồ ẹ

d t đ ng b ng b c b vào Nam, t o h u thu n m i cho t p đoàn th ng trạ ừ ồ ằ ắ ộ ạ ậ ẫ ớ ậ ố ị

m i.ớ

Anh Hai nhìn Luân khá lâu Gi ng anh càng trìu m n :ọ ế

- N i b b n đ qu c và tay sai s n y n các mâu thu n, mâu thu n này dànộ ộ ọ ế ố ẽ ả ở ẫ ẫ

x p xong thì l i đ ra mâu thu n khác Tình th b n chúng hi n th i và s t iế ạ ẻ ẫ ế ọ ệ ờ ẽ ớ khác tình th su t chín năm qua: bây gi , cách m ng l n m nh, v a đánh b iế ố ờ ạ ớ ạ ừ ạ

m t tên đ qu c s ng s , đã gi i phóng độ ế ố ừ ỏ ả ược n a nử ước Vi t Nam t m tệ ừ ộ

thu c đ a ít ngộ ị ười bi t đã tr thành ng n c tiêu bi u cho trào l u đ c l p dânế ở ọ ờ ể ư ộ ậ

t c trên th gi i Bác H đã tr thành ni m hy v ng c a các dân t c đang vùngộ ế ớ ồ ở ề ọ ủ ộlên phá xi ng xích nô l Đó là phía chúng ta V phía đ ch, hai con thú d ng iề ệ ề ị ữ ồ chung m t mâm c , khó mà đ hu Tay sai c a chúng cũng không đ n thu nộ ỗ ề ề ủ ơ ầ

ch là b n quan l i nh trỉ ọ ạ ư ước mà là nh ng tên có tham v ng và kinh nghi mữ ọ ệ chính tr , k t qu t t y u c a s thâm nh p ch nghĩa t b n vào nị ế ả ấ ế ủ ự ậ ủ ư ả ước ta

Trước m t, mâu thu n Pháp – M n i b t R i, mâu thu n ngay trong b n thânắ ẫ ỹ ổ ậ ồ ẫ ọ

M , gi a các khuynh hỹ ữ ướng chính tr , gi a tay sai dân s và quân s , gi a tay saiị ữ ự ự ữcác đ a phị ương B i vì, giai c p th ng tr M không ph i là cái gì thu n nh t.ở ấ ố ị ỹ ả ầ ấ

H n n a, v n đ Vi t Nam rõ ràng đã vơ ữ ấ ề ệ ượt kh i khuôn kh c a m t s ki nỏ ổ ủ ộ ự ệ

nh h p, đã tr thành m t b ph n ch u tác đ ng c a các chuy n bi n cùngỏ ẹ ở ộ ộ ậ ị ộ ủ ể ế

n m trong m i tranh ch p gi a cách m ng và ph n cách m ng châu Á và trênằ ố ấ ữ ạ ả ạ ở

th gi i Tôi l u ý anh m y đi m: Mâu thu n n i b k thù là có th t, khai thácế ớ ư ấ ể ẫ ộ ộ ẻ ậmâu thu n đó có t m vóc chi n lẫ ầ ế ược trên đường cách m ng chi n th ng ph nạ ế ắ ả cách m ng, riêng Vi t Nam kh năng đó còn l n lao h n b t kỳ n i đâu Khaiạ ở ệ ả ớ ơ ấ ơthác mâu thu n đ ch mà đ t hi u qu s là m t mũi ti n công vô cùng l i h i,ẫ ị ạ ệ ả ẽ ộ ế ợ ạ đánh đ ch t trong lòng chúng Nh ng, không th nào xem mâu thu n n i bị ừ ư ể ẫ ộ ộ

đ ch nh là m t hi n tị ư ộ ệ ượng đ c l p – trình đ c a mâu thu n đó đ n đâu, xétộ ậ ộ ủ ẫ ếcho cùng, là do s c m nh c a phong trào cách m ng qu n chúng Coi thứ ạ ủ ạ ầ ườ ngmâu thu n n i b đ ch là sai l m, o tẫ ộ ộ ị ầ ả ưởng mâu thu n n i b đ ch, ch đ tở ẫ ộ ộ ị ỉ ặ

m i ni m tin chi n th ng k thù b ng kh i d y và l i d ng mâu thu n n i bọ ề ế ắ ẻ ằ ơ ậ ợ ụ ẫ ộ ộ

đ ch cũng là sai l m K thù có m t th ng nh t tuy t đ i, đó là ý đ ch ng cáchị ầ ẻ ặ ố ấ ệ ố ồ ố

m ng Chúng dùng chiêu bài ch ng C ng “Chiêu bài ch ng C ng” là cách nóiạ ố ộ ố ộ

v toan tính c a chúng T t nhiên, n u cách m ng m nh t o đi u ki n phân hóaề ủ ấ ế ạ ạ ạ ề ệ

đ ch sâu s c, thì s th ng nh t tuy t đ i kia s tr thành tị ắ ự ố ấ ệ ố ẽ ở ương đ i, ít nh t cũngố ấtrong nh ng trữ ường h p c th ợ ụ ể

Anh Hai gi Luân l i ăn c m Trong b a c m, anh Hai nói thêm :ữ ạ ơ ữ ơ

- Di m v n là ngệ ố ười mi n Trung, quan l i Ông ta thi u ch d a mi n Nam,ề ạ ế ỗ ự ở ề

đ c bi t ch d a trong hàng trí th c Anh có đ hai đi u ki n đó; ngoài ra, anhặ ệ ỗ ự ứ ủ ề ệcòn là người kháng chi n, m t ch huy quân đ i Di m c n nh ng ngế ộ ỉ ộ ệ ầ ữ ười như anh Anh c g ng đóng vai trò m t ph n t Qu c gia kháng chi n cho th t đ tố ắ ộ ầ ử ố ế ậ ạ thì anh có th th c hi n có k t qu nhi m v chi n lể ự ệ ế ả ệ ụ ế ượ ủc c a Đ ng giao cho.ảNhân dân mi n Nam đã t kh ng đ nh s c m nh c a mình trong quá kh , đãề ự ẳ ị ứ ạ ủ ứ

trưởng thành qua chín năm th thách, đã hử ưởng nh ng k t qu l n lao do cáchữ ế ả ớ

m ng đem l i v ru ng đ t, dân ch , l i đạ ạ ề ộ ấ ủ ạ ược n a nử ước hoàn toàn gi i phóngả

h u thu n, s không khu t ph c trậ ẫ ẽ ấ ụ ướ ườc c ng quy n Theo tôi, cái n n y quy tề ề ấ ế

đ nh xu th c a mi n Nam và tr c ti p quy t đ nh nhi m v c a anh.ị ế ủ ề ự ế ế ị ệ ụ ủ

Luân t giã anh Hai Anh Hai n m tay Luân khá lâu :ừ ắ

- C n th n nhé! Nên nh : khai thác mâu thu n n i b đ ch v chi n lẩ ậ ớ ẫ ộ ộ ị ề ế ược khác

v i thi th nh ng m u m o v t Ph i bi t t ki m ch , h t s c huy đ ng s cớ ố ữ ư ẹ ặ ả ế ự ề ế ế ứ ộ ứ làm vi c c a cái đ u, c g ng t n t i trong lòng đ ch càng lâu bao nhiêu càng cóệ ủ ầ ố ắ ồ ạ ị

l i b y nhiêu Và, đ i th chính c a anh là c quan tình báo M !ợ ấ ố ủ ủ ơ ỹ

M t Luân m Luân không dám nói thêm vì Luân bi t chính anh Hai cũng l iắ ờ ế ở ạ

mi n Nam, ti p t c lãnh đ o cu c đ u tranh m i trăm nghìn l n ph c t p, hi mề ế ụ ạ ộ ấ ớ ầ ứ ạ ể nguy!

[1] Hai trăm n n.ế

Ph n 1 - Chầ ương 7

Đ ng trằ ước h , ánh đi n lung linh c a th tr n Ph ng Hi p Quy n chèo lái,ọ ệ ủ ị ấ ụ ệ ếLuân chèo mũi, Sa tát nước, h đã đi hai ngày theo kinh xáng Huy n S ra Phóọ ệ ửSinh, theo kinh xáng Phó Sinh ra Ngã Năm và t Ngã Năm ngừ ược v Ph ngề ụ

Hi p.ệ

Tám gi Chi c tam b n c m sào chót xóm Ph i ng l i m t đêm V i h , đóờ ế ả ắ ở ả ủ ạ ộ ớ ọ

là đêm cu i cùng ng trên vùng đ t t do.ố ủ ấ ự

Hai ngày qua, Luân g n nh l m lì, Sa và Quy n cũng h a ho n m i m mi ng.ầ ư ầ ế ọ ằ ớ ở ệTam b n càng nhích v phía trả ề ước, h c m giác nh b l i đ ng sau cái ph nọ ả ư ỏ ạ ằ ầ thiêng liêng trong thân th h C m giác v s m t mát này thêm nhói khi hể ọ ả ề ự ấ ọ

d ng tam b n Ch vài mừ ả ỉ ươi phút n a, h có th s ph i trình gi y cho cái bótữ ọ ể ẽ ả ấ

ti n tiêu – không ph i v i đ ng chí dân quân vui tính mà v i m t tên c nh sátề ả ớ ồ ớ ộ ả

m t mũi vênh váo Su t chín năm, h ít g p nh ng tên c nh sát nh v y, n uặ ố ọ ặ ữ ả ư ậ ế

g p thì trong t th khác: tên c nh sát l m le l m lét.ặ ư ế ả ấ ấ

Trăng mười sáu vượt kh i đ t d a, m nh vỏ ọ ừ ả ườn cây ăn qu trám b c t đám đ tả ạ ừ ấ

do chính ph kháng chi n c p, m t nông dân nào đó đã lên líp, chu i ch c đã thuủ ế ấ ộ ố ắ

ho ch vài mùa, còn d a b t đ u cho trái l a đ u, mạ ừ ắ ầ ứ ầ ương h n nuôi đẳ ược vàitrăm con cá v Dòng nồ ướ ấc l p lánh êm đ m T ng c n gió chề ừ ơ ướng v g n sóngỗ ợ

nh vào m n tam b n, kêu lách tách Luân tr n tr c mãi Trên b , Quy n và Saẹ ạ ả ằ ọ ờ ếcũng không ng Hai c u t a l ng vào g c mù u, rù rì t sau b a c m và có vủ ậ ự ư ố ừ ữ ơ ẻ

s rù rì su t sáng.ẽ ố

Ti u đoàn c a h đã đ b lên S m S n Quy n và Sa không bi t S m S n,ể ủ ọ ổ ộ ầ ơ ế ế ầ ơ riêng Luân anh đã đ n ch i n i đó vài l n khi còn theo đ i h c Tuy v y, anhế ơ ơ ầ ạ ọ ậkhông chú ý nhi u nh ng chi ti t mà Vũ Thề ữ ế ượng vi t cho anh v bãi bi n vàoế ề ểmùa ch m l nh này Luân nghĩ đ n đ ng đ i c a mình – nhi u khuôn m t hi nớ ạ ế ồ ộ ủ ề ặ ệ

ra th t rõ – và b ng nh qu n th t khi câu h i t ch t t i: ch ng nào thì g p l iậ ụ ư ặ ắ ỏ ự ợ ớ ừ ặ ạ

h ? Ch ng nào thì h g p ngọ ừ ọ ặ ười thân c a h quê nhà?ủ ọ ở

Luân tr i d y qu n thu c.ỗ ậ ấ ố

- Anh B y ch a ng sao?ả ư ủ

Sa h i Nó h i mà không c n nghe tr l i.ỏ ỏ ầ ả ờ

- Ta nhúm l a n u bình nử ấ ước pha trà

Quy n b o Sa M t lát sau, b p l a b p bùng.ế ả ộ ế ử ậ

- M y chú đi đâu mà ghé ng t i đây?ấ ủ ạ

Ch nhà th y l a, lò mò ra b kinh M t trung niên cao l n, da rám n ng, mìnhủ ấ ử ờ ộ ớ ắ

- M y chú đi đâu? Ra Phung Hi p h ?ấ ệ ả

- Ra Phung Hi p r i đi n a Lên C n Th ệ ồ ữ ầ ơ

- Đi g t lúa mặ ướn h ? Coi tả ướng m y chú không ph i là ngấ ả ười đi g t lúa mặ ướ nmà!

- V y tậ ướng t i tôi làm ngh gì?ụ ề

Sa h i vui.ỏ

- i nhìn qua thì bi t li n, m y chú là lính hay cán b , hòa bình r i, v quê Ố ế ề ấ ộ ồ ề

B a nào không có ngữ ười nh m y chú ghé đây, qua đây Chú nh - Ông ta chư ấ ỏ ỉ

Sa – m t mày coi sáng láng quá, sao không t p k t đ còn h c hành, l i trongặ ậ ế ể ọ ở ạNam m n chi?ầ

- Hòa bình thì ham thi t, h t b cà nông th t, h t b Tây b mà, sao cái ki uệ ế ị ụ ế ị ố ể hòa bình này nó v i v i tr i nơ ớ ờ ước quá! – Ông nói ti p M t lúc sau, gi a cái imế ộ ữ

l ng c a hai ngặ ủ ười khách, ông nh bãi nổ ước mi ng, nói gi ng r u r u - Hòaế ọ ầ ầbình mà quân đ i đ ng mình rút đi ráo, chính quy n gi i tán, đoàn th nông h i,ộ ằ ề ả ể ộ thanh niên, ph n cũng không còn H không có cái c a đ ng mình thì cái c aụ ữ ễ ủ ằ ủ

t i nó m c ra V ch ng tôi r u thúi ru t Th ng con đ u lòng c a tôi ch tụ ọ ợ ồ ầ ộ ằ ầ ủ ế

tr n trên T m Vu, m y b a nay v ch ng tôi tính hoài, tính coi cái b ng “Tậ ầ ấ ữ ợ ồ ằ ổ

qu c ghi công” treo hay g Th ng con trai th hai đi 420, nó t p k t r i ố ỡ ằ ứ ậ ế ồ

Sa v t mi ng;ọ ệ

- Anh Ba đi 420 mà tên gì, đ i đ i nào?ở ạ ộ

- Nó th t Gi a anh Hai nó v i nó còn con Thia Con ch nó ch t r i, Tây b n ứ ư ữ ớ ị ế ồ ắ

Ch nhà bây gi đã nhìn rõ Luân, qua ánh l a.ủ ờ ử

- Xin l i, ông đây có ph i là ông B y Luân Ph i r i, kỳ ông v đây v i th ngỗ ả ả ả ồ ề ớ ằ Lóc Tôi nh mà Kỳ ông kéo quân đánh l xe đó Tr i Ph t! Kh e không ôngớ ộ ờ ậ ỏ

B y! Ông t l m, c t ghe dả ệ ắ ộ ướ ếi b n mà không lên nhà tôi – Ch nhà m ngủ ừ

quýnh nói m t thôi.ộ

Ông già g i v ng vào nhà :ọ ọ

- Bà nó i, ông B y t i nè!ơ ả ớ

- Ông B y nào?ả

M t ph n bộ ụ ữ ươn bươn theo b đ t, v a đi v a h i.ờ ấ ừ ừ ỏ

- Thì ông B y ch huy th ng Lóc, ch ông B y nào.ả ỉ ằ ớ ả

- Mèn đét i! V y sao?ơ ậ

Th là ba ngế ười ph i vào nhà Ng n đèn Hoa Kỳ soi t ngôi nhà ba căn r ng rãi.ả ọ ỏ ộ

Gi a nhà, bàn th T qu c v i nh H Ch t ch, bên c nh b ng ghi công Tr nữ ờ ổ ố ớ ả ồ ủ ị ạ ằ ầ văn Tôm Dướ ếi b p, bà ch đã c t c con v t xiêm thi t m p Sa nhúm l a,ủ ắ ổ ị ệ ậ ử Quy n đâm g ng làm nế ừ ước m m.ắ

Ông ch nhà u ng trà v i Luân Ông tên Hai S t Bây gi Luân m i hi u vì saoủ ố ớ ặ ờ ớ ểông đ t tên con r t ròng theo tôm cá So v i l n trặ ặ ớ ầ ước đ n đây – l n đó, Luânế ầ

ch ghé giây lát vào n a đêm, lùa v i chén c m r i đi li n cho k p gi n súng –ỉ ử ộ ơ ồ ề ị ờ ổLuân th y nhà ông Hai thay đ i nhi u: nhà n i r ng, thêm bàn gh , ngay b đấ ổ ề ớ ộ ế ộ ồ trà cũng khác, không ph i là chi c bình tích s t vòi n a, và ng n đèn Hoa Kỳ thìả ế ứ ữ ọ

m i tinh.ớ

- Ông B y tính sao đây?ả

Hai S t coi nh Luân ph i v n ph i ch u trách nhi m v m i tình hình s p t i.ặ ư ả ẫ ả ị ệ ề ọ ắ ớHai S t v n quê C n c t n B n Tre Năm Tây chi m t nh, ông mang b u đoànặ ố ồ Ố ậ ế ế ỉ ầthê t sang đây, ban đ u làm mử ầ ướn Năm 1960, ông được Chính ph khángủ

chi n t m c p cho m t m u đ t Ông lên li p, l p vế ạ ấ ộ ẫ ấ ế ậ ườn hai công Nh m u đ tờ ẫ ấ

đó, ông s ng khá, kh i m c b t i, c m ngày hai b a Ông cho hai con trai đi bố ỏ ặ ố ờ ơ ữ ộ

đ i, con gái làm giáo viên, v vô nông h i còn ông thì dân quân H i trộ ợ ộ ồ ước, ông

m n, kh c c trăm b Bây gi , m i năm ông bàn may cho Lóc đ c hai b

chính quy, l i tính h Lóc cạ ễ ướ ợi v thì cho cô dâu m t đôi bông, m t s i dâyộ ộ ợchuy n ề

- Đ t mà chánh ph c p cho tôi thu c đi n C Bé Va ch t r i, mà con va m iấ ủ ấ ộ ề ả ế ồ ớ

nh n đòi l y lúa ru ng t năm 1946 t i gi , c ng tám năm m i công ba gi ,ắ ấ ộ ừ ớ ờ ộ ỗ ạ ngót nghét 250 gi Con va hăm: đ n h t d a, cây trái Nó nói: ru ng làm lúaạ ố ế ừ ộkhông tr ng b y b H i đ ng mình còn súng ng đây, nó nói gi ng đó, tôiồ ậ ạ ồ ằ ố ở ọ

b n vô h ng nó cho không còn cái răng ăn c t, ch đ ng mình th t th , th ngắ ọ ứ ớ ằ ấ ế ằ điên, th ng ngu mi n có quy n, có súng cũng lên m t d y khôn mình đằ ễ ề ặ ạ ược Ông B y tính sao đây?ả

- Th a thi t v i ông B y, ông đ ng r y th ng Lóc, t i nghi p nó – Hai S t hư ệ ớ ả ừ ầ ằ ộ ệ ặ ạ

th p gi ng, li c v phía b p – Th ng Lóc giao cho tôi b n cây súng mút [1],ấ ọ ế ề ế ằ ố

m t cây mi [2], cũng độ ược vài trăm đ n, mạ ườ ựi l u đ n Nó d n tôi chôn, khiạ ặ

h u s moi lên xài Tôi mà có v C n c cũng l p th d i súng theo.ữ ự ề ồ Ố ậ ế ờ

- Coi ch ng ng p nừ ậ ước b sét – Luân ch ng nh ng không c n nh n Lóc mà cònị ẳ ữ ằ ằnói đ c vô, y nh s ti t l c a ông Hai S t c t c c đá n ng kh i ng c anh.ố ư ự ế ộ ủ ặ ấ ụ ặ ỏ ựHai S t r ng r :ặ ạ ỡ

- D gì sét bó ny lông, bôi m bò, b trong thùng cây – cây sao nghen – vôễ ỡ ỏ

phương m i, vô phố ương m c!ụ

Gi a b a cháo v t, ông Hai S t ghé vào tai Luân :ữ ữ ị ặ

- Ông B y “nh p thành” h ?ả ậ ả

Luân không l c mà cũng không g t đ u.ắ ậ ầ

- Không th súng, e khó ch !ủ ớ

Ông Hai v n th c th m giùm Luân.ẫ ắ ỏ

Có ti ng r a chân ngoài b n.ế ử ế

- Ghe ai đ u b n mình, h má? - Gi ng m t cô gái h i v ng vào.ậ ế ả ọ ộ ỏ ọ

- Con Rô, gái út c a tôi đi h p thi u niên v - Hai S t b o Luân, m t bu n trủ ọ ế ề ặ ả ặ ồ ở

l i.ạ

M t cô gái tu i 14, 15 bộ ổ ước qua c a, l phép khoanh tay th a Luân.ử ễ ư

T dừ ướ ếi b p, cô nói chuy n v i m và v i Quy n, Sa :ệ ớ ẹ ớ ế

- T i này không bi t t i sao m y anh, m y chú l i b t i này L p y t h cụ ế ạ ấ ấ ạ ỏ ụ ớ ế ọ

ch a h t khóa, còn m y ngày n a m i xong ph n c y nhau Philat p Ti c quáư ế ấ ữ ớ ầ ấ ố ế

Tr i còn m m , trăng ch a l n, Luân, Quy n và Sa r i nhà Hai S t vào chờ ờ ờ ư ặ ế ờ ặ ợ

Ph ng Hi p V ch ng Hai S t, con Rô, sau b a c m mà h ép b n Luân ănụ ệ ợ ồ ặ ữ ơ ọ ọ

“b b ng” ti n khách xu ng ghe Ghe r i b n, h v n còn đ ng trông theo ỏ ụ ễ ố ờ ế ọ ẫ ứQua m t v t đ t hoang um tùm lau s y – làn ranh phân chia vùng gi i phóng vàộ ạ ấ ậ ảvùng t m chi m – b t đ u ngo i vi th tr n.ạ ế ắ ầ ạ ị ấ

So v i vùng gi i phóng, nhà c a ngo i vi th tr n Ph ng Hi p x xác h n nhi u.ớ ả ử ạ ị ấ ụ ệ ơ ơ ề

H u nh không nhà nào l p vầ ư ậ ườn và h u nh nhà nào cũng che t m b b ngầ ư ạ ợ ằ

m y t m tôn, m y b lá d a Tuy v y, m i nhà đ u có lu ng v n th ấ ấ ấ ẹ ừ ậ ỗ ề ố ạ ọ

- Còn n a con trăng này v i m t con trăng n a là T t.ử ớ ộ ữ ế

Quy n nhìn lu ng v n th r i nói Câu nói luy n ti c c a Quy n khu y đ ngế ố ạ ọ ồ ế ế ủ ế ấ ộ tâm t c a Luân Đúng r i, năm nay, Luân s ph i ăn cái t t đ u tiên xa chi nư ủ ồ ẽ ả ế ầ ế khu, xa đ ng đ i T g n ch c năm qua, cái T t kháng chi n đã vào Luân nhồ ộ ừ ầ ụ ế ế ư

m t thói quen d thộ ễ ương Dù chi n trở ế ường nào – vùng t do hay đ ch h u –ự ị ậ

T t đ n v i bao nhiêu r n ràng: đánh vài tr n “t t niên” cho ra đánh, h i nghế ế ớ ộ ậ ấ ộ ị

t ng k t, đ còn s a so n đ u lân, ti t m c ca k ch vui v i bà con Đêm 30, thổ ế ể ử ạ ầ ế ụ ị ớ ế nào cũng có bu i đón giao th a đ c th chúc T t c a H Ch t ch, ăn bánh tét,ổ ừ ọ ơ ế ủ ồ ủ ị

th t kho d a giá c a H i ph n và H i m , th c cho đ n sáng Sáng, chia nhauị ư ủ ộ ụ ữ ộ ẹ ứ ế

đi chúc T t chòm xóm Th nào cũng nh u “ba s i” – “ba s i” thôi, song khôngế ế ậ ợ ợ

ít c u ng li bì, quên tr i quên đ t N i làm vi c c a ban ch huy và t ng nhàậ ủ ờ ấ ơ ệ ủ ỉ ừdân mà b đ i nh , th nào cũng có c a tam quan b ng lá d a, có bình hoaộ ộ ở ờ ế ử ằ ừ

v n th , có c và nh C H Vui nh t là đêm k ch Đ n v ít ph n - vài cô yạ ọ ờ ả ụ ồ ấ ị ơ ị ụ ữ

tá, ch nuôi r t ng i lên sân kh u – cho nên các c u trai ph i đóng hóa trang: đ nị ấ ạ ấ ậ ả ộ

ng c, t p đi y u đi u tr gi ng m m đ c r a không sao s a n i, báo h iự ậ ể ệ ừ ọ ồ ồ ự ự ử ổ ạ

người xem cười mu n đ t ru t, nhi u bà con v a cố ứ ộ ề ừ ườ ừi v a lau nước m t.ắ

Ra giêng, l i h p bàn k ho ch tác chi n, luy n quân.ạ ọ ế ạ ế ệ

Nh p đ đó đã thành bình thị ộ ường trong Luân Bây gi anh nh h ng Th t khóờ ư ẫ ậ

mà nghĩ đ n m t cái T t không ló m t ra ngoài, không chúc T t và đế ộ ế ặ ế ược chúc

T t – d u có chúc T t cũng s không ph i là: năm m i m ng tu i bà con, mongế ẫ ế ẽ ả ớ ừ ổ

bà con đoàn k t, ng h b đ i, đ y m nh kháng chi n đ n toàn th ng, theo l iế ủ ộ ộ ộ ẩ ạ ế ế ắ ờ

d y c a c H và chánh ph Trung ạ ủ ụ ồ ủ ương

Kháng chi n đã th ng l i, nh ng Luân m t đi cái câu chúc t t đ p đ u năm đó.ế ắ ợ ư ấ ố ẹ ầ

Tr i sáng d n Trờ ầ ước tr s Ban liên hi p đình chi n – ngôi nhà g ch n m trênụ ở ệ ế ạ ằ

m t trong b y ngã đ ra Phung Hi p – ng n c đ sao vàng ph y nh trong gióộ ả ổ ệ ọ ờ ỏ ẩ ẹ

s m Bu i t p th d c s p k t thúc Các đ ng chí thân yêu c a Luân đang th ớ ổ ậ ể ụ ắ ế ồ ủ ở

H quay m t v chi n khu, cúi đ u, ép hai cánh tay r i m r ng vòng tay, ọ ặ ề ế ầ ồ ở ộ ưỡ n

ng c hít m nh, theo hi u l nh đi u khi n mà Luân r t quen thu c.ự ạ ệ ệ ề ể ấ ộ

Tam b n trôi ch m ch m Luân không dám ngó ngay tr s - có th có ngả ầ ậ ụ ở ể ườ iquen Luân và v i Luân, t nay gi u kín ni m đam mê cũ là m t k lu t Anhớ ừ ấ ề ộ ỷ ậ

bi t mình không d dàng nh p thân vào l i s ng mà m i cái đ u trái ngế ễ ậ ố ố ọ ề ược v iớ

đ o lý anh h p thu trong chín năm Ch còn bi t c công Ôi chao! Cái không khíạ ấ ỉ ế ốtrong lành mà anh đã hít, m i bu i sáng t p th d c cùng đ ng đ i ỗ ổ ậ ể ụ ồ ộ

Anh nhìn Quy n, Sa: hai c u đang h t s c căng th ng.ế ậ ế ứ ẳ

Ng n qu c kỳ in trên nọ ố ước, Luân se s đ a bàn tay xu ng dòng kinh vu t veẽ ư ố ố

ng n c Tr s Ban liên hi p đình chi n, ng n qu c kỳ, ti ng đi u khi n bu iọ ờ ụ ở ệ ế ọ ố ế ề ể ổ

t p th d c và vùng t do khu 9 cùng cái đêm chót nhà Hai S t lùi l i sau l ngậ ể ụ ự ở ặ ạ ư anh

Sau khi kín đáo ngo nh l i nhìn l n n a tr s Ban liên hi p và ng n c Tả ạ ầ ữ ụ ở ệ ọ ờ ổ

qu c, Luân lũi theo sóng ngố ười đi sâu vào ch Chi c tam b n c a Quy n, Sa laoợ ế ả ủ ếlách gi a đoàn xu ng ghe chen chúc xuôi luôn v hữ ồ ề ướng sông l n M i c u sớ ỗ ậ ẽ

b ng cách riêng, g p Luân sau này ằ ặ

Đã lâu r i, Luân m i đi l i m t mình T a nh anh đang đ t nh p đ n gi c.ồ ớ ạ ộ ự ư ộ ậ ồ ặ Ngay c khi trinh sát đ n gi c, Luân cũng không đ n đ c nh l n này.ả ồ ặ ơ ộ ư ầ

Luân ch t th y lành l nh n i xợ ấ ạ ơ ương s ng Quanh anh, nh ng cái nhìn ch ngố ữ ẳ

gi ng cái mà anh thố ường g p mặ ươi phút trước đây T t c đ u d d n.ấ ả ề ữ ằ

không, vác túi, thúng, bao c a h ném b a lên mui Cái ti p xúc kh i đi m báoủ ọ ừ ế ở ể

v i Luân s l n u c a m t xã h i mà Luân ph i vùng v y trong đó.ớ ự ộ ẩ ủ ộ ộ ả ẫ

Ch a h t, Luân ch a yên ch thì hàng ch c bàn tay chìa qua c a: mía ghim, d aư ế ư ỗ ụ ử ư

h u, nem, thu c lá, gi y s , báo ấ ố ấ ố

Luân mua bao thu c lá Ruby Queen, diêm qu t và t Ti ng Chuông.ố ẹ ờ ế

T báo ra ngày th Sáu, 10-12-1954, ch y tít su t tám c t: “Giáo s Ngô Ng cờ ứ ạ ố ộ ư ọ

Đ i t ch c T ng y t n n, bác sĩ thú y Ph m văn Huy n thay Hai t a khácố ừ ứ ổ ủ ị ạ ạ ế ựcũng to không kém: B trộ ưởng Ph m Duy Khiêm đạ ược b Cao y Vi t Nam t iổ ủ ệ ạ Pháp – Thi u tế ướng Nguy n văn V đễ ỹ ượ ửc c làm T ng thanh tra quân đ i thayổ ộ

th tế ướng b n sao Alessandri ”ố

Luân th m nghĩ: C ba Ph m văn Huy n, Ph m Duy Khiêm, Nguy n văn V ,ầ ả ạ ế ạ ễ ỹ thân Pháp n i ti ng, ch là chi c c u t m mà Di m dùng trong bu i giao th i.ổ ế ỉ ế ầ ạ ệ ổ ờ

Xe ch khách khá lâu, Luân đ c h t trang tin t c, b t đ u đ c bài xã lu n, ký tênờ ọ ế ứ ắ ầ ọ ậ

Kh i Minh Kh i Minh là ai, Luân đã bi t, đã g p Bài xã lu n nh c đ n cu cả ả ế ặ ậ ắ ế ộ

bi u tình hoan hô hòa bình và b tr n áp đ m máu – vi c x y ra cách nay đã h nể ị ấ ẫ ệ ả ơ năm tháng, li n sau khi hi p đ nh Genève ký k t Nh c l i s vi c đó, bài xãề ệ ị ế ắ ạ ự ệ

lu n khôn khéo gi i thi u b n tuyên b c a y ban b o v hòa bình, đ ng đ uậ ớ ệ ả ố ủ Ủ ả ệ ứ ầ

là các ông k s L u văn Lang, giám đ c Pháp Hoa ngân hàng Michel Nguy nỹ ư ư ố ễ văn V , lu t s Tr nh Đình Th o, lu t s Nguy n H u Th , bác sĩ dỹ ậ ư ị ả ậ ư ễ ữ ọ ược khoa

Tr n Kim Quan, giáo s Dầ ư ương Trung Tín và h n ba trăm trí th c, nhân sĩ khác.ơ ứLuân l t trang trong, bây gi anh không còn đ c đậ ờ ọ ược n a Tình hình qua vàiữ

m u tin đã hi n rõ th c ch t: Cu c đ u tranh vì hòa bình, th ng nh t đ t nẩ ệ ự ấ ộ ấ ố ấ ấ ướ c

c a nhân dân v a ch m d y, đã nhu m máu ngay t c kh c.ủ ừ ớ ậ ố ứ ắ

M i mê suy nghĩ, anh không chú ý ngả ười ng i bên c nh đang ghé m t cùng đ cồ ạ ắ ọ báo v i anh Khi Luân ch t nhìn ra – ông khách đ b râu cá ch t, đeo kính đenớ ợ ể ộ ố

to g ng, ngọ ườ ầi g y g y – anh trao luôn t báo cho ông ta Ông ta cám n và c mầ ờ ơ ắ cúi đ c.ọ

“M t m t thám?”, Luân t h i R t có th vì đôi ki ng – g ng to – màu đen giúpộ ậ ự ỏ ấ ể ế ọ

đ c l c cho nh ng cái nhìn rình r p.ắ ự ữ ậ

Đ ng sau Luân, hình nh cũng có m t s tay không ph i dân làm ăn Ngayằ ư ộ ố ả

người tài x - ông ta lúc nào cũng láo liêng Và tay l xe, v m t th t đáng nghiế ơ ẻ ặ ậ

ng ờ

Xe b t đ u ch y Ông khách tr t báo cho Luân, nh i thu c vào ng t u Khóiắ ầ ạ ả ờ ồ ố ố ẩlên b ng b ng Hình nh m t ông ta không r i Luân.ự ự ư ắ ờ

Đường Ph ng Hi p – C n Th x u, chi c xe đò h m h vụ ệ ầ ơ ấ ế ầ ừ ượt qua nh ng đo nữ ạ

b phá ho i Luân th y vui vui: T phía đ i ngị ạ ấ ừ ố ượ ạc l i, anh quan sát k h n tácỹ ơ

d ng c nh ng đêm b đ i cùng dân hì h c đào, cu c ụ ả ữ ộ ộ ụ ố

Xe qua đ n Nhà Th Cây th p ác g c xu ng, cái đ n ch còn b tồ ờ ậ ụ ố ồ ỉ ờ ường đá cháynham nh Luân c hình dung nh ng đêm đánh h th ng đ n bót d c l này, anhở ố ữ ệ ố ồ ọ ộlong theo con r ch nào.ạ

Xe đ l i trỗ ạ ước cây ch n m t tr m c nh sát T t c hành khách đ u ph i xu ngắ ộ ạ ả ấ ả ề ả ố

xe C nh sát khám k hành lý c a t ng ngả ỹ ủ ừ ười T ng ngừ ườ ượi đ c m i vào tr m.ờ ạ

- Ông có gi y ki m tra không?ấ ể

Người khách đeo ki ng to h i Luân Luân có T t nhiên, đó là th ki m tra gi ,ế ỏ ấ ẻ ể ả

do nhà in Tr n Phú ăn c p ki u, in l i N u b ng m t thầ ắ ể ạ ế ằ ắ ường, c nh sát khôngảtài nào phát hi n ch gi c a th ki m tra Còn d a vào máy, v n đ s khác.ệ ỗ ả ủ ẻ ể ự ấ ề ẽLuân tin ch c là tr m c nh sát d c đắ ạ ả ọ ường không có máy Nh ng cái lão đeoư

ki ng này, t i sao l i h i anh?ế ạ ạ ỏ

Qu nh Luân đoán, viên trả ư ưởng tr m không xét nét th ki m tra c a Luân.ạ ẻ ể ủSong h n nhìn Luân t đ u đ n chân :ắ ừ ầ ế

- Ơng đi đâu? - Viên trưởng tr m h i.ạ ỏ

Luân ch a nĩi gì thì ngư ười khách đeo ki ng g ng to chìa gi y c a ơng.ế ọ ấ ủ

- Ơng Sáu kh i đ a gi y mà!ỏ ư ấ

Viên trưởng tr m tr gi y cho ơng ta, cạ ả ấ ười vui v ẻ

“T i nĩ v i nhau! H n r i đây!”, Luân nghĩ.ụ ớ ẳ ồ

- V y thì tơi v i anh b n tơi đây đi nghe ậ ớ ạ

Ơng ta kéo tay Luân Luân h i lơ ượng sượng m t chút.ộ

- T i này d giá cá đ ng Ph ng Hi p, cịn lên d trên Long Xuyên ụ ọ ồ ở ụ ệ ọ

Ơng ta bãi buơi nh Luân cùng đi v i ơng.ư ớ

Viên tr m trạ ưởng đ y đ a :ẩ ư

- a? Ơng Hai đây đi chung v i ơng Sáu h Ủ ớ ả

Ơng khách rút gĩi thu c m i viên tr m trố ờ ạ ưởng và làm nh vơ tình, ơng b quênư ỏgĩi thu c trên bàn.ố

T nhiên, Luân th y ơng khách cĩ m t chút gì kh nghi M i ngự ấ ộ ả ọ ười trên xe đ uề

đ t ng t tr nên hi n lành.ộ ộ ở ề

* * * * *

Luân s p đ i xe đi Sài Gịn thì m t chi c Citroën đ n h i h đ l i bên xe C nắ ổ ộ ế ế ố ả ỗ ạ ầ

Th Trên xe bơ ước xu ng m t ngố ộ ười nh nh n đeo ki ng đen, b n áo chùngỏ ắ ế ậđen, đeo tượng Chúa – m t linh m c Ơng ta nơn n ch y h i chi c xe t Ph ngộ ụ ả ạ ỏ ế ừ ụ

Hi p lên mà Luân v a đi – đĩ là chi c xe th ch y s m nh t.ệ ừ ế ơ ạ ớ ấ

Luân linh c m là ơng ta tìm Luân.ả

Ơng khách đeo ki ng g ng to – viên tr m trế ọ ạ ưởng c nh sát kêu b ng ơng Sáu -ả ằcũng đ i xe đi Sài Gịn Ơng đ ng chung v i Luân bàn bán vé Ơng linh m cổ ứ ớ ở ụ

đ n bàn bán vé h i, gi ng Hu :ế ỏ ọ ế

- Xin l i, quí v Ph ng Hi p lên đây, v nào là k s Robert Nguy n Thànhỗ ị ở ụ ệ ị ỹ ư ễLuân

Luân chào ơng linh m c, nh n tên mình Linh m c m ng r :ụ ậ ụ ừ ỡ

- May quá tơi đốn ch ng ơng k s đi chuy n xe th Qu nhiên đúng Đ cừ ỹ ư ế ơ ả ứ giám m c m i ơng k s v Tịa giám m c D , cĩ xe riêng ụ ờ ỹ ư ề ụ ạ

Ơng Sáu s ng s Luân b t tay ơng :ữ ờ ắ

- Cám n ơng Sáu Thơi, ơng Sáu đi Sài Gịn, tơi cĩ chút vi c riêng ghé Vĩnhơ ệLong

- Ơng cha này đĩn ơng?

Ơng Sáu h i v n, h t hàm v ơng linh m c Luân g t đ u.ỏ ặ ấ ề ụ ậ ầ

- V y mà ậ

Ơng Sáu b l ng câu nĩi m t lúc.ỏ ử ộ

- Tơi đâu cĩ lên Sài Gịn làm chi Tính đ a ơng đi đĩ! Tơi đi R ch Giá.ư ạ

Luân đã hi u Ơng Sáu ng i Luân b làm khĩ d d c để ạ ị ễ ở ọ ường nên quy t giúpếLuân Ch c ơng đốn Luân là m t ngắ ộ ười kháng chi n, cĩ th vì qua b qu n áoế ể ộ ầ

Ch c là s lính rút t các t nh mi n Tây v Sài Gòn s a so n chi m đóng cácắ ố ừ ỉ ề ề ử ạ ếvùng ta v a chuy n quân xong Hòa bình đã đừ ể ược h n n a năm, song ch a th yơ ử ư ấ

d u hi u hòa bình trên gấ ệ ương m t nh ng ngặ ữ ười lính này H m t m i, rã r i,ọ ệ ỏ ờ cáu k nh Vài sĩ quan Pháp huýt gió trên xe Jeep m i khi có m t ph n Vi tỉ ỗ ộ ụ ữ ệ Nam đi g n V n m t d y nh Luân t ng bi t, nh ng e dè h n.ầ ẫ ấ ạ ư ừ ế ư ơ

T trung tâm thành ph C n Th phóng ra m t xe c nh sát g n còi m đừ ố ầ ơ ộ ả ắ ở ường,

ti p li n m t chi c Chrysler bóng nhoáng c m c nhi u sao và đo n h u là m tế ề ộ ế ắ ờ ề ạ ậ ộ

xe b o v - cũng đ n năm sáu tên quân c nh M đ i nón s n ch M.P, nét chả ệ ế ả ỹ ộ ơ ữ ữ

ch n v n r t nhói m t.ầ ầ ấ ắ

Ông linh m c b o ngụ ả ười tài x :ế

- Theo li n xe quân c nh!ề ả

Ra l nh xong, chính ông ch m h n ngị ồ ẳ ười ra ngoài xe, phô chi c áo chùng vàế

tượng Chúa l ng l ng trên c Xe đủ ẳ ổ ược phép xu ng “b c” trố ắ ước nh ng cái nhìnữ

gi n d c a lính ng y và nh ng cái li c khó ch u c a các sĩ quan Pháp Khôngậ ữ ủ ụ ữ ế ị ủnghe, nh ng Luân ch c là h ch i th Th c t đó cho Luân th y cái tôn ti đangư ắ ọ ử ề ự ế ấhình thành trong n c thang đ ng c p mi n Nam: M r i t i cha c ấ ẳ ấ ở ề ỹ ồ ớ ố

- Ông k s xa thành th đã lâu, th y có gì thay đ i không?ỹ ư ị ấ ổ

Khi “b c” vắ ượt sông H u, ông linh m c h i Luân Trên “b c” nh ng ngậ ụ ỏ ắ ữ ườ ibuôn bán chen l n, v a van nài, v a m ng ch i ngấ ừ ừ ắ ử ười mua, ti ng loa phát gi ngế ọ

ma quái m t đo n ghi âm s m gi ng Hòa H o, ti ng đàn đ c huy n, đàn ghi taộ ạ ấ ả ả ế ộ ề

c a t ng t p ăn xin ủ ừ ố

- Thay đ i nhi u T nh , lính đông h n, ngổ ề ỷ ư ơ ười ăn xin cũng đông h n Và thêmơcái m i ớ

Luân h t hàm v chi c Chrysler.ấ ề ế

- Ông mu n nói đ n ngố ế ười M ?ỹ

- Ph i, nh ng ngả ữ ười khách m i ớ

- H t còn là khách r i H là b n.ế ồ ọ ạ

- B n hay là ch ?ạ ủ

H i v n xong, Luân cỏ ặ ười Ông linh m c v t cụ ụ ười theo

Luân ch a mu n b t chuy n v i ông linh m c Con sông H u cu n cu n g iư ố ắ ệ ớ ụ ậ ồ ộ ợ anh nhi u ký c “B c” về ứ ắ ượt sông mươi phút – n i khá r ng – còn trong chi nơ ộ ế

đ u, Luân có khi ph i t n c gi đ t C n Th sang Trà Ôn, quãng h p nh t.ấ ả ố ả ờ ể ừ ầ ơ ẹ ấ Trên m t sông này, anh đã t ng đánh m t tr n tao ng : thuy n ch anh và m tặ ừ ộ ậ ộ ề ở ộ

ti u đ i, gi a đêm m a, băng đ n gi a sông thì ch m tàu tu n – tàu tu n t tể ộ ữ ư ế ữ ạ ầ ầ ắ máy, th xuôi theo nả ước Khi tàu tu n b t pha, Luân ra l nh n súng Chính anhầ ậ ị ổgiành kh u trung liên c a m t chi n sĩ, x th ng vào pha Pha t t ng m Đèn pinẩ ủ ộ ế ả ẳ ắ ấkhông đ s c phát hi n thuy n c a b n anh Khi C n Th b n lên tr i nh ngủ ứ ệ ề ủ ọ ầ ơ ắ ờ ữ chùm pháo sáng thì b n anh đã l t vào con r ch ngo n ngoèo.ọ ọ ạ ằ

Có th t nay anh s khó mà tao ng v i lính tu n sông, nh ng ngay trên chuy nể ừ ẽ ộ ớ ầ ư ế

“b c” vắ ượt dòng nước b c, gi a m t tình th b ngoài khác x a, ít ra cũng cóạ ữ ộ ế ề ưchi c Chrysler c m c M đế ắ ờ ỹ ược h t ng th t s và bi t đâu, c ông linh m cộ ố ậ ự ế ả ụ

ch a h n ch u làm linh m c này là nh ng tr ng i đ g i b ng không nh ư ẳ ị ụ ữ ở ạ ủ ọ ằ ỏ

Xe qua Cái V n C vài trăm thồ ứ ước, m t đ n lính Hòa H o, m t tr s Dânộ ồ ả ộ ụ ở

xã đ ng và m t nhà gi ng – nhà gi ng xây y h t lô c t, loa phóng thanh ra r ả ộ ả ả ệ ố ả Bên trong đ t và rào k m gai, lính Hòa H o nón bo, đ ng ph c đen, m t mũiụ ấ ẽ ả ồ ụ ặ

l nh Nhà tín đ - nhà nào cũng tr ng c t phừ ừ ồ ồ ộ ướn và s n c a màu tr n đi u –ơ ử ầ ề

nép dưới quy n uy c a c b máy quân s chính tr và tôn giáo Ch a ch c sề ủ ả ộ ự ị ư ắ ố đông tín đ Hòa H o hi u ý nghĩa s ra đ i c a ng n y th đè n ng lên vai h ,ồ ả ể ự ờ ủ ầ ấ ứ ặ ọ rúc r a h , nh i n n h ỉ ọ ồ ắ ọ

Cái di s n ch ng C ng c a th c dân Pháp còn đó.ả ố ộ ủ ự

Ông linh m c ng i băng trụ ồ ở ước quay l i cạ ười hóm h nh v i Luân :ỉ ớ

- Chúng ta đang qua vùng cai qu n c a ông Năm L a.ả ủ ử

Người lái xe ch t lên ti ng :ợ ế

- General Cinq Feux [1] đ y!ấ

Ông linh m c và ngụ ười lái xe cườ ắi n c n ẻ

- M t qu c gia th ng nh t không th dung th cho các ti u vộ ố ố ấ ể ứ ể ương cát c Kh pứ ắ

t nh Long Xuyên, Châu Đ c, C n Th , Vĩnh Long, Sa Đéc, đâu đau cũng nhanỉ ố ầ ơ

nh n đ n bót Hòa H o, h làm ra lu t riêng, h thu thu Dân kh h t s c!ả ồ ả ọ ậ ọ ế ổ ế ứÔng linh m c thuy t m t h i Ông nói câu chót kèm cái chép mi ng Luân bi tụ ế ộ ồ ệ ế ông linh m c m i nh c vùng Hòa H o Còn vùng Cao Đài, Bình Xuyên, cònụ ớ ắ ảvùng UMDC [2] c a tên Tây lai Léon Leroy Chính ph Di m ch n l c trongủ ủ ệ ọ ọhàng tá đ i tố ượng đâu là cái c n tr kh trầ ừ ử ước h t.ế

- H s bi n m t trong m t ngày không xa!ọ ẽ ế ấ ộ

Ông linh m c làm m t c đ ng minh h a: hai bàn tay xòe, ch p l i và dang ra.ụ ộ ử ộ ọ ậ ạ

Có th vì thói quen ban phép lành nên dù nói đ n m t s bôi xóa, ông v n h tể ế ộ ự ẫ ế

Cu c xung đ t vũ trang gi a ta và Pháp đã lan kh p nộ ộ ữ ắ ước Th c dân Pháp tìmự

ki m con bài chính tr B o Đ i l n n a t nguy n làm bù nhìn Đ t n tu ngế ị ả ạ ầ ữ ự ệ ể ấ ồ rôm r m t chút, Pháp cho m t s tay sai t Sài Gòn sang H ng Kông “y t ki nả ộ ộ ố ừ ồ ế ế

c u hoàng, bày t tín nhi m và th nh c u hoàng h i loan” Thi u tự ỏ ệ ỉ ự ồ ế ướng [3] Tr nầ văn Soái t c Năm L a là thành viên c a “phái đoàn nhân sĩ và đ i bi u các gi i”ứ ử ủ ạ ể ớ

g m 24 ngồ ười Đ n H ng Kông, Năm L a th ng b quân ph c c p tế ồ ử ắ ộ ụ ấ ướng, đi

d o ph Ngoài ph , ông ta g p Tr nh H ng Ng u – m t nhà ch t o c khí,ạ ố ố ặ ị ư ẫ ộ ế ạ ơ

t ng mừ ướn ông ta làm công Chính ch m các lò “gadoden” xe h i cho Tr nhụ ơ ị

H ng Ng u mà ông ta mang tên Năm L a.ư ẫ ử

Tr nh H ng Ng u ng m nghía b áo c p tị ư ẫ ắ ộ ấ ướng c a Năm L a r i b o :ủ ử ồ ả

- Đây là thu c đ a c a Ăng lê Quân đ i Ăng lê không có tộ ị ủ ộ ướng hai sao, m yầ mang sao ra đường, c nh sát tả ưởng m y là tầ ướng gi , nó còng đ u!ả ầ

Ho ng h n, Năm L a tháo lon, đút vô túi qu n.ả ồ ử ầ

Luân không cười Đâu có gì đáng cười Anh không cười luôn v i nh ng chi ti tớ ữ ế

mà ông linh m c thu t đ y khoái trá :ụ ậ ầ

- Ông Năm L a có ba ngử ườ ợi v chính, kêu b ng ba phu nhân M t là L u Kimằ ộ ưĐính, m t là Đoàn H ng Ng c, m t là Phàn Lê Hoa ộ ồ ọ ộ

- Phàn Lê Huê ch ! – Ngứ ười lái xe s a l i.ử ạ

- Cũng r a Toàn tên phứ ường tu ng M i bà đ u v n khôi giáp, đeo gồ ỗ ề ậ ươ m

Không ph i đ đùa mà s a so n đánh nhau th t!ả ể ử ạ ậ

Xe ch y đ n c ng vào th xã Vĩnh Long Dạ ế ổ ị ưới m t t m b ng qu ng cáo toộ ấ ả ả

tướng – thu c lá Golden Club c a hãng Pháp – m t tu sĩ Hòa H o, tóc búi, áoố ủ ộ ảdài, đang c m loa đi n đ c m t đo n s m gi ng c a Đ c th y Huỳnh Phú S ầ ệ ọ ộ ạ ấ ả ủ ứ ầ ổLòng Luân b ng dâng lên m t ni m xót xa thỗ ộ ề ương h i Còn ông linh m c – cáiạ ụ

đ u câng câng và cái môi tr dài thầ ề ượt Gi ng quái đ n đ c s m c a tu sĩ đu iọ ả ọ ấ ủ ổ theo xe

[1] Tướng Năm L a (ti ng Pháp).ử ế

[2] Unite Mobile de Défense Chrétienne (Đ n v c đ ng b o v đ o Thiênơ ị ơ ộ ả ệ ạ

chúa)

[3] t c c p hàm “Général de brigade” trong quân đ i Liên hi p Pháp, mang haiứ ấ ộ ệsao Quân hàm này ch tỉ ương đương c p Chu n tấ ẩ ướng m t sao c a Quân l cộ ủ ự VNCH sau sau năm 1963

Ph n 1 - Chầ ương 9

Xe ôm theo “rond point” [1] r v phía m t thì m t toán c nh sát th i còi ra hi uẽ ề ặ ộ ả ổ ệ

b t xe ng ng Đ ng sau toán c nh sát, l nh m t s ngắ ừ ằ ả ố ố ộ ố ười m c thặ ường ph c.ụLuân bi t ngay đây không ph i là cu c khám xét bình thế ả ộ ường Chính ông linh

m c và tài x cho Luân tri u ch ng: rõ ràng h ch đ i c nh này, qua cái li cụ ế ệ ứ ọ ờ ợ ả ế trao đ i khá nhanh, gi u k c a hai ngổ ấ ỹ ủ ười, trước khi c nh sát th i còi.ả ổ

- Vi c chi, h ?ệ ỉ

Ông linh m c l u b u, m c a xe Ông bụ ầ ầ ở ử ước đ n toán c nh sát, chìa gi y.ế ả ấ

Nh ng viên sĩ quan l c đ u, v t ông sang m t bên, xán l i xe Ông linh m cư ắ ầ ẹ ộ ạ ụ nhún vai, ý mu n nói v i Luân: tôi làm h t s c mình, song h không nghe.ố ớ ế ứ ọ

Tay tài x ng ngế ả ười, du i chân tho i mái, không nói không r ng.ỗ ả ằ

- Xin l i, ông cho xem gi y t ỗ ấ ờ

Viên sĩ quan c nh sát l đ đ a tay lên kêpi chào Luân tru c khi ra l nh b ngả ễ ộ ư ớ ệ ằ

m t gi ng c c l c.ộ ọ ộ ố

Luân đi m tĩnh rút trong túi ra t gi y to, ch đánh máy, đóng m c đ , đính kèmề ờ ấ ữ ộ ỏ

nh Luân trên góc nh đóng m c n i, khác th căn c c mà Luân trình v i

- Tôi không có th ki m tra, ch có gi y t này - Luân tr l i nh nh ẻ ể ỉ ấ ờ ả ờ ỏ ẹ

Viên sĩ quan bây gi m i đ c t gi y Bên trên, t gi y ghi hai dòng: Chánh phờ ớ ọ ờ ấ ờ ấ ủ

Vi t Nam Dân ch C ng hòa, Đ c l p – T do – H nh phúc Bên góc trái: yệ ủ ộ ộ ậ ự ạ Ủ ban kháng chi n hành chánh t nh R ch Giá – qu n H ng Dân Bên dế ỉ ạ ậ ồ ưới: Gi y điấ

đường Và b t đ u nh ng dòng ch : Ch t ch y ban kháng chi n hành chánhắ ầ ữ ữ ủ ị Ủ ế

qu n H ng Dân, chi u đi u 14, ti t d, chậ ồ ế ề ế ương II c a Hi p đ nh đình ch chi nủ ệ ị ỉ ế

s Vi t Nam ký k t ngày 20 tháng 7 năm 1954 t i Genève, căn c vào đi u 14ự ở ệ ế ạ ứ ề

ti t c, chế ương II c a hi p đ nh nói trên, nay cho phép Nguy n Thành Luân,ủ ệ ị ễ

nguyên Trung đoàn phó Quân đ i nhân dân Vi t Nam, sinh năm 1921, độ ệ ược trở

v sinh s ng Sài Gòn theo nguy n v ng c a ông Mong nhà ch c trách đ aề ố ở ệ ọ ủ ứ ị

phương giúp đ ông Nguy n Thành Luân H ng Dân ngày 5 tháng 12 năm 1954.ỡ ễ ồ

- Chúng tôi không bi t qu n H ng Dân.ế ậ ồ

Viên sĩ quan hình nh không đư ược chu n b trẩ ị ước đ i phó v i tình th này nênố ớ ếnói li u.ề

- V y ông cho phép tôi h i: Ông là ai, ông có quy n gì ki m tra gi y t c a tôi?ậ ỏ ề ể ấ ờ ủ

- Luân v n t t n.ẫ ừ ố

- À, ông mu n gi lu t ra, ph i không? Đây, tôi là trung úy Lê văn Thu, đ iố ở ậ ả ộ

trưởng c nh sát thu c Ty công an Vĩnh Long.ả ộ

H n chìa cho Luân t m th b c ny lông, mang ch ký c a Trắ ấ ẻ ọ ữ ủ ưởng ty công an.Luân cười m m :ỉ

- R t ti c, tôi không bi t ông Trấ ế ế ưởng ty này V l i, v i chúng tôi, t nh này tênả ạ ớ ỉ

là Vĩnh Trà, ch không ph i Vĩnh Long Cho nên, tôi không th b ng lòng đớ ả ể ằ ể ông xét

Luân nói nh v y nh ng l i m c a xe bư ậ ư ạ ở ử ước ra S tò mò kéo đ n càng lúc càngố ếđông Xe c d n ch t ngã t , bóp còi inh i.ộ ồ ậ ư ỏ

- Nh ng – Luân nói to – n u các ông mu n b t tôi thì tôi s n sàng theo các ôngư ế ố ắ ẵ

v khám Các ông vô c b t m t ngề ớ ắ ộ ười kháng chi n, đi u đó các ông s tr l iế ề ẽ ả ờ

v i Ban liên hi p đình chi n và y ban qu c t Bây gi , tôi v đâu? Có c nơ ệ ế Ủ ố ế ờ ề ầ còng tay tôi không?

Viên sĩ quan ch ng bi t ph i làm gì H n li c ông linh m c, ông này kh l cẳ ế ả ắ ế ụ ẽ ắ

đ u Viên sĩ quan b ng s ng s :ầ ỗ ừ ộ

- Ai mà b t ông? Chúng tôi ch h i gi y t , ông có đ gi y t thì m i ông đi!ắ ỉ ỏ ấ ờ ủ ấ ờ ớ

H n quay l ng, đ a tay xua s ngắ ư ư ố ười bu quanh xe :

- Cái gì mà kéo t i đông d v y? T n ngay! Mu n vô bót n m h ?ớ ữ ậ ả ố ằ ả

Ông linh m c m i Luân lên xe.ụ ờ

- M n ăn chi mà l r a? - Ông ta càu nhàu Ch ng bi t ông càu nhàu c nh sát xétầ ạ ứ ẳ ế ả

h i u hay càu nhàu ty công an quá d Xe lăn bánh, Luân v y v y đám đông ỏ ẩ ở ẫ ẫNgô Đình Nhu, qu n trôpican cũ, s mi ng n tay, chân nh p nh p đôi xăng đan lâuầ ơ ắ ị ịngày không đánh xi, ng i trên chi c gh n m đ t trong phòng làm vi c c aồ ế ế ệ ặ ệ ủ

Giám m c Giám m c Ngô Đình Th c, lúc nào cũng đụ ụ ụ ường b ng i sau chi cệ ồ ế bàn g đen Hai anh em yên l ng.ỗ ặ

Nhu có m t Tòa giám m c t sáng s m Anh ta mu n đích thân ch ng ki nặ ở ụ ừ ớ ố ứ ế màn k ch do mình đ o di n Nhu không tin tài ng bi n c a Giám m c.ị ạ ễ ở ứ ế ủ ụ

Gia đình h Ngô v n thâm căn nhi m tôn ti phong ki n c a m t đ i v ng t c.ọ ố ễ ế ủ ộ ạ ọ ộ Ngô Đình Kh , ph chính thân th n Hai trai c a Kh leo đ n c c ph m: Ngôả ụ ầ ủ ả ế ự ẩĐình Khôi, t ng đ c, Ngô Đình Di m t Tri huy n tho t Tu n vũ và sau đó,ổ ố ệ ừ ệ ắ ầ

Thượng th b L i, đ u tri u M t trai cũng c c ph m v lĩnh v c khác: Ngôơ ộ ạ ầ ề ộ ự ẩ ề ựĐình Th c, 28 tu i, lãnh ch c linh m c và 13 năm sau, th phong Giám m c.ụ ổ ứ ụ ụ ụKhi Th c lãnh ch c linh m c, Nhu lên tám và khi Nhu v a h c xong trung h cụ ứ ụ ừ ọ ọ thì Th c đã là Giám m c Kho ng cách gi a hai ngụ ụ ả ữ ười là kho ng cách c a m tả ủ ộ

th h - Th c ra đ i vào nh ng năm cu i c a th k trế ệ ụ ờ ữ ố ủ ế ỷ ước, còn Nhu sau Thế chi n th nh t.ế ứ ấ

Có l s dun d i sau đây đã ph n nào đ o l n cái tôn ti nghiêm ng t y Nhuẽ ự ủ ầ ả ộ ặ ấbay nh y đúng vào lúc nhà h Ngô sa sút Ngô Đình Khôi b cách m ng tr ng tr ,ả ọ ị ạ ừ ị đáng l Ngô Đình Di m cũng ph i tr nhi u món n máu v i nhân dân, nh ngẽ ệ ả ả ề ợ ớ ư chính sách khoan h ng c a chính ph Vi t Nam Dân ch C ng hòa đã c u ôngồ ủ ủ ệ ủ ộ ứ

ta Trong m t tình hình x u nh v y, ch c Giám m c không t ra m t chút uyộ ấ ư ậ ứ ụ ỏ ộ

th nào Ngế ườ ối x c vác nhà h Ngô l i là Ngô Đình Nhu – m t công ch c h ngọ ạ ộ ứ ạ

thường Công lao “trung h ng” đó đư ược đ n bù ngay khi Di m n m quy n V iề ệ ắ ề ớ thiên h , Nhu ch là m t c v n, bào đ c a Th tạ ỉ ộ ố ấ ệ ủ ủ ướng Nh ng chính Nhu v chư ạ

k ho ch giúp Di m ph c thù B o Đ i và Pháp – trế ạ ệ ụ ả ạ ước kia đã thay Di m b ngệ ằ

Ph m Quỳnh – chính Nhu đang lèo lái ch đ mi n Nam.ạ ế ộ ề

Quy n h n – và c thành t u – đã t o cho Nhu có cái nhìn k c , ng m ng mề ạ ả ự ạ ẻ ả ấ ầ

đ i v i hai ngố ớ ười anh c a mình Dĩ nhiên, Nhu ch ng coi Luy n và C n ra gì.ủ ẳ ệ ẩ

Th c là anh, là Giám m c – đó là gi i h n mà Nhu tuân ph c.ụ ụ ớ ạ ụ

Nhu đ c bi t chú ý đ n trặ ệ ế ường h p Nguy n Thành Luân Hai gia đình đã quanợ ễ

h thân m t t lâu, khi Ngô Đình Th c nh n ch c Giám m c đ a ph n Vĩnhệ ậ ừ ụ ậ ứ ụ ị ậLong Nói chính xác, Giám m c Th c nh v nhà Nguy n Thành Luân: ông ta tụ ụ ờ ả ễ ừ

xa đ n coi sóc c m t đ a ph n, n u không t o ra m i giao h o v i m t v ngế ả ộ ị ậ ế ạ ố ả ớ ộ ọ

t c s t i thì r t khó chu toàn ph n s Tín đ đ o Thiên chúa Vĩnh Long – vàộ ở ạ ấ ậ ự ồ ạ

đ ng b ng sông C u Long nói chung – không nhi u, song thu c h ng tai m t,ồ ằ ử ề ộ ạ ắ

h u h t là trí th c Trong thâm tâm, Th c r t c m n s giúp đ hào phóng c aầ ế ứ ụ ấ ả ơ ự ỡ ủ

k s đi n René Nguy n Thành Luân.ỹ ư ệ ễ

B t tay vào x p đ t bàn c m i, Nhu hi u r t rõ cái l h ng c c l n mà giaắ ế ặ ờ ớ ể ấ ỗ ổ ự ớđình h Ngô, b t c giá nào cũng ph i l p: c n m t chút h i họ ấ ứ ả ấ ầ ộ ơ ướng c a cu củ ộ kháng chi n đ trang s c cho cái kh u hi u “đ Th c” B n đ u hàng, đ u thúế ể ứ ẩ ệ ả ự ọ ầ ầkhông thi u gì, song ch ng m t ai đáng giá Tr nh Khánh Vàng t ng làm đ n Phóế ẳ ộ ị ừ ế

t l nh khu, song gã ch là m t tên ba hoa và ăn ch i.ư ị ỉ ộ ơ

V l i, Tr nh Khánh Vàng sát cánh v i Bình Xuyên ngay t khi v a đào ngũ.ả ạ ị ớ ừ ừXem đi xét l i Robert Nguy n Thành Luân là món hàng quí h n h t Do đó, Nhuạ ễ ơ ếbày cho Th c vi t th Nhu nóng lòng đón Luân vê trụ ế ư ước khi Hi p đ nh Genèveệ ị

ký k t Nh ng Luân không làm theo ý Nhu L n đ u, Nhu t rút ra k t lu n làế ư ầ ầ ự ế ậ

v i Nguy n Thành Luân, không th ch i cái trò d hàng đớ ễ ể ơ ụ ược

Bi t tin Nguy n Thành Luân v thành, dù sau Hi p đ nh Genève, Nhu m ng r n.ế ễ ề ệ ị ừ ơ

Đ ng nào Luân cũng không thoát kh i Nhu Nhu b trí đón Luân v i cú d n m tằ ỏ ố ớ ằ ặ

là b t Luân ph i trình di n trong t th m t k s d ng gi y t gi T đó Nhuắ ả ệ ư ế ộ ẻ ử ụ ấ ờ ả ừ

Giám m c r i bàn vi t bụ ờ ế ước ra

Nhu b t d y, m c a s T phòng làm vi c c a Giám m c, Nhu trông rõ Luânậ ậ ở ử ổ ừ ệ ủ ụđang r i xe đ v đờ ể ở ệ ường, bước qua c ng Luân đi ch ng ch c, trong b qu nổ ữ ạ ộ ầ

áo rõ ràng không được may đo c n th n, ung dung li c nh ng ch u hoa bàyẩ ậ ế ữ ậtrong khuôn viên Tòa giám m c.ụ

- Th ng này kiêu kỳ d đây!ằ ữ

Nhu l u b u Nhu ch bi t Luân qua nh Đây là l n đ u, anh ta trông rõ ngầ ầ ỉ ế ả ầ ầ ườ i

th t c a Luân.ậ ủ

Nhu ng mình lên gh , đ a tay bóp trán.ả ế ư

[1] Đi m tròn gi a giao l ể ữ ộ

Ph n 1 - Chầ ương 10Phòng khách c a Tòa giám m c thi u ánh sáng Luân ph i d ng l i m t lúc ủ ụ ế ả ừ ạ ộ ở

ngưỡng c a m i có th nhìn rõ Giám m c đang tử ớ ể ụ ươ ười c i đón anh t i gi aạ ữ phòng Luân bước lên t m th m len và ti n đ n Giám m c Giám m c ômấ ả ế ế ụ ụ

choàng anh Khi Giám m c buông anh ra, Luân quỳ xu ng, Giám m c đ a chi cụ ố ụ ư ế

nh n trẫ ước m t Luân và Luân kính c n hôn lên.ặ ẩ

- Xa Đ c cha r t lâu, nay g p l i, th y Đ c cha kh e m nh con r t m ng –ứ ấ ặ ạ ấ ứ ỏ ạ ấ ừLuân nói, trước khi ng i vào gh mà Giám m c m i.ồ ế ụ ờ

- Anh cũng v y Anh ch ng khác tí nào! – Giám m c cậ ẳ ụ ườ ở ởi x i l i

- Con cám n Đ c cha đã cho ngơ ứ ười đón con

- ! Ch nhà anh v i tôi, anh đ ng nói th ! – Giám m c ngăn Luân – Th nào,Ồ ỗ ớ ừ ế ụ ếông Jean kh e ch ?ỏ ứ

- Cám n Đ c cha, anh con kh e.ơ ứ ỏ

- Ch Tr n cũng kh e?ị ầ ỏ

- Cám n ơ

- Hai ông bà có được m y con?ấ

- Th a, anh ch con ch a có cháu nào.ư ị ư

Giám m c t c lụ ặ ưỡi :

- T i thì thôi C hai anh ch đ u t p k t, h ?ộ ả ị ề ậ ế ở

- Th a, ph i.ư ả

- C René m t, th m thoát đã g n ba năm - Giám m c l i t c lụ ấ ấ ầ ụ ạ ặ ưỡi.

- Kính th a Đ c cha – Luân s a cách ng i, tr nh tr ng – Hôm nay, sau khi hoànư ứ ử ồ ị ọthành nghĩa v công dân và nghĩa v dân Chúa trong s nghi p giành đ c l pụ ụ ự ệ ộ ậ dân t c, trộ ước khi tr l i đ i s ng bình thở ạ ờ ố ường, con t coi có b n ph n trự ổ ậ ướ ctiên ph i đ n trình di n v i Đ c cha, v ch chăn c a giáo ph n mà con là conả ế ệ ớ ứ ị ủ ủ ậchiên, đ chúc s c kh e Đ c cha và đ xin Đ c cha ban cho l i c u nguy n ể ứ ỏ ứ ể ứ ờ ầ ệGiám m c n n cụ ở ụ ười th a mãn, đ a tay làm d u thánh và mi ng l m b m m tỏ ư ấ ệ ầ ầ ộ câu kinh

* * * * *

Nhu quy t đ nh ti p xúc Luân t i Tòa giám m c Anh ta c n ph i đi đ n m tế ị ế ạ ụ ầ ả ế ộ

k t lu n d t khoát Do đó, b a ăn tr a đáng l ch là b a ăn gi a Giám m c vàế ậ ứ ữ ư ẽ ỉ ữ ữ ụLuân, nó bi n thành b a ti c c a b ba.ế ữ ệ ủ ộ

Không đ i Giám m c gi i thi u, Luân đã chào Nhu :ợ ụ ớ ệ

- Xin chào ông c v n!ố ấ

S xu t hi n c a Nhu xác đ nh nh ng đi u Luân suy đoán Nhu không th chự ấ ệ ủ ị ữ ề ể ờ

đ i lâu h n B a ăn hôm nay s có ý nghĩa nh m t thánh l “b p têm” v iợ ơ ữ ẽ ư ộ ễ ắ ớ Luân ho c s là l n kh o sát chót trặ ẽ ầ ả ước khi giao anh cho công an Luân nh rànhớ

r t l i anh T trong b a làm vi c sau cùng v i Luân :ọ ờ ư ữ ệ ớ

“Anh s ch i v i đ ch m t ván bài mà m i con bài đ u l t ng a ”ẽ ơ ớ ị ộ ọ ề ậ ử

Luân hi u, ván bài b t đ u t sáng nay.ể ắ ầ ừ

Giám m c ng i đ u bàn, Nhu và Luân đ i di n Nghe ti ng Ngô Đình Nhu đãụ ồ ầ ố ệ ếlâu, hôm nay Luân m i có d p quan sát k anh ta: g y, môi thâm, da tái, trán cao.ớ ị ỹ ầ

V i ch ng đó phát ti t, n u Nhu ch làm vi c b ng cái đ u thì qu đây là m tớ ừ ế ế ỉ ệ ằ ầ ả ộ

đ i th có h ng Song, trong m t thoáng, Luân tìm ra s h c a Nhu: anh taố ủ ạ ộ ơ ở ủ

thích “maniéré” [1] – m t t p s lãnh t bao gi cũng mang nhộ ậ ự ụ ờ ược đi m đó Nhuểkênh ki u khi b t tay Luân: buông thõng c năm ngón tay, nh là ban n cho kệ ắ ả ư ơ ẻ khác Nhu v a ng i vào gh , li n ng l ng, so i chân Nh t là cái h t hàm tr chừ ồ ế ề ả ư ả ấ ấ ị

thượng :

- Sao, kh e ch ?ỏ ứ

Nhu cũng “đo đ c” Luân: th ng cha l m lì, nh ng kh ái, đôi m t r t sáng,ạ ằ ầ ư ả ắ ấ

th ng cha trí th c, con nhà giàu, ch u c c đ chín năm ằ ứ ị ự ủ

Giám m c nâng c c Martel khai v :ụ ố ị

- M i các v ch m c c chúc m ng giáo dân Robert Nguy n Thành Luân, con traiờ ị ạ ố ừ ễ

c a ngủ ườ ại b n kh kính c a chúng tôi, chúc m ng bu i g p m t gia đình hômả ủ ừ ổ ặ ặnay

Luân ch m c c Anh ngó th ng vào m t Nhu và u ng c n.ạ ố ẳ ắ ố ạ

Đ n tu n rế ầ ượu th hai, Nhu nâng c c :ứ ố

- Hôm nay Đ c cha và tôi m ng ông Luân Nh Đ c cha v a nói, chúng ta g pứ ừ ư ứ ừ ặ nhau trong thân tình Tôi mong là bu i nói chuy n s th ng th n, b ích Trổ ệ ẽ ẳ ắ ổ ướ c

h t, xin m i Đ c cha, xin m i ông Luân Xin chúc ông Luân, ngế ớ ứ ờ ườ ở ề ồ i tr v , d idào s c kh e.ứ ỏ

Tu n rầ ượu th ba, Luân nâng c c.ứ ố

Sau món g i tôm, Nhu xoay tròn ly vang tr ng :ỏ ắ

- Ông Luân có th nói cho chúng tôi bi t, ông quay v v i ý đ nh nh th nào?ể ế ề ớ ị ư ếLuân cười th t tậ ươi, đ ng đ nh g p mi ng cá h p, im l ng thủ ỉ ắ ế ấ ặ ưởng th c mùi vứ ị

c a nó, r i m i nói :ủ ồ ớ

- Tôi chú ý ông Nhu hai l n dùng t “tr v ”, “quay v ” ch trầ ừ ở ề ề ỉ ường h p c a tôi.ợ ủTôi không đi Pháp, không đi M , tôi nỹ ở ước Vi t Nam c a chúng ta, sao g i làệ ủ ọ

Luân nói đĩnh đ c Cu i cùng, anh pha chút hài hạ ố ước và cười Nhu cười theo :

- N u ông là T H i, t ph i có m t nàng Ki u Ti c là chúng tôi ch a tìm raế ừ ả ắ ả ộ ề ế ư

m t nàng Ki u V l i, tôi đâu ph i là H Tôn Hi n!ộ ề ả ạ ả ồ ế

- V y thì t t l m! – Luân nâng ly vang.ậ ố ắ

- Tôi h i nghiêm ch nh: Ông đ nh làm gì?ỏ ỉ ị

- Đó là m t câu h i hòa bình Tôi là m t ngộ ỏ ộ ười lính, vì là lính, tôi quí tr ng hòaọbình Nói cho cùng, chúng tôi đ máu đ vĩnh vi n ch m d t đ máu Tôi s làmổ ể ễ ấ ứ ổ ẽ

t t c nh ng gì vì n n hòa bình b n v ng sau khi đã làm t t c nh ng gì vì n nấ ả ữ ề ề ữ ấ ả ữ ề

đ c l p mà t t c chúng ta đang hộ ậ ấ ả ưởng

Nhu nhìn Luân soi mói :

- Ông xác tín r ng vi c c a ông làm trong chín năm là đúng đ n?ằ ệ ủ ắ

- Có l ông Nhu còn bi t rõ h n tôi là đi u tin tẽ ế ơ ề ưởng đó không ch c a riêng tôi,ỉ ủ

c a nh ng ngủ ữ ười kháng chi n chúng tôi Ch ng l ông không tin nh v y?ế ẳ ẽ ư ậ

- Cu c kháng chi n lúc đ u phù h p v i ý nguy n toàn dân, song càng v sau,ộ ế ầ ợ ớ ệ ề

C ng s n cộ ả ướp công, cu c đ u tranh gi i phóng dân t c bi n thành cu c đ uộ ấ ả ộ ế ộ ấ tranh ý th c h ứ ệ

Luân v t cụ ười to Giám m c không bi t ph i làm gì, đành s t nh ng mi ng th tụ ế ả ớ ữ ế ị

bò bít t t th m l ng vào đĩa Nhu và Luân :ế ơ ừ

- M i các v ờ ị

Nhu châm qu t đ t m t đi u thu c, nén b c b i.ẹ ố ộ ế ố ự ộ

- Tôi xin l i đã cỗ ười – Luân d n t ng ti ng – Ông Nhu có th cho tôi khi m nhã.ằ ừ ế ể ếSong, câu h i c a ông Nhu th t đáng t c cỏ ủ ậ ứ ười Tôi không nghĩ ông Nhu s h iẽ ỏ

nh v y Tr n văn Ân, H H u Tư ậ ầ ồ ữ ường, Nguy n Tễ ường Tam, B y Vi n vàả ễ

nh ng ngữ ườ ươi t ng t , không ph i là h c gi , h không bi t ph i t bào ch aự ả ọ ả ọ ế ả ự ữ cho thái đ ộ ươn hèn c a h không dám theo đu i s nghi p kháng chi n đ nủ ọ ổ ự ệ ế ế cùng b ng cách nào, nên dùng câu h i đó Còn ông, m t ngằ ỏ ộ ườ ọi h c cao, đ cọ nhi u sách, n i ti ng là m t nhà t tề ổ ế ộ ư ưởng l n, không nên l m l n nh v y ớ ầ ẫ ư ậNhu rít m t h i thu c th t dài.ộ ơ ố ậ

- Tôi l m l n ch nào?ầ ẫ ở ỗ

- Ông có nh n ra cu c kháng chi n mang l i ích rõ ràng nh t v cho ông Ngôậ ộ ế ợ ấ ềĐình Di m hay không? Hay là ông nghĩ s quay 180 đ c a ngệ ự ộ ủ ười Pháp – t saừ

th i đ n tr ng d ng ông Di m – là h o tâm c a h ? Ông có th y nêu không cóả ế ọ ụ ệ ả ủ ọ ấ

cu c kháng chi n, n u cu c kháng chi n không đi đ n th ng l i – thì ông Di mộ ế ế ộ ế ế ắ ợ ệ

ph i l u vong su t đ i hay không? Hi n nhiên là Ph m Quỳnh s gi ngôi vả ư ố ờ ể ạ ẽ ữ ị

c a ông ta Ngay ông, ông Nhu, ch c còn ph i chôn vùi tháng ngày th vi n ủ ắ ả ở ư ệ

Nh ng ngữ ười kháng chi n ch ng nh ng không cế ẳ ữ ướp công mà đã chia công,

th m chí, trên m t nghĩa nào, đã chia công c cho nh ng ngậ ộ ả ữ ười ch ng có m tẳ ộ

chút công, n u không nói là có t i! Th mà, b ng nhiên vang lên đi p khúc:ế ộ ế ỗ ệ

C ng s n cộ ả ướp công Chuy n c a Laurel, Hardy, chuy n c a Fernandel [2] ệ ủ ệ ủsao l i chen vào đây?ạ

Giám m c lo l ng Ông th y m t Nhu nh dài h n ra Luân đã b m t cú “n cụ ắ ấ ặ ư ẳ ổ ộ ố ao” vào tính t ph c a anh ta.ự ụ ủ

- Người khác hô hoán v “C ng s n cề ộ ả ướp công” thì kh dĩ còn hi u đả ể ược Đ nế ông Di m, ông Nhu mà cũng ph h a theo, th t kỳ qu c Nh ng ngệ ụ ọ ậ ặ ữ ười khángchi n ròng rã chín năm ch u c c ch u kh đ đi u, hy sinh m ng s ng, b ng bế ị ự ị ổ ủ ề ạ ố ỗ ị lên án là k cẻ ướp công! Ông Nhu không th y tính cách khôi hài trong l p lu nấ ậ ậ này sao? Ông còn nói đ n cu c đ u tranh ý th c h Tôi nghĩ r ng m t s ngế ộ ấ ứ ệ ằ ộ ố ườ iquen mi ng nói mãi r i t k ám th mình nói đúng Qu có s tranh ch p ý th cệ ồ ự ỷ ị ả ự ấ ứ

h th t: Nguy n H i Th n, Vũ H ng Khanh ngoài B c, B y Vi n, Nguy n Hòaệ ậ ễ ả ầ ồ ắ ả ễ ễ

Hi p trong Nam, ch a đánh Pháp đã đ u hàng Pháp, h mu n c dân t c h vũệ ư ầ ọ ố ả ộ ạkhí, tr l i thân nô l Tuy t đ i đa s ngở ạ ệ ệ ạ ố ười kháng chi n không ch p nh n sế ấ ậ ự

ph n b i, quy t kháng chi n đ n th ng l i Đó là cu c đ u tranh ý th c h ả ộ ế ế ế ắ ợ ộ ấ ứ ệ

- Ông cu ng tín quá! - Nhu v t vát.ồ ớ

- Hình nh ông Nhu mu n ám ch s cu ng tín c a nh ng ngư ố ỉ ự ồ ủ ữ ười C ng s n T iộ ả ạ sao lòng yêu nước n ng nhi t không th có ngồ ệ ể ở ười Qu c gia? Vô tình, ông Nhuố

đ y ngẩ ười Qu c gia v phía nh ng k đ u óc tr ng r ng.ố ề ữ ẻ ầ ố ỗ

- Không! – Nhu c i chính – Tôi không nói nh v y Dù sao, ngả ư ậ ười Qu c giaốtrong kháng chi n cũng không có quy n ế ề

- Tôi ch câu này c a ông L i m t gi đ nh mà nh có th t Ông nói quy n gì?ờ ủ ạ ộ ả ị ư ậ ềTôi là m t ngộ ười kháng chi n không thi u m t ngày, tôi có quy n không? –ế ế ộ ềLuân b ng cỗ ười - Ti c r ng đây là th xã Vĩnh Long, n i các ông qu n lý, tôiế ằ ị ơ ảkhông có cách gì ch ng t m t ngứ ỏ ộ ười Qu c gia kháng chi n có quy n t i đâu.ố ế ề ớTôi là m t ch huy, tôi có quy n đánh gi c Và, không ph i đ khoe khoang, tôiộ ỉ ề ặ ả ể

c n th a: tôi đánh gi c không kém l m, đầ ư ặ ắ ược khá nhi u huân chề ương quân

công Anh tôi, m t phó ch t ch, anh y có quy n, nh lu t pháp chính ph quyộ ủ ị ấ ề ư ậ ủ

đ nh cho m t phó ch t ch Tôi mu n nói th ng v i ông Nhu đi u này: các ôngị ộ ủ ị ố ẳ ớ ề

ph m m t thi u sót l n, ông cho phép tôi g i nh v y, đó là các ông đ i đ chạ ộ ế ớ ọ ư ậ ố ị

v i cu c kháng chi n Nh t là đ i đ ch khi kháng chi n đã đánh b i Pháp, kớ ộ ế ấ ố ị ế ạ ẻ chi m nế ước ta ngót trăm năm, th m chí không sánh n i B y Vi n, Năm L a.ậ ổ ả ễ ử

Người M cung c p cho các ông nhi u th , song h không th cung c p cáiỹ ấ ề ứ ọ ể ấ

ch t dân t c d d i này, t t nhiên, tr th gi ấ ộ ữ ộ ấ ừ ứ ả

Nhu húng h ng ho Anh ta b t đ u nhìn Luân b ng nh ng tia m t khang khác.ắ ắ ầ ằ ữ ắ

- Anh hùng bi n quá!ệ

- Tôi n i ti ng là ngổ ế ười nói d Ch ng qua, tôi b o v s th t.ở ẳ ả ệ ự ậ

- Thôi, ta hãy c n ly R i còn thạ ồ ưởng th c món súp n a.ứ ữ

Giám m c c m th y nh nhàng Ông ta nâng c c vang Bordeaux óng ánh Luânụ ả ấ ẹ ốnghiêng đ u c m n Giám m c, u ng m t h p, anh nói :ầ ả ơ ụ ố ộ ớ

- Th a Đ c cha, con cho r ng cu c kháng chi n ch ng Pháp th ng l i là th ngư ứ ằ ộ ế ố ắ ợ ắ

l i c a t t c ngợ ủ ấ ả ười Vi t Nam, k c nh ng ngệ ể ả ữ ười không đ ng tình v m t hayồ ề ộnhi u m t v i Đ ng C ng s n R i đây, gi t nh ngề ặ ớ ả ộ ả ồ ả ỉ ư ười M s v i chúng ta,ỹ ẽ ở ớcái mà chúng ta có th k m ch thái đ nể ề ế ộ ướ ớc l n c a h là chính nh ng nămủ ọ ữkháng chi n.ế

Giám m c g t đ u Nhu cũng g t đ u Luân b ng nói nh vô tình :ụ ậ ầ ậ ầ ỗ ư

- Cu c kháng chi n l n lao đó s mang v cho giáo h i Vi t Nam chi c mũộ ế ớ ẽ ề ộ ệ ế

- Hi n nay tôi ch a th y c n Dù sao cũng xin cám n ông.ệ ư ấ ầ ơ

- C a văn phòng riêng c a tôi, c a ph Th tử ủ ử ủ ủ ướng lúc nào cũng r ng m Ôngộ ở

Đ ti n đi l i, Giám m c yêu c u Trể ệ ạ ụ ầ ưởng ty công an Vĩnh Long c p cho Luânấ

th ki m tra Ngay chi u hôm đó, Luân đ n Ty công an.ẻ ể ề ế

Người đón Luân ngoài c ng chính là trung úy Thu H n h i sổ ắ ơ ượng Luân giả

nh không còn nh câu chuy n tr a nay.ư ớ ệ ư

Trưởng ty công an, m t con ngộ ười nhi u răng vàng, m t đ gay, nhã nh n m iề ặ ỏ ặ ờ Luân đi n vào m t t gi y nh ng đi m chính c a lý l ch Luân.ề ộ ờ ấ ữ ể ủ ị

Ngó qua nh ng phong bì l u ni m bày dữ ư ệ ướ ấi t m ki ng bàn vi t, Luân bi tế ở ế ế

Trưởng ty thu c h ng công ch c công an lâu năm, qu c t ch Pháp Có r t nhi uộ ạ ứ ố ị ấ ề bút tích c a Perrier, Giám đ c m t thám liên bang, Bazin, Giám đ c m t thámủ ố ậ ố ậNam Vi t, Mai H u Xuân, Giám đ c PSE [1] Tên ông ta là Géo Nam V i h ngệ ữ ố ớ ạ này, tình th trế ước m t không ph i u đãi, n u không nói trùng trùng khó khăn.ắ ả ư ếCho nên, h c l p công V l i, h nhi u kinh nghi m – đ c bi t, kinh nghi mọ ố ậ ả ạ ọ ề ệ ặ ệ ệ

đ i phó v i cách m ng, ch c ch n ch m i s không phung phí ố ớ ạ ắ ắ ủ ớ ẽ

Luân đi n xong t gi y Géo Nam ch li c qua Ông ta m i Luân thu c, r i xoaề ờ ấ ỉ ế ờ ố ồtay liên t c, p úng ụ ấ

- Đây ch ng qua là formalité [2] Th a ông k s Chúng tôi s c p cho ôngẳ ư ỹ ư ẽ ấ

k s m t th ki m tra h p l Trỹ ư ộ ẻ ể ợ ệ ước đó, tôi c n ông k s làm sáng t vàiầ ỹ ư ỏ

đi m trong t khai lý l ch Thi t c c ch ng đã tôi m i dám làm phi n ông k s ể ờ ị ệ ự ẳ ớ ề ỹ ưLuân bi t Géo Nam đ c r t s sài lý l ch c a anh, v y nh ng câu h i th t ra đãế ọ ấ ơ ị ủ ậ ữ ỏ ậ

đượ ửc s a so n trạ ước Ai s a so n cho Géo Nam, ch ng khó gì mà không đoánử ạ ẳ

ra Và ch c ch n ngắ ắ ười ta đã m máy ghi âm.ở

- Xin ông Trưởng ty c phép mà làm Tôi đã s n sàng ch u cu c th m v n này ứ ẵ ị ộ ẩ ấ

- Luân nói

- D - Trạ ưởng ty r i rít – D , đâu ph i th m v n Ông k s ch hi u l m.ố ạ ả ẩ ấ ỹ ư ớ ể ầ

Đ c giám m c nghe đứ ụ ược, thì r y ra cho chúng tôi l m.ầ ắ

- Xin ông Trưởng ty b t đ u! – Luân gi c.ắ ầ ụ

- D , ho c ông k s tr l i t ng câu, ho c đ i chúng tôi nêu h t, ông tr l iạ ặ ỹ ư ả ờ ừ ặ ợ ế ả ờ

m t l n.ộ ầ

- Cách nào là tùy ông!

- V y, xin phép ông k s ta b t đ u - Trậ ỹ ư ắ ầ ưởng ty cao gi ng – Xin ông k sọ ỹ ư cho bi t vì sao ông đang làm trế ưởng phòng m t v l i đ i ra ti u đoàn?ậ ụ ạ ổ ể

- Tôi thích tr c ti p ho t đ ng ngoài m t tr n – Luân tr l i, gi ng th n nhiên.ự ế ạ ộ ặ ậ ả ờ ọ ả

- C cho nh suy lu n c a ông là có c s đi!ứ ư ậ ủ ơ ở

- Cám n ông k s , t i sao ông không đi t p k t?ơ ỹ ư ạ ậ ế

thương ti n t i t ng tuy n c th ng nh t nế ớ ổ ể ử ố ấ ước nhà

- Xin l i ông k s , đài phát thanh Hà N i cũng nói nh v y!ỗ ỹ ư ộ ư ậ

- Tôi đã b o là không có gì bí m t c mà!ả ậ ả

- Trước khi ra thành, ông k s có g p nh ng ngỹ ư ặ ữ ười lãnh đ o cao nh t c a Namạ ấ ủ

b ?ộ

- Có Tôi g p lu t s Ph m văn B ch, Ch t ch y ban Nam B , Nguy n vănặ ậ ư ạ ạ ủ ị Ủ ộ ễ

K nh trong Trung ỉ ương C c Dĩ nhiên, tôi g p anh tôi, Jean Nguy n Thành Luân.ụ ặ ễ

- Coi nh c a Th tư ủ ủ ướng đi

- Hai là, thái đ c a tôi nh th nào còn tùy thái đ c a chính ph ông Di m đ iộ ủ ư ế ộ ủ ủ ệ ố

v i đ t nớ ấ ước, đ i v i nh ng ngố ớ ữ ười kháng chi n.ế

Luân ng ng m t lúc r i nói ti p :ừ ộ ồ ế

- Riêng v i cá nhân ông Ngô Đình Di m, tôi không gi u di m tình c m Ôngớ ệ ấ ế ả

Di m là ngệ ười có đ u óc qu c gia N u vì m t l gì mà nầ ố ế ộ ẽ ước nhà ch a th ngư ố

nh t theo tinh th n Hi p đ nh Genève, tôi hy v ng ông Di m gi v ng n n đ cấ ầ ệ ị ọ ệ ữ ữ ề ộ

l p mi n Nam, th c hi n dân ch và đ t s phát tri n ph n vinh.ậ ở ề ự ệ ủ ạ ự ể ồ

Géo Nam ghi chép lia l a Song, Luân đ ý ông ta th t s không quan tâm nhi uị ể ậ ự ề

đ n vi c ghi chép Cái chính là ông ta suy tính - ho c nh - các câu h i.ế ệ ặ ớ ỏ

- Ngườ ủi c a ông có đ t quan h v i ông không?ặ ệ ớ

Câu h i nhà ngh này đỏ ề ược Géo Nam tung ra vào lúc b t ng nh t.ấ ờ ấ

- Có!

Luân tr l i r n r i.ả ờ ắ ỏ

- Tôi không nói vi c ông đ n phái đoàn c a C ng s n bên c nh y h i qu c tệ ế ủ ộ ả ạ Ủ ộ ố ế hay đ n phái đoàn Ba Lan Tôi mu n h i ông k s v quan h bí m t kia!ế ố ỏ ỹ ư ề ệ ậ

Luân ung dung :

- Tôi hi u Câu tr l i c a tôi v n là: Có!ể ả ờ ủ ấ

- Ch c là có m t, ám hi u?ắ ậ ệ

Luân phì cười Géo Nam bi t mình h , loay hoay mãi v i cây bút.ế ớ ớ

- Là Trưởng ty công an ông d rút ra k t lu n v vi c t t nhiên đó Nh ng tôiễ ế ậ ề ệ ấ ưnói luôn đ ông kh i băn khoăn! Tôi ch liên h v i t ch c khi c n và ngể ỏ ỉ ệ ớ ổ ứ ầ ượ c

l i Ch c ông mu n h i v đ a đi m và ngày gi Xin l i, đây không ph i làạ ắ ố ỏ ề ị ể ờ ỗ ả

cu c th m v n nh ông nói Mà d u là th m v n, nói hay không v n là quy nộ ẩ ấ ư ầ ẩ ấ ẫ ề

c a tôi Ho c gi , các ông nghĩ đ n ch c v trủ ặ ả ế ứ ụ ưởng phòng m t v trậ ụ ước kia

c a tôi Tôi tr l i đ i s ng dân s bình thủ ở ạ ờ ố ự ường ch không ph i đ ch p n iứ ả ể ấ ố

v i c s tình báo cũ c a tôi V m t này, các ông s có l i nhi u h n n u tôiớ ơ ở ủ ề ặ ẽ ợ ề ơ ế

v n ho t đ ng v i t cách cán b m t v !ẫ ạ ộ ớ ư ộ ậ ụ

- Th a ông k s – Géo Nam ch ng ch - Chúng ta đang tính nh ng bư ỹ ư ố ế ữ ước h pợ tác lâu dài Tôi không tò mò đi vào nh ng chi ti t nh nh t N u câu h i làmữ ế ỏ ặ ế ỏ

ph t ý ông k s , tôi xin l i Ông cho bi t, s p t i ông s làm gì?ậ ỹ ư ỗ ế ắ ớ ẽ

- Tôi có th vi t báo, d y h c, có th d vào các t ch c qu n chúng nhể ế ạ ọ ể ự ổ ứ ầ ư

nghi p đoàn ệ

Nói đ n đây Luân b ng m nh gi ng :ế ỗ ạ ọ

- Và không lo i tr kh năng tôi ho t đ ng bí m t th m chí ra khu, c m vũạ ừ ả ạ ộ ậ ậ ầkhí! Nhân ti n, tôi báo v i nhà c m quy n: tôi không mang v thành súng đ n,ệ ớ ầ ề ề ạ thu c n , đi n đài.ố ổ ệ

- Chúng tôi tin ông k s !ỹ ư

- Tôi nh c l i! Hi n nay cá nhân tôi không mang nh ng th y, chúng khôngắ ạ ệ ữ ứ ấthu c trách nhi m c a tôi.ộ ệ ủ

Géo Nam cười nh Ông ta g ch dẹ ạ ưới hai ch “hi n nay” trong ghi chú Suyữ ệnghĩ m t lúc, ông ta g ch dộ ạ ưới thêm ch “cá nhân tôi”.ữ

- Câu tr l i c a ông k s th t rõ ràng, th t sòng ph ng Tôi mu n bi t n uả ờ ủ ỹ ư ậ ậ ẳ ố ế ế

người ta đ ngh v i ông m t s h p tác thì ý ông th nào? Dĩ nhiên, đi u ki nề ị ớ ộ ự ợ ế ề ệ không thi t thòi cho ông đâu.ệ

- V n đ không ph i là ngấ ề ả ười ta dành cho tôi m t cái gì đó V n đ là độ ấ ề ường l iố chính sách chung liên quan đ n hàng ch c tri u ngế ụ ệ ười Đây m i th t là đi uớ ậ ề

ki n – Luân nói, cau mày.ệ

- Có l trong đ i, đây là l n đ u tiên tôi nghe đẽ ờ ầ ầ ược nh ng câu tr l i h t s cữ ả ờ ế ứ thâm tr m Tuy khác tr n tuy n v i ông k s – đó là trầ ậ ế ớ ỹ ư ước kia – tôi ph i nói rõả

s khâm ph c c a tôi Tôi s p h i ông k s m t câu quan tr ng, mong ông kự ụ ủ ắ ỏ ỹ ư ộ ọ ỹ

s suy nghĩ và tr l i thành th t ư ả ờ ậ

Luân m m cỉ ười, trướ ực s rào đón c a Géo Nam.ủ

- Ông có ph i là đ ng viên Đ ng C ng s n – bây gi kêu b ng Đ ng Lao đ ng?ả ả ả ộ ả ờ ằ ả ộLuân không tr l i ngay, môi m m cả ờ ỉ ười Géo Nam g n nh nín th ch đ i.ầ ư ở ờ ợ

* * * * *

Tình hu ng này đố ược d đoán t trự ừ ước, trong nh ng phiên làm vi c k thu tữ ệ ỹ ậ

gi a Luân v i anh Sáu Đăng, Phó giám đ c S Công an – m t trong b y ngữ ớ ố ở ộ ả ườ i

n m rõ nhi m v c a Luân, không tính Sa, Quy n và m t cán b n a, tên Ng c.ắ ệ ụ ủ ế ộ ộ ữ ọ Anh Sáu chính là đ ng chí s tr c ti p ph trách Luân trong công tác m i.ồ ẽ ự ế ụ ớ

Th t ra, Luân đã d t khoát v i anh T : n u không gi u đậ ứ ớ ư ế ấ ược đ ng t ch thì Luânả ịxin chi n đ u nông thôn; anh t lế ấ ở ự ượng s c: anh không đóng xu vai m t kứ ể ộ ẻ

ph n Đ ng.ả ả

Th là anh T giao cho anh Sáu Đăng cùng trao đ i v i Luân phế ư ổ ớ ương cách làmsao trước sau Luân gi đúng thân ph n m t ph n t Qu c gia kháng chi n ngoàiữ ậ ộ ầ ử ố ế

Đ ng v i các bi n chuy n v t tả ớ ế ể ề ư ưởng th t h p lý, t ng bậ ợ ừ ước hòa vào m tộ

trường c a ch đ ph n đ ng Phủ ế ộ ả ộ ương cách đó không d Luân đễ ược 7 tu iổ

Đ ng, t ng kinh qua Bí th ti u đoàn, y viên Thả ừ ư ể Ủ ường v trung đoàn y Anhụ ủ

đã sinh ho t Đ ng c quan Phòng m t v , Ban ch huy Liên Trung đoàn 120,ạ ả ở ơ ậ ụ ủcác T nh đ i thu c đ ng b ng, m t s không ít cán b c a y ban Kháng –ỉ ộ ộ ồ ằ ộ ố ộ ủ Ủ

Hành [3] Nam b , c a S Công an, Phòng quân báo và t t nhiên, Trung đoàn 58,ộ ủ ở ấ

ti u đoàn 420 cùng B t l nh Phân liên khu, Thể ộ ư ệ ường v T nh y B c Liêu,ụ ỉ ủ ạ

R ch Giá, C n Th , Sóc Trăng, Long Châu Hà, Long Châu Sa và Vĩnh Trà B nạ ầ ơ ế

đ u t ng làm vi c v i anh theo tinh th n n i b Đ ng.ề ừ ệ ớ ầ ộ ộ ả

Sau cùng, anh Sáu Đăng l p xong b n danh sách cho th y ph n l n nh ng ngậ ả ấ ầ ớ ữ ườ i

bi t rành đ ng t ch c a anh đ u trong di n t p k t, s còn l i không th làế ả ị ủ ề ở ệ ậ ế ố ạ ể

m i đe d a đ i v i anh.ố ọ ố ớ

Luân suy nghĩ r t căng th ng và l n l n anh đi sát đ n m t phấ ẳ ầ ầ ế ộ ương th c.ứ

* * * * *

Luân tr l i, ngó th ng Géo Nam :ả ờ ẳ

- Tôi bi t các ông quan tâm chuy n này Tôi l y làm ti c mà tr l i r ng: Ch a!ế ệ ấ ế ả ờ ằ ư – Luân tr l i, môi v n m m cả ờ ẫ ỉ ười

Géo Nam có v b xúc đ ng Ông ta ngó Luân m t lúc :ẻ ị ộ ộ

- Tôi d ki n ông s tr l i “không”, nh ng ông l i tr l i “ch a” Có l cáchự ế ẽ ả ờ ư ạ ả ờ ư ẽsau thông minh h n Tuy v y, ông cho phép tôi nêu lên hoài nghi: Làm sao Vi tơ ậ ệ Minh dám trao cho m t trí th c thu c m t v ng t c, dân Tây, đ o Thiên chúaộ ứ ộ ộ ọ ộ ạ

c m đ u c quan m t v r i n m m t đ n v quân ch l c l n khi ngầ ầ ơ ậ ụ ồ ắ ộ ơ ị ủ ự ớ ười đókhông ph i là đ ng viên?ả ả

Luân bi t đây là m t t bài, m i kính hi n vi châu vào câu tr l i c a anh Anhế ộ ụ ọ ể ả ờ ủkhoan thai châm thu c.ố

- Nghi ng là quy n c a các ông Còn vi c tôi ch a vào Đ ng C ng s n l i r tờ ề ủ ệ ư ả ộ ả ạ ấ

đ n gi n: Tôi còn tin Chúa mà đi u l Đ ng đòi h i ngơ ả ề ệ ả ỏ ườ ải đ ng viên ph i vôả

th n Tôi không th y có gì tr ng i đ i v i ngầ ấ ở ạ ố ớ ười ngoài Đ ng C ng s n th cả ộ ả ự

hi n nhi m v c a mình, nên cũng không quan tâm vi c mình vào hay ch a vàoệ ệ ụ ủ ệ ư

Đ ng Còn tr ng trách? T l nh Nam b trả ọ ư ệ ộ ước đây, trung tướng Nguy n Bình làễ

y viên Trung ng Qu c dân đ ng Ông nghe nói ông Nguy n Ph ng Th o

ch ? Đó là m t tên khác c a trung tớ ộ ủ ướng Giám đ c S công anh Nam B Di pố ở ộ ệ

Ba là lãnh t Vi t Nam Đ c l p Đ ng Còn các ông Kha V n Cân, Nguy nụ ệ ộ ậ ả ạ ễ Thành Vĩnh, T ng th ký y ban kháng chi n hành chánh Nam B Tr n B uổ ư Ủ ế ộ ầ ử

Ki m là m t lãnh t đ ng Dân ch T i đ a phế ộ ụ ả ủ ạ ị ương này, Vĩnh Long, Liên trungđoàn trưởng Đ ng văn Thông là m t tín đ đ o Thiên Chúa Tôi có th kê hàngặ ộ ồ ạ ểquy n sách, h n n a, c m t pho t đi n v nh ng ngể ơ ữ ả ộ ự ể ề ữ ười không ph i đ ng viênả ả

C ng s n l i gi nh ng ch c v cao, cao h n tôi r t nhi u.ộ ả ạ ữ ữ ứ ụ ơ ấ ề

Géo Nam đ nh nh n xét đi u gì đó v câu tr l i c a Luân, song l i thôi, ông taị ậ ề ề ả ờ ủ ạ

- Tôi có th nói ông là un communisant [4] hay un communiste sans parti [5]?ể

- Tùy ông Il faut appeler chaque chose par son nom [6] Tôi là m t ngộ ười khángchi n Tel que je suis [7].ế

Géo Nam l y khăn tay lau m hôi l m t m trên trán, p úng :ấ ồ ấ ấ ấ

- Th a ông k s , ông là m t ngư ỹ ư ộ ười thông minh Đ c bi t thông minh Tôi khôngặ ệcòn đ t ra câu h i nào n a Sau đây, câu cu i cung, không ph i là m t câu h i.ặ ỏ ữ ố ả ộ ỏ

Nó là m t đ ngh : Theo ông k s , chánh ph c a Th tộ ề ị ỹ ư ủ ủ ủ ướng Ngô Đình Di mệ

c n làm cái gì mà ông k s cho là có ý nghĩa quan tr ng nh t, hi n nay và sauầ ỹ ư ọ ấ ệnày?

- M t câu h i khó tr l i trong vài phút, th m chí vài gi Song, n u c n m tộ ỏ ả ờ ậ ờ ế ầ ộ câu thôi thì câu đó s là: Chính ph c a ông Ngô Đình Di m c n ph i có m tẽ ủ ủ ệ ầ ả ộ

ch thuy t kh dĩ khai qu t đủ ế ả ậ ượ ức s c m nh tinh th n c a dân chúng, làm c sạ ầ ủ ơ ở

được cho các đ i sách trố ước m t và lâu dài Cái c s nh t c a ch thuy t:ắ ơ ở ấ ủ ủ ế

Qu c gia và nhân ph m, đó là hai ch đi m c a ch thuy t Vi n tr M khôngố ẩ ủ ể ủ ủ ế ệ ợ ỹthay đ i đổ ược ch thuy t Thi u ch thuy t m i c g ng đ u nh bèo b t ủ ế ế ủ ế ọ ố ắ ề ư ọBây gi Géo Nam ghi chú th t c n th n, m m l m b m cái gì đó.ờ ậ ẩ ậ ồ ẩ ẩ

- Cám n ông k s Cu c nói chuy n c a chúng ta đã hoàn t t m mãn Vàiơ ỹ ư ộ ệ ủ ấ ỹhôm n a,ông k s nh n th ki m tra Dĩ nhiên, ông k s cho phép nhân viênữ ỹ ư ậ ẻ ể ỹ ưchuyên môn ch p m t ki u nh 4x6.ụ ộ ể ả

Géo Nam đ a Luân đ n phòng nh.ư ế ả

- Tôi báo ông Trưởng ty, trong khi ch đ i nh n th ki m tra, tôi s nhà cũở ợ ậ ẻ ể ẽ ở

c a cha m tôi, thăm vi ng bà con, b n bè ủ ẹ ế ạ

Luân v a đi v a b o.ừ ừ ả

- Đó là quy n c a ông k s n u không k s c n sai phái vi c chi c g i,ề ủ ỹ ư ế ỹ ư ầ ệ ứ ọ chúng tôi s c g ng làm v a lòng ông k s ẽ ố ắ ừ ỹ ư

* * * * *

Nhu chăm chú đ c b n lý l ch c a Luân :ọ ả ị ủ

Tên: Nguy n Thành Luân, Robert.ễ

Qu c t ch: Vi t Nam (trố ị ệ ước kia: Pháp)

Sinh t i Vĩnh Long, ngày 7 tháng 6 năm 1921ạ

c) Tham m u trư ưởng Liên Trung đoàn 129, Trung đoàn phó Trung đoàn 58 kiêm

Ti u đoàn trể ưởng Ti u đoàn 420 quân ch l c thu c B t l nh phân liên khuể ủ ự ộ ộ ư ị

mi n Tây Nam b (t 1950 tr đi)ề ộ ừ ở

Tôn giáo: Công giáo

Cha: René Nguy n Thành Luân (đã m t)ễ ấ

M : Tr n th Th y (đã m t)ẹ ầ ị ủ ấ

Anh: Louis Nguy n Thành Luân, bác sĩ, Pháp.ễ ỏ

Anh: Gustave Nguy n Thành Luân, k s , Sài Gòn.ễ ỹ ư ở

Ch : Christine Nguy n Thành Luân, ki n trúc s , Ý.ị ễ ế ư ở

Anh: Jean Nguy n Thành Luân, lu t s , trong y ban kháng chi n hành chánhễ ậ ư Ủ ếNam b ộ

Ch : Marguerite Nguy n Thành Luân, giáo s , Anh.ị ễ ư ở

Em gái: Marie – Louise Nguy n Thành Luân, ki n trúc s , Gia Nã Đ i.ễ ế ư ở ạ

V con: Ch a vợ ư ợ

Đ ng phái: Không.ả

- Đ c cha th y th nào? – Nhu h i.ứ ấ ế ỏ

Thường thường Ngô Đình Th c r t dè d t ph i tr l i các câu h i c a Nhu, choụ ấ ặ ả ả ờ ỏ ủnên ông ch nói l p l ng.ỉ ấ ử

- Cũng rõ Ta bi t c r i Anh y còn khai ch a đ thôi: v c a Louis, Gustave,ế ả ồ ấ ư ủ ợ ủJean, ch ng c a Christine, Marguerite, Marie-Louise.ồ ủ

- Ch a rõ đâu! Đây ch là t gi y tr ng – Nhu kêu lên.ư ỉ ờ ấ ắ

- Nghĩa là th nào? – Giám m c ng ngác.ế ụ ơ

- Hai nghĩa: quá th t, quá đ , do đó d n đ n nghĩa th hai: ch a có ch nào c !ậ ủ ẫ ế ứ ư ữ ả

- Chú nói chi mà r c r i quá! - Giám m c ngao ngán.ắ ố ụ

- Em di n đ t th này: Nó nói th t đ n m c nó nói láo.ễ ạ ế ậ ế ứ

- Thôi, ta hãy nghe băng ghi âm Có th qua đó, chú đánh giá anh ta chính xácể

h n.ơ

Giám m c m máy ghi âm nh ng câu h i và tr l i Ty công an T ng ch p,ụ ở ữ ỏ ả ờ ở ừ ậ Nhu t t máy, t l Giám m c c ph i gi c Nhu nghe cho h t.ắ ư ự ụ ứ ả ụ ế

Nghe xong, Nhu đi l i mãi trong phòng Giám m c r t rè :ạ ụ ụ

- Chú còn th c m c gì không? L y Chúa, nó mà C ng s n, tôi s là ngắ ắ ạ ộ ả ẽ ườ ướ i tr ctiên xi ng c nó!ề ổ

- V lý – em nh c l i, v lý - l i nh h n không còn ch nào b t b đề ắ ạ ề ờ ư ắ ỗ ắ ẻ ượ c.Chính vì không có ch nào b t b đỗ ắ ẻ ược mà em nghĩ: đây là m t tay đáo đ ! C uộ ể ầ mong, trong t t c các đi u h n khai ch c n m t đi u th t thôi: qu h n ch aấ ả ề ắ ỉ ầ ộ ề ậ ả ắ ư

Nhu v t cụ ười phá Giám m c nhíu mày, khó ch u.ụ ị

- Tin? Sao Đ c cha phí ph m lòng tin quá v y?ứ ạ ậ

Nhu ng ng cư ười, h i mím môi :ơ

- Mà Đ c cha nói đúng Đó cũng là lòng tin.ứ

Ch ngón tay vào ng c mình r i ch vào Giám m c, Nhu nói say s a :ỉ ự ồ ỉ ụ ư

- Em tin Nh ng tin chúng ta!ư

R i tay Nhu phác lên kho ng không c ch c a k n m ch t cồ ả ử ỉ ủ ẻ ắ ặ ương con ng a.ựNhu cho máy ghi âm quay tr l i, nghe đo n Luân nói v ch thuy t Băng ghiở ạ ạ ề ủ ế

c l i l m b m c a Géo Nam: “Ch thuy t Théorie? Doctrine?” [8]ả ờ ẩ ẩ ủ ủ ế

- Anh chàng Nguy n Thành Luân nói đúng – Nhu t t máy – Ch thuy t! Ph i cóễ ắ ủ ế ả

ch thuy t n u không mu n m i th tan nh bèo b t Còn tay Géo Nam chủ ế ế ố ọ ứ ư ọ ỉ

bi t ch ch thuy t sau khi d ch nó ra ti ng Pháp Mà d ch cũng không đúng.ế ữ ủ ế ị ế ị

Ch thuy t c a ta ph i là Foi Croyance [9]ủ ế ủ ả

Nhu ngó ra vườn hoa :

- Đ c cha nên thúc đ y cho quan h gi a Đ c cha và anh ta thân m t h n, mangứ ẩ ệ ữ ứ ậ ơtính ch t gia đình, t nh Đ c cha nh n anh ta làm con nuôi, đ a anh ta vào giaấ ỷ ư ứ ậ ưđình chúng ta Cũng h p lý thôi Đ c cha v n là b n thân c a c René ợ ứ ố ạ ủ ụ

Bruyère, chỉ động đậy khi Xuân hít từng hơi dài và sau đó, khoan khoái thả ra làn  khói nhạt.

Quê quán ở một tỉnh ven biển Trung Bộ, Mai Hữu Xuân tốt nghiệp bậc trung học tại  Sài Gòn và vào đời với nghề trưởng ga xe điện Xóm Gà. Xuân xin gia nhập ngành  mật thám và được tuyển chọn làm mật báo viên. Chẳng bao lâu, Giám đốc mật thám  Nam Kỳ để ý đến Xuân vì tinh thần mẫn cán lẫn kết quả công việc. Nhiều nhóm 

Cộng sản vùng Xóm Gà, Bà Chiểu tan vỡ nhờ Xuân. Bởi vậy, Xuân được đặc cách  công nhận là Gardien de paix [1], một phẩm trật thường chỉ dành cho người Pháp