Su t đ i anh hy sinh cho dân, cho nố ờ ước, bây gi hy sinh thêm, càng sángờdanh..... Ch c ch nắ ắ Nolting cũng quan sát anh.. Bây gi , trung tá đã làm ch đờ ủ ược tìnhhình.. Phát đ n xuy
Trang 1Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
s ng mà vì l i l m h c a Kennedy đ i v i ông Kennedy nh c r ng ông taố ờ ẽ ơ ồ ủ ố ớ ắ ằ
gi nguyên các cam k t c a các T ng th ng ti n nhi m trong chính sách đ iữ ế ủ ổ ố ề ệ ố ngo i và, Nam Vi t, Kennedy “ti p t c ng h m t th ch t do” Quạ ở ệ ế ụ ủ ộ ộ ể ế ự ả
nh ng t “th ch t do” khá úp m Ngữ ừ ể ế ự ở ười ta có th hi u, nh thói quen, n nể ể ư ề
đ nh t C ng hòa Nam Vi t do ông lãnh đ o đang là quán quân c a th ch đó.ệ ấ ộ ệ ạ ủ ể ếSong, người ta v n có th hi u cách khác: “th ch t do” ngẫ ể ể ể ế ự ược v i th chớ ể ế
đ c tài, phát xít, gia đình tr mà các nhóm ch ng ông gán cho ông Không ch đàiộ ị ố ỉ
Gi i phóng hay đài Hà N i g i xách mé ông nh v y mà có v nhi u gi i, cả ộ ọ ư ậ ẻ ề ớ ả
b n h u ngoài nạ ữ ước, ch n góc đ và dùng lăng kính t h i y nhìn ông.ọ ộ ệ ạ ấ
T i sao tân T ng th ng M không cam k t ng h cá nhân ông nh h t ng camạ ổ ố ỹ ế ủ ộ ư ọ ừ
k t? Nam Vi t t c là ông ng h Nam Vi t đế ệ ứ Ủ ộ ệ ương nhiên ph i là ng h ông.ả ủ ộ
Người M mu n thay đ i cái chân lý đ n gi n đó ? T i sao Kennedy không nóiỹ ố ổ ơ ả ư ạ
th ng r ng T ng th ng c a đ ng Dân ch v n xem ông - Ngô Đình Di m - làẳ ằ ổ ố ủ ả ủ ẫ ệ
ni m tin c y và hy v ng c a M Đông Nam Á?ề ậ ọ ủ ỹ ở
Sau cái ngày 11-11 đáng ghét, ông ch đ i m t l i xin l i c a M , gián ti pờ ợ ộ ờ ỗ ủ ỹ ế cũng được Elbridge Durbrow, đ i s và Mac Garr, trạ ứ ưởng phái đoàn vi n trệ ợ quân s M l vi c này Ch ng l ông ph i xin l i h vì đã d p tan b n đ oự ỹ ờ ệ ẳ ẽ ả ỗ ọ ẹ ọ ả chính ho c tri u t p h đ n dinh Đ c L p đ g h xin l i ông? Ngặ ệ ậ ọ ế ộ ậ ể ạ ọ ỗ ười M ,ỹ
ch c ch n r i, đã nhúng tay vào v lính Dù, lính Bi t đ ng b o lo n, song ôngắ ắ ồ ụ ệ ộ ạ ạkhông có b ng ch ng bu c t i h Không đ b ng ch ng theo cái nghĩa ôngằ ứ ộ ộ ọ ủ ằ ứkhông ch p đụ ược qu tang bàn tay c a h đang thò ra.ả ủ ọ
Kennedy nh m ch c h n m t tu n, đ i s Durbrow g p ông, không ph i chínhậ ứ ơ ộ ầ ạ ứ ặ ả
th c mà nhân l khánh thành Trung tâm k thu t Phú Th Có th đánh giá cu cứ ễ ỹ ậ ọ ể ộ nói chuy n xã giao kéo dài ch ng năm phút gi a Durbrow và ông là nh ng gìệ ừ ữ ữKennedy nh n nh ông Ông gi n tái m t, chi c can run b n b t trên tay Giáắ ủ ậ ặ ế ầ ậphang được th ng đ i s này m y can li n, h ! Durbrow ch cằ ạ ứ ấ ề ỉ ỉ ườ ấi r t nhã nh n.ặ
“T ng th ng Kennedy quan tâm đ c bi t đ n v n đ th c thi dân ch Namổ ố ặ ệ ế ấ ề ự ủ ở
Vi t Chính ph , qu c h i và công lu n M ch đ i Vi t Nam C ng hòa vàệ ủ ố ộ ậ ỹ ờ ợ ệ ộriêng cá nhân tôi, th a T ng th ng kính m n, tôi hy v ng trong cu c bàn giaoư ổ ố ế ọ ộ
gi a tôi và ngài đ i s Frederick Nolting vào tháng 5 t i, tôi có th hãnh di nữ ạ ứ ớ ể ệ thông báo cho ngườ ếi k nhi m r ng n i mà ông y công cán không h có nh ngệ ằ ơ ấ ề ữ chuy n bu n phi n v trình đ dân ch nh các đ i s M v n thệ ồ ề ề ộ ủ ư ạ ứ ỹ ẫ ường g p ặ ở Châu Phi hay Trung Đông ”
Durbrow nói nh v y, tay luôn s a chi c cà v t, còn m t thì ngó th ng ông.ư ậ ử ế ạ ắ ẳLáo xược! Ông c k m ch H coi ông ngang v i Mobutu [1] chăng?ố ề ế ọ ớ
Eisenhower, th ng tố ướng, con người hùng c a Đ nh th chi n còn ch a dámủ ệ ị ế ế ư
vô l v i ông, Kennedy là cái thá gì l i d y khôn ông?ễ ớ ạ ạ
Đ u óc ông Di m khá l n x n sau bu i sáng đó Trung tâm Phú Th o tầ ệ ộ ộ ổ ở ọ Ả ưở ng
Trang 2Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
v Kennedy trong ông tan bi n Hóa ra Kennedy ch ng th c th i h nề ế ẳ ứ ờ ơ
Eisenhower n a V đ n dinh Đ c L p, ông đi th ng vào phòng làm vi c c aữ ề ế ộ ậ ẳ ệ ủ Nhu Nhu v ng nhà, Tr n L Xuân ti p ông.ắ ầ ệ ế
L Xuân khép nép trệ ướ ắc s c m t h m h m c a ông Ch t, ông c m th y th nặ ằ ằ ủ ợ ả ấ ầ kinh d u h n Thì ra, quy n uy c a ông không h sút gi m, cô em dâu l m l i vàị ẳ ề ủ ề ả ắ ờ
r t khôn ranh trấ ước sau v n m t m c tôn kính ông , có v y m i ra con dâuẫ ộ ự Ừ ậ ớnhà h Ngô Đình ch Th a mãn lòng t ái, ông cọ ứ ỏ ự ườ ộ ượi đ l ng Tr n L Xuânầ ệlăng xăng phà trà :
- Anh làm em h t h n!ế ồ
Hôm đó, ông phá l : trao đ i v i cô em dâu l i c a Durbrow Ông đã không l m.ệ ổ ớ ờ ủ ầ
Tr n L Xuân c c kỳ s c s o v chính tr L Xuân ng i ghé xa lông, sau khiầ ệ ự ắ ả ề ị ệ ồ ởkhoát thêm chi c áo choàng C ch này càng khi n ông hài lòng, b i ông nh cóế ử ỉ ế ở ớ
m t l n, ông l ng th ng đ n phòng Nhu - Nhu v ng nhà nh hôm nay - Lộ ầ ữ ữ ế ắ ư ệ Xuân đón ông trong b áo qu n ng m ng dính Ánh sáng trong phòng làm n nộ ầ ủ ỏ ề
và trước ông, cô em dâu c h không có m t tí gì trên ngơ ồ ộ ười Ông gi n d quayậ ữ
l ng :ư
- Thím ăn m c sao mà quái g r a!ặ ở ứ
L n đó, L Xuân khóc, xin l i, h a h n.ầ ệ ỗ ứ ẹ
- H ta gia giáo lâu đ i Thím nh cho.ọ ờ ớ
Ông v n ch a nguôi gi n Nhu ph i đ a v đ n g p ông, l n th hai, kèm theoẫ ư ậ ả ư ợ ế ặ ầ ứNgô Đình L Th y Ông không th gi n lâu vì ông r t yêu đ a cháu gái khônệ ủ ể ậ ấ ứ
Ông kh l c đ u Th t vô lý khi Nam Vi t l i có ai đó ra tranh c ngôi T ngẽ ắ ầ ậ ở ệ ạ ử ổ
th ng v i Ngô Đình Di m Ph i ông ch u nghe l i Ngô Tr ng Hi u Ông Di mố ớ ệ ả ị ờ ọ ế ệ luy n ti c - năm 1955, Ngô Tr ng Hi u nêu ý ki n là Hi n pháp ghi h n ôngế ế ọ ế ế ế ẳ
đ m đả ương ngôi v T ng th ng su t đ i, nh Soekarno Nam Dị ổ ố ố ờ ư ở ương Thíchquá, song ông ng i B y gi , th l c ông ch a m nh Nhu ph n đ i, h n n a,ạ ấ ờ ế ự ư ạ ả ố ơ ữ
s c Ngô Tr ng Hi u m t tr n v i các t n ng nh t: ngu, đ n đ n, n nh b y ạ ọ ế ộ ậ ớ ừ ặ ấ ầ ộ ị ậNhu có quan đi m c a chú y Ch ng l ngể ủ ấ ẳ ẽ ười ta hô “muôn năm” mình màmình l i ph i t x p ngang m t gã phàm phu t c t , l c l c thạ ả ự ế ộ ụ ử ụ ụ ường tài nào đó.Ông c m th y lòng t ái b t n thả ấ ự ị ổ ương n ng n ặ ề
- Tình th khác x a, anh ch u nhúng nhế ư ị ường m t chút Đây cũng vì đ i cu cộ ạ ộ thôi Su t đ i anh hy sinh cho dân, cho nố ờ ước, bây gi hy sinh thêm, càng sángờdanh Ch ng ai l n l n phẳ ẫ ộ ượng hoàng v i gà Có lúc, chính anh m i Tr n vănớ ờ ầSoái làm Qu c v khanh kia ố ụ
Tr n L Xuân đánh trúng tim đen ông “ , thím nói có lý Năm n , M c nầ ệ Ừ ớ ỹ ầ mình, năm ni, mình c n M ” Ông nh phân tích c a Nhu sau cu c đ o chính vầ ỹ ớ ủ ộ ả ề
tương quan gi a ông và M “Ch c ph i làm th r i, song ch n m y th ng,ữ ỹ ắ ả ế ồ ọ ấ ằ
th ng nào?”ằ
- R a, nên có m y liên danh? - Ông đ t ng t đ i thái đ ứ ấ ộ ộ ổ ộ
- D , em nghĩ càng nhi u càng t t.ạ ề ố
Di m tr m t :ệ ố ắ
Trang 3Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
- Răng mà nhi u ng c T ng th ng ch ng c hàng th t sao?ề Ứ ử ổ ố ớ ứ ử ị
- D , tùy anh nh ng cũng ph i b n, năm coi m i đạ ư ả ố ớ ược - L Xuân m t m cệ ộ ự
d u dàng.ị
- Ba thôi! - Di m qu quy t.ệ ả ế
- D , anh đ nh th nào, nhà em v i em làm th y Ba cũng đạ ị ế ớ ế ấ ược Đ hao t n.ỡ ố
- Mà th ng mô?ằ
- D , n u ch n b n chánh khách b m mép thì e gây khó cho ta Em tính ch nạ ế ọ ọ ẻ ọ
nh ng tên tuy hào nhoáng song ch là thùng r ng ữ ỉ ỗ
- H m! - Di m xua tay - Tôi đi tranh c v i b n thùng r ng sao?ừ ệ ử ớ ọ ỗ
- D , thùng r ng là theo nh n đ nh c a chúng ta Anh bi t H Nh t Tân.ạ ỗ ậ ị ủ ế ồ ậ
- Bi t! Nhân sĩ có ti ng.ế ế
- D , H Nh t Tân cùng đ ng liên danh v i Nguy n Th Truy n ạ ồ ậ ứ ớ ễ ế ề
- , đỪ ược Ông Truy n cũng là nhân sĩ.ề
- D , liên danh kia g m Nguy n Đình Quát và Nguy n Thành Phạ ồ ễ ễ ương
- Không được! Th ng Quát ch ng ai bi t, th ng Phằ ẳ ế ằ ương sao tranh c v i tôi?ử ớTôi ch a b tù h n đã là may cho h n - Di m s ng s ư ỏ ắ ắ ệ ừ ộ
- Th a anh, ông Tân, ông Truy n thu c l p trư ề ộ ớ ước, còn ông Quát, ông Phươ ngthu c l p sau Th m i bien orchestré [2] V l i - L Xuân cộ ớ ế ớ ả ạ ệ ười th t cóậduyên
- V l i, sao?ả ạ
- V l i ông Phả ạ ương nh n ti n r i.ậ ề ồ
- Nh n ti n? Tôi không hi u.ậ ề ể
- Th a anh ti n mư ề ướn các liên danh Nh chi phí lót đư ường v y Anh tranh cậ ử
v i Phớ ương càng khi n ngế ười M kính ph c: anh bình dân.ỹ ụ
Tr n L Xuân đã thuy t ph c đầ ệ ế ụ ược Di m.ệ
Nhân T t nguyên đán Tân S u, Ngô Đình Di m ký s c l nh th m t s ngế ử ệ ắ ệ ả ộ ố ườ ithu c nhóm Caravelle liên quan v i cu c đ o chính Đáng l Di m còn có thộ ớ ộ ả ẽ ệ ể
th nhi u h n n u đ i s M không quá n ng nhi t v i nh ng k b b t.ả ề ơ ế ạ ứ ỹ ồ ệ ớ ữ ẻ ị ắ
Durbrow g i ý v i ông ta đ n ba hay b n l n v vi c nên “tr t do” Ông ân xáợ ớ ế ố ầ ề ệ ả ự
và ch ân xá theo ý ông Th nào là tr t do? Chúng làm lo n, ông gông cỉ ế ả ự ạ ổ chúng, th thôi Th Phan Quang Đán, Tr n văn Hế ả ầ ương ? Không đ i nào!ư ờChúng ph i ra tòa!ả
Ngô Đình Nhu không sao lay chuy n n i ý ki n đã thành c ch p c a Di m.ể ổ ế ố ấ ủ ệ
V i Nhu, cu c đ o chính 11-11 đánh m t đòn m nh vào uy th c a chính ph ,ớ ộ ả ộ ạ ế ủ ủ nghiêm tr ng h n v Bình Xuyên, Ban Mê Thu t nhi u l n Đây là s vi c tọ ơ ụ ộ ề ầ ự ệ ừ
n i b ch đ , t quân đ i, h n n a, t binh ch ng tin c y nh t D p yên b oộ ộ ế ộ ừ ộ ơ ữ ừ ủ ậ ấ ẹ ạ
lo n b ng k hoãn binh - nói to c ra, b ng s l a ph nh nh đ i v i Ba C tạ ằ ế ạ ằ ự ừ ỉ ư ố ớ ụ năm x a qua cò m i Nguy n Ng c Th , l n này qua cò m i Lê văn T - thêmư ồ ễ ọ ơ ầ ồ ỵ
m t v t đen trong l ch s n n C ng hòa Cái c t lõi nh t đã đ t, t c là cu c đ oộ ế ị ử ề ộ ố ấ ạ ứ ộ ả chính đã b d p t t, ph i v t vát sĩ di n b ng thái đ khoan dung Nhu r t mu nị ậ ắ ả ớ ệ ằ ộ ấ ố
đ a m t s ngư ộ ố ười “nh d nên l m đẹ ạ ầ ường l c l i” y - nh h ghi trong đ nạ ố ấ ư ọ ơ xin tha - vào m t tr n đ i đoàn k t ch ng C ng Ngặ ậ ạ ế ố ộ ười M h n ph i suy nghĩ,ỹ ẳ ảkhi T ng th ng Di m c m hóa đổ ố ệ ả ược nh ng k toan xóa ông b ng súng Nh ngữ ẻ ằ ư
Di m không thèm nghe V i Di m, m t chu i s vi c x y ra trong h n b yệ ớ ệ ộ ỗ ự ệ ả ơ ả năm ông c m quy n, t tầ ề ừ ướng Hinh, tướng V , các giáo phái và Bình Xuyên,ỹqua v Ban Mê Thu t đ n cu c binh bi n 11-11-1960, ch ng qua là nh ng ph nụ ộ ế ộ ế ẳ ữ ả
Trang 4Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
ng c a m t thi u s b t nãm do Th c - Phong - C ng gi t dây - bình th ng
c m bày kh p phòng làm vi c c a Nhu C v n độ ắ ệ ủ ố ấ ược T ng th ng nghe, l i làổ ố ạ
v Nhu “Thím Nhu gi i h n chú Nhu” Ông tìm th y đ a em dâu s thâmợ ỏ ơ ấ ở ứ ự
tr m h n c em trai.ầ ơ ả
Cu c v n đ ng b u c T ng th ng nhi m kỳ hai khá rùm beng ng c viênộ ậ ộ ầ ử ổ ố ệ Ứ ửNgô Đình Di m - Nguy n Ng c Th trong liên danh “Cây trúc” ra m t c tri t iệ ễ ọ ơ ắ ử ạ Tòa đô chính T ngôi v T ng th ng nay ph i ăn nói theo ki u m t ngừ ị ổ ố ả ể ộ ườ ầi c n láphi u, Di m r t lúng túng Ông c l m l n mãi v trí c a mình Nh ng ôngế ệ ấ ứ ầ ẫ ị ủ ư
không lúng túng lâu “Tôi mu n nói th ng v i qu c dân” Ông tr l i phong đố ằ ớ ố ở ạ ộ
cũ Và ông nói th ng Đ tài c a ông - không ph i là x p gi y đẳ ề ủ ả ấ ấ ược văn phòng
s a so n k và đử ạ ỹ ược Nhu xem l i l n cu i - xoay quanh cách s ng c a b c quânạ ầ ố ố ủ ậ
t Ông ng kh u: “B c quân t không ph n b i, không đâm sau l ng k khác”.ử ứ ẩ ậ ử ả ộ ư ẻÔng x v nhóm đ o chính, s chính khách xôi th t, và, nh mũi tên r i cây cung,ỉ ả ả ố ị ư ờông đ kích thái đ c a chính ph M L n đ u ông dùng danh t “th c dân” đả ộ ủ ủ ỹ ầ ầ ừ ự ể
ch đ t nỉ ấ ước mà ông t ng giao phó c th xác l n linh h n Có l , ông khôngừ ả ể ẫ ồ ẽ
th y đ i s Durbrow l ng l r i phòng h p - mà dù có th y, ông v n nói, nóiấ ạ ứ ặ ẽ ờ ọ ấ ẫ
nh ngư ười say
Báo chí bu i chi u tổ ề ường thu t cu c ra m t c a liên danh Di m - Th Ngôậ ộ ắ ủ ệ ơĐình Di m v t các t báo xu ng n n g ch, g i bí th báo chí đ n :ệ ứ ờ ố ề ạ ọ ư ế
- M n răng mà chúng nó thu t nh r a? Ch ng t báo nào ph n ánh đúng l i tôi.ầ ậ ư ứ ẳ ờ ả ờ
Th m chí, báo ph a ra nh ng đi u tôi không h nói T m b y! Tôi có cám nậ ị ữ ề ề ầ ậ ơ Hoa Kỳ đâu
Bí th báo chí, trán r n m hôi, m c dù năm nay Sài Gòn rét n ng, trình cho ôngư ị ồ ặ ặ
b n tin c a Vi t t n xã - ngu n tin chính mà các báo d a vào.ả ủ ệ ấ ồ ự
- T ng giám đ c Vi t t n xã đ n ngay! - Ông ra l nh.ổ ố ệ ấ ế ệ
T ng giám đ c không trình di n, ngổ ố ệ ười trình di n là Nhu.ệ
- Em s a đó!ử
Di m nhìn Nhu tr ng tr ng Nhu chìa cho Di m xem bài báo c a Helen Fanfani,ệ ừ ừ ệ ủ
t a c t lũn: L ng l n T a ph : Ông Di m tuyên chi n v i Kennedy.ự ụ ồ ộ ự ụ ệ ế ớ
Nhu nói có b y nhiêu, cúi lấ ượm bài báo, bước ra kh i phòng.ỏ
Ít khi nào Nhu căng th ng v i Di m, nh ng hôm nay, anh ta bu c ph i kéoẳ ớ ệ ư ộ ả
Di m tr l i cu c s ng th t.ệ ở ạ ộ ố ậ
Nhu đi khá lâu mà Di m v n ng i th trên chi c gh banh, tệ ẫ ồ ừ ế ế ượng tr ng quy nư ề
uy c a nguyên th qu c gia Ông v a nghe m t câu d s nh t - không ph i ôngủ ủ ố ừ ộ ễ ợ ấ ảkhông nghĩ đ n “cú r ve” đó mà M v n có u th và là s trế ờ ỹ ố ư ế ở ường c a h ,ủ ọ
Trang 5Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
song m i l n thoáng nghĩ đ n, ông xua nó ngay: D gì! Bây gi Nhu nói th ng.ỗ ầ ế ễ ờ ẳ
L i c a Nhu, nh t là đôi m t bu n r u c a Nhu đ p m nh ông M có th làmờ ủ ấ ắ ồ ầ ủ ậ ạ ỹ ể
nh v y và h ch ng khó khăn gì H i năm m t 1954, 1955 m i mình ông x cư ậ ọ ẳ ồ ộ ỗ ố vác gánh n ng mi n Nam Hi n th i, h ng tá k s n sàng thay ông Th m cặ ở ề ệ ờ ằ ẻ ẵ ả ỏ
trước dinh v n mẫ ượt mà, nh ng ông c m th y nh th m c b ng b nh và dinhư ả ấ ư ả ỏ ồ ề
Đ c L p l c l Ngoài c ng, lính đ i phiên gác Y h t ngộ ậ ắ ư ổ ổ ệ ười máy, bước chân
ng ng đ n đi u T i sao không ph i lũ ngỗ ơ ệ ạ ả ười máy này s quay súng chĩa vẽ ề phía ông?
Di m đ n bên c a s Ngay b c th m dinh Đ c L p, hai sĩ quan đ ng nghiêm,ệ ế ử ổ ậ ề ộ ậ ứsúng ng n bên l ng.ắ ư
- Ph i d n bác sĩ Tuy n đ ng đ b n này có đ n trong súng ả ặ ế ừ ể ọ ạ
Ông b ng th y v m t c a hai sĩ quan kia gian gi o quá ch ng.ỗ ấ ẻ ặ ủ ả ừ
Di m lệ ượm t báo lên Ông d ng l i bài tờ ừ ạ ở ường thu t liên danh Nguy n Đìnhậ ễQuát - Nguy n Thành Phễ ương ra m t c tri: “N u chúng tôi đ c c thì vi c đ uắ ử ế ắ ử ệ ầ tiên là chúng tôi thu x p ng ng b n ” Chà, th ng ch s cao su quèn, th ngế ừ ắ ằ ủ ở ằ lính Cao Đài m t h ng dám bán rao c hòa bình! Không ph i b n mi mà ta, n uạ ạ ả ả ọ ế
c n Liên danh Quát - Phầ ương l y con trâu làm bi u tấ ể ượng Di m bĩu môi: B nệ ọ
h n đ n đ n nh trâu!ắ ầ ộ ư
Cu c b u c T ng th ng di n ra bình thộ ầ ử ổ ố ễ ường K t qu đế ả ược công b Trongố
h n chín tri u c tri, liên danh Di m - Th đơ ệ ử ệ ơ ược h u nh tuy t đ i phi u.ầ ư ệ ố ế
Di m không hí h ng nh bao l n trệ ử ư ầ ước Mu n ghi bao nhiêu mà ch ng đố ẳ ượ c.Báo cáo c a các t nh đ u l c quan, nh ng Nhu có trong tay con s th t Ch ngủ ỉ ề ạ ư ố ậ ừ
h n phân n a c tri đ n thùng phi u - chính ph m t quy n ki m soát trênơ ử ử ế ế ủ ấ ề ể
ph m vi khá r ng nông thôn Liên danh H Nh t Tân - Nguy n Th Truy nạ ộ ở ồ ậ ễ ế ề cũng nh Nguy n Đình Quát - Nguy n Thành Phư ễ ễ ương thu được m t s phi uộ ố ế không nhi u Cái đáng ng i là t l phi u b t h p l - b m nát phi u - h t s cề ạ ỷ ệ ế ấ ợ ệ ấ ế ế ứ cao C tri không ch n gi a các liên danh mà bi u th thái đ thù đ ch v i chử ọ ữ ể ị ộ ị ớ ế
đ Nhu nh l n b u c trộ ớ ầ ầ ử ước R t ít trấ ường h p nh v y.ợ ư ậ
Di m đón thông báo đó trong tâm tr ng cay đ ng Dân chúng b ông r i sao?ệ ạ ắ ỏ ồNhu an i ông v i m t k ho c m i: thành l p p chi n lủ ớ ộ ế ạ ớ ậ ấ ế ượ ởc thôn xã thay chokhu trù m t quá k nh càng, xây d ng thanh niên và ph n C ng hòa m nh,ậ ề ự ụ ữ ộ ạ
ch n ch nh quân đ i Di m b cu n hút vào cái sau cùng: gi i th các quân khuấ ỉ ộ ệ ị ố ả ể
có t 1952 thay b ng ba vùng chi n thu t và bi t khu Th đô Ph i n m ch cừ ằ ế ậ ệ ủ ả ắ ắ quân đ i cái đã, ngăn tai h a t trong c ng ngõ.ộ ọ ừ ổ
Ngày 1-4, t i l kh i công đ p đ p Đa Nhim, Durborow nâng c c chúc m ngạ ễ ở ắ ậ ố ừ
Di m Di m ch m c c mà không vui C ch u ái c a Durbrow bao hàm ýệ ệ ạ ố ử ỉ ư ủ
nghĩa ban phúc, - Durbrow không là linh m c Năm ngày sau, t i l phát ph nụ ạ ễ ầ
thưởng văn chương Durbrow l i ch m c c v i Nhu.ạ ạ ố ớ
- Tôi sung sướng được chia vui v i ông C v n và qua ông C v n, v i T ngớ ố ấ ố ấ ớ ổ
th ng B y năm ch p chính T ng th ng Ngô Đình Di m làm đố ả ấ ổ ố ệ ược nhi u vi cề ệ
t t D lu n M hài lòng trố ư ậ ỹ ước các thành t u toàn di n c a Vi t Nam C ng hòa.ự ệ ủ ệ ộTôi đã đ c “Đò d c” c a Bình Nguyên L c, “Hoa đăng” c a Vũ Hoàng Chọ ọ ủ ộ ủ ương,
“Th n tháp Rùa” c a Vũ Kh c Khoan, các công trình biên kh o c a Hoàngầ ủ ắ ả ủ
Tr ng Miên, Nguy n M nh B o nh ng tác ph m đọ ễ ạ ả ữ ẩ ược gi i Tôi khâm ph cả ụ
đ i s ng tinh th n phong phú và sâu s c c a ngờ ố ầ ắ ủ ười Vi t ệ
Nhu tươ ười c i, cám n Mãi t i lúc đó, nh Durbrow, Nhu m i bi t tên các tácơ ớ ờ ớ ế
Trang 6Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
ph m trúng gi i “Th ng cha Vũ Hồng Chẩ ả ằ ương vi t cái gì đây?”, Nhu ch tế ợ
nh bài th tâng b c Di m c a Vũ Hồng Cớ ơ ố ệ ủ ương năm 1955 “Các tác ph m nàyẩ
b đ l b ch chính ph , nên Durbrow khen? Ho c nĩ ch ng nghĩa lý quái gì” -ợ ỡ ố ị ủ ặ ẳNhu nghĩ th m.ầ
Quá b n, Nhu khơng nghe B thơng tin trình bày tình hình th gi i g n đây B iậ ộ ế ớ ầ ở
v y, khi Durbrow h i ý ki n v “v v nh Con Heo”, anh ta nhún vai Durbrowậ ỏ ế ề ụ ị
hi u cái nhún vai c a anh theo nghĩa khác, nên dành đ n 15 phút thuy t gi ngể ủ ế ế ả
r ng đĩ là s ki u dân Cuba l u vong t đ ng đ b , khơng ph i ch trằ ố ề ư ự ộ ổ ộ ả ủ ươ ng
c a chính ph M ủ ủ ỹ
V nhà Nhu g i T ng giám đ c Vi t t n xã t i và v l : CIA chiêu m đámề ọ ổ ố ệ ấ ớ ỡ ẽ ộ
ngườ ại b t m ng châu M Latin, c tên José Mirose Cardona nào đĩ làm chạ ở ỹ ử ỉ huy, đ b lên Cuba và b đánh tan t i m t đ a đi m, t c danh là v nh Con Heo,ổ ộ ị ạ ộ ị ể ụ ịcịn ti ng Tây Ban Nha là Girĩn Th o nào Durbrow l i nh i mãi.ế ả ả ả
G n đây, Nhu ch m trong đ u m t so sánh: M khơng m nh tuy t đ i trên thầ ớ ầ ộ ỹ ạ ệ ố ế
gi i Cịn Nga Xơ Nh ng tên đánh thuê cho M ch y tán lo n trên b bi n Cubaớ ữ ỹ ạ ạ ờ ể
dưới vịng bay c a m t phi thuy n Nga l n đ u tiên ch ngủ ộ ề ầ ầ ở ườ ọi d c ngang trong
vũ tr Nhu l t t i l t lui t m nh c a phi hành gia Gagarine và phi thuy nụ ậ ớ ậ ấ ả ủ ề
Phương Đơng, v i Nhu là m t n s m i.ớ ộ ẩ ố ớ
[1] Sese Seko Mobutu (1930-1997), người th c hi n cu c đ o chính quân sự ệ ộ ả ự
1960, T ng th ng Zạre 1965-1997.ổ ố
[2] Ph i nh c t t.ố ạ ố
[3] Phong t a.ỏ
Ph n 6 - Chầ ương 2
Ngày 8-5-1961, Frederick Ernest Jr Nolting đ n Sài Gịn, thay Elbridge Durbrow.ế
Cĩ th tìm th y vài chi ti t khác nhau gi a Nolting và Durbrow: Nolting sinhể ấ ế ữ
1911, tr h n Durbrow 7 tu i; n u Durbrow là m t chuyên gia các v n đ Đơngẻ ơ ổ ế ộ ấ ề
Âu và Nam Á - ơng t ng làm lãnh s Liên Xơ, Ba Lan, Rumani, Mã Lai - thìừ ự ởNolting l i là m t chuyên gia v các v n đ bao quát h n: ph trách V Âu châuạ ộ ề ấ ề ơ ụ ụ
B ngo i giao, cĩ chân trong đồn đ i bi u M kh i B c Đ i Tây Dộ ạ ạ ể ỹ ở ố ắ ạ ương
S thay đ i đ i s đự ổ ạ ứ ược chính ph M gi i thích nh là đi u bình thủ ỹ ả ư ề ường Vàichi ti t khác nhau gi a Nolting và Durbrow khơng nĩi rõ h n nh ng gì mà dế ữ ơ ữ ư
lu n mu n bi t Chính ph Sài Gịn l ng l ch p nh n Nolting Th t ra, cậ ố ế ủ ặ ẽ ấ ậ ậ ả
Di m l n Nhu ch ng thích thú m y Durbrow: ít năng n , vai trị lu m , ch aệ ẫ ẳ ấ ổ ờ ư cơng khai, khơng tán thành m t vi c c th nào c a Vi t Nam C ng hịa và cũngộ ệ ụ ể ủ ệ ộ
ch a h t ra n ng nhi t đ i v i s nghi p c a h Ngơ M t khác, Durbrowư ề ỏ ồ ệ ố ớ ự ệ ủ ọ ặ
nh t đ nh dính dáng đ n v đ o chính cu i năm 1960, ơng ta r i Sài Gịn là ph i.ấ ị ế ụ ả ố ờ ảNolting đ n Sài Gịn khơng mang theo v , bà Olivia Lindsay s sang khi đ i sế ợ ẽ ạ ứ
Trang 7Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
xong bước ti p xúc v i th c t và th y r ng bà Olivia Lindsay có th sang G nế ớ ự ế ấ ằ ể ầ đây, d lu n M đ n đãi v nh ng hi m nguy đ i v i ngư ậ ỹ ồ ề ữ ể ố ớ ười M Nam Vi tỹ ở ệ
do du kích C ng s n nhan nh n kh p n i, c t i Sài Gòn và gi a ban ngày.ộ ả ả ắ ơ ả ạ ữ
Danh sách người M “thi t m ng vì công v ” Nam Vi t dài ra m t cách đ tỹ ệ ạ ụ ở ệ ộ ộ
ng t Đ i s Vi t Nam C ng hòa t i M Tr n văn Chộ ạ ứ ệ ộ ạ ỹ ầ ương và đ i s quan sátạ ứviên Vi t Nam C ng hòa t i Liên h p qu c, bà Tr n văn Chệ ộ ạ ợ ố ầ ương, cung c p tàiấ
li u quá ít i v Nolting Ph i chăng vì Nolting liên h v i kh i quân s B cệ ỏ ề ả ệ ớ ố ự ắ
Đ i Tây Dạ ương nên chính ph M c ông sang Vi t Nam - n i mà công th củ ỹ ử ệ ơ ứ
“vũ khí M , lính Nam Vi t” trong cu c chi n tranh không tuyên b đang b thỹ ệ ộ ế ố ị ử thách? Hay là, v i t cách m t nhà thớ ư ộ ương lượng m m m ng, Nolting c n thi tề ỏ ầ ế cho s hàn g n nh ng v t n t đáng lo ng i gi a chính ph M và ông Di m?ự ắ ữ ế ứ ạ ữ ủ ỹ ệNgô Đình Nhu tìm quy n: Who’s who in American” [1], t p m i nh t và chể ậ ớ ấ ỉ
th y nh ng dòng ti u s quá ng n g n c a Nolting T ng nha c nh sát, Trungấ ữ ể ử ắ ọ ủ ổ ảtâm tình báo, S nghiên c u chính tr c a bác sĩ Tr n Kim Tuy n và Nha an ninhở ứ ị ủ ầ ếquân đ i đ u mù t t v Nolting Bu i trình y nhi m th không giúp cho Nhuộ ề ị ề ổ ủ ệ ưthêm t li u, tr ngo i hình c a đ i s M : dong d ng cao, m t h i sâu, có nư ệ ừ ạ ủ ạ ứ ỹ ỏ ắ ơ ụ
cười tình t ứ
Sau Nolting ba hôm, Phó t ng th ng M Lyndon Baines Johnson đáp xu ng sânổ ố ỹ ốbay Tân S n Nh t, trên dơ ấ ường t M sang th ng, ch d ng chân Honolulu Dĩừ ỹ ẳ ỉ ừ ởnhiên, Phó t ng th ng M Richard Nixon đã t ng đ n Nam Vi t, nh ng ngổ ố ỹ ừ ế ệ ư ườ i
ta ch đ i chuy n đi c a Johnson b i đã có nhi u báo hi u v s b t đ ng trênờ ợ ế ủ ở ề ệ ề ự ấ ồnhi u phề ương di n gi a Kennedy - bây gi là k n m quy n sinh sát trong Nhàệ ữ ờ ẻ ắ ề
Tr ng - v i cá nhân T ng th ng Di m Chuy n thăm Nam Vi t c a Johnson, doắ ớ ổ ố ệ ế ệ ủ
đó, có th đóng góp vào quy t đ nh m t k t thúc - k t thúc s b t đ ng, k t thúcể ế ị ộ ế ế ự ấ ồ ếnguyên nhân đ ra b t đ ng ẻ ấ ồ
Tuyên b báo chí đố ược chu n b s n c a Phó t ng th ng M phát t i sân bayẩ ị ẵ ủ ổ ố ỹ ạkhá dài dòng V th y cãi Texas 53 tu i dùng l i văn ngh nghi p đ minh đ nhị ầ ổ ố ề ệ ể ị
l p trậ ường M Nam Vi t và Đông Nam Á “H p ch ng qu c M ra đ i doỹ ở ệ ợ ủ ố ỹ ờnhu c u t do Chính ph M dành t t c n l c đ b o v n n t do c a b nầ ự ủ ỹ ấ ả ổ ự ể ả ệ ề ự ủ ả thân và c a các qu c gia b n h u T ng th ng M c ngủ ố ạ ữ ổ ố ỹ ử ườ ợi tr lý thân c n c aậ ủ mình sang Sài Gòn b i m i quan tâm và lòng mong mu n chia x v i đ t nở ố ố ẻ ớ ấ ướ cnhi u b t h nh c a các b n và tin ràng s khát khao t do là s c đ y giúp cácề ấ ạ ủ ạ ự ự ứ ẩ
b n chi n th ng t t c tr l c, ki n t o cu c s ng ph n vinh” Nguy n Ng cạ ế ắ ấ ả ở ự ế ạ ộ ố ồ ễ ọ
Th đ a Johnson t sân bay v th ng dinh Đ c L p g p Di m, theo yêu c uơ ư ừ ề ẳ ộ ậ ặ ệ ầ
c a Johnson Di m và Johnson t ng quen nhau khi Di m sang M , năm 1956.ủ ệ ừ ệ ỹ
B y gi , đ ng C ng hòa c m quy n, thái đ c a Johnson r t nhũn nh n Chínhấ ờ ả ộ ầ ề ộ ủ ấ ặJohnson đ c m t bài chào Di m, l i l n ng nhi t Bây gi h v n b t tay nhauọ ộ ệ ờ ẽ ồ ệ ờ ọ ẫ ắ
n ng nhi t trồ ệ ước khi bước lên chi c th m đ trên th m; song Di m linh c mế ả ỏ ề ệ ả Phó t ng th ng M không mang đ n cho ông tin m ng - không ch vì Johnsonổ ố ỹ ế ừ ỉtheo đ o Tin Lành, khác v i ông B c th riêng c a Kennedy mà Johnson tr nhạ ớ ứ ư ủ ị
tr ng trao cho Di m có giá tr nh m t gi y gi i thi u, và cái câu hàm xúc nh tọ ệ ị ư ộ ấ ớ ệ ấ
l i là “tôi th ng th n mong Ngài và đ i di n c a nạ ẳ ắ ạ ệ ủ ước M tìm đỹ ược ti ng nóiếchung vì tương lai c a Nam Vi t, trong đó, m i t m nhìn thi n c n đ u ph iủ ệ ọ ầ ể ậ ề ả
Trang 8Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
không mu n khiêu khích d lu n” Johnson nói to c nh v y D h i đàm, doố ư ậ ạ ư ậ ự ộ
đó, v phía Nam Vi t, ch có Di m, Th , T ng tham m u trề ệ ỉ ệ ơ ổ ư ưởng Lê văn T ,ỵ Ngo i trạ ưởng Vũ văn M u và v phía M , có Johnson, Nolting và Mac Garr Haiẫ ề ỹbên đi m t vòng chân tr i chính tr th gi i và châu Á, tình hình toàn bán đ oộ ờ ị ế ớ ả Đông Dương và tình hình Nam Vi t V tình hình th gi i, Di m tránh choệ ề ế ớ ệ
Johnson khó ch u nên l h n v Macsaysay ch t trên đ o Cébu, v Lý Th a Vãnị ờ ẳ ụ ế ả ụ ừ
ph i đi đày, c v “v nh Con Heo” và v chi c máy bay U2 Di m cũng khôngả ả ụ ị ụ ế ệbài bác quan đi m c a M v s r i lo n Algérie - theo M , tể ủ ỹ ề ự ố ạ ở ỹ ướng Salan th yấ
được nguy c C ng s n qua chính sách thi u c ng r n c a De Gaulle nên đã lyơ ộ ả ế ứ ắ ủkhai Nh ng, tình hình Đông Dư ương, nh t là tình hình Nam Vi t, không đấ ệ ượ c
h i đàm đánh giá th ng nh t Johnson cho r ng các chính th t do ba qu cộ ố ấ ằ ể ự ở ố gia thi u kh năng ch n đ ng s bành trế ả ậ ứ ự ướng c a C ng s n Di m cho r ngủ ộ ả ệ ằ
“Không th th ng C ng s n n u các đ ng minh hùng m nh c a ba qu c giaể ắ ộ ả ế ồ ạ ủ ốĐông Dương không g t óc v l i” Johnson cho r ng Nam Vi t nguy k ch.ộ ụ ợ ằ ệ ị
Di m gi m nh th l c c a C ng s n đ n m c th p nh t Càng đi sâu vào tìnhệ ả ẹ ế ự ủ ộ ả ế ứ ấ ấhình Nam Vi t, h càng xa cách nhau.ệ ọ
Di m - c k m ch song không đệ ố ề ế ược kín đáo l m - phàn nàn v m t nhúm giắ ề ộ ả danh Qu c gia “n p dố ấ ưới cái ô c a ngủ ườ ạ ới b n l n c a Vi t Nam C ng hòa gâyủ ệ ộ
r i hàng ngũ ch ng C ng”, “L c lố ố ộ ự ượng bi t kích M xây d ng g n nh đ c l pệ ỹ ự ầ ư ộ ậ
v i quân đ i C ng hòa”, “Báo chí M đ a tin v Vi t Nam C ng hòa đ y ác ý,ớ ộ ộ ỹ ư ề ệ ộ ầ
ph n ánh sai l c c tình hình l n ch tâm c a chính ph ” Di m nói ti ng Anhả ạ ả ẫ ủ ủ ủ ệ ế
- âm s c còn c ng, song đúng văn ph m Vũ văn M u phiên d ch cho Th và T ,ắ ứ ạ ẫ ị ơ ỵ Johnson t ý không hài lòng v “s thi u khéo léo c a chính ph Vi t Namỏ ề ự ế ủ ủ ệ
C ng hòa đ i v i các nhân tài giàu thi n chí, s thi u khéo léo đã d n đ n “m tộ ố ớ ệ ự ế ẫ ế ộ
m c ly tán nào đó trong n l c ch ng C ng Vi t Nam và giúp cho Vi t C ngứ ỗ ự ố ộ ở ệ ệ ộ giành được th ng l i thôn xã” Di m gi i thích, Johnson cáo bu c Cu c h iắ ợ ở ệ ả ộ ộ ộ đàm b t c Bu i d ti c t ng b ng v n không xua đế ắ ổ ạ ệ ư ừ ẫ ược nét đăm chiêu trên m tặ
Di m M i ngệ ọ ườ ềi đ u th y Johnson tho i mái gi t o.ấ ả ả ạ
Nguy n Thành Luân v a r i b nh vi n, ngễ ừ ờ ệ ệ ười còn xanh l Chính Nhu ghi tênảLuân vào danh sách nh ng thữ ượng khách trong bu i d ti c Nhu không mu nổ ạ ệ ố
chường m t, dù trong bu i d ti c nên ch n Luân thay anh ta Th t ra, Luânặ ổ ạ ệ ọ ậkhông có b t c danh nghĩa gì đ n đây, n i anh là ngấ ứ ế ơ ười có c p và ch c th pấ ứ ấ
nh t.ấ
Luân ch n l i đi kín đáo đi vào phòng ti p tân Nh ng tọ ố ế ư ướng Mac Garr đã nh nậ
ra anh Ông ta v n vã đ n chào :ồ ế
- Xin chúc m ng trung tá bình ph c.ừ ụ
- Cám n tơ ướng quân!
- Đây, m t nhân v t huy n tho i mà đ i s c n làm quen - Mac Garr gi i thi uộ ậ ề ạ ạ ứ ầ ớ ệ Luân v i Nolting.ớ
- ! Hân h nh! - Nolting n m tay Luân ch t và lâu - Tôi nghe nhi u v trung táỒ ạ ắ ặ ề ề
và nôn nóng mu n g p R t ti c, tôi sang Vi t Nam vào lúc trung tá b thố ặ ấ ế ệ ị ương
S dĩ tôi ch a vào b nh vi n là vì, mong trung tá thông c m, các vi c bàn giao ở ư ệ ệ ả ệ ở tòa đ i s quá kéo dài ạ ứ
- Không có chi Tôi xem vi c bàn giao tòa đ i s ph i kéo dài gi a Ngàiệ ở ạ ứ ả ữ
Durbrow và Ngài Nolting là m t s trách c chúng tôi Chúng tôi đã đ tình hìnhộ ự ứ ể
b b n - Luân nói nghiêm túc.ề ộ
Trang 9Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
Anh tranh th quan sát Nolting: m t nhà ngo i giao có v m t nhà ngo i giaoủ ộ ạ ẻ ộ ạ
h i tài t - n cơ ử ụ ười, b qu n áo may hi u Dior, mùi nộ ầ ở ệ ước hoa Ch c ch nắ ắ Nolting cũng quan sát anh
- Không Ho c, n u qu nh v y đi n a thì t nh Ki n Hòa v n không gây b nặ ế ả ư ậ ữ ỉ ế ẫ ậ tâm cho b t kỳ ai Trấ ước kia thì khác Bây gi , trung tá đã làm ch đờ ủ ược tìnhhình - Nolting kéo Luân l i bàn.ạ
- Tôi ch a làm ch đư ủ ược tình hình Phát đ n xuyên ngạ ười tôi đã làm ch ng -ứLuân th dài nh ngở ư ười có l i.ỗ
- Không ph i Ai lả ường n i m t tên ph n b i b n lén? Ta nghĩ đ n cái gì caoổ ộ ả ộ ắ ế
r ng h n m t viên đ n - Nolting kéo gh m i Luân.ộ ơ ộ ạ ế ờ
Mac Garr r tai v i Johnson Phó t ng th ng M đi th ng đ n ch Luân.ỉ ớ ổ ố ỹ ẳ ế ỗ
- Xin chào v anh hùng! - Johnson chìa tay.ị
Luân, đ ng th ng ngứ ẳ ười, b t tay Johnson.ắ
- Cám n Phó t ng th ng Tôi không đ t cách làm m t anh hùng.ơ ổ ố ủ ư ộ
Johnson gi a tay Luân trong tay mình, nói v a đ cho Di m nghe - Di m đangữ ừ ủ ệ ệ
s p ng i vào bàn :ắ ồ
- Khiêm t n là đ c tính c n thi t c a ngố ứ ầ ế ủ ười anh hùng
Luân làm nh v a trông th y Di m, nghiêng ngư ừ ấ ệ ười chào
- Cháu đã khá ch a? - Di m h i, không b t tay Luân.ư ệ ỏ ắ
Sau tu n khai v , không khí l n l n t nhiên h n.ầ ị ầ ầ ự ơ
- Tôi ch a n m đư ắ ược h t các m t tình hình Nam Vi t Nh ng báo cáo mà tôiế ặ ệ ữ
đ c Washington dù sao cũng không thay đọ ở ược cho th c t Theo trung tá, v nự ế ấ
đ gì là then ch t nh t trong s ki n Nam Vi t hi n nay? - Nolting h i Luân.ề ố ấ ự ệ ệ ệ ỏLuân không tr l i ngay Anh d đoán nh ng nả ờ ự ữ ướ ờ ớc c m i trên bàn c mà m tờ ộ
s quân đang x p l i hay d đ nh x p l i.ố ế ạ ự ị ế ạ
Viên đ n xuyên b ng, tr ra dạ ụ ổ ưới m n sạ ường đã đ a Luân vào c n hôn mê.ư ơ
Cu c gi i ph u, dù ngay t i phòng khách dinh T nh trộ ả ẫ ạ ỉ ưởng, v n hoàn h o Giáoẫ ả
s Đ là b c th y v khoa này Ngư ệ ậ ầ ề ười ta đ a Luân lên tr c thăng M t cái l cư ự ộ ắ
nh máy bay, anh đau toát m hôi và anh hôn mê tr l i.ẹ ở ồ ở ạ
Anh m m t và nh n ra ngay n i quen thu c - B nh vi n Grall Bây gi , Dungở ắ ậ ơ ộ ệ ệ ờđang ng i c nh anh M t cái gì xót xa c n cào trong Luân Dung ti u t y quá Soồ ạ ộ ồ ề ụ
v í l n anh ch t h t Bình Dớ ầ ế ụ ở ương, Dung ti u t y h n nhi u Anh c m th yề ụ ơ ề ả ấ mình th t đáng trách T i sao Dung ph i ch u đ ng nh ng khinh xu t c a chínhậ ạ ả ị ự ữ ấ ủanh? Li u h nh phúc mà anh mang l i bù đ p n i nh ng đau đ n d n v t Dungệ ạ ạ ắ ổ ữ ớ ằ ặ
- mà làm sao đoán trước đây có ph i là l n cu i cùng hay không?ả ầ ố
Đôi m t b câu v t long lanh - cùng v i cái m m t c a Luân N u không có vắ ồ ụ ớ ở ắ ủ ế ị giáo s ngư ười Pháp và giáo s Đ , c nhóm bác sĩ ng i cách gư ệ ả ồ ường Luân vài
bước thì c hai ch c đã khóc òa.ả ắ
Dung nho n cẻ ười, tay đ t lên môi Luân, tay kia vu t m y s i tóc lòa xòa phặ ố ấ ợ ủ trán Luân M t Dung bi n hóa, khác h n m y giây trộ ế ẳ ấ ước đó Luân nén cái thở dài Cái s ng và cái ch t c a mình đã là c a Dung.ố ế ủ ủ
Trang 10Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
- Anh xin l i em! - Luân th u thào ỗ ề
Dung đáp l i b ng cái l c đ u nhè nh Nạ ằ ắ ầ ẹ ước m t đ m đìa trên má cô: Anh cóắ ầ
l i gì?ỗ
K b n Luân l n này không ph i tên trung sĩ lái xe Bình Dẻ ắ ầ ả ở ương mà là m t n iộ ộ tuy n - m t ngế ộ ười yêu nước, trà tr n đ n c p trung úy truy n tin Th t cayộ ế ấ ề ậ
đ ng Và cũng th t đáng m ng: Nh t đ nh s vi c x y ra vào cái đêm kinhắ ậ ừ ấ ị ự ệ ả
hoàng y góp ph n xóa d u v t mà Luân đ r i r t không ít trong th i gianấ ầ ấ ế ể ơ ớ ờ
ng n làm T nh trắ ỉ ưởng Ki n Hòa Ch c n c ng các bi n pháp mà Luân th cế ỉ ầ ộ ệ ự
hi n v i Thệ ớ ường, ông giáo Tâm, chu n úy T p, v i dân C n c, bà Hai S c vàẩ ậ ớ ồ Ố ặ
v i b n công an, bi t kích nh ng tay tình báo gà m nh t cũng ph i đ t m tớ ọ ệ ữ ờ ấ ả ặ ộ
d u h i to tấ ỏ ướng May quá, viên đ n trúng Luân vào ch trí m ng và không aiạ ỗ ạnghi ng v d ng ý c a k b m cò.ờ ề ụ ủ ẻ ấ
T ng giám đ c công an, sau khi Luân b b n, đã th l v i Dung :ổ ố ị ắ ổ ộ ớ
- T ng nha nh n đổ ậ ược nhi u báo cáo v trung tá T nh trề ề ỉ ưởng Bác sĩ Tuy n vàếông C v n cũng th y l lùng T i sao trung tá l p l i cách làm vi c mà ngố ấ ấ ạ ạ ặ ạ ệ ườ i
ta b t bu c ph i suy lu n r ng trung tá tung đòn ph n gián đ b o v cán bắ ộ ả ậ ằ ả ể ả ệ ộ
Thi u tế ướng T ng giám đ c cho Dung xem m t tài li u c a Vi t C ng mà côngổ ố ộ ệ ủ ệ ộ
an v a t ch thu: Thông báo c a T.2 - m t danh c a Khu y Trung Nam b , vừ ị ủ ậ ủ ủ ộ ề
nh ng th đo n xoa d u qu n chúng c a Nguy n Thành Luân Thông báo g iữ ủ ạ ị ầ ủ ễ ọ Nguy n Thành Luân là m t tên ph n b i kháng chi n, li m gót gia đình Ngôễ ộ ả ộ ế ếĐình Di m, tay sai c a đ qu c M , m t ph n t b i ho i c n ph i lo i b v iệ ủ ế ố ỹ ộ ầ ử ạ ạ ầ ả ạ ỏ ớ
b t c giá nào.ấ ứ
Hôm Luân v nhà, Nhu đ n thăm Anh ta phàn nàn :ề ế
- V y là “bên kia” k t án anh r i ậ ế ồ
Luân hi u Nhu nu i ti c m t chi c c u Có l n, Nhu đã h i th ng Luân khể ố ế ộ ế ầ ầ ỏ ẳ ả năng móc n i v i “bên kia” Bây gi , theo Nhu, đ v h t ố ớ ờ ổ ỡ ế
Luân cười m m :ỉ
- Làm th nào khác đế ược Kho ng cách l n quá.ả ớ
Cùng đ tài Luân b ám sát, Ly Kai, Lâm S và Dề ị ử ương Tái H ng có ba cáchưnhìn khác nhau Ly Kai tường thu t n i v cho hai ngậ ộ ụ ười kia nghe và k t lu n:ế ậ
Vi t C ng đo n tuy t v i Nguy n Thành Luân Lâm S , ng n ng khá lâu, m iệ ộ ạ ệ ớ ễ ử ầ ừ ớ nói :
- Ch a ch c! B ng c là Luân còn s ng T i sao không ph i là m t “kh nh cư ắ ằ ớ ố ạ ả ộ ổ ụ
k ”? Chuy n c Trung Qu c có trế ệ ổ ố ường h p Vợ ương Tá, tướng c a Nh c Phi tủ ạ ự
ch t tay đ l a quân gi c ặ ể ừ ặ
Dương Tái H ng cư ười theo l i k c :ố ẻ ả
- Không th có chuy n “kh nh c k ” Th ng đó b n Nguy n Thành Luân th t.ể ệ ổ ụ ế ằ ắ ễ ậ
Nó quy t gi t y ta Ch có s may m n đã c u Nguy n Thành Luân.ế ế ỉ ự ắ ứ ễ
Ly Kai hí h ng :ử
- Đúng r i, Vi t C ng đo n tuy t ồ ệ ộ ạ ệ
Trang 11Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
Dương Tái H ng nheo m t :ư ắ
- Ông Ly Kai ngây th quá! Không có chuy n đo n tuy t ơ ệ ạ ệ
Gi a s ng ngác c a Lâm S và Ly Kai, Dữ ự ơ ủ ử ương Tái H ng nh n m nh t ngư ấ ạ ừ
ti ng :ế
- Vi t C ng B n Tre không đệ ộ ế ượ ấc c p trên cho bi t Luân c a ai Nguyên t c bíế ủ ắ
m t ậ
Th y hai ngấ ườ ậ ầi g t đ u công nh n h n cao ki n, Dậ ắ ế ương Tái H ng nói ti p :ư ế
- Nghĩa là vi c theo dõi tên Luân v n ph i ti p t c, h n n a, ti p t c th tệ ẫ ả ế ụ ơ ữ ế ụ ậ
nghiêm ng t Có d p thì - Gã ra d u: b m cò.ặ ị ấ ấ
Luân v n ph i tr l i Nolting :ẫ ả ả ờ
- Câu h i c a đ i s quá r ng Tôi ch a tìm đỏ ủ ạ ứ ộ ư ược cách di n đ t g n mà khôngễ ạ ọ
r i vào m t th sáo r ng Tuy nhiên, trơ ộ ứ ỗ ước sau tôi v n cho r ng, mu n chi nẫ ằ ố ế
Luân ng i th ng l ng C ch có tính toán c a Luân đồ ẳ ư ử ỉ ủ ược Nolting đánh giá như
m t ph n x Ông ta cộ ả ạ ườ ượi g ng
- Th nào là “v n đ then ch t nh t”? - Luân h i, gi ng khô khan.ế ấ ề ố ấ ỏ ọ
Nolting xua tay :
- Ch ng l T ng th ng m t nẳ ẽ ổ ố ộ ước không là nhân t quy t đ nh hàng đ u tìnhố ế ị ầhình c a nủ ước đó? Vi t Nam C ng hòa, nh Hi p ch ng qu c Hoa Kỳ, theo chệ ộ ư ệ ủ ố ế
đ T ng th ng T o đi u ki n đ cho T ng th ng Di m làm h t vai trò c aộ ổ ố ạ ề ệ ể ổ ố ệ ế ủ ông y, t i sao không ph i là “v n đ then ch t nh t”?ấ ạ ả ấ ề ố ấ
- Trung tá có th nói rõ h n không?ể ơ
- T ng th ng chúng tôi ph i đ i phó v i r t nhi u khó khăn ổ ố ả ố ớ ấ ề
- Tôi hi u! - Nolting ng t l i Luân - Vi t C ng m nh ể ắ ờ ệ ộ ạ
- Không ch Vi t C ng - đ n lỉ ệ ộ ế ượt Luân ng t l i Nolting - Khó khăn đôi khi, vàắ ờbây gi là thờ ường khi, l i t phía đ ng minh c a chúng tôi ạ ừ ồ ủ
- Ông là ngườ ủi c a gia đình T ng th ng Di m, - Nolting nói nh th t v ng -ổ ố ệ ư ấ ọ
người ta gán cho ông là lãnh t quan tr ng c a đ ng C n Lao, th t không sai.ụ ọ ủ ả ầ ậ
- Ngài đ i s hãy nghe, - Luân v n t t n - tôi ch a h ch i, và vi c gì ph iạ ứ ẫ ừ ố ư ề ố ệ ả
ch i, v m i quan h cá nhân c a tôi v i T ng th ng và v trí c a tôi trong đ ngố ề ố ệ ủ ớ ổ ố ị ủ ả
C n Lao Nh ng nh ng cái đó không ph i là vi c c n trao đ i Chúng tôi ph mầ ư ữ ả ệ ầ ổ ạ
m t s thi u sót, đúng nh v y Cái thi u sót đó g i chung là v i vàng Quáộ ố ế ư ậ ế ọ ộ
v i vàng Ph i đâu ngộ ả ười M không ch u trách nhi m gì c trong các thi u sótỹ ị ệ ả ế
c a chúng tôi? Trủ ước kia, nước M mu n xóa B c Vi t C ng s n qua chúngỹ ố ắ ệ ộ ả
Trang 12Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
tôi Hi n nay, nệ ước M mu n thanh toán Vi t C ng đôi ba tháng Làm saoỹ ố ệ ộ
được?
Nolting l ng nghe và không rõ ch u hay không ch u l p lu n c a Luân, ông taắ ị ị ậ ậ ủ
ch m ly v i Luân.ạ ớ
Nhu m i Luân đi ch i ngay bu i sáng mà báo chí công b thông cáo chung Vi t -ờ ơ ổ ố ệ
M : Hoa Kỳ s tăng vi c tr quân s , đ m đang luôn ph n trang b cho l cỹ ẽ ệ ợ ự ả ầ ị ự
lượng B o an, s c sang Vi t Nam m t phái đoàn cao c p cùng Nam Vi tả ẽ ử ệ ộ ấ ệ nghiên c u k ho ch quân s , kinh t và k ho ch ch ng du kích Vi t C ng.ứ ế ạ ự ế ế ạ ố ệ ộHai người ng i chung m t xe, có c nh sát h t ng, ch y theo xa l Sài Gòn -ồ ộ ả ộ ố ạ ộBiên Hòa v a khánh thành cu i tháng trừ ố ước, do hãng th u RMK - BRJ th c hi n.ầ ự ệ
L khánh thành đ ng th i v i l tuyên th nh m ch c T ng th ng nhi m kỳ haiễ ồ ờ ớ ễ ệ ậ ứ ổ ố ệ
c a Di m.ủ ệ
Xe vượ ầt c u Phan Thanh Gi n, qua vùng m i xây d ng: nh ng dãy nhà l p tônả ớ ự ữ ợ
l p x p n i ti p đ n ngã t Hàng Xanh Xe l i vụ ụ ố ế ế ư ạ ượt chi c c u r ng b t quaế ầ ộ ắsông Sài Gòn v i t c đ 100km/h Luân chìm trong suy nghĩ: con đớ ố ộ ường chi nế
lược n i c ng Vũng Tàu đố ả ược xây d ng không ph i là m t th trang s c vàự ả ộ ứ ứcũng không ph i ch do nhu c u kinh t Ngả ỉ ầ ế ười M s a so n khá chu đáo choỹ ử ạ
m i tình hu ng.ọ ố
- Anh bi t đêm hôm qua Di Linh b t n công không? - Nhu l i chìm trong hế ị ấ ạ ướ ngsuy nghĩ khác, h i Luân.ỏ
Luân l c đ u :ắ ầ
- Sao, thi t h i l n không?ệ ạ ớ
- Cũng kha khá M t ba ti n đ n Đ ng th i, công trấ ề ồ ồ ờ ường Đa Nhim cũng b t nị ấ công, m t s xe c , máy móc b phá, m t s chuyên viên Nh t b thộ ố ộ ị ộ ố ậ ị ương, t h nệ ơ
h t là Qu n trế ậ ưởng Đ n Dơ ương b b t và b sát h i ị ắ ị ạ
Luân bi t, qua đài BBC Th y quân l c chi n đóng Kimpo, cách Seoul 15 câyế ủ ụ ế ở
s , kéo v th đô, tuyên b l t đ chính ph , thành l p H i đ ng cách m ng doố ề ủ ố ậ ổ ủ ậ ộ ồ ạ
tướng Chang Do Yung [2] c m đ u ầ ầ
- K t qu r t hi n nhiên c a vi c ngế ả ấ ể ủ ệ ười M th c sâu vào n i tr m t nỹ ọ ộ ị ộ ước! Nhu bình lu n.ậ
-Luân hi u Nhu lo l ng v b n thông cáo chung Vi t - M ể ắ ề ả ệ ỹ
- B o an s p nh n vi n tr - Luân t c lả ắ ậ ệ ợ ặ ưỡi - Gi i h n c a vi n tr đó t i đâu?ớ ạ ủ ệ ợ ớ
- Ch a đ nh rõ, đ i phái đoàn M sang Johnson báo trư ị ợ ỹ ước: Phái đoàn do giáo sư Staley c m đ u Anh T ng th ng không yêu c u song Johnson m c nhiên choầ ầ ổ ố ầ ặ
Trang 13Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
- Cái đó thì ch có cái nhãn - Nhu cỉ ười khinh mi t.ệ
- Cái nhãn, đúng r i Song, ai cho ông ta dán nhãn?ồ
Nhu l i nhún vai.ạ
Xe vượ ầt c u sông Đ ng Nai Đ n ngã r ra Vũng Tàu Nhu b o d ng xe Haiồ ế ẽ ả ừ
người đi b theo con độ ường còn b c mùi nh a hăng h c.ố ự ắ
- Johnson b o riêng anh Di m: cho tôi và nhà tôi ngh Anh Di m n i nóng ả ệ ỉ ệ ổTheo anh, tôi và nhà tôi nên nh th nào?ư ế
- Còn nh th nào n a? - Luân tr l i không do d Anh th a bi t Nhu khôngư ế ữ ả ờ ự ừ ế
ph i là h ng suy nghĩ b ng cái đ u c a ngả ạ ằ ầ ủ ười khác, nh ng d u sao v n đ cũngư ầ ấ ềgay g t, Nhu mong Luân g i đắ ợ ược vài c m h ng đ anh ta ch n phả ứ ể ọ ương án
- Tôi nghe anh - Nhu đ ng l i Hai ngứ ạ ườ ối đ i m t nhau.ặ
- Bài toán ch có hai đáp s : theo ý ngỉ ố ười M và không theo Đi đ n m i đáp sỹ ế ỗ ố
có phép gi i khác nhau ả
- Chính vì bài toán ch có hai đáp s mà tôi ph i h i anh Càng ít đáp s , bài toánỉ ố ả ỏ ốcàng ph c t p - Nhu cứ ạ ười mà m t v n u t ắ ẫ ư ư
- Có ph i vi c anh ch không tham gia chính quy n mang m t ý nghĩa quan tr ngả ệ ị ề ộ ọ
th t s đ i v i ngậ ự ố ớ ười M ? Tôi không tin nh v y ỹ ư ậ
- Ta không m t công phân tích các toan tính th m kín c a ngấ ầ ủ ười M Bây gi ,ỹ ờ
h qu quy t r ng vi c tôi và nhà tôi thôi dính líu đ n chính tr là s đáp ngọ ả ế ằ ệ ế ị ự ứ tích c c c a ta đ i v i vi c M m r ng vi n tr ự ủ ố ớ ệ ỹ ở ộ ệ ợ
- Đ ng sau yêu sách vô lý đó, là cái gì?ằ
- Là M hóa tình hình Nam Vi t S ch có m t chính ph bù nhìn Th m chí,ỹ ở ệ ẽ ỉ ộ ủ ậ
s có nh ng con ngẽ ữ ười máy Vi t Nam, nh ng k đánh thuê.ệ ữ ẻ
- Nh ng, T ng th ng s bác b ư ổ ố ẽ ỏ
- T t nhiên Song, tôi mu n T ng th ng không b đ ng.ấ ố ổ ố ị ộ
- T ng th ng s b đ ng g p đôi n u anh ch r i chính quy n Nhổ ố ẽ ị ộ ấ ế ị ờ ề ượng b nàyộkéo theo nhượng b khác Và vân vân.ộ
- Cám n anh! - Nhu x i l i - Ta s bàn k v chi n thu t Anh ch a c n trơ ở ở ẽ ỹ ề ế ậ ư ầ ở
l i Ki n Hòa s m.ạ ế ớ
Xe quay v Sài Gòn Nhu nói huyên thuyên so v i b n đi, đ th chuy n, k cề ớ ậ ủ ứ ệ ể ả quy n ti u thuy t “D ch h ch” c a Camus - anh ta không có thì gi đ c, con gáiể ể ế ị ạ ủ ờ ọanh ta tóm lược cho anh ta
Giám m c Ngô Đình Th c ăn c m v i Luân Su t b a ăn, ông ít quan tâm đ nụ ụ ơ ớ ố ữ ế
th c đ n - do Dung tr c ti p n u - mà h i han Luân v th i cu c Ngự ơ ự ế ấ ỏ ề ờ ộ ười chủ chăn giáo ph n r t có khi u v kinh tài Nhi u lúc, Dung ph i v l y khăn lauậ ấ ế ề ề ả ờ ấ
mi ng đ kh i cệ ể ỏ ười vô l ễ
- M n răng mà s t, xi măng giá cao r a Cha tính cho đ a nào sang B n Treầ ắ ứ ứ ếmua d a M t hãng Nh t b ng lòng đ i s t, xi măng l y d a Khi nó sang B nừ ộ ậ ằ ổ ắ ấ ừ ế Tre, con b o b n dả ọ ưới giúp nó Cha cho phép h đ o Cái M n xây thêm nhàọ ạ ơ
th , ch ng vi n B n đ o t thu x p ti n nong Ch c n cha s n s t, xi măng ờ ủ ệ ổ ạ ự ế ề ỉ ầ ẵ ắCòn g ch, h mua d , v l i giá không cao ạ ọ ễ ả ạ
Nh ng Giám m c l i ng ngh ch v chính tr :ư ụ ạ ờ ệ ề ị
- Hôm b u c T ng th ng, cha h l nh cho các linh m c trong giáo ph n raoầ ử ổ ố ạ ệ ụ ậ
gi ng các nhà th : không b u bán gì c , ch có vi c suy tôn T ng th ng thôi ả ờ ầ ả ỉ ệ ổ ốCha cũng ra l nh cho công an c m tuy t b n H Nh t Tân, Nguy n Đình Quátệ ấ ệ ọ ồ ậ ễ
xu ng các t nh B u c làm chi cho hao t n Cha nghe có ngố ỉ ầ ử ố ười nói chính phủ
Trang 14Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
M b t hòa v i chính ph ta H nói sai Tuy T ng th ng M theo đ o Tin Lànhỹ ấ ớ ủ ọ ổ ố ỹ ạsong h cũng th Chúa Cùng th Chúa v i nhau, sao l i b t hòa?ọ ờ ờ ớ ạ ấ
Giám m c h i Luân, đ t ng t :ụ ỏ ộ ộ
- Ki n Hòa, Ph t giáo ra răng?Ở ế ậ
- Có chùa, có s và các ngày l , tín đ v n đ n cúng vái - Luân tr l i l ng l ư ễ ồ ấ ế ả ờ ử ơ
- H ! - Giám m c b c b i - B n nó ch ng hi n đâu Con ph i coi ch ng.ừ ụ ự ộ ọ ẳ ề ả ừ
Ti n Giám m c ra v , v ch ng Luân ng i l i, đ nh soát xét các m t c a côngễ ụ ề ợ ồ ồ ạ ị ặ ủ
vi c thì Th ch vào :ệ ạ
- Th a ông, nhà tôi v i m y đ a nh lên, xin phép chào ông và cô ư ớ ấ ứ ỏ
Th ch ch a bao gi g i Dung là bà Đ n gi n thôi, Dung quá tr ạ ư ờ ọ ơ ả ẻ
V Th ch cùng hai con th p thò mãi hàng hiên, Dung ph i dìu c m con vào,ợ ạ ậ ở ả ả ẹ
n ng i lên gh
ấ ồ ế
- Con nghe ông b tai n n B n Tre M c mùa màng, không thăm ông đị ạ ở ế ắ ượ c,nay m i t i Thi t Tr i Ph t có m t nên phù h ngớ ớ ệ ờ ậ ắ ộ ười ngay - V Th ch v aợ ạ ừ nói v a r ng r ng nừ ư ư ước m t.ắ
Luân c phân tích tâm tr ng c a ngố ạ ủ ười ph n nông thông này - đâu là tình c mụ ữ ả
mà ch dành cho Luân, “ông ch bi t đi u c a ch ng” và đâu là khói mù c a m tị ủ ế ề ủ ồ ủ ộ bàn tay nào đó
- Quê cô yên tĩnh không? - Luân h i.ỏ
- Th a, năm ngoái, t lính b ch y h t, “m y ng” chi m nhà làng Năm nay,ư ề ỏ ạ ế ấ ổ ếquân đi càn m y l n vấ ầ ướng l u đ n, nên ch đi theo l l n Nhà con khu t vôự ạ ỉ ộ ớ ấtrong, ch a b m t con gà con v t Mà, đ n hay th t m t-chê Yên thì cũng yênư ị ấ ị ồ ụ ọ
mà l n x n thì cũng l n x n Vái tr i ộ ộ ộ ộ ờ
Nói b y nhiêu, v Th ch im b t Hai đ a nh nép vào m , ngó Luân và Dungấ ợ ạ ặ ứ ỏ ẹtrân tr i Ch vái tr i cái gì?ố ị ờ
- M y anh gi i phóng có kéo v ch cô không?ấ ả ề ỗ
- Th a có Nh mép bi n, h đóng d c theo r ch, “Qu c gia” không hay ư ờ ề ọ ọ ạ ố
- Anh Th ch làm vi c v i “Qu c gia”, dạ ệ ớ ố ưới đó không làm khó d cô sao?ễ
- Th a, chú bác trong làng bi t nhà em ch vì chén c m V i l i, đi theo ông thìư ế ỉ ơ ớ ạđâu làm b y đậ ược
- Ai nói v i ch là đi theo tôi thì không làm b y?ớ ị ậ
- D , t em tính ra, ch đâu có ai nói - V Th ch tr l i khá lanh, song Luânạ ự ớ ợ ạ ả ờ
b t g p m t thoáng b i r i ngắ ặ ộ ố ố ở ười ph n ch c ít quen nói d i.ụ ữ ắ ố
Luân d n Th ch gi v con Sài Gòn ch i vài ngày.ặ ạ ữ ợ ở ơ
“Ai?” - Luân t đ t câu h i Ai bày bi u cho v Th ch, b n hay thù? N u là thù,ự ặ ỏ ể ợ ạ ạ ếkhông khó đ i phó l m N u là b n, r t ph c t p - m t đ ng chí nào đó phátố ắ ế ạ ấ ứ ạ ộ ồ
hi n hành tung c a Luân.ệ ủ
Luân và Dung thì th m v i nhau su t bu i sáng Ch Sáu d n c m, m i hai baầ ớ ố ổ ị ọ ơ ờ
l n, v ch ng Dung m i ng i vào bàn.ầ ợ ồ ớ ồ
[1] T đi n nhân v t Hoa Kỳ.ừ ể ậ
[2] Chang Do Yung (1923-?), th tủ ướng Hàn Qu c (tháng 5 đ n tháng 7 nămố ế1961)
Ph n 6 - Chầ ương 3
Trang 15Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
Bài c a Helen Fanfani trên Financial Affairs: ủ
L C LỰ ƯỢNG CHÍNH TR M I NAM VI T - CÁC NHÀ S Ị Ớ Ở Ệ Ư
Ngày 21-5-1961, Giáo h i tăng già k ni m l Ph t Thích Ca ra đ i đ c bi tộ ỷ ệ ễ ậ ờ ặ ệ
r m r t i m t đ a đi m ít ai có th ng : sân v n đ ng quân đ i Giáo h i g mầ ộ ạ ộ ị ể ể ờ ậ ộ ộ ộ ồ các nhà s quê B c Vi t di c vào Nam H có trong ngư ắ ệ ư ọ ười chi c h chi uế ộ ế
ch ng C ng và k t 1954, h v n b mai m t dố ộ ể ừ ọ ẫ ị ộ ưới m t chính th độ ể ược mô tả
nh là tr n áp các tôn giáo đ đ o Thiên Chúa La Mã đ c tôn.ư ấ ể ạ ộ
C Ph t r p sân v n đ ng và vài nghìn tín đ - n nhi u h n nam và trong nam,ờ ậ ợ ậ ộ ồ ữ ề ơtuy khó ki m kê song quân nhân m c thể ặ ường ph c ph i chi m m t t l nào đó -ụ ả ế ộ ỉ ệkính c n nghe các nhà s thuy t pháp Ch a ch c tín đ đã hi u nh ng câu tri tẩ ư ế ư ắ ồ ể ữ ế
h c Ph t giáo hàm súc quá t m đ i v i trình đ văn hóa trung bình, nh ng m tọ ậ ầ ố ớ ộ ư ộ
cu c t p h p công khai khá quy mô c a nh ng ngộ ậ ợ ủ ữ ười di c theo đ o Ph t trênư ạ ậlãnh đ a c a quân đ i h n có nhi u n ý Ch n a năm trị ủ ộ ẳ ề ẩ ỉ ử ước đây thôi, cũng quân
đ đã làm cho ch đ ông Ngô Đình Di m choáng váng T p t c c a các thộ ế ộ ệ ậ ụ ủ ể
ch đ c tài mà ngế ộ ười ta quen thu c Nam M sau Đ nh th chi n - liên quanộ ở ỹ ệ ị ế ế
ch t ch v i bặ ẽ ớ ước ti n c a đ ng dollar M - qu ng bá khá nhanh Đông Á.ế ủ ồ ỹ ả ở
Nước Thái Lan hi n lành th kia mà v n có đ o chính và dĩ nhiên quân đ i dùngề ế ẫ ả ộsúng do M trang b “x p đ t l i tr t t n i b ” theo ý các tỹ ị ế ặ ạ ậ ự ộ ộ ướng tá Quân đ iộ nhà ngh tr thành m t l c lề ở ộ ự ượng chính tr - đi u b c m tuy t đ i M l iị ề ị ấ ệ ố ở ỹ ạ
được khuy n khích r ng rãi bên ngoài D u sao, chuy n m t đ o quân trongế ộ ẫ ể ộ ạdoanh tr i, trong đ i hình, ch u k lu t nghiêm ra m t chính đ ng v n ít t n ti nạ ộ ị ỷ ậ ộ ả ẫ ố ề
và th i gian h n xây d ng m t chính đ ng V n đ là Nam Vi t, không ph iờ ơ ự ộ ả ấ ề ở ệ ả
ch có ông Di m hi u đi u đó Nh ng ngỉ ệ ể ề ữ ười theo đ o Ph t di c , ch ng C ngạ ậ ư ố ộ quy t li t, hi u đi u đó có v trế ệ ể ề ẻ ước ông Di m.ệ
Vi t Nam là m t đ t nệ ộ ấ ước Ph t giáo - chúng ta có th khái quát nh v y n uậ ể ư ậ ế không quá câu n Đ o Ph t đ n x này ng n nh t cũng trên 15 th k , dệ ạ ậ ế ứ ắ ấ ế ỷ ướ itri u đ i các vua Trung Qu c đ i Đề ạ ố ờ ường n i ti ng sùng Ph t Đ o Ph t l i làổ ế ậ ạ ậ ạtôn giáo châu Á, r t g n gũi v i tình c m ngấ ầ ớ ả ười Vi t Còn đ o Thiên Chúa, mãiệ ạ
th k XV m i có m t trên m t s vùng c a Vi t Nam Và, có m t v i nh ngế ỷ ớ ặ ộ ố ủ ệ ặ ớ ữ nhà truy n giáo d t c.ề ị ộ
Người vi t bài này d bu i l t i sân v n đ ng và các b c nh có th giúp b nế ự ổ ễ ạ ậ ộ ứ ả ể ạ
đ c hình dung cu c ch y đua giành quy n binh khó tránh Nam Vi t mà cácọ ộ ạ ề ở ệnhà s nghi m nhiên thành đ i th c a T ng th ng tín đ đ o Thiên Chúa Ngôư ễ ố ủ ủ ổ ố ồ ạĐình Di m M t nhà s n i ti ng v a - nh ng qua bu i gi ng đ o này, ông sệ ộ ư ổ ế ừ ư ổ ả ạ ẽ
n i ti ng h n - tên là Thích Tâm Châu, gi ng h t các linh m c: minh h a m tổ ế ơ ố ệ ụ ọ ộ câu kinh Ph t b ng khái ni m chính tr mà ai cũng có th hi u Ông nói: Ph tậ ằ ệ ị ể ể ậ
d y chúng ta v tha, còn m t s ngạ ị ộ ố ườ ầi c m quy n thì ch lo ăn ngon m c đ p.ề ỉ ặ ẹ Ông c g ng ph i bày cái mà ông g i là “s ngố ắ ơ ọ ự ược đãi đ o Ph t”, v i l i lạ ậ ớ ờ ẽ khéo léo và r t h p d n Tôi đã trông t n m t m t s n tín đ khóc n c n ấ ấ ẫ ậ ắ ộ ố ữ ồ ứ ởCách đây ba tu n l , tôi d m t cu c t p h p đông h n tr s m t t ch cầ ễ ự ộ ộ ậ ợ ơ ở ụ ở ộ ổ ứ nghi p đoàn Thiên Chúa giáo v i v lãnh đ o di c hách d ch - ngệ ớ ị ạ ư ị ười ta nói ông
Tr n Qu c B u, tên c a v lãnh đ o y, hành ngh qu n lý nghi p đoàn nhầ ố ử ủ ị ạ ấ ệ ả ệ ư ngh cai th u Di n văn so n s n, ông B u nhai l i câu phù chú: “Thăng ti nề ầ ễ ạ ẵ ử ạ ế
c n lao, đ ng ti n xã h i” Có v câu phù chú c a ông B u bí hi m h n c câuầ ồ ế ộ ẻ ủ ử ể ơ ảkinh Ph t Ông B u thích nghi không khí sôi đ ng c a Sài Gòn ch m h n nhàậ ử ộ ủ ậ ơ
s Tôi bi t còn m t nghi p đoàn n a, thu c h th ng qu c t các đ ng xã h i,ư ế ộ ệ ữ ộ ệ ố ố ế ả ộ
g i là L c lọ ự ượng th thuy n mà ông Vân, ngợ ề ườ ầi c m đ u, chuyên lo đi u đìnhầ ề
Trang 16Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
đ ông Di m tr lể ệ ả ương h u trí cho công ch c thu c gu ng máy cai tr Phápư ứ ộ ồ ị
trước kia; nghi p đoàn đó quá già nua M t nghi p đoàn khác, g i là T ng liênệ ộ ệ ọ ổđoàn lao đ ng, na ná CGT c a Pháp, do ông Th t c m đ u, b kh ng b liênộ ủ ố ầ ầ ị ủ ốmiên và ch đỉ ượ ổc t ch c l 1-5 trong khuôn viên tr s ch t h p Li u r ngứ ễ ụ ở ậ ẹ ệ ằ
n u nh ng ngế ữ ười công đoàn viên này liên mình v i nh ng ngớ ữ ười Ph t giáo b tậ ấ mãn kia thì ông Di m có th tránh kh i nguy c không? Không ch các trí th c,ệ ể ỏ ơ ỉ ứ
mà đã đ n lế ượt các nhà s , các tín đ đ o Ph t - h u h t là ngư ồ ạ ậ ầ ế ười nghèo - tỏ thái đ b c d c Hi n nay, các nhà s ch a đ l c lộ ự ọ ệ ư ư ủ ự ượng - h là di c , cô l pọ ư ậ trong dân chúng t i ch , nh ng m i vi c không đ ng yên mãi Nh t là khi hạ ỗ ư ọ ệ ứ ấ ọ khám phá ra cái kho c a c i đ y p - quân đ i - đang mu n ngoi lên thành th củ ả ầ ắ ộ ố ự
th chính tr Tính cách tôn nghiêm c a tri u đình ông Di m b tr n t c hóa quaể ị ủ ề ệ ị ầ ụ
v 11-11 Và m t khi ông Di m hi n thân nh m t T ng th ng b ng xụ ộ ệ ệ ư ộ ổ ố ằ ươ ng
b ng th t thì quy n l c thu c v ai có súng trong tay.ằ ị ề ự ộ ề
Nhà th đã là l c lờ ự ượng chính tr T i sao nhà chùa không làm nh th ? Các nhàị ạ ư ế
s đ t câu h i nh v y Câu h i c a các nhà s đ t ra t i m t doanh tr i quânư ặ ỏ ư ậ ỏ ủ ư ặ ạ ộ ạ
đ i - bao quát luôn câu h i kèm: T i sao không ph i là quân đ i? B ng t ng k tộ ỏ ạ ả ộ ả ổ ế
b y năm ông Di m ch p chánh cung c p nhi u t li u đ nhà chùa t cáo ông.ả ệ ấ ấ ề ư ệ ể ốNhà chùa s đẽ ược d lu n h u thu n tình c m không thích đ o Thiên Chúa v nư ậ ậ ẫ ả ạ ố
ăn sâu đây hàng trăm năm, ông Di m kích đ ng thêm tình c m đó và chính nhàở ệ ộ ảcung c p cho tình c m đó nh ng c s và c h i r t hào phóng.ấ ả ữ ơ ở ơ ộ ấ
y ban Trung ng M t tr n dân t c gi i phóng mi n Nam Vi t Nam công b
Ngô Đình Nhu khác Di m Anh ta đ h ng bu i nghe các chuyên viên báo cáoệ ể ằ ổ
v t ng nhân v t c a M t tr n Anh h i thêm Luân nh ng chi ti t Và, ngayề ừ ậ ủ ặ ậ ỏ ữ ếLuân cũng không bi t h t lai l ch các y viên M t tr n: Võ Chí Công, Tr n Namế ế ị ủ ặ ậ ầTrung, Huỳnh Đàng, Nguy n Th ch v.v là ai?ễ ạ
Khi được tin lu t s Nguy n H u Th thoát kh i n i qu n thúc ông - m t làngậ ư ễ ữ ọ ỏ ơ ả ộtrung du - Nhu khi n trách T nh trể ỉ ưởng Phú Yên th m t , song ch y u là vìậ ệ ủ ếNhu nhìn vi c đó nh báo hi u tình hình an ninh Phú Yên tr nên quá x u Bâyệ ư ệ ở ấ
gi , Nhu th m đau: anh ta đã đ s y m t nhân v t có t m c ờ ấ ể ẩ ộ ậ ầ ỡ
C ng s n công b danh sách M t tr n - chính ph Vi t Nam C ng hòa đ i đ uộ ả ố ặ ậ ủ ệ ộ ố ầ
t nay không ph i v i m t bóng ma mà v i m t t ch c có con ngừ ả ớ ộ ớ ộ ổ ứ ườ ụ ểi c th Nhu v bàn gi n d khi thi u tỗ ậ ữ ế ướng T ng giám đ c C nh sát Qu c gia khôngổ ố ả ố
tr l i đả ờ ược vì sao, lúc nào, b ng cách gì mà nhà so n k ch Tr n H u Trang, bácằ ạ ị ầ ữ
sĩ Phùng văn Cung vô m t khu S còn ai n a? Nhu ra giá cái đ u c a thi uậ ẽ ữ ầ ủ ế
tướng n u C ng s n l i công b thêm m t nhân v t Sài Gòn tham gia M t tr n.ế ộ ả ạ ố ộ ậ ặ ậNhu đã nghe tin t c v l th ng nh t các l c lứ ề ễ ố ấ ự ượng vũ trang ch ng chính ph -ố ủ bây gi g i là Quân gi i phóng - và anh ta hi u đ i th xu t hi n theo m t kờ ọ ả ể ố ủ ấ ệ ộ ế
ho c d tính.ạ ự
Tr n Kim Tuy n cho là Nhu đánh giá M t tr n h i cao Tuy n so sánh danh sáchầ ế ặ ậ ơ ế
M t tr n v i chính ph v a c i t Nhu cặ ậ ớ ủ ừ ả ổ ười thương h i Tuy n :ạ ế
- Ông bác sĩ nghèo ki n th c quá Ông c ng các ông Trế ứ ứ ỡ ương Công C u,ừ
Trang 17Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
Nguy n Đình Thu n, Bùi văn Lễ ầ ương, Huỳnh H u Nghĩa, Ngô Tr ng Hi u làữ ọ ế
có giá l m sao? Ta th a, quá th a các gắ ừ ừ ương m t m p ú, cách bi t v i dân,ặ ậ ệ ớ
ngoài b ng c p, ti u s , không có gì đ ghi N u có, l i là th không th ghi.ằ ấ ể ử ể ế ạ ứ ể
C ng s n đ a ngộ ả ư ười nào thì người đó có nh hả ưởng trong dân chúng Ông ki mế cho tôi m t ngộ ườ ừi t ng vào tù ra khám th i Pháp v t i chính tr và lờ ề ộ ị ương thi nệ
đ tôi b sung vào chính ph ta Không có! Ông th m i giáo s Dể ổ ủ ử ờ ư ương Minh
Th i, bác sĩ Nguy n Xuân Bái tham gia n i các xem? H không thèm Mà khôngớ ễ ộ ọ
ch ng h đã là thành viên c a M t tr n Hòa thừ ọ ủ ặ ậ ượng Thích Thi n Hào là ai?ệÔng không bi t! Joseph-Marie H Hu Bá là ai? Ông không bi t! Đ i đ c S nế ồ ệ ế ạ ứ ơ
V ng là ai? Ông không bi t! Trung tá Võ văn Môn? Ông không bi t! Tôi máchọ ế ếgiúp ông: B y Môn đó B y Môn t ng làm Tham m u trả ả ừ ư ưởng cho B y Vi n đó.ả ễ
Vi t C ng lôi kéo đệ ộ ượ ả ộc c m t lãnh t ngụ ười Rhađê, tên là Ibih Aléo Ch cóớcoi thường!
G n đây, Nhu hay b c d c Chuy n không đáng gì cũng khi n anh ta r ng lên,ầ ự ọ ệ ế ốquát tháo, m t d n cái đi m đ m, thâm tr m cũ M t trong nh ng c n tính khíấ ầ ề ạ ầ ộ ữ ơ
th t thấ ường y trút lên đ u v linh m c x đ o Bình An.ấ ầ ị ụ ứ ạ
Sau v gánh hát Kim Thoa b ném l u đ n, cách nay ngót năm năm, linh m cụ ị ự ạ ụ Hoàng g n nh không nói chuy n v i Nhu l n nào, m c dù linh m c v n luônầ ư ệ ớ ầ ặ ụ ẫ
ch m m t Nhu các cu c h p Linh m c đinh ninh có lúc Nhu ph i ph ph cạ ặ ở ộ ọ ụ ả ủ ụ
trước ông c u s giúp đ Ông n m trong tay kh i Thiên Chúa giáo di c đ s ,ầ ự ỡ ắ ố ư ồ ộ
g m các linh m c và con chiên t Xóm M i, B c Hà lên đ n H Nai, Gia Ki m.ồ ụ ừ ớ ắ ế ố ệ Các nhà th l n trong thành ph đ u do các linh m c thân tín c a ông cai qu n.ờ ớ ố ề ụ ủ ả
Th l c c a ông không ch có ng n đó Qu c h i, các b , các tế ự ủ ỉ ầ ố ộ ộ ướng, các ngânhàng, công ty Nhu ph i bi t ông là h ng ngả ế ạ ười nào Ngày x a, Nhu d a c tư ọ ắ
vi n tr cho qu di c , ông s m t m t Bây gi , ông thách Nhu - m y trămệ ợ ỹ ư ợ ấ ậ ờ ấtri u dollar đã hóa thân vào gu ng v n đ ng c a bao nhiêu ngân hàng, công ty,ệ ồ ậ ộ ủbao nhiêu x đ o Con s vi n tr v n còn song th t ch ng th m vào đâu so v iứ ạ ố ệ ợ ẫ ậ ẳ ấ ớ
c ng i mà ông chi ph i hi n nay T ng đoàn Bùi Chu - Phát Di m x a kiaơ ơ ố ệ ổ ệ ư
không ra cái m gì - m y con gà, con l n thu vét, m y b qu n áo, m y thùngẽ ấ ợ ấ ộ ầ ấ
th t h p c a quân nhu Pháp, m y trăm nghìn đ ng b c Đông Dị ộ ủ ấ ồ ạ ương sao mà
nh bé đ n th Ông không ng cung cách làm ăn m i mang ti n v cho ôngỏ ế ế ờ ớ ề ề
nh nư ước
Tóm l i, ông b ng th y mình cao l n h n khi bạ ỗ ấ ớ ẳ ước vào phòng làm vi c c aệ ủ Nhu Đ i mãi, không th y Nhu m i, ông ph i g i danh thi p báo là ông mu nợ ấ ờ ả ử ế ố
g p Nhu Riêng cái danh thi p cũng có l ch s c a nó Lúc đ u, danh thi p rặ ế ị ử ủ ầ ế ẻ
ti n, in ba dòng: Linh m c Hoàng - Cha s Bình An - Sài Gòn N a ch ng, danhề ụ ở ử ừthi p đế ược in t t h n, ch ph kín: Linh m c Hoàng - C u T ng ch huy l cố ơ ữ ủ ụ ự ổ ỉ ự
lượng phòng v Bùi Chu - Phát Di m - C v n y ban Trung ệ ệ ố ấ ủ ương công dânCông giáo - Ch t ch H i c u chi n binh Công giáo B c Vi t - H i trủ ị ộ ự ế ắ ệ ộ ưởng H iộ
ái h u Công giáo B c Vi t.ữ ắ ệ
G n đây, ông b h t các danh thi p đó, b o nhà in Kim Lai in cho lo i m i, trênầ ỏ ế ế ả ạ ớ
gi y quý, ch n i Và danh thi p ch ghi v n v n: Linh m c Phaol Hoàng,ấ ữ ổ ế ỉ ỏ ẹ ụ ồkhông đ tên, đ a ch và s đi n tho i.ề ị ỉ ố ệ ạ
Ch a ch c Ngô Đình Di m, Ngô Đình Nhu, n u tư ắ ệ ế ước b cái tên và ch c, còn trỏ ứ ơ
tr i có m i cái h trong danh thi p, thiên h bi t h là ai!ọ ỗ ọ ế ạ ế ọ
Ông ghi ngu ch ngo c đ ng sau danh thi p: Cha có vi c mu n bàn v i con.ệ ạ ằ ế ệ ố ớ
G p.ấ
Trang 18Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
Th là Nhu h n g p ông Nhu ch ông ngay phòng làm vi c và b t tay ông ni mế ẹ ặ ờ ệ ắ ề
n ở
- Cha mu n bàn vi c chi? Con s n sàng nghe.ố ệ ẵ
Nhu m i ông ng i.ờ ồ
- Nhi u vi c l m Này ề ệ ắ
Ông m đ u b ng l i tr ch thở ầ ằ ố ị ượng quen thu c.ộ
- Này, t i sao con đ cho b n th y chùa làm l ng th ?ạ ể ọ ầ ộ ế
- Th a cha, th nào là làm l ng? - Nhu m t m c ôn t n.ư ế ộ ộ ự ồ
Nh đư ược khuy n khích - đúng là Nhu c n ông - ông lên gi ng :ế ầ ọ
- Ch còn gì mà không l ng L Ph t ngay v n đ ng trứ ộ ễ ậ ậ ộ ường quân đ i, c qu tộ ờ ạ
r p tr i, dùng c loa phóng thanh thuy t pháp Thi u cái gì n a, nào?ợ ờ ả ế ế ữ
Ông nghiêng người, du i chân, t a đ u vào tay, ngó Nhu, môi bĩu, mái tóc b cỗ ự ầ ạ
Linh m c Hoàng v n không đ i b n a ng i n a n m trên chi c gh bành,ụ ẫ ổ ộ ử ồ ử ằ ế ế
không chìa tay cho Luân M t ông h p háy v i Nhu, ng m b o: Đu i th ng nàyắ ấ ớ ầ ả ổ ằ
ra kh i phòng, đ cha con ta nói chuy n.ỏ ể ệ
Nhu l i m i Luân ng i :ạ ờ ồ
- Anh Luân nghe, cha Hoàng mu n góp ý ki n v i chúng ta Cha v a nói đ nố ế ớ ừ ế nguy c Ph t giáo do ta cho phép h làm l Ph t t i sân v n đ ng quân đ i, cóơ ậ ọ ễ ậ ạ ậ ộ ộ
c , có loa M i cha nói ti p!ờ ờ ế
Luân chào linh m c, ng i xu ng c nh Nhu.ụ ồ ố ạ
Linh m c Hoàng không b ng lòng “Nguy th t! Th ng cu Nhu b qu ám đ nụ ằ ậ ằ ị ỷ ế
m c tin c y th ng C ng s n này nh ngự ậ ằ ộ ả ư ười nhà H n n a, nó còn x p th ngơ ữ ế ằ
C ng s n này vào hàng ngũ “chúng ta” và dĩ nhiên, mình là ngộ ả ười ngoài B tiênố
s chúng nó! Đư ược, đã th , ông đ p luôn m t l n!”ế ậ ộ ầ
Gi a linh m c và Luân th t s không có quan h gì đ c bi t Ông bi t Luânữ ụ ậ ự ệ ặ ệ ếngay t ngày ông v a di c vào Nam Lúc đ u, ông ng i, sau ông yên tâm b iừ ừ ư ầ ạ ở Luân là con nuôi c a Đ c giám m c L n h i, ông không thích Luân: ch trủ ứ ụ ầ ồ ủ ươ ng
c a Luân trái ngủ ược v i ch trớ ủ ương c a ông - Luân nhúng tay trong v gánh hátủ ụKim Thoa và theo nh các tài li u ph i ki m, ngư ệ ố ể ườ ủi c a Luân đã b n ch tắ ế
ngườ ủi c a ông V y, quy t “l t t y” Luân - th ng C ng s n này thì sùng đ oậ ế ậ ẩ ằ ộ ả ạ
th nào đế ược Nh ng, cha s nhà th Tân Đ nh báo v i ông là k s Nguy nư ở ờ ị ớ ỹ ư ễ Thành Luân, tr b n vi c xa Sài Gòn, không sáng ch nh t nào không đ n nhàừ ậ ệ ủ ậ ế
th đ c kinh Cha s Phú Cờ ọ ở ường, cha s Trúc Giang đ u cho tin nh v y, khiở ề ư ậLuân th c hi n công v hai n i.ự ệ ụ ở ơ
Ch a ch u, ông xoay sang hư ị ướng phát hi n Luân làm ăn, mèo m M t sĩ quanệ ỡ ộthân c n v i T ng th ng, l nào không dính m t trong hai món đó? Nh ng, ôngậ ớ ổ ố ẽ ộ ư
t n công vô ích Ông nguy n r a Luân th m t và v n ch a buông tha anh.ố ề ủ ậ ệ ẫ ư
Bây gi , cái th ng C ng s n đáng ghét nh t trong m i th ng C ng s n y đangờ ằ ộ ả ấ ọ ằ ộ ả ấ
ng i trồ ước m t ông, ng i đàng hoàng, l i còn cặ ồ ạ ườ ủi t m t m n a ch !ỉ ữ ứ
- Này, - Ông l i cao gi ng - không c m đ o Ph t đã là may cho chúng nó T iạ ọ ấ ạ ậ ạ sao cho chúng chường m t trặ ước thiên h ? Không ch có vi c Ph t giáo Cònạ ỉ ệ ậ
vi c bình đ nh? C ng s n m c lên nh rệ ị ộ ả ọ ư ươi, mà chính ph thì chùn bủ ước H iồ
Trang 19Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
cha Phát Di m, h b t đở ệ ễ ắ ược m t t C ng s n thì l p t c tri t h cái thôn đó,ộ ờ ộ ả ậ ứ ệ ạ
l a trong s dân vài đ a kh nghi ch t đ u li n Không di t t n tr ng thì chự ố ứ ả ặ ầ ề ệ ậ ứ ớ hòng ch ng C ng Con th y đ y, su t m t d i Kim S n, Ti n H i sang H iố ộ ấ ấ ố ộ ả ơ ề ả ả
H u, ch có m t ho t đ ng C ng s n nào trong lúc cha còn c m quân Còn anhậ ớ ộ ạ ộ ộ ả ầnày - anh tên là gì nh - Ông tr Luân - anh t p t nh h c l i C ng s n, anh sỉ ỏ ậ ễ ọ ố ộ ả ẽ
ch t!ế
R i ông xoay qua Nhu :ồ
- Con và c ông C n a, Đ c giám m c n a, nh d quá Xài b n s m đ u t iả ụ ữ ứ ụ ữ ẹ ạ ọ ớ ầ ố đánh!
Luân ch a bi t ph i ng phó làm sao thì Nhu đã rít liên h i đi u thu c.ư ế ả ứ ồ ế ố
- Th a cha, cha ho t đ ng đ c l c Ninh Bình - Nam Đ nh ư ạ ộ ắ ự ở ị
- Ch sao! - Linh m c Hoàng ứ ụ ưỡn ng c - Cha ch t đ u t t b n C ng s n -ự ặ ầ ấ ọ ộ ảÔng ngó Luân tr ng tr ng.ừ ừ
- Th o nào! - Nhu gi i thu c - Th o nào mà Pháp và Qu c gia cu n c kh i B cả ụ ố ả ố ố ờ ỏ ắ
Vi t!ệ
Linh m c Hoàng đ a tay ngăn Nhu Nhu không đ ông m m m :ụ ư ể ở ồ
- Con khó hi u là t i sao C ng s n không t ng huân chể ạ ộ ả ặ ương cao nh t cho cha?ấCha l p công to v i C ng s n, góp s c vào th t b i c a Pháp và Qu c gia Và,ậ ớ ộ ả ứ ấ ạ ủ ốvào Nam, cha v n ch a g t b đ u óc đ c c ng y Cha mu n ch đ C ng hòaẫ ư ộ ỏ ầ ặ ứ ấ ố ế ộ ộ
s p đ h ? Hình nh cha không th y tình c nh khó khăn c a đ t nụ ổ ả ư ấ ả ủ ấ ước hi n nayệ
có dính đ n s kém thông minh c a cha Cha thích cha Nguy n L c Hóa ch gì ế ự ủ ễ ạ ứ
- Anh đ ng h n! - Linh m c Hoàng g m lên.ừ ỗ ụ ầ
- Con ch a b tù cha là con còn t t chán Cha c tư ỏ ử ế ứ ưởng các ho t đ ng kinh tàiạ ộ
c a cha qua m t đủ ắ ược con Cha c tứ ưởng các s ma trong các khu di c ch cóổ ư ỉcha bi t Cha c tế ứ ưởng các trương m c ngân hàng do cha đ ng v i đ th tên làụ ứ ớ ủ ứ
h p pháp? Con bi t rõ cha t t p các ph n t l u manh ra sao, h p đâu, nói cáiợ ế ụ ậ ầ ử ư ọ ở
gì, làm trò gì Con nói “làm trò gì” t c là trò t i b i Cha c n xem nh không?ứ ồ ạ ầ ảCha bi t ca sĩ Minh Thùy, v thi u tá L c Bình An ch ? Viên thi u tá, linhế ợ ế ạ ở ứ ế
m c ph tá c a cha, m t T ng giám đ c và m t thi u tụ ụ ủ ộ ổ ố ộ ế ướng quanh thân th côểThùy, trong nhà riêng c a cha Đ ch a? T t nhiên là ch a đ Con nh c m tủ ủ ư ấ ư ủ ắ ộ
ph n trăm v thôi Sao, đ a cha ra tòa đầ ụ ư ược không? - Nhu nói qua k răng và rõẽràng, Nhu có th tuôn ra hàng lô v n a.ể ụ ữ
Linh m c Hoàng t a h ng giò Ông ta ch i d y t h i nào ông không bi t Té raụ ự ẫ ỗ ậ ừ ồ ếNhu rành ông quá Té ra chính ông đút đ u vào tròng c a Nhu khi đ n đây.ầ ủ ế
- Cha đ nh làm gì tôi? Mu n vòi vĩnh cái gì đó, ph i không? Tôi s đ cha yên,ị ố ả ẽ ể
v i đi u ki n cha không đớ ề ệ ượ ụ ậc t t p b n l u manh nói b y H s v cha dàyọ ư ậ ồ ơ ề
l m r i.ắ ồ
Quên ph t s có m t c a Luân, linh m c Hoàng đ ng lên, m hôi đ m đìa, l iứ ự ặ ủ ụ ứ ồ ầ ủ
th i ra c a Nhu ngao ngán trông theo, th dài não nu t Luân l ng l châmủ ử ở ộ ặ ẽthu c ố
Tr n L Xuân, v i danh nghĩa Ch t ch Phong trào ph n liên đ i, m ti c ti pầ ệ ớ ủ ị ụ ữ ớ ở ệ ế
đ i s M Nolting, t i tr s c a h i - ngôi nhà nhi u t ng r t khang trang v aạ ứ ỹ ạ ụ ở ủ ộ ề ầ ấ ừ xây d ng xong trên đ i l Tr n Qu c To n.ự ạ ộ ầ ố ả
Không rõ Nolting được thông báo v Tr n L Xuân nh th nào mà di n bề ầ ệ ư ế ệ ộ demie saison - áo tropical xanh nh và qu n tergal xám tro - r t tr và cũng r tẹ ầ ấ ẻ ấ
l ng.ẳ
Trang 20Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
L Xuân đón Nolting ngay c ng Đ i s xu ng xe đi sóng đôi v i L Xuân sauệ ổ ạ ứ ố ớ ệkhi hôn lên bàn tay nõn nà c a m và ve vu t nó khá lâu Trong chi c áo dài r ngủ ụ ố ế ộ
c b ng lo i l a m ng màu s m, đ u b i cao, qu n satanh tr ng, L Xuân trangổ ằ ạ ụ ỏ ậ ầ ớ ầ ắ ệ
đi m v a ph i nh ng b ng k thu t già d n, bi t khoe nh ng cái c n khoe.ể ừ ả ư ằ ỹ ậ ặ ế ữ ầNgay trong cái giao ti p đ u tiên, m đã bi t ai là k chi n th ng: đ i s M -ế ầ ụ ế ẻ ế ắ ạ ứ ỹ kín đáo, t t nhiên - g n ch t đôi m t vào b vai m n c a m , n i b t nh màuấ ắ ặ ắ ờ ị ủ ụ ổ ậ ờ
áo tương ph n.ả
L Xuân đ c l i chào đ i s b ng ti ng Anh Ánh đèn trình bày tr n thân hìnhệ ọ ờ ạ ứ ằ ế ọ
m , cách Nolting không quá hai bụ ước V a đ c, L Xuân v a quan sát và mừ ọ ệ ừ ụ
Cu c vui kéo dài v a ph i Nolting thòm thèm song đành ph i ra v ộ ừ ả ả ề
L Xuân ti n đ i s ra xe và khi Nolting mu n accolade [1], m khéo léo tháoệ ễ ạ ứ ố ụvòng tay Nolting
Chi u hôm sau, đ i s m i bà Ch t ch Phong trào ph n liên đ i đ n s quánề ạ ứ ờ ủ ị ụ ữ ớ ế ứ
đ “bàn c th vi c Tòa đ i s M tài tr cho phong trào” nh th ghi rõ Lể ụ ể ệ ạ ứ ỹ ợ ư ư ệ Xuân cáo t v i lý do không kh e và c ngừ ớ ỏ ử ười phó - m t bà l n tu i - đi thay.ộ ớ ổ
M t tu n l trôi qua, L Xuân l i nh n độ ầ ễ ệ ạ ậ ược th m i kh n thi t L n này, mư ờ ẩ ế ầ ụ
đ n Nolting sa s m m t khi th y L Xuân cùng đ n v i hai nhân viên c aế ầ ặ ấ ệ ế ớ ủ
phong trào H trao đ i qua loa và L Xuân ra v ọ ổ ệ ề
L n th ba, Nolting l y c là đ trao cho bà ch t ch ngân phi u 5.000 dollarầ ứ ấ ớ ể ủ ị ế
c a m t t ch c ph n M , m i L Xuân đ n nhà riêng c a đ i s ủ ộ ổ ứ ụ ữ ỹ ờ ệ ế ủ ạ ứ
Trong phòng khách, ch có hai ngỉ ười Nolting đ m đu i nhìn L Xuân, v nắ ố ệ ẫ
chi c áo dài đen và chi c c l l ế ế ổ ồ ộ
L Xuân kh p kh i: cá c n câu Lão M này r i vào th tr n kín kín h h c aệ ấ ở ắ ỹ ơ ế ậ ở ở ủ
m M ra v e l , m t đ c m , nh s n sàng hi n dâng Nolting hôn th t lâuụ ụ ẻ ệ ắ ụ ờ ư ẵ ế ậlên tay m R i ông ta x c m d y, ghì ch t L Xuân n a nh ng, n a nhụ ồ ố ụ ậ ặ ệ ử ư ư ử ư
ch ng Sau cùng, Nolting không đ t đố ạ ược cái mà y thèm khát đ n điên ngế ười vàhôn lên đôi môi tô h ng khêu g i c a m L Xuân đ y Nolting ra, s a l i tóc,ồ ợ ủ ụ ệ ẩ ử ạ
m c a Nolting h t ho ng ch y theo, mi ng l p b p: “Xin l i Bà đ p quá ở ử ố ả ạ ệ ắ ắ ỗ ẹTôi tha thi t yêu bà ” Trong kho nh kh c Nolting s - cu c đ i chính tr c aế ả ắ ợ ộ ờ ị ủ ông ta có th không suôn s vì cái phút v a r i Nh ng, lên xe, L Xuân ném l iể ẻ ừ ồ ư ệ ạ cho Nolting n cụ ười và cái li c h t s c âu y m.ế ế ứ ế
Bài b n mà L Xuân s d ng kéo dài nhi u ngày Nolting gi ng nh k m tả ệ ử ụ ề ố ư ẻ ấ
h n Nh ng l n g p g đã giúp L Xuân n m đồ ữ ầ ặ ỡ ệ ắ ược khá nhi u tài li u v ý đề ệ ề ồ
c a M đ i v i Nam Vi t nói chung và đ i v i gia đình T ng th ng Di m nóiủ ỹ ố ớ ệ ố ớ ổ ố ệriêng L Xuân ch b ng lòng cho Nolting hôn khi viên đ i s chìa cho m xemệ ỉ ằ ạ ứ ụ
m t b n sao đi n m t, trong đó, Ngo i trộ ả ệ ậ ạ ưởng M căn c vào phân tích c aỹ ứ ủ
Trang 21Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
Nolting, đ ng ý không nên g t v ch ng Ngô Đình Nhu ra kh i chính quy nồ ạ ợ ồ ỏ ề Nam Vi t, b i “s làm suy y u th l c ch ng C ng” t i đây.ệ ở ẽ ế ế ự ố ộ ạ
Và, các l n g p g ch p nhoáng, L Xuân ch cho phép Nolting trong gi i h nầ ặ ỡ ớ ệ ỉ ớ ạ đó
[1] Ôm hôn
Ph n 6 - Chầ ương 4
T ng th ng Di m ký quy t đ nh b nhi m thi u tá Lê Ho ng Thao quy n T nhổ ố ệ ế ị ổ ệ ế ằ ề ỉ
trưởng khi Luân b n n và bây gi thì b nhi m chính th c thi u tá Tr n Ng c.ị ạ ờ ổ ệ ứ ế ầ ọ Luân tr v Tham m u bi t b Ph t ng th ng, dở ề ư ệ ộ ủ ổ ố ưới quy n đ i tá Cao vănề ạViên đ ng th i ph tá cho c v n Ngô Đình Nhu Vi c thuyên chuy n này đồ ờ ụ ố ấ ệ ể ượ c
gi i thích nh vì nhu c u công v c ng v i s c kh e c a trung tá Luân Trả ư ầ ụ ộ ớ ứ ỏ ủ ướ ckhi T ng th ng ký quy t đ nh, Nhu g p Luân V i Luân, anh r i Ki n Hòaổ ố ế ị ặ ớ ờ ế
không có đi u gì ph i băn khoăn Trên cề ả ương v T nh trị ỉ ưởng, trong m t th iộ ờ gian, Luân đã c g ng t o đi u ki n h tr cho phong trào B n Tre nhi u m t,ố ắ ạ ề ệ ỗ ợ ế ề ặ
c v thanh toán n i gián - bây gi , qua tài li u và các ngu n thông tin, anh bi tả ụ ộ ờ ệ ồ ế
B n Tre là cái nôi và mũi xung kích c a “đ ng kh i”, t c là vũ trang kh i nghĩaế ủ ồ ở ứ ở
c a qu n chúng Tuy nhiên, quy t đ nh dù sao cũng h i đ t ng t Luân nghĩ r ngủ ầ ế ị ơ ộ ộ ằ Nhu còn đ anh Ki n Hòa m t th i gian n a.ể ở ế ộ ờ ữ
- Phái đoàn chuyên viên M s p sang Sài Gòn T ng th ng mu n anh tham dỹ ắ ổ ố ố ự vào phái đoàn Vi t Nam B i chúng ta và M s bàn k các v n đ vi n tr ệ ở ỹ ẽ ỹ ấ ề ệ ợ Ông Vũ Qu c Thúc là m t nhà kinh t , nh ng vi n tr l i bao g m c quân s ,ố ộ ế ư ệ ợ ạ ồ ả ự trong đó, có ph n bình đ nh và y m tr cho qu c sách p chi n lầ ị ể ợ ố ấ ế ược Tôi bi tế anh còn ti c Ki n Hòa, bao nhiêu d ki n b d Không sao Anh ch a h t d pế ế ự ế ỏ ở ư ế ị giúp Ki n Hòa đâu V l i các t nh đ u c n kinh nghi m c a anh ế ả ạ ỉ ề ầ ệ ủ
Nhu thuy t m t h i Luân v a nghe v a phán đoán Có th Nhu ng i ra m t sế ộ ồ ừ ừ ể ử ộ ơ
h nào đó c a anh chăng?ở ủ
- Anh đ ng cho là T ng th ng không tin từ ổ ố ưởng các bi n pháp bình đ nh Ki nở ệ ị ế Hòa c a anh Hoàn toàn ch vì anh c n có m t Sài Gòn Không th nào anhủ ỉ ầ ặ ở ểphân thân cùng lúc đ m trách hai ch c v ả ứ ụ
Nhu suy lu n, qua nét m t c a Luân, nói luôn Luân cậ ặ ủ ười :
- Anh đoán h i quá Tôi băn khoăn th t, song là v tôi ch a yên tâm tình hìnhơ ậ ị ư
ph n nào đáp ng tham v ng c a Hoa Giá mà Đ ng làm T nh trầ ứ ọ ủ ộ ỉ ưởng Đ nhị
Tường thì hay quá! Anh nghĩ nh v y nh ng không sao th c hi n n i.ư ậ ư ự ệ ổ
- Trung tá đi r i, ch a bi t Ki n Hòa s ra sao?ồ ư ế ế ẽ
Nguy n Thành Đ ng than th ễ ộ ở
Luân r t c m tình v i Đ ng - theo ý Luân, m t con ngấ ả ớ ộ ộ ười th ng th n, có đ u ócẳ ắ ầ
Trang 22Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
dân t c, thông minh Ch c ch n là Đ ng ít nhi u đ t nghi v n v hành vi c aộ ắ ắ ộ ề ặ ấ ề ủ Luân Tuy nhiên, Luân bi t Đ ng m t m c ng h anh.ế ộ ộ ự ủ ộ
- S ra sao theo nghĩa nào? - Luân h i l i.ẽ ỏ ạ
- Hành quân lu bù, gi t nhau vô l i Đ ng não nu t.ế ố ộ ộ
- Đâu r i s vô đó h t thôi! - Luân an i Đ ng - Thi u tá Ng c không ph i làồ ẽ ế ủ ộ ế ọ ả
người không tháo vát
- Tôi rành th ng Ng c quá! Tôi v i nó cùng h c m t l p su t trung h c, thi tú tàiằ ọ ớ ọ ộ ớ ố ọ
m t lộ ượt, cùng theo đ i h c Lu t, cùng b đ a vào trạ ọ ậ ị ư ường sĩ quan m t lộ ượ t,cùng đeo lon thi u úy m t lế ộ ượt Nó làm sao bì n i trung tá.ổ
- Nó không hăng máu, nh ng ngư ười ta s cách ch c nó, thay b ng m t th ngẽ ứ ằ ộ ằ
T nh trỉ ưởng ngu ng c nào đó su t ngày hò hét! B n! B n ố ố ắ ắ
Luân b t tay Đ ng th t ch t, d n khi v Sài Gòn tìm g p anh.ắ ộ ậ ặ ặ ề ặ
“Anh ta kh ng ho ng tinh th n Ph i giúp anh ta.” - Luân nghĩ th m.ủ ả ầ ả ầ
Ng c khá đ p trai Qu n áo dù cho là quân ph c, lúc nào cũng b nh bao, ngọ ẹ ầ ụ ả ườ iluôn tho ng mùi nả ước hoa đ t ti n.ắ ề
- Tôi ghét cay ghét đ ng ngh đánh đ m - Tr n Ng c nói v i Luân - Tôi thíchắ ề ấ ầ ọ ớlàm chính tr , làm dân bi u, vi t báo Nh ng, tr i không chìu tôi Cũng hên choị ể ế ư ờtôi, người ta c tôi đ n Ki n Hòa, n i mà trung tá đã t o ra ch đ ng khá v ngử ế ế ơ ạ ỗ ứ ữ
b ng máu c a trung tá Tôi ch còn ti p t c quét các C ng s n r i r t Kằ ủ ỉ ế ụ ổ ộ ả ơ ớ ể cũng nhàn h ạ
Luân th m thầ ương h i anh chàng tân T nh trạ ỉ ưởng “tài t ”, Ki n Hòa không hi nử ế ề
nh anh ta tư ưởng đâu Ch ng bao lâu n a, anh ta s th m đòn.ẳ ữ ẽ ấ
- Tôi ph c trung tá ch u đ ng th ng L u Kỳ V ng May mà Vi t C ng “x i tái”ụ ị ự ằ ư ọ ệ ộ ơ
nó Trung tá ch c không bi t nó m t báo v i bác sĩ Tuy n nhi u chuy n vắ ế ậ ớ ế ề ệ ề trung tá, trong đó có m t chuy n đ ng tr i: trung tá ti p đ i úy Phan L c -ộ ệ ộ ờ ế ạ ạ
Tr n Ng c nói lan man và Luân bi t thêm anh ta mang t t ba hoa.ầ ọ ế ậ
- Tôi không rõ ông V ng báo v tôi chuy n gì, còn riêng chuy n ti p đ i úyọ ề ệ ệ ế ạPhan L c sau ngày 11-11 thì qu ông V ng đã báo đúng s th t.ạ ả ọ ự ậ
Tr n Ng c gi t n y ngầ ọ ậ ả ười :
- Sao? Trung tá ti p Phan L c?ế ạ
- Ph i! Tôi ti p t i đây, ng i ngay ch chúng ta đang ng i ả ế ạ ồ ỗ ồ
- Tr i! - Tr n Ng c kêu th ng th t.ờ ầ ọ ả ố
- Có gì đáng s đâu? Anh ta thua tr n, đ n c u c u tôi Tôi giúp anh ta kh i bợ ậ ế ầ ứ ỏ ị
b t, vắ ượt biên gi i sang Cam B t ớ ố
Trang 23Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
- Tôi làm chính tr “sa lông” còn m y cha n i làm chính tr thi t Chào thua!ị ấ ộ ị ệ
Ng c nhìn kh p phòng khách.ọ ắ
- B sa lông c l sĩ này nên cho vô musée [1] Tôi s b trí t i đây m t sànộ ổ ỗ ẽ ố ạ ộ
nh y M t tu n không có m t bal [2], tôi ch u không n i Trung tá là nhà môả ộ ầ ộ ị ổ
ph m, v l i, trung tá khoái leo cao, có bà trung tá kè kè Tôi th xin ki u nghạ ả ạ ề ế ề công ch c Ráng m t lúc, tôi đâm đ n xin thôi V Sài Gòn, làm “chánh kh a”,ứ ộ ơ ề ứ vui v i em út, sớ ướng h n ơ
Luân đã th y trấ ước Tr n Ng c r t có ích cho Luân - tình hình m t an ninh t nayầ ọ ấ ấ ừ
ch theo m t cách gi i thích thôi: s b t l c c a tân T nh trỉ ộ ả ự ấ ự ủ ỉ ưởng Nh ng, d uư ầ sao, ch i nh v y là không sòng ph ng Cho nên, Luân khuyên Tr n Ng c :ơ ư ậ ẳ ầ ọ
- Thi u tá c n th n, ai mà lế ẩ ậ ường trước h t m i tình hình ế ọ
- Trung tá mu n nói C ng s n Ki n Hòa?ố ộ ả ở ế
- Đúng v y tôi ch t h t nên mu n thi u tá đ ng theo gót tôi.ậ ế ụ ố ế ừ
Tr n Ng c cầ ọ ười hì hì :
- M t là tôi không ph i trung tá Luân, nghĩa là tôi không có ch trộ ả ủ ương, ch đíchủ
gì ráo Vi t C ng n u không thệ ộ ế ương thì ít ra cũng th y tôi “hi n”, hi n h nấ ề ề ơ trung tá Công đâu gài m t n i tuy n t i c trung úy đ h th tôi Ch c trung táộ ộ ế ớ ỡ ể ạ ủ ắkhông bi t tôi là nhà th Th tình đàng hoàng Đã in m y t p Sế ơ ơ ấ ậ ướt mướt kinh
kh ng Không ch ng Vixi l i b o v tôi, b i lính mà đ c th tôi thì h t bìnhủ ừ ạ ả ệ ở ọ ơ ế
đ nh, h t khu trù m t, h t p chi n lị ế ậ ế ấ ế ược Hai là, tôi ch ng bà con h hàng gìẳ ọ
v i “t p đoàn th ng tr Ngô Đình Di m” Tôi b đ ng viên, ph i đeo hoa mai.ớ ậ ố ị ệ ị ộ ả
V y thôi Ba là tôi không r i kh i dinh T nh trậ ờ ỏ ỉ ưởng, không hành quân, không thị sát c n quay phim ch p nh thì làm ngay đây Ngày mai, tôi cho thêm bao cátầ ụ ảquanh tường n trăm, ph i không?ổ ả
Tr n Ng c th y Luân v n không vui trầ ọ ấ ẫ ướ ờ ẽc l i l bông đùa c a mình, nên ph iủ ả nói thêm :
- Cám n trung tá V kinh nghi m, trung tá nh đàn anh Nói thi t, k h là d ,ơ ề ệ ư ệ ể ọ ữ tôi “tùy nghi di t n” D i gì t th Ch mong trung tá Tham m u bi t b chi uả ạ ử ủ ỉ ư ệ ộ ế
Đ c báo cáo c a Ki n Hòa, Luân cọ ủ ế ười th m: Nguy n Thành Đ ng ghi con sầ ễ ộ ố
t n th t c a đôi bên th t chênh l ch: chính ph t thi t h i không đáng k đ nổ ấ ủ ậ ệ ủ ừ ệ ạ ể ế thi t h i nh , gi i phóng b sát thệ ạ ẹ ả ị ương r t n ng H n, T nh trấ ặ ẳ ỉ ưởng và Ch huyỉ
trưởng r t ăn ý v i nhau.ấ ớ
Cu i tháng 6, Luân tham d cu c h i đàm v i phái đoàn M do Staley c m đ u.ố ự ộ ộ ớ ỹ ầ ầ Eugene Alvah Staley mà b ng lý l ch tóm t t ghi bìa quy n The future ofả ị ắ ở ể
underdeveloped countries [3] do ông vi t đã cho th y th m quy n c a v giáo sế ấ ẩ ề ủ ị ư kinh t 55 tu i này: d y đ i h c Chicago và Vi n nghiên c u Thái Bìnhế ổ ạ ở ạ ọ ệ ứ
Dương, công tác Trung Qu c năm 1944, chuyên gia v n đ kinh t n Đ ,ở ố ấ ề ế Ấ ộ nhân viên UNRRA [4]
Ngay trong phiên làm vi c đ u, Luân đã rút ra m y k t lu n: Staley và phái đoànệ ầ ấ ế ậ
M n m tình hình Nam Vi t khá c th , xu hỹ ắ ệ ụ ể ướng c a Kennedy là c duy trìủ ốcông th c “Vũ khí M + lính Nam Vi t” đ n khi nào không còn th duy trì đứ ỹ ệ ế ể ượ c
n a; thêm vi n tr kinh t , trữ ệ ợ ế ước h t, chi m t món ti n l n cho chế ộ ề ớ ương trình
Trang 24Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
“ p chi n lẤ ế ược” Staley có m t nhộ ược đi m: ông ta tuy t đ i hóa s c m nh c aể ệ ố ứ ạ ủ súng và dollar Trùm lên t t c , Staley b c l m t toan tính: b ng dollar, n mấ ả ộ ộ ộ ằ ắ các sĩ quan Nam Vi t Trong phiên làm vi c này, Staley nh n m nh nhi u l nệ ệ ấ ạ ề ầ nhu c u tăng quân s lính chính quy Nam Vi t lên mầ ố ệ ườ ải b y v n và Hoa Kỳ tạ ự nguy n lo trang b cho sáu v n B o an Ông ta phàn nàn v m c s ng quá thi uệ ị ạ ả ề ứ ố ế
c a sĩ quan và h a ngân sách vi n tr s dành m t ph n tho đáng đ c i thi nủ ứ ệ ợ ẽ ộ ầ ả ể ả ệ
m c s ng đó Có th nói v s quân và trang b , Staley g p Ngô Đình Nhu Vàứ ố ể ề ố ị ặ
ch g p ch đó.ỉ ặ ở ỗ
Vũ Qu c Thúc, m t con ngố ộ ười ham nói dài dòng, ham phô trương v n li ngố ế
ti ng Anh, ti ng Pháp, còn thì ch ng có m t chút gì là có th đ i di n cho Vi tế ế ẳ ộ ể ạ ệ ệ Nam C ng hòa Thúc không nói m t l i nào v d đ nh c a Staley và m c dùộ ộ ờ ề ự ị ủ ặ
m i th đ u so n th o Washington, Thúc v n trâng tráo đ t cho cái k ho chọ ứ ề ạ ả ở ẫ ặ ế ạ còn ch a ra hình d ng y là “Công trình Staley - Vũ Qu c Thúc”.ư ạ ấ ố
Sau bu i h p - mà m i ngổ ọ ọ ười ch có vi c nghe Staley và Vũ Qu c Thúc - Luânỉ ệ ốxin g p Nhu Anh đ n dinh Đ c L p và Nhu ti p anh t i phòng khách l n, cóặ ế ộ ậ ế ạ ớ
m t Ngô Đình Di m.ặ ệ
- Tôi không rõ ý đ nh c a T ng th ng và anh Nhu đ i v i k ho c Staley Theoị ủ ổ ố ố ớ ế ạtôi, ta nên cân nh c k ắ ỹ
- H có nêu vi c thêm c v n quân s M không? - Di m h i.ọ ệ ố ấ ự ỹ ệ ỏ
- Chính th c thì không Song, qua l i nh n xét c a Staley, h xem vi c thêm cứ ố ậ ủ ọ ệ ố
v n quân s g n nh là hi n nhiên V b binh, h chê cán b c p ti u đoànấ ự ầ ư ể ề ộ ọ ộ ấ ể
c a chúng ta H chê cán b c p trung đoàn các binh ch ng quân thi t giáp,ủ ọ ộ ấ ủ ế
pháo, dù, h i quân, không quân H chê công tác tham m u, đ b n, hu n luy n,ả ọ ư ồ ả ấ ệ trinh sát V b o an, h chê các c p ch huy t nh Staley cũng nói khá đ m v hề ả ọ ấ ỉ ỉ ậ ề ệ
th ng hành chính, qu n lý vi n tr và an ninh c a ta T ng h p các nh n xét c aố ả ệ ợ ủ ổ ợ ậ ủ Staley, tôi k t lu n là h chú tr ng nhi u nh t khâu c v n N u v i s lế ậ ọ ọ ề ấ ố ấ ế ớ ố ượ ng
c v n c đó, c n c m t b ch huy M R c r i!ố ấ ỡ ầ ả ộ ộ ỉ ỹ ắ ố
Di m tuy ngó Luân nh ng m t ông nh ngó m t n i nào đó xa xôi.ệ ư ắ ư ộ ơ
- Ch p nh n hay không ch p nh n - Nhu nói, tr m tr m - Không ch p nh nấ ậ ấ ậ ầ ầ ấ ậ thì chúng ta l y gì nuôi quân lính, l y gì đánh C ng s n? Ch p nh n thì ngấ ấ ộ ả ấ ậ ườ i
M ch không ph i chúng ta gi ti ng nói quy t đ nh T t nhiên, v n còn m tỹ ứ ả ữ ế ế ị ấ ẫ ộ
l i ra: Ch p nh n m c nào Đ ng th i, ph i n m ch t sĩ quan, viên ch c Tôiố ấ ậ ứ ồ ờ ả ắ ặ ứ
m ơ ước quân s này t lâu Nh ng ph i là quân s c a ta! Xe tăng, pháo, máyố ừ ư ả ố ủbay, tàu - t t c ph i là c a ta.ấ ả ả ủ
Nói đo n chót, Nhu c n ch t răng.ạ ắ ặ
- Tôi v n lo M không d ng ý đ nh ngang nh ng cái cái hi n nay M không b nẫ ỹ ừ ị ữ ệ ỹ ậ
b u v i các chính khách đ i l p mà xoay hị ớ ố ậ ướng v sĩ quan, viên ch c c a ta -ề ứ ủLuân nói
- Anh Luân có nhi u ý ki n xác đáng Song, ta cũng có cách c a ta H i đàm kéoề ế ủ ộdài đ n ba tu n l Anh tùy c ng bi n Ta c n ti n, vũ khí, tài tr C g ngế ầ ễ ơ ứ ế ầ ề ợ ố ắ tranh th cao nh t các yêu c u đó Các th khác, anh trao đ i v i ông Thúc Ôngủ ấ ầ ứ ổ ớThúc “M h n M ” cho nên anh ph i ng phó v t v Ta ch m h n M m tỹ ơ ỹ ả ứ ấ ả ậ ơ ỹ ộ
bướ ồc r i đó
- Các l c lự ượng y m tr , tôi h i ng i không quân - Luân nói - Ti p nh n hàngể ơ ơ ạ ế ậ
lo t máy bay AD6 có nghĩa đ ng th i ti p nh n h ng lo t phi công do M hu nạ ồ ờ ế ậ ằ ạ ỹ ấ luy n Ta ch a có ngệ ư ười phi công nào c ả
Nhu th ngừ ười khá lâu :
Trang 25Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
- Tôi s làm vi c v i bác sĩ Tuy n v s phi công này ẽ ệ ớ ế ề ố
Luân bi t bác sĩ Tuy n ch ng giúp gì cho Nhu Cái th c a anh em nhà Di m làế ế ẳ ế ủ ệ
th c i c p - Luân nh n xét nh v y.ế ỡ ọ ậ ư ậ
- Giáo s Staley cho tôi c m giác là giáo s mu n so sánh k ho ch do giáo sư ả ư ố ế ạ ư
th o v i k ho ch c a tả ớ ế ạ ủ ướng Marshall Tôi s n sàng tin là k ho ch có chẵ ế ạ ỗ
gi ng nhau, b i vì, ít nh t, c hai đ u cùng m t m c đích Tuy nhiên ta hãy tìmố ở ấ ả ề ộ ụxem hoàn c nh c a m i k ho ch K ho ch Marshall nh m v c m t Tây Âu bả ủ ỗ ế ạ ế ạ ằ ự ộ ị chi n tranh tàn phá gế ượng d y - là nh ng qu c gia đ t trình đ kinh t phátậ ữ ố ạ ộ ế
tri n trể ước khi n ra th chi n Tuy v y, cái đó ch a ph i là quan tr ng, cáiổ ế ế ậ ư ả ọquan tr ng l i là các nọ ạ ở ước Pháp, Ý, Hà Lan, Anh không có du kích C ng s n.ộ ả
Ý nghĩa quân s c a k ho ch Marshall th hi n ch các qu c gia ki t quự ủ ế ạ ể ệ ở ỗ ố ệ ệ
y khôi ph c đ i s ng kinh t và trên c s c a ti n b kinh t mà đ i đ u v i
ấ ụ ờ ố ế ơ ở ủ ế ộ ế ố ầ ớ
th gi i C ng s n Dù t ng nế ớ ộ ả ừ ước v n ph i gi i quy t v n đ đ ng C ng s nẫ ả ả ế ấ ề ả ộ ả ngay trong nhà nh ng nhi m v chính không ph i nh v y, có l tr m t vàiư ệ ụ ả ư ậ ẽ ừ ộ
trường h p, t nh Hy L p - n i mà t ch c EAM [5], na ná nh M t tr n gi iợ ỉ ư ạ ơ ổ ứ ư ặ ậ ả phóng Nam Vi t hi n nay, n m Elas [6], l c lở ệ ệ ắ ự ượng vũ trang khá m nh.ạ
Luân phát bi u phiên h p th hai Staley và đoàn M l ng l theo dõi Vũể ở ọ ứ ỹ ặ ẽ
Qu c Thúc không đố ược tho i mái l m khi Luân xin phép nói V i ông, quy nả ắ ớ ề nói ch nên c a trỉ ủ ưởng đoàn Tuy v y, Thúc t ra t nh - ông hi u Luân làậ ỏ ế ị ể
ngườ ủi c a Nhu
- Hy L p, chính k ho ch c a Marshall đánh b i C ng s n vũ trang đ y! -Ở ạ ế ạ ủ ạ ộ ả ấStaley c t ngang l i Luân.ắ ờ
- Th a giáo s , không ph i nh giáo s nói - Luân cư ư ả ư ư ười m m - C ng s n Hy L pỉ ộ ả ạ
th t b i trấ ạ ước khi k ho ch Marshall tri n khai Không ph i k ho ch Marshallế ạ ể ả ế ạ
mà 10.000 quân c a tủ ướng Anh Scobie đánh Elas N u giáo s đ ng ý, chúng taế ư ồ
có th l y trể ấ ường h p Hy L p làm đi m phân tích Nghĩa là, ngợ ạ ể ười M ph i đ iỹ ả ổ quân lên Nam Vi t Hy L p, nệ Ở ạ ước Anh c n 10.000 quân là đ , con s c nầ ủ ố ầ thi t Nam Vi t là bao nhiêu, ch a ai dám đoán Tôi nh n m nh m t y u t : ế ở ệ ư ấ ạ ộ ế ố Ở
Hy L p, chính ngạ ười C ng s n t làm suy y u mình Lúc b y gi , khi chi nộ ả ự ế ấ ờ ế tranh k t thúc, h là l c lế ọ ự ượng m nh nh t nạ ấ ước v chính tr và quân s - ch cóề ị ự ỉ
h bám trên đ t nọ ấ ước Hy L p mà đánh quân phe Tr c, các th l c khác, k cạ ụ ế ự ể ả vua Georges đ nh , đ u l u vong H ki m soát 16 trong 18 t nh toàn nệ ị ề ư ọ ể ỉ ước Hy
L p Th mà, h tan rã th t nhanh sau đó L n p vũ khí cho chính ph c a nhàạ ế ọ ậ ễ ộ ủ ủvua Georges đ nh ti n hành t i Athenes, quân Elas ph c viên, Scobie và vuaệ ị ế ạ ụGeorges ch ch có b y nhiêu Giáo s có th tin là Nam Vi t, m t tình thỉ ờ ấ ư ể ở ệ ộ ế
nh v y đư ậ ượ ậ ạc l p l i?
Staley nhún vai :
- Bi t đâu đ y!ế ấ
Luân cườ ộ ượi đ l ng :
- N u chúng ta bàn m t k ho ch kinh t - quân s nghiêm ch nh mà trông c yế ộ ế ạ ế ự ỉ ậ vào đi u may r i thì th t nguy hi m C ng s n Nam Vi t không ph i là C ngề ủ ậ ể ộ ả ệ ả ộ
Trang 26Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
h n lúc đình chi n Và ít nh t h cũng rút đơ ế ấ ọ ược hai kinh nghi m: c a Hy L pệ ủ ạ
và c a chính h Tôi xin phép tr l i k ho ch c a giáo s K ho ch ch a tủ ọ ở ạ ế ạ ủ ư ế ạ ư ự
gi i thi u giá tr ng d ng Hai m c tiêu mà k ho ch d ki n qu không đ ,ớ ệ ị ứ ụ ụ ế ạ ự ế ả ủ
n u tôi không nói là r t thi u thi t th c Tăng quân và xây đ n không th ngănế ấ ế ế ự ồ ể
ch n Vi t C ng ho t đ ng Thêm c v n M các đ n v và các c quan caiặ ệ ộ ạ ộ ố ấ ỹ ở ơ ị ở ơ
tr càng giúp cho Vi t C ng thêm c ly gián chính ph v i dân chúng Namị ệ ộ ớ ủ ớ Ở
Vi t, cu c chi n tranh - chúng ta ph i dùng t “chi n tranh” đ di n đ t th cệ ộ ế ả ừ ế ể ễ ạ ự
tr ng hi n nay và hi n nay, chi n tranh h t còn đ n phạ ệ ệ ế ế ơ ương, c chính ph vàả ủ
Vi t C ng cùng làm chi n tranh - b t k dệ ộ ế ấ ể ướ ại d ng và m c nào, tr ng tâm c aứ ọ ủ
nó v n là thu ph c nhân tâm Khía c nh k thu t nh t thi t ph i tùy thu c vàoẫ ụ ạ ỹ ậ ấ ế ả ộkhía c nh chính tr Tôi cho k ho ch c a giáo s c n b khuy t ph n đó.ạ ị ế ạ ủ ư ầ ổ ế ầ
Staley không hài lòng L p lu n c a viên trung tá Vi t Nam này đã đ o l n toànậ ậ ủ ệ ả ộ
b ý đ nh c a k ho ch Rõ ràng, viên trung tá này ám ch s thi u v ng ch cộ ị ủ ế ạ ỉ ự ế ữ ắ
c a k ho ch, h n n a, gã còn cho k ho ch đủ ế ạ ơ ữ ế ạ ược so n th o b i các k thu tạ ả ở ỹ ậ viên - nghĩa là b i các nhà chuyên môn đ n thu n.ở ơ ầ
Không hài lòng song Staley không nói Phiên h p k t thúc trong không khí h iọ ế ơ
n ng.ặ
T i hôm đó Vũ Qu c Thúc xin g p T ng th ng Ông ta chuy n đ ngh c aố ố ặ ổ ố ể ề ị ủ Staley: nên rút trung tá Nguy n Thành Luân ra kh i phái đoàn Vi t Nam C ngễ ỏ ệ ộ hòa đ cho cu c h i đàm có th ti n tri n nhanh Di m h a s c u xét Nhu,ể ộ ộ ể ế ể ệ ứ ẽ ứsau khi nghe tin, kiên quy t ph n đ i Anh ta đ a cho Di m đ c biên b n t c kýế ả ố ư ệ ọ ả ố
c a phiên h p T i phiên Di m n i nóng, ông g i dây nói cho Thúc: Không thayủ ọ ớ ệ ổ ọ
- Giáo s Staley đ ngh hay ra t i h u th ? - Di m h i gay g t.ư ề ị ố ậ ư ệ ỏ ắ
- Th a - Thúc lúng túng - Th a, giáo s đ ngh thôi Song, đ ngh đó liênư ư ư ề ị ề ịquan đ n vi n tr ế ệ ợ
- Giáo s Staley n u cho là thành ph n c a đoàn Vi t Nam ph i do đoàn M chư ế ầ ủ ệ ả ỹ ỉ
đ nh thì m i ông y đ n g p tôi! - Di m d n m nh ng nói, v a lúc Luân đ nị ờ ấ ế ặ ệ ằ ạ ố ừ ế báo cáo v tình hình phiên h p.ề ọ
- Làm sao? - Nhu h i - Ch ng l đ h i đàm gi m chân mãi m t ch ?ỏ ẳ ẽ ể ộ ẫ ộ ỗ
- Tùy T ng th ng và anh, - Luân nói - Tuy nhiên, có m t đi m tôi th y c n l u ýổ ố ộ ể ấ ầ ư
T ng th ng và anh c v n: Hi n th i, không ph i ch m i chúng ta lo cu cổ ố ố ấ ệ ờ ả ỉ ỗ ộ chi n đ u ch ng C ng th t b i, nế ấ ố ộ ấ ạ ước M cũng lo và nỹ ước M lo h n chúng ta.ỹ ơ
Ch ng C ng Nam Vi t Nam c n thi t đ i v i h h n đ i v i chúng ta Choố ộ ở ệ ầ ế ố ớ ọ ơ ố ớnên, h s không nh c l i đ ngh đó n a, Hoa Th nh Đ n nóng ru t l m r i ọ ẽ ắ ạ ề ị ữ ị ố ộ ắ ồĐúng nh Luân d đoán, phiên h c th năm, Staley đi th ng vào đ ngh c aư ự ọ ứ ẳ ề ị ủ Luân Ông ta nhượng b ộ
Vào lúc đó, Taylor đượ ửc c là c v n quân s cho T ng th ng Kennedy.ố ấ ự ổ ố
Maxwell Davenport Taylor, 60 tu i, viên đ i tổ ạ ướng s ng s c a M - nhà lýừ ỏ ủ ỹ
lu n, nhà chi n lậ ế ược, chuyên gia các v n đ Vi n Đông, t ng ch huy Tri uấ ề ễ ừ ỉ ở ề Tiên - là m t Taylor n i ti ng trong dòng h g m quá nhi u Taylor n i ti ng.ộ ổ ế ọ ồ ề ổ ếKhông ai không th y, Kennedy ch n Maxwell Taylor làm c v n là vì cu cấ ọ ố ấ ộ chi n tranh Vi t Nam ế ệ
Trang 27Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
[1] Vi n b o tàng.ệ ả
[2] Khiêu vũ
[3] Tương lai c a các qu c gia kém phát tri n.ủ ố ể
[4] United Nations Relief and Rehabilitation Administration (C quan qu n trơ ả ị
c a Liên h p qu c v c u tr và tái thi t)ủ ợ ố ề ứ ợ ế
[5] Ethnikĩn Apeleftherotikĩn Métopon: M t tr n gi i phĩng dân t c.ặ ậ ả ộ
[6] Ethnikĩs Lạkĩs Apeleftherotikĩs Strátos: Quân qu c gia gi i phĩng dân t c.ố ả ộ
Ph n 6 - Chầ ương 5
V i t cách là sĩ quan tham m u bi t b , Luân tháp tùng đ i s Nolting trongớ ư ư ệ ộ ạ ứchuy n th sát đ ng b ng sơng C u Long đ u tiên c a ơng ta Nolting s đ n vàế ị ồ ằ ử ầ ủ ẽ ế
s ngh đêm Cà Mau, t nh l An Xuyên S ch n l a m t t nh t n cùng đ tẽ ỉ ở ỉ ỵ ự ọ ự ộ ỉ ậ ấ
nước Vi t Nam, n i mà Vi t C ng h u nh ki m sốt tồn b xĩm làng cĩ m tệ ơ ệ ộ ầ ư ể ộ ộ
ý nghĩa phơ trương rõ r t vai trị cá nhân c a đ i s - Nolting mu n b n báo cáoệ ủ ạ ứ ố ả
c a mình g i v Tịa B ch c ph i sinh đ ng Ngồi Luân, tháp tùng đ i s cịnủ ở ề ạ Ố ả ộ ạ ứ
cĩ đ i tá Lâm, B t ng tham m u Lâm khơng thân v i Luân m c dù haiạ ở ộ ổ ư ớ ặ
người gi ng nhau ít nhi u v đi m liên h v i “phía bên kia” Cha Lâm, m tố ề ề ể ệ ớ ộ nhà giáo, t ng là ch t ch y ban Liên Vi t t nh C n Th trong kháng chi n vàừ ủ ị ủ ệ ỉ ầ ơ ếnay t p k t ra B c, làm m t vi c gì đĩ Hà N i Ch ru t Lâm cùng t p k t v iậ ế ắ ộ ệ ở ộ ị ộ ậ ế ớ cha và ch ng là m t sĩ quan B c Vi t.ồ ộ ắ ệ
Năm 1945, Lâm đang h c ban tú tài, theo Thanh niên Ti n phong, b Pháp b tọ ề ị ắ trong m t tr n càn, th y anh ta là h c sinh, t ng lên Trộ ậ ấ ọ ố ường võ b Đà L t và nămị ạ
1947, ra trường v i c p thi u úy tr b Cũng năm đĩ Lâm và m t s b n t tớ ấ ế ừ ị ộ ố ạ ố nghi p Trệ ường võ b Đà L t nh Quách S n, Tr n Thi n Khiêm, Nguy nị ạ ư ế ầ ệ ễ
Khánh, Tr n Đình Lan r nhau ra b ng bi n H đ u quân dầ ủ ư ề ọ ầ ướ ưới tr ng Tr nầ văn Trà, Khu b trộ ưởng Chi n khu 8 và đế ược phân cơng hu n luy n Trấ ệ ườ ngquân chính khu Ch a xong m t khố, ch u c c khơng n i, Nguy n Khánh chư ộ ị ự ổ ễ ủ
trương tr n v thành Trố ề ước khi tr n, Khánh d đ nh đánh c p tài li u, súng đ nố ự ị ắ ệ ạ
và ghi chú các căn c Khu 8, nĩi là đ kh i b Tây x b n v t i đào ngũ Khơngứ ể ỏ ị ử ắ ề ộ
rõ các người khác trong b n đ ng ý hay khơng d đ nh c a Khánh, riêng Lâmọ ồ ự ị ủkhơng tán thành Ch u c c khơng n i thì tr n, đ ng làm chuy n do thám giánị ự ổ ố ừ ệ
đi p Sau này, Lâm bi t Nguy n Khánh hành đ ng theo b trí c a Phịng nhìệ ế ễ ộ ố ủPháp T đĩ, đâu anh cũng ch i Nguy n Khánh; hai ngừ ở ử ễ ười đo n giao.ạ
V thành, Lâm tr n m t lúc Ngề ố ộ ười ch - b y gi ch a đi kháng chi n, là m tị ấ ờ ư ế ộ
h sinh n i ti ng - v n đ ng cho Lâm sang Pháp Lâm ch n ngh c khí, đangộ ổ ế ậ ộ ọ ề ơ
s a so n vào trử ạ ường thì tơng tích b i l May mà ngạ ộ ườ ỡ ầi đ đ u Lâm, m t chínhộkhách cĩ c Paris, đã xoay cho Lâm kh i tù, nh ng ph i vào h c Trỡ ở ỏ ư ả ọ ường thi tế giáp c a L c quân Pháp m Oran - B c Phi H t khĩa, Lâm đủ ụ ở ở ắ ế ược giao hồncho B ch huy quân vi n chinh Pháp Đơng Dộ ỉ ễ ở ương v i hàm trung úy Nămớ
1952, Lâm tịng s t i võ phịng c a Qu c trự ạ ủ ố ưởng B o Đ i mà Chánh võ phịngả ạ
là thi u tế ướng Nguy n văn Hinh Trong vịng ba năm, Hinh t thi u tá Chánh võễ ừ ếphịng leo lên thi u tế ướng T ng tham m u khi Pháp đ u hàng trong tr n Đi nổ ư ầ ậ ệ Biên Ph Lâm khơng làm gì c , v n m c nhiên đủ ả ẫ ặ ược thăng c p Khi Di m n mấ ệ ắ quy n, Hinh đeo lon trung tề ướng và Lâm, trung tá Nh ng, t 1954 đ n nay, b yư ừ ế ả
Trang 28Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
năm tr i, anh ta ch nhích lên m i m t c p Có th hai lý do đã ghìm chân Lâm:ờ ỉ ỗ ộ ấ ểlai l ch gia đình và m i quan h v i tị ố ệ ớ ướng Hinh Ho c, n u c n, thêm lý do thặ ế ầ ứ ba: tướng Hinh dan díu v i m t n ký gi thớ ộ ữ ả ường vi t các phóng s chi nế ự ế
trường ký tên Tú Vân - hi n th i, cô đang h c môn kinh t Đ i h c Berkeley;ệ ờ ọ ế ở ạ ọ
ch ng cô, m t quan ch c M có quy n th trong c quan USOM - Tú Vânồ ộ ứ ỹ ề ế ơ
không thích Lâm vì Lâm hay bêu r u m i tình v ng tr m c a cô Ch đôi l n,ế ố ụ ộ ủ ỉ ầ Lâm đ m nh n ch c v c m quân, còn nói chung, ngày này qua ngày khác anhả ậ ứ ụ ầ
ng i trồ ước ch ng báo cáo cao ngh u bên trong vòng rào B t ng tham m u.ồ ệ ộ ổ ư
B ng tr thành k b t đ c chí, hay gây g , Lâm thích rỗ ở ẻ ấ ắ ổ ượu m nh ngang v i xemạ ớđua ng a.ự
Dĩ nhiên Luân bi t Lâm qua bác sĩ Tuy n Trong công v , h g p nhau luôn songế ế ụ ọ ặ
ch a bao gi hai ngư ờ ườ ối u ng rượu tay đôi ho c ng i tán dóc Lâm bi t Luân -ặ ồ ế
ch c v y; anh ta đánh giá Luân nh th nào thì Luân ch a nghe.ắ ậ ư ế ư
Tướng Mac Garr đi cùng v i Nolting Th t ra, Mac Garr không c n ph i đi.ớ ậ ầ ả
Nhi m v c a ông ta v a ch m d t, trong khi ch đ i ngệ ụ ủ ừ ấ ứ ờ ợ ười thay th sang đế ể bàn giao, ông đi d o m t chuy n đ “chào vĩnh bi t các bãi l y” - nh ông nói.ạ ộ ế ể ệ ầ ưNolting m i ông cùng ng i chung chi c Highlifter Bell, lo i tr c thăng có thờ ồ ế ạ ự ể bay cao 3.000 thước, 15 ch ng i - còn r t hi m Nam Vi t.ỗ ồ ấ ế ở ệ
Chuy n th sát r i Tân S n Nh t vào m t bu i sáng mà Nha khí tế ị ờ ơ ứ ộ ổ ượng cam đoan
là không có m a.ư
Sân bay Tân S n Nh t chìm trong ti ng đ ng nh t tai c a đ lo i máy bay lênơ ứ ế ộ ứ ủ ủ ạ
xu ng, nh t là nh ng chi c AD6 v a ti p nh n - lo i chi n đ u c mang tênố ấ ữ ế ừ ế ậ ạ ế ấ ơ
r t cao b i “Skyraider” - càn quét x tr i! AD6 đấ ồ ứ ờ ược qu ng cáo nh lo i máyả ư ạbay u vi t đ i v i chi n tranh ch ng du kích.ư ệ ố ớ ế ố
Nolting, nón panama, qu n tropical, s - mi ng n tay, xu ng xe g n ngay chầ ơ ắ ố ầ ỗ máy bay đ Mac Garr đ n trỗ ế ước Nolting hai phút, đi đi l i l i trên n n bêtôngạ ạ ề
v i v m t cau có.ớ ẻ ặ
Nolting v a ra kh i xe, m t đ i úy dong d ng cao, tr c tu i 30, m t nh ngáiừ ỏ ộ ạ ỏ ạ ổ ắ ư
ng , đ râu mép, đ ng nghiêm :ủ ể ứ
- Tôi, đ i úy Nguy n Cao Kỳ, x lý thạ ễ ử ường v B t l nh không quân, có m t!ụ ộ ư ệ ặ
Gi ng c a đ i úy Kỳ khàn khàn có ph n lè nhè, nói ti ng Anh ch a chu n, phaọ ủ ạ ầ ế ư ẩnhi u âm s c Pháp.ề ắ
Th t s , Nolting đi th sát còn khá nhi u ngậ ự ị ề ười thu c B ngo i giao, B qu cộ ộ ạ ộ ố phòng c p b c cao h n m t đ i ý, nh ng gi a lúc m i ngấ ậ ơ ộ ạ ư ữ ọ ười nhường nhau thìCao Kỳ ngang nhiên ưỡn ng c lên ti ng trự ế ước
Nolting b t tay Kỳ, cám n Và v y chào xã giao s ngắ ơ ẫ ố ười ra ti n Kỳ đ aễ ư
Nolting khá s sàng - ki u đôi b n c p kè - l i c u thang máy bay Y ta bỗ ể ạ ậ ạ ầ ước lên
b c thang, ý ch ng mu n đ a Nolting t n ch ng i Nh ng, m t trung tá M đãậ ừ ố ư ậ ỗ ồ ư ộ ỹ
s sàng không kém, g t ph t Kỳ, nói trong c h ng :ỗ ạ ắ ổ ọ
- Đi ch khác ch i!ỗ ơ
T đ u, Luân đã đ ý l i ngóc đ u ki m chác c a viên đ i úy ch a m y ai bi từ ầ ể ố ầ ế ủ ạ ư ấ ế
ti ng này, nh ng anh l ng l theo dõi Ngành không quân m i xây d ng, Mế ư ặ ẽ ớ ự ỹ chăm sóc nó S sĩ quan tr đố ẻ ược đ o t o g p rút và Kỳ là m t trong nh ng phiạ ạ ấ ộ ữcông n m khá s m các lo i máy bay ki u m i - do v n h c Marrakeck vàắ ớ ạ ể ớ ố ọ ở
Avord c a Pháp và đủ ược b túc Air Commandant Staff School M ổ ở ỹ
Đ i tá Lâm, trái l i, b p chát luôn!ạ ạ ố
- Nè, chú mày có bi t th ng trung tá M b o cái gì không? Nó b o chú mày cútế ằ ỹ ả ả
Trang 29Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
đi M t dày h n da trâu!ặ ơ
Anh ta b o Kỳ lúc bả ước lên tr c thăng Kỳ không ph n ng, gã m i ngó theoự ả ứ ảNolting
M i ngọ ười trên máy bay làm quen v i nhau: ngoài Nolting, Mac Garr, đ i táớ ạ
Lâm, trung tá Luân, trung tá Tony Forting - c n v c a Nolting, trung tá Thomasậ ệ ủHayden - c n v c a Mac Garr, ba quân c nh M và phi hành đoàn - m t đ i táậ ệ ủ ả ỹ ộ ạ
ch huy, hai lái, m t hoa tiêu và m t nhân viên vô tuy n đi n, đ u ngỉ ộ ộ ế ệ ề ười M , dĩỹnhiên
Các tùy tùng khác và quân c nh đi trên chi c Chinook và hai chi c Sikorsky.ả ế ếĐoàn tr c thăng đự ượ ả ộ ự ược c m t l c l ng hùng h u h t ng: m t trinh sát c L19,ậ ộ ố ộ ơ
ba tr c thăng chi n đ u HU-1A, ba chi c AD6.ự ế ấ ế
Nolting kh nhún vai khi Tony Forting báo cáo v k ho ch y m tr - ông làm raẽ ề ế ạ ể ợ
v không th y c n thi t ph i s d ng nhi u máy bay nh v y.ẻ ấ ầ ế ả ử ụ ề ư ậ
- Cùng đi v i đ i tá Lâm và trung tá Luân là quá đ m b o Ph i không?ớ ạ ả ả ả
Tony Forting l c đ u :ắ ầ
- Th a, l trình c a chúng ta qua các vùng nguy hi m!ư ộ ủ ể
Nolting nheo m t :ắ
- Ông quên là chúng ta bay trên tr i?ờ
- Th a, vì v y, chúng tôi l a lo i máy bay có đ cao an toàn.ư ậ ự ạ ộ
- ! - Nolting l i nhún vai - Th thì còn trông th y gì dỒ ạ ế ấ ở ưới m t đ t? Ông nênặ ấ
nh chúng tôi thích m t bu i du ngo n h n là chui vào cái h p thép này Bayớ ộ ổ ạ ơ ộ
th p m t tí, đấ ộ ược không?
Mac Garr m m cỉ ười Luân, không khác gì Mac Garr song gi v m t r t bàngữ ẻ ặ ấquan B i vì Nolting đ a ra m t đ ngh mà th a bi t ông ta s mãn nguy n:ở ư ộ ề ị ừ ế ẽ ệ viên đ i tá trạ ưởng phi hành đoàn l c đ u.ắ ầ
Chong chóng quay tít, máy bay nh c b ng và trong vài phút, Sài Gòn lùi vào phíaấ ổsau h Con đọ ường s 4 hi n rõ nh m t v t đen và máy bay, tuy trên l ngố ệ ư ộ ệ ư
ch ng cao, v n bám tr c l đừ ẫ ụ ộ ược canh gi nghiêm m t này.ữ ậ
Nolting xoay người, nhìn qua c a kính cánh đ ng b ng bát ngát Mac Garr t aử ồ ằ ự
c m lên n m tay, lim dim m t Nhi m v trằ ắ ắ ệ ụ ưởng phái b quân s c a Mac Garrộ ự ủ
ch m d t không m t v vang: khi ông thay Williams, Vi t C ng không nhi uấ ứ ấ ẻ ệ ộ ề
b ng khi Harkins thay ông Ch a ai nêu lên m t nh n xét công khai v ông, songằ ư ộ ậ ề
người ta đã thông báo: đ i tạ ướng Paul Harkins s k ti p nhi m v đây v i tẽ ế ế ệ ụ ở ớ ư cách m i: Ch huy trớ ỉ ưởng B ch huy quân s vi n tr Nghĩa là ông ch x ngộ ỉ ự ệ ợ ỉ ứ đáng làm m t c v n, Harkins thì là m t t l nh chi n trộ ố ấ ộ ư ệ ế ường
Luân ng i đ i di n v i Mac Garr Ông ta s c nh l n đ n B n Tre Đ i úyồ ố ệ ớ ự ớ ầ ế ế ạ
Nguy n Thành Đ ng đã cho ông ta m t bài h c.ễ ộ ộ ọ
- Khó ch i l m! - Mac Garr b ng làu bàu T t nhiên, Luân hi u Mac Garr thanơ ắ ỗ ấ ể
“khó ch i l m” v i cái gì Còn h i đ n B n Tre, Mac Garr r t tr ch thơ ắ ớ ồ ế ế ấ ị ượng
“Các anh không được quy n chui t t vào chăn, l n tránh Vixi nh con đà đi u ”ề ọ ẩ ư ểÔng ta đã nói nh v y Co c thân hình l c lư ậ ả ự ưỡng vào chi c gh , Mac Garrế ế
gi ng con đà đi u th t! “Ái chà!”, Mac Garr kêu lên Nolting quay l i.ố ể ậ ạ
- Gì th , đ i tế ạ ướng? Ông c m cúm à?ả
Mac Garr v n không đ i t th :ẫ ổ ư ế
- Đ i tạ ướng [1]? Ông đ i s k t thêm sao cho tôi đ y? Tôi b o là khó nhá V iạ ứ ế ấ ả ớ
b n Vixi, khó nhá ọ
- Th theo tế ướng quân, v i ai thì d nhá? M i da đ chăng?ớ ễ ọ ỏ
Trang 30Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
- Tôi nói nghiêm ch nh đ y, ngài đ i s Tôi s p r i Sài Gòn, còn ông, ông đ ngỉ ấ ạ ứ ắ ờ ứ
l i, ít ra cũng vài năm Các nhà chính tr có nhi u cách lý gi i các hi n tạ ị ề ả ệ ượng.Cùng l m, các ông ng i thắ ồ ương lượng v i đ i phớ ố ương Nh Bàn Môn Đi mư ở ế bên Tri u Tiên R i, có khi các ông còn ôm hôn th m thi t đ i phề ồ ắ ế ố ương n a.ữ Chúng tôi không được quy n nh v y Chúng tôi ph i đánh và có m i nhi m về ư ậ ả ỗ ệ ụ đánh th ng - Mac Garr nh c nh ng ch “chúng tôi” v a li c Lâm và Luân, cóắ ắ ữ ữ ừ ế
ý nh kéo nh ng sĩ quan Vi t Nam có m t v phe ông ta - Nh ng, đánh b ngư ữ ệ ặ ề ư ằ cái gì? Nước b t ? Tôi t ng b o ông Durbrow: Hãy ghi vào báo cáo và c cáchọ ư ừ ả ứ
nh t báo cáo m t l n v Ngũ Giác Đài Súng, lính! B y nhiêu thôi Ông Durbrowậ ộ ầ ề ấkhông dám Khi Phó t ng th ng Johnson đ n Sài Gòn, ông ta còn làm ra b làổ ố ế ộ
người hi u bi t khoa h c quân s : Súng t t nhiên là c n, song v n c n ngể ế ọ ự ấ ầ ẫ ầ ườ i
ch huy h n Ông ta nh n xét v i Phó t ng th ng trong lúc tôi c s c ch ngỉ ơ ậ ớ ổ ố ố ứ ứ minh r ng thi u súng là nguyên nhân c a m i nguyên nhân ằ ế ủ ọ
- Tướng quân t ví mình h i quá đ y! - Nolting châm bi m - Mac Arthur là conự ơ ấ ế
người mà ngay Dick[2] cũng n ể
- Giá Mac Arthur ra tranh c T ng th ng, ch a ch c đã thua Eisenhower!ử ổ ố ư ắ
- ! TỒ ướng quân l p lu n l th t N u trậ ậ ạ ậ ế ường h p gi đ nh c a tợ ả ị ủ ướng quân
x y ra, bi t đâu Mac Arthur không x s h t Eisenhower? Tả ế ử ự ệ ướng quân mu nố
vượt vĩ tuy n 17?ế
- Tôi ch a th y bi n pháp nào h a h n h n ư ấ ệ ứ ẹ ơ
Luân nhìn xu ng đ t: th xã Vĩnh Long n hi n Anh b o nh đ i tá Lâm, nh ngố ấ ị ẩ ệ ả ỏ ạ ư cũng c ý cho Nolting và Mac Garr nghe :ố
- Quê tôi đây r i!ồ
Luân đã can thi p đúng lúc: c Mac Garr l n Nolting mu n ch m d t cu c cãiệ ả ẫ ố ấ ứ ộchài cãi c i vô v , nh ng không bi t ch m d t nh th nào Mac Garr nói đ nố ị ư ế ấ ứ ư ế ế
B c ti n, song Luân bi t cái đ u c a viên tắ ế ế ầ ủ ướng th t s ng này tr ng r ng.ấ ủ ố ỗ
- Th à? Đâu nào? - Nolting quay ngế ườ ại l i, làm nh chăm chú quan sát.ư
- Ngay ngã ba sông, ph i không? - Mac Garr nói theo - Kìa, phía kia là Ki nả ế Hòa Tôi nh n ra r i.ậ ồ
Đ i tá trạ ưởng phi hành đoàn m b n đ , ch ch mà tr c thăng đang lở ả ồ ỉ ỗ ự ướt qua
- Th Đ ng Tháp Mế ồ ười đâu? - Nolting h i.ỏ
- Th a, chúng ta không bay trên Đ ng Tháp Mư ồ ười
- Ti c quá Cái gì kia? - Nolting kêu lên khi th y m t s dân chúng t t p venế ấ ộ ố ụ ậ
- Bi t đâu! - Nolting th t xong, bi t mình h , im b t.ế ố ế ố ặ
Mac Garr cười kh y :ẩ
- Hòa H o là cái gì? - Nolting l i h i cho đ ngả ạ ỏ ỡ ượng
Mac Garr gi b không nghe, tr phía trả ộ ỏ ước :
Trang 31Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
- S p đáp xu ng Trà Nóc.ắ ố
Nolting ch Trà Nóc n a gi Đ i tá c v n M và đ i tá t l nh s đoàn 21ỉ ở ử ờ ạ ố ấ ỹ ạ ư ệ ư
Tr n Thi n Khiêm m i khách d o C n Th m t vòng, Nolting h a s làm vi cầ ệ ờ ạ ầ ơ ộ ứ ẽ ệ
đó khi tr l i, tr a ngày mai Luân đ ý đ i tá Lâm và Khiêm g p nhau - h làở ạ ư ể ạ ặ ọ
b n - không m n mà, Lâm b t tay Khiêm r i tìm ch ng i tách bi t.ạ ặ ắ ồ ỗ ồ ệ
Tr c thăng ti p t c bay trên l 4 Su t đự ế ụ ộ ố ường bay, k ho ch l p p chi n lế ạ ậ ấ ế ượ cđang b t đ u r t kh n trắ ầ ấ ẩ ương T trên máy bay, Luân th y nhi u c m khói dàyừ ấ ề ụ
đ c - h n là quân đ i đang đ t nhà dân Đây là m t k ho ch tàn b o - lùa hàngặ ẳ ộ ố ộ ế ạ ạtri u ngệ ười vào các chu vi ven l , th tr n, dùng dân v canh phòng, b ngõ cácộ ị ấ ệ ỏvùng khác cho máy bay pháo kích t do K ho ch do Nhu v ch, anh ta đã đ aự ế ạ ạ ư cho Luân xem b n th o và Luân l không góp ý ki n B n th o đả ả ờ ế ả ả ược ch p nhụ ả
và g i cho anh Sáu Đăng.ở
Th t ra, k ho ch c a Nhu v n còn m c nguyên t c Chính Staley và Vũậ ế ạ ủ ẫ ở ứ ắ
Qu c Thúc chi ti t hóa b n k ho ch, v i s đóng góp c a Mai H u Xuân và cố ế ả ế ạ ớ ự ủ ữ ơ quan tình báo
Bây gi , Luân th y cái l i h i c a k ho ch đó Anh ti c là đã không chú ý đ nờ ấ ợ ạ ủ ế ạ ế ế
nó s m h n Qu gã đ i tá ngớ ơ ả ạ ười Anh Thompson đã bày ra trò nguy hi m này.ể
p chi n l c khác khu trù m t, đúng nh Nhu phân tích - khu trù m t k nh
càng còn p chi n lấ ế ược, theo tên g i, l y p làm đ n v Phá khu trù m t c nọ ấ ấ ơ ị ậ ầ
m t đ n v vũ trang đánh m nh, nh Luân ch ng ki n V Thanh và ngay ộ ơ ị ạ ư ứ ế ở ị ở
Ki n Hòa Còn phá p chi n lế ấ ế ượ ầc c n m t phong trào du kích r ng và l c lộ ộ ự ượ ng
qu n chúng - chuy n không ph i có đầ ệ ả ược m t ngày m t bu i.ộ ộ ổ
- Nh ng cánh đ ng r ng! - Nolting kêu lên, máy bay đang trên vùng Sóc Trăngữ ồ ộ ở
- Th mà ngế ười ta không cày c y C n lo cày c y! Nấ ầ ấ ước M không th nuôiỹ ểmãi hàng m y ch c tri u dân Nam Vi t - Nolting nói nh ra l nh Ông ta nóiấ ụ ệ ệ ư ệkhông có gì sai, song Mac Garr c cãi :ứ
- Làm sao cày c y? Ai cày c y? Ngài quên là c chúng ta l n Vi t C ng đangấ ấ ả ẫ ệ ộtrong tình tr ng chi n tranh.ạ ế
- Chi n tranh v n ph i cày c y Nh n đói đánh gi c đế ẫ ả ấ ị ặ ược sao?
- Chúng ta tranh lu n trong ph m trù nào, th a ngài đ i s ? Ph m trù không ănậ ạ ư ạ ứ ạthì không làm được b t c vi c gì Hay ph m trù cày c y dấ ứ ệ ạ ấ ưới bom đ n? Trongạphòng có máy l nh và nh t là trên gi y, ngạ ấ ấ ười ta có th b t c Đ c Chúa Tr iể ắ ả ứ ờ khiêu vũ Còn trên tr n đ a Mac Garr cậ ị ười hô h , r t võ bi n.ố ấ ề
- Tôi có c m giác tả ướng quân sang Vi t Nam không m t gi nào r i ti nệ ộ ờ ờ ề
duyên Th mà! - Nolting không ch u thua.ế ị
Luân thông c m v i Mac Garr Ông ta cay cú Công b ng mà nói, ông ta khôngả ớ ằ
Vi t Nam C ng hòa ch ng C ng, l ra có th không c n n u Mac Garr gi iệ ộ ố ộ ẽ ể ầ ế ỏ
h n N p sau Mac Garr, Kennedy an toàn trơ ấ ước qu c h i M ố ộ ỹ
Mãi đ n bây gi Luân m i hi u toàn b s vi c B n suy nghĩ, Luân quên ph t,ế ờ ớ ể ộ ự ệ ậ ứ anh đang bay trên vùng đ t quen thu c Khi nh ra, tr c thăng đã sà th p Cácấ ộ ớ ự ấmái nhà c l c a Cà Mau v t qua ổ ỗ ủ ụ
Trang 32Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
Tr c thăng đáp xu ng sân bóng Quân c nh M ch c s n và m t sĩ quan quânự ố ả ỹ ự ẵ ộ
c nh làm hi u cho tr c thăng đáp đúng n i qui đ nh H không xu ng sân bay;ả ệ ự ơ ị ọ ốsân bay dành cho các máy bay h t ng.ộ ố
Luân b i h i bồ ồ ước lên n n đ t B y năm trề ấ ả ước, anh t giã khu gi i phóng Tâyừ ảNam B và bây gi , anh v n ch a th tr v đây v i t cách cũ Hình nh b nộ ờ ẫ ư ể ở ề ớ ư ả ạ
bè, các chi n sĩ c a ti u đoàn 420 ch y qua óc anh nh m t khúc phim H ế ủ ể ạ ư ộ ọ ở đâu, ra sao?
- Trình quý v , tôi, Vũ Li u, thi u tá T nh trị ệ ế ỉ ưởng An Xuyên có m t.ặ
M t ngộ ười da s m, lùn, b ng khá to, c nung núc th t, bê-rê đ i l ch, quân ph cạ ụ ổ ị ộ ệ ụ loang l , chi c thánh giá vàng óng ánh n i ng c, kính đen to g ng, đang đ ngổ ế ơ ự ọ ứ nghiêm
Theo hướng d n c a Vũ Li u, m i ngẫ ủ ệ ọ ười lên m t d c xe h i đ u ngoài bìa sânộ ọ ơ ậbóng
M t thi u ph đ ng trên thang m t chi c tr c thăng s n c quân l c Vi t Namộ ế ụ ứ ộ ế ự ơ ờ ự ệ
C ng hòa M y ngộ ấ ười lính đang lôi t khoang tr c thăng ra nh ng thùng, nh ngừ ự ữ ữ
- Bienvenue, Mon Excellence Nolting![4]
H n th n a, bà đ a m y ngón tay lên môi, hôn gió!ơ ế ữ ư ấ
Rõ ràng Vũ Li u ng ng đ u h i cao Luân bi t li n: bà thi u tá T nh trệ ẩ ầ ơ ế ề ế ỉ ưởng.Đoàn qua kh i chi c tr c thăng, Luân còn nghe bà - bây gi thì gi ng the thé :ỏ ế ự ờ ọ
- Tao đã b o, b n mày làm h ng h t Đâu, gi cà r t đâu? Quên r i Th nàyả ọ ỏ ế ỏ ố ồ ếnhé, đ a nào lái tr c thăng lên C n Th mua nhanh cà r t L a th th t tứ ự ầ ơ ố ự ứ ậ ươ i
Đ ăn h i!ồ ạ
Nolting, Mac Garr và s sĩ quan M ch c không hi u bà ta nói gì Còn Luân, anhố ỹ ắ ể
ng m nghĩ: “Cái lũ này xô c b n ch t l thôi”.ẫ ả ọ ế ẹ
Đ i tá Lâm đi c nh Luân, môi bĩu, Luân không đoán n i đ i tá bĩu môi v cáiạ ạ ổ ạ ềgì
Dinh T nh trỉ ưởng - ngôi nhà p p, nh ng ti n nghi bên trong khá t t Vũ Li uọ ẹ ư ệ ố ệ
m i khách gi i khát - bia h p, Pepsi Cola tùy thích.ờ ả ộ
- Madame v a r i là ai? - Nolting h i.ừ ồ ỏ
Luân đ nh không đi; nh ng Vũ Li u c m tay anh :ị ư ệ ầ
- M i trung tá Ít khi trung tá xu ng An Xuyên, m i trung tá quan sát Đ cònờ ố ờ ể
Trang 33Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
trình v i ông C giúp đ chúng tôi Nghèo quá, trung tá !ớ ụ ỡ ạ
Luân t c cứ ười: Dám cho tr c thăng bay v C n Th mua m y c cà r t mà thanự ề ầ ơ ấ ủ ốnghèo!
Vũ Li u d n đoàn khách vào phòng trong, lên c u thang Phòng làm vi c c aệ ẫ ầ ệ ủ
T nh trỉ ưởng khá thoáng, ngó ra con kinh nh Tỏ ường treo nhi u b n đ v i cácề ả ồ ớ
ký hi u xanh đ li ti Nolting rõ ràng hài lòng.ệ ỏ
- T t! - Ông ta v vai Vũ Li u, theo l i k c Ch t Nolting th y m t ch ngố ỗ ệ ố ẻ ả ợ ấ ộ ồ sách, m i quy n khá dày đ t trên bàn vi t Ông ta c m lên, ng m nghía Bìa sáchỗ ể ặ ế ầ ắmàu s c s , hình v m t lão mang b , tay co du i ặ ỡ ẽ ộ ị ỗ
- Sách khó hi u? Không sao Bao gi cũng v y, bể ờ ậ ước đ u ti p xúc v i các ki nầ ế ớ ế
th c phong phú, thâm tr m d khi n ngứ ầ ễ ế ười kém ngh l c n n lòng V l i, thi uị ự ả ả ạ ế
tá đ ng ng i Ngừ ạ ười M chúng tôi cho r ng đánh gi c phỹ ằ ặ ở ương Đông ph i h cả ọ sách v phở ương Đông Tôi đ c bi t ph n kh i bi t m t sĩ quan Vi t Nam chămặ ệ ấ ở ế ộ ệchú h c ọ
Nolting b t tay Vũ Li u, r i quay sang Luân :ắ ệ ồ
- Tôi thành th t chúc m ng T ng th ng Di m!ậ ừ ổ ố ệ
Vũ Li u li c Luân th t nhanh Luân tệ ế ậ ươ ườ ắi c i b t tay cám n Nolting.ơ
Đ i tá Lâm, đi sau đoàn khách, l i bĩu môi Anh ta còn ch i ác, nhè l t t p sách,ạ ạ ơ ậ ậ
đ c l m nh m M t Vũ Li u tái d n May quá, Nolting bọ ẩ ẩ ặ ệ ầ ước ra bao l n.ơ
- Dãy nhà gì kia? - Ông ta tr dãy nhà l p ghép s n xám c nh rào dinh T nhỏ ắ ơ ạ ỉ
trưởng
- Th a, nhà ngh c a các c v n M - Vũ Li u tr l i l p b p, quên c cáchư ỉ ủ ố ấ ỹ ệ ả ờ ắ ắ ảphát âm ti ng Anh.ế
- Ta đ n đó! - Nolting b o.ế ả
Xu ng thang l u, đ i tá Lâm hích vào vai Luân :ố ầ ạ
- Anh ch a đ c “chư ọ ưởng” bao gi ?ờ
Luân cười, không tr l i đ i tá Lâm mà h i Vũ Li u :ả ờ ạ ỏ ệ
- Thi u tá luy n môn nào? “Hàm mô công” hay “Nh t dế ệ ấ ương ch ” hay “Giángỉlong th p bát chậ ưởng”?
Luân tr l i, gi ng vui Anh ch a đ c, đúng v y, song đ i úy Nguy n Thànhả ờ ọ ư ọ ậ ạ ễ
Đ ng thu c làu, k cho Luân nghe nhi u l n.ộ ộ ể ề ầ
- Nh ng anh ch a bi t gi a các quy n chư ư ế ữ ể ưởng còn có cái khác - Lâm b o nh ả ỏ
- Cái gì?
- Đi u l c a đ ng Đ i Vi t Ông Vũ Li u là đ ng viên Đ i Vi t.ề ệ ủ ả ạ ệ ệ ả ạ ệ
- Sao anh bi t?ế
Trang 34Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
- Thì bìa đi u l ghi: g i đ ng chí Vũ Li u ề ệ ử ồ ệ
- Đ i Vi t nào?ạ ệ
Lâm nhún vai :
- T i m y Đ i Vi t?ớ ấ ạ ệ
- Ít ra, ba!
- Tôi chào thua Đ ng m gì mà gi ng con hoang v y ả ẹ ố ậ
Lâm cung c p cho Luân m t chi ti t quan tr ng Thì ra, Đ i Vi t dâm cây nh ngấ ộ ế ọ ạ ệ ữ
ch khá béo b ỗ ở
Nolting đ n dãy nhà l p ghép Nhà m i, mùi d u thông n c mũi T t c 25 gian,ế ắ ớ ầ ự ấ ả
m i gian chia thành phòng ng , làm vi c cho m t ngỗ ủ ệ ộ ười, đ ti n nghi, có củ ệ ả máy l nh và t l nh.ạ ủ ạ
Tony Forting b o cái gì đó v i Thomas Hayden Thomas tr l i xong Tony huýtả ớ ả ờsáo m m.ồ
Môi c a đ i tá Lâm l i bĩu dài - Luân ch a rõ lý do.ủ ạ ạ ư
Sau bu i ăn tr a nh , Nolting cùng đoàn tùy tùng lên tr c thăng Mac Garr khôngổ ư ẹ ự
đi Ông ta b o đã thu c lòng vùng đ t Mũi Hi n gi , ông thích nhâm nhiả ộ ấ ệ ờ
Whisky
Máy bay theo hướng đông nam, lướt trên th m xanh c a khu r ng đả ủ ừ ướ ậ c r m
r p, th ng tho ng b chia c t b ng các con kinh phòng h có t thu nào và cácạ ỉ ả ị ắ ằ ộ ự ởcon r ch u n lạ ố ượn
Nolting không r i ng dòm Luân quan sát b ng m t thờ ố ằ ắ ường V i anh, đây làớvùng đ t h t s c thân quen Anh đã chi n đ u t i đây, đã cùng đ ng đ i hànhấ ế ứ ế ấ ạ ồ ộquân, luy n quân K ni m m t th i s ng d y mãnh li t, da di t Dệ ỷ ệ ộ ờ ố ậ ệ ế ưới tàn
đước kia h n là nh ng “làng r ng”, bây gi , đ ng bào không th ph i ngoàiẳ ữ ừ ờ ồ ể ở ơ
tr ng n a, máy bay M d d i h n máy bay Pháp nhi u Song, nh ng “làngố ữ ỹ ữ ộ ơ ề ữ
r ng” v n s ng H n có h p xóm, h p đoàn th , h n có đ ca múa thi u nhi.ừ ẫ ố ẳ ọ ọ ể ẳ ủ ế
R i b đ i l i v “làng r ng”, du kích l i tu n tra, các bà má l i lo chăm sócồ ộ ộ ạ ề ừ ạ ầ ạđàn con đông dày, có đ a t B c, t Trung vào Anh không th hình dung c nhứ ừ ắ ừ ể ả ngày nay so v i lúc anh ti u đoàn 420 nh ng anh nghĩ là đ i th cũng gi ngớ ở ể ư ạ ể ố nhau Đúng ra, anh khó nh n d u cũ - r ng r m h n x a - tr con sông B Đậ ấ ừ ậ ơ ư ừ ồ ề
v n cu n cu n.ẫ ồ ộ
Tr c thăng ch ch v hự ế ề ướng tây nam M t khu có v là th tr n hi n rõ l n.ộ ẻ ị ấ ệ ầ Nhi u h bom; nhà c a ch là đ ng tro đen ngòm, tr m t vài cái lác đác n pề ố ử ỉ ố ừ ộ ấ
dưới bóng cây Th là ch Năm Căn không còn n a.ế ợ ữ
- Không t t! - Nolting kêu lên - Sao ch a b n cháy n t m y cái chòi kia?ố ư ắ ố ấ
Nolting không h i đích danh ai, nh ng Vũ Li u đã mau mi ng :ỏ ư ệ ệ
- Vâng, tôi s xóa chúng ẽ
Mũi Cà Mau gi ng ng n lao phóng ra bi n c , t ng ng n sóng t ph lênố ọ ể ả ừ ọ ồ ạ ủ
mõm đ t nh n r i nh ho ng h t, gi t lùi C nh tấ ọ ồ ư ả ố ậ ả ượng hùng vĩ y không bi tấ ế
g i cho Nolting c m h ng nh th nào mà ông ta quay l i, nói v i đ i tá Lâm vàợ ả ứ ư ế ạ ớ ạLuân, ki u m t tri t gia :ể ộ ế
- Nam Vi t là m t ti n đ n, không theo nghĩa đen Tôi t ng có n tệ ộ ề ồ ừ ấ ượng này khixem b n đ Hôm nay, trên th c đ a, qu tôi không l m N u các đ o Nh t B nả ồ ự ị ả ầ ế ả ậ ả
và đ o Đài Loan đả ược ví nh chi c phao l nh b nh trên sóng bi n thì bán đ oư ế ề ề ể ả
Cà Mau c a quý v chính là chi c c u đ b r t kiên c , chi c c u kh ng l đúcủ ị ế ầ ổ ộ ấ ố ế ầ ổ ồ
b ng bê-tông cho phép nằ ước M n i li n v i l c đ a châu Á M t bàn đ p vôỹ ố ề ớ ụ ị ộ ạ
Trang 35Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
giá c a M phủ ỹ ở ương Đông T ng th ng Di m đã nói chí lý: Biên gi i c a nổ ố ệ ớ ủ ướ c
M kéo dài t n vĩ tuy n 17.ỹ ậ ế
- Hình nh trư ước kia, trung tá Luân s ng vùng này? - Nolting ch t h i.ố ở ợ ỏ
- Vâng Tôi chi n đ u vùng này - Luân tr l i, gi b nh l đãng.ế ấ ở ả ờ ả ộ ư ơ
- S ng hay chi n đ u khác gì nhau? - Nolting cố ế ấ ười m m - Thôi đỉ ược, hi n gi ,ệ ờ
dưới đó, cũng đang có nh ng k áp bàn chân lên đúng v t chân c a ngữ ẻ ế ủ ười đi
trước theo m t xác tín đã thành mê tín: nộ ước Pháp t ng b i tr n b i nh ngừ ạ ậ ở ữ
người đi dép b ng l p ô tô, th m chí, đi chân đ t H hi u l ch s nh cái vòngằ ố ậ ấ ọ ể ị ử ưkhép kín, c đ nh, m c dù h t x ng là ph n t duy v t bi n ch ng V i h ,ố ị ặ ọ ự ư ầ ử ậ ệ ứ ớ ọ
nước Pháp là đ nh cao c a s c m nh Nỉ ủ ứ ạ ước Pháp đã đ u hàng đ dày c a cànhầ ộ ủ
lá r m r p kia và thiên huy n tho i v chi c áo giáp lá cây c ng h n m i thậ ạ ề ạ ề ế ứ ơ ọ ứ
h p kim ra đ i ợ ờ
Luân không ng t l i ông ta Nolting l i cắ ờ ạ ười, v i v bao dung :ớ ẻ
- Th i trung tá ng i trong ch huy s dờ ồ ỉ ở ưới tàn cây, lá cây ch r ng theo th i ti t.ỉ ụ ờ ế Còn bây gi , v i khoa h c c a nờ ớ ọ ủ ước M , vi c l t chi c áo giáp kia đ nhìn t nỹ ệ ộ ế ể ậ
r cây thì th t không có gì d h n, vài chuy n máy bay v i m t kh i lễ ậ ễ ơ ế ớ ộ ố ượng hóa
ch t nào đó, chúng tôi làm ra th i ti t theo ý mu n Vài hôm n a, phi hành giaấ ờ ế ố ữ
M Johnson Glenn bay vào vũ tr Ngay các vì sao t nay cũng khó gi các bíỹ ụ ừ ữ
m t c a mình, ch đ ng nói m t khu r ng ậ ủ ứ ừ ộ ừ
- Tôi không nghi ng m t chút nào v kh năng c a khoa h c, - Luân th y c nờ ộ ề ả ủ ọ ấ ầ nói, sau khi suy tính m c đ ph n ng - Khoa h c quân s c a M và nói chungứ ộ ả ứ ọ ự ủ ỹ
c a th gi i hi n nay b t các khu r ng đ mình tr n H n th n a, b t các khuủ ế ớ ệ ắ ừ ể ầ ơ ế ữ ắ
r ng h t còn là r ng Song, gi i chi c áo giáp c a r ng v i gi i giáp con ngừ ế ừ ả ế ủ ừ ớ ả ườ i
có l không gi ng nhau Và, chúng ta quan tâm đ n con ngẽ ố ế ười, đ n s ch ngế ự ố
đ i, không ph i c a r ng mà là c a con ngố ả ủ ừ ủ ười
Luân cũng cười m m.ỉ
Nolting gương m t ngó Luân :ắ
- ! Trung tá hùng bi n th t Con ngỒ ệ ậ ười, h n trung tá mu n nh c Vi t C ng?ẳ ố ắ ệ ộTheo tôi hi u, trung tá là m t chi n binh theo đúng nghĩa, th mà ch ng l haiể ộ ế ế ẳ ẽphát đ n hai n i - xin l i, phát th nh t m t mi n r ng nào, tôi không nh ,ạ ở ơ ỗ ứ ấ ở ộ ề ừ ớ phát th hai B n Tre - ch ng l hai phát đ n nh xíu y đã làm trung táứ ở ế ẳ ẽ ạ ỏ ấ
ho ng? Tôi nói đùa thôi Có l quan đi m c a trung tá bám ch t trung tá L nả ẽ ể ủ ặ ầ
g p trung tá đ u tiên, hình nh tôi cũng nghe m t câu tặ ầ ư ộ ương t Tôi nh c nh nự ắ ậ xét c a đ i tá Thompson Trung tá quen ông y?ủ ạ ấ
Luân g t đ u.ậ ầ
- Chuyên gia ch ng du kích c l n đ y Đ i tá nói r ng Mã Lai, khi ngố ớ ớ ấ ạ ằ ở ườ iAnh c t đ t m i đ ng lõa gi a C ng s n và r ng thì m t tình hu ng ph c t pắ ứ ố ồ ữ ộ ả ừ ộ ố ứ ạ phát sinh: làm th nào đ ch giam gi b n đ u hàng?ế ủ ỗ ữ ọ ầ
- Binh th phư ương Đông coi tr ng ba m t: thiên th i, đ a l i, nhân hòa đây, taọ ặ ờ ị ợ Ởkhông c n trao đ i v thiên th i - m i ngầ ổ ề ờ ỗ ười hi u m i phách C ng s n khôngể ỗ ộ ảtin có thượng đ , thiên th i đ i v i h là th i th V m t này, Vi t Nam C ngế ờ ố ớ ọ ờ ế ề ặ ệ ộ hòa h i nhi u đi u ki n t t h n C ng s n Nhân hòa? Các ông đang th c hi nộ ề ề ệ ố ơ ộ ả ự ệ
k ho ch Staley - Vũ Qu c Thúc, p chi n lế ạ ố ấ ế ượ ẽc s giúp các ông n m dân.ắ
T ch c toàn xã h i Nam Vi t thành pháo đài, đ n thu c đó qu c a danh y Sauổ ứ ộ ệ ơ ố ả ủchót, đ a l i đây, đ a l i là r ng Nị ợ Ở ị ợ ừ ước M s giúp các ông giành n t đ a l iỹ ẽ ố ị ợ
v các ông Các ông có th tin c y nề ể ậ ước M , song, dù cho qu c ca Anh có câuỹ ốGod save the king [5] thì phương ngôn Pháp l i d y chúng ta: Aides toi, le cielạ ạ
Trang 36Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
t’aidera [6] Các ông ph i t c u Các ông b ch nghĩa dân t c đ u đ c quáả ự ứ ị ủ ộ ầ ộ
n ng Con ngặ ười! Con người! H - Nolting kéo dài gi ng - Đ ng bào ừ ọ ồ
Trung tá nh n hai b n án t hình đ u do “đ ng bào” c a trng tá th c hi n ậ ả ử ề ồ ủ ự ệKhông có “đ ng bào” Ch có các ông và C ng s n ồ ỉ ộ ả
Nolting v t h i Vũ Li u :ụ ỏ ệ
- Tôi nói đúng không, ông T nh trỉ ưởng?
Vũ Li u h p t p :ệ ấ ấ
- Yes, yes All right [7]
Nolting quay sang đ i tá Lâm :ạ
- Tôi nói đúng không, đ i tá?ạ
Đ i tá Lâm nh ch mép :ạ ế
- Tôi không gi i v chính tr nên không làm tr ng tài đỏ ề ị ọ ược!
Nolting s ng s m y giây R i, nh ngh ngo i giao đã d y ông ta, Noltingữ ờ ấ ồ ư ề ạ ạ
cười - không th c t nghĩa n cể ắ ụ ườ ủi c a ông ta - và giương ng dòm lên.ố
B ng, ông ta kêu to :ỗ
- Cái gì kia? Các ông xem
Tr c thăng đang bay trên m t dòng sông Luân bi t đó là sông Ông Đ c - vàmự ộ ế ốsông năm x a anh ti n các đ ng chí trong ti u đoàn xu ng tàu Arkengels t pư ễ ồ ể ố ậ
k t, ôm hôn Vũ Thế ượng và L u Khánh, m sáng l ng l r i tàu, d n vào cu cư ờ ặ ẽ ờ ấ ộ
đ u tranh kỳ l cho t i nay.ấ ạ ớ
- Người ta đang làm mùa - Vũ Li u tr l i.ệ ả ờ
Dưới máy bay, nhi u v t tr ng đ ng đ y gi a cánh đ ng ng p nề ậ ắ ộ ậ ữ ồ ậ ước
Nolting ch nh ng dòm :ỉ ố
- Không ph i làm mùa M t cu c t p tr n Đúng Hình nh có c c pháoả ộ ộ ậ ậ ư ả ỗ
n a! Lên cao! Nhanh! - Nolting ra l nh líu lữ ệ ưỡi, b o Vũ Li u: - Ông quan sát kả ệ ỹ nào!
Vũ Li u chìa c ng dòm ra ngoài c a máy bay.ệ ả ố ử
- Nó t p tr n, đúng không?ậ ậ
Nolting h i d n d p Vũ Li u g t đ u.ỏ ồ ậ ệ ậ ầ
- M t cu c t p tr n c a Vi t C ng!ộ ộ ậ ậ ủ ệ ộ
Nolting ra l nh cho tá trệ ưởng phi hành đoàn
- G i máy bay oanh t c!ọ ạ
Viên đ i tá - có v mi n cạ ẻ ễ ưỡng - v n đài liên l c.ặ ạ
- Có l trung tá nói đúng Thi u tá T nh trẽ ế ỉ ưởng th y th nào?ấ ế
Vũ Liêu không ph i là h ng ngả ạ ười bi t h th n :ế ổ ẹ
- Th a, đúng là nông dân làm mùa!ư
- Cách làm mùa Vi t Nam khác M , tôi l m - Nolting nói xong, tho i máiở ệ ở ỹ ầ ả
t a l ng vào gh , ng m b o r ng s l m l n c a ông ta c n ph i đự ư ế ầ ả ằ ự ầ ẫ ủ ầ ả ược m iọ
người kính tr ng Đ vài giây, ông ta b t d y :ọ ộ ậ ậ
- Không được! Ông Vũ Li u nghe ch a! Không đệ ư ược cho phép b n vùng Vi tọ ở ệ
C ng làm mùa ộ
Có l Nolting ch t nh cu c cãi l n gi a ông ta và Mac Garr trên vùng tr i Sócẽ ợ ớ ộ ộ ữ ờ
Trang 37Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
Trăng
- Có nên ra l nh cho máy bay - Vũ Li u r t s n sàng chôn vùi các chi n nónệ ệ ấ ẵ ế
tr ng và vi c đó s đ n trong vài phút, b i đ i AD6 v n trong t m đi u khi nắ ệ ẽ ế ở ộ ẫ ở ầ ề ể
c a tr c thăng ch Nolting.ủ ự ở
Nolting ng n ng m t lúc :ầ ừ ộ
- Thôi, các ông s ch m d t chúng khi lúa tr , nh th hi u qu h n Hôm nay,ẽ ấ ứ ổ ư ế ệ ả ơ
ta đi d o, đ ng đ bom đ n làm m t vui ạ ừ ể ạ ấ
Ti c b t đ u khi tr i l n Dinh T nh trệ ắ ầ ờ ặ ỉ ưởng r c r ánh đèn v a m i k t thêm.ự ỡ ừ ớ ếTrong b qu n áo dân s , Vũ Li u v n không b t v thô k ch V Vũ Li u,ộ ầ ự ệ ẫ ớ ẻ ệ ợ ệ
m i ngọ ười đã bi t tên bà ta, Trúc Đào - l ng l y tế ộ ẫ ương x ng v i b a ti c Vũứ ớ ữ ệ
Li u kh i ph i dành cho Mac Garr m y câu chúc t ng, tệ ỏ ả ấ ụ ướng quân đã say nh ừ
Vũ Li u dành c mệ ả ười phút nói lên ni m hoan h đề ỉ ược đón Nolting, đ i di nạ ệ
c a nủ ước M vĩ đ i Vũ Li u cho bi t “b a ăn gia đình” này do Trúc Đào n u.ỹ ạ ệ ế ữ ấ
Tr món tôm và lừ ươn là s n ph m Cà Mau, t t c đả ẩ ấ ả ược mua Sài Gòn và C nở ầ
Th Rơ ượu, thu c lá h o h ng Khăn lau ố ả ạ ướ ạp l nh và s c n c mùi nự ứ ước hoa đ tắ
ti n.ề
Nolting và Trúc Đào sánh vai nhau đ u bàn, v trí c a ch nhân Ngoài s quanở ầ ị ủ ủ ốviên văn võ An Xuyên, hàng ch c cô gái chia nhau k c n khách - ch ng rõ h tụ ề ậ ẳ ọ ự đâu t i và ngh th t s c a h là gì.ớ ề ậ ự ủ ọ
Trúc Đào v n chi c áo v i thô, không tay Hai b vai và c m t ph n ng c đậ ế ả ờ ả ộ ầ ự ể
tr n Chi c váy ng n gi i thi u đ y đ c p đùi và b p chân r n ch c c a bà ta.ầ ế ắ ớ ệ ầ ủ ặ ắ ắ ắ ủ
M i ngọ ười đã ch ch choáng Nolting b t đ u háo h c nhìn Trúc Đào Nhi uế ắ ầ ứ ề
ti ng n rú the thé trế ữ ước bàn tay c a qu y c a các sĩ quan M Tony Forting,ự ậ ủ ỹ
ch c là đ nh nói kh thôi, song rắ ị ẽ ượu đã không cho phép gã làm nh ý Gã nói vàoưtai cô gái c nh gã.ạ
- Tôi mu n ng v i bà T nh trố ủ ớ ỉ ưởng, được không?
- B y! - Cô gái giãy nãy, cô nói ti ng Anh ch a đậ ế ư ược sõi
- Sao b y? - Tony nheo m t.ậ ắ
- Ch tôi đ y!ị ấ
- Ch thì ch Nh ng, tôi thích Tôi ch ng v i bà ta khi bà ta khi bà ta có gi yị ị ư ỉ ủ ớ ấ
ch ng nh n ch a h mang vi trùng Gônô - R i Tony nhăn nh - Đêm nay, tôiứ ậ ư ề ồ ở
ng v i cô B ng lòng ch ?ủ ớ ằ ứ
Tony đ t tay lên c cô gái.ặ ổ
- Năm dollar Được không?
Cô gái cúi đ u, m t đ b ng.ầ ặ ỏ ừ
Thomas, ng i đ i di n, la m :ồ ố ệ ầ
- Sao đ t th ? Ba dollar Mà ph i b t nó t m r a th t s ch B n gái Vi t l mắ ế ả ắ ắ ử ậ ạ ọ ệ ắ
r n, t m khi p!ậ ở ế
Không ai trong b a ti c k c Vũ Li u không nghe l i c a ba ngữ ệ ể ả ệ ờ ủ ười B n Mọ ỹ
cười hô h B n sĩ quan dố ọ ướ ưới tr ng Vũ Li u g m m t ăn Các cô gái c n môi.ệ ằ ặ ắHình nh , có cô khóc.ư
Luân không th ti p t c ng i Anh s mình không t ch n i Cũng ch ng ai để ế ụ ồ ợ ự ủ ổ ẳ ể
ý anh r i ch - có th tr cô gái “ph n riêng” c a anh Nolting đ đ n Nhàờ ỗ ể ừ ầ ủ ờ ẫ
ngo i giao không thèm gi th th ng n a, có v s p nu t ch ng v Vũ Li u.ạ ữ ể ố ữ ẻ ắ ố ử ợ ệLuân ra hàng hiên Không khí bên ngoài giúp anh l y l i bình tĩnh Ngấ ạ ười anh
ch m m t là đ i tá Lâm.ạ ặ ạ
Trang 38Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
- B n chó đ ! - Đ i tá Lâm ch i đ ng - H i sáng, tôi đã nóng Th ng Tony nóiọ ẻ ạ ử ổ ồ ằ
gì v i th ng Thomas khi vào khu nhà l p ghép, anh bi t không?ớ ằ ắ ế
Dĩ nhiên, Luân không bi t.ế
- Nó b o: Mày ghi cho k các đ v t, b n Vi t chúa ăn c p, k c T nh trả ỹ ồ ậ ọ ệ ắ ể ả ỉ ưởng
Ph i bu c nó ký nh n Th ng Thomas tr l i: Đ ng lo, m t m t món trong nhàả ộ ậ ằ ả ờ ừ ấ ộ
l p ghép, tao b t lão ph i đ n b ng cách đ v lão ng v i tao m t đêm Conắ ắ ả ề ằ ể ợ ủ ớ ộ
m đ ng trên c u thang tr c thăng đó B n chó đ !ụ ứ ầ ự ọ ẻ
Luân không bình lu n gì thêm.ậ
- Tôi đi ngh ! - Luân b o.ỉ ả
[1] Nolting ch i ch “General” v a có nghĩa là “đ i tơ ữ ừ ạ ướng” v a có nghĩa làừ
“tướng quân” Hàm đ i tạ ướng mang 4 sao, nh ng Mac Garr ch m i mang 3 sao.ư ỉ ớ[2] G i thân m t Eisenhower.ọ ậ
“Tên Thái thú th i nay đây r i!” Chuy n th sát vùng Cà Mau đã cho Luân cái nờ ồ ế ị ấ
tượng khá sâu đ m v Nolting và b n cùng đi Gi thì chúng trút b cái v đ iậ ề ọ ờ ỏ ỏ ạ
đ c khoác k sáu, b y năm nay M c đích xa, m c đích g n, m c đích c a chínhứ ỹ ả ụ ụ ầ ụ ủ
ph M và m c đích riêng c a t ng tên M đ n Vi t Nam ph i bày không c nủ ỹ ụ ủ ừ ỹ ế ệ ơ ầ
c m t t nh nh T t nhiên không m y ai ch ng ki n t n m t, song qua cáiả ộ ế ị ỏ ấ ấ ứ ế ậ ắ
m t th a mãn c a Nolting vào tr a hôm sau - gã d y r t tr - m i ngặ ỏ ủ ư ậ ấ ễ ọ ườ ễ i ddàng đoán cái gì x y ra đêm hôm qua gi a gã và m v Vũ Li u Không ch cóả ữ ụ ợ ệ ỉNolting C nhóm M tùy tùng, trong các ngôi nhà l p ghép ả ỹ ắ
- Th y th ng Li u, tôi mu n “ph ” vô b n m t nó m t băng!ấ ằ ệ ố ơ ả ặ ộ
Đ i tá Lâm h m h Anh ta th m chí không thèm b t tay Trúc Đào: Con đĩ ng aạ ầ ừ ậ ắ ự này th nào cũng b con m L Xuân l y th o!ế ị ẹ ệ ấ ẹ
S th bi n đ i khá nhanh t sau thông báo Johnson - Di m và khi Staley b tự ể ế ổ ừ ệ ắ
đ u nh m tính các con s v i Vũ Qu c Thúc: con s c a Staley quy thành dollar,ầ ẩ ố ớ ố ố ủcòn con s c a Thúc quy thành nhân m ng Vũ Li u, lù khù v hình th c, l iố ủ ạ ệ ề ứ ạ
r t nh y v hấ ạ ề ướng gió Chính cái phát hi n c a Lâm giúp Luân hoàn ch nh thêmệ ủ ỉ
b ng phân tích tình hình: Vũ Li u thu c đ ng Đ i Vi t, tuy ch a rõ Đ i Vi tả ệ ộ ả ạ ệ ư ạ ệ nào Cái pha ph c thù rùng r n b t đ u r i đó Sáu năm trụ ợ ắ ầ ồ ước, Di m thanh toánệ
đ m máu Đ i Vi t Ba Lòng, nh ng tên nuôi m ng là vẫ ạ ệ ở ữ ộ ương làm tướng này
Trang 39Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
t m th i ch u lép b ngoài, ng m bành trạ ờ ị ề ầ ướng th l c - Luân hi u “bành trế ự ể ướ ng
th l c” bao g m luôn t o m i quan quan h v i CIA Hình nh các nhóm Đ iế ự ồ ạ ố ệ ớ ư ạ
Vi t Trệ ương T Anh, Hà Thúc Ký, Nguy n Tôn Hoàn đã th a thu n th ng nh tử ễ ỏ ậ ố ấ hành đ ng qua t ch c “Phòng trào qu c gia c p ti n” do Nguy n Ng c Huyộ ổ ứ ố ấ ế ễ ọ
đ ng tên - Huy là nhân viên CIA, h c hành đúng “bài b n” Chúng lôi kéo thêmứ ọ ảcánh Qu c dân đ ng mi n Nam c a Nguy n Hòa Hi p - m t ph n t l u manhố ả ề ủ ễ ệ ộ ầ ử ư
t ng ch huy đ tam s đoàn đ y t i ác trong năm đ u kháng chi n ch ng Pháp.ừ ỉ ệ ư ầ ộ ầ ế ốSau l ng Đ i Vi t là nhà s di c Thích Tâm Châu nhi u tham v ng tr n th ư ạ ệ ư ư ề ọ ầ ế
Tr n đ coi nh l n l n hình thành Nguy n Chánh Thi, lãnh t Đ i Vi t, nậ ồ ư ầ ầ ễ ụ ạ ệ ổ súng cu i năm ngoái M ch a mu n đi quá xa trong thái đ đ i v i Di m songố ỹ ư ố ộ ố ớ ệ
v n h t lòng che ch cho đ ng này trẫ ế ở ả ước các cu c truy t m g t gao c a Di m.ộ ầ ắ ủ ệ
V y thì, chuy n th sát Cà Mau không th hi u nh chuy n công cán bìnhậ ế ị ể ể ư ế
thường c a Nolting và Vũ Li u dâng v cho Nolting cũng không th hi u nhủ ệ ợ ể ể ư
ch vì y ta mu n thăng quan ti n ch c.ỉ ố ế ứ
Đi u mà Luân đang ch p n i t nhi u hi n tề ắ ố ừ ề ệ ượng riêng l , đẻ ược Nolting làmsáng t t i C n Th Trỏ ạ ầ ơ ước các sĩ quan và viên ch c M - Vi t vùng sôngứ ỹ ệ
Bassac t p trung đón ti n Nolting - đ i s d o thăm thành ph m t vòng -ậ ễ ạ ứ ạ ố ộ
Nolting nói, r t trân tr ng: “Chính ph M , thi t tha v i s m nh b o toàn đ cấ ọ ủ ỹ ế ớ ứ ệ ả ộ
l p và t do c a Vi t Nam C ng hòa, ngày càng xác tín r ng đ t nậ ự ủ ệ ộ ằ ấ ước này đủ
kh năng ph i h p h n v i chúng tôi trong s nghi p cao c đó Nhân tài Vi tả ố ợ ơ ớ ự ệ ả ệ Nam C ng hòa đ y dãy T nh qua chuy n công tác mũi Cà Mau, tôi làm quenộ ấ ỉ ư ế ở
v i ông thi u tá T nh trớ ế ỉ ưởng Vũ Li u, m t con ngệ ộ ười xu t s c trong ngh cai trấ ắ ề ị cũng nh ngh ch huy quân s V n đ là, th a các ông, cách s d ng các nhânư ề ỉ ự ấ ề ư ử ụtài đó M i thiên ki n v tôn giáo, v s khác bi t chính tr s gây t n th t choọ ế ề ề ự ệ ị ẽ ổ ấ
cu c kháng chi n ch ng C ng”ộ ế ố ộ
Đ i tá Tr n Thi n Khiêm - đ ng đ u hàng - ch p gót chân khi Nolting d t l i.ạ ầ ệ ứ ầ ậ ứ ờ
Th t ra, v ch huy khu v c có m t đ ng tác không đúng lúc - ch ng sĩ quan nàoậ ị ỉ ự ộ ộ ẳlàm nh đ i tá - song có th l i h a h n bóng gió kia c a Nolting kích thích anhư ạ ể ờ ứ ẹ ủ
ta đ n n i không còn t ch đế ỗ ự ủ ược
Luân ch t nh viên sĩ quan c p úy Nguy n Cao Kỳ c ngoi lên trợ ớ ấ ễ ố ước Nolting,ngay chân c u thang tr c thăng t i Tân S n Nh t, mà cái g t khinh mi t c aầ ự ạ ơ ứ ạ ệ ủ Tony Forting không th kéo h n ta tr v th c t i ể ắ ở ề ự ạ
Ch ng rõ Vũ Li u có thông báo cho Tr n Thi n Khiêm hay không mà phòngẳ ệ ầ ệkhách sân bay Trà Nóc chìm trong mà da th t các cô gái, dù Nolting ch d ng chânị ỉ ừ
ng n ng i.ắ ủ
Th là đã rõ!ế
Luân báo cáo khá t m các hi n tỉ ỉ ệ ượng trong chuy n đi c a Nolting cho Nhu, t tế ủ ấ nhiên không nói gì đ n đ i tá Lâm và cũng t t nhiên không bình lu n L Xuânế ạ ấ ậ ệchăm chú nghe
- An Nam đô h ph ? - Nhu làu bàu, đ y v phía Luân t trình c a B t ngộ ủ ẩ ề ờ ủ ộ ổ tham m u Theo t trình, ngư ờ ười M yêu c u thăng Vũ Li u t thi u tá lên trungỹ ầ ệ ừ ế
tá và giao ông ta ch huy thi t giáp.ỉ ế
- Được! Tôi đ ng ý - Nhu b o - Tôi mu n th ng Đ i Vi t nhóc con này ồ ả ố ằ ạ ệ ở
c nh tôi ạ
Luân không th b t g p c p môi ch t cong c a L Xuân, kèm theo cái nh chể ắ ặ ặ ợ ủ ệ ế mép khó hi u.ể
Trang 40Nguy n Tr ễ ươ ng Thiên Lý
Luân v nhà, ch a thay qu n áo thì James Casey đ n Gã đề ư ầ ế ược thăng trung tá saucác v bi t kích B n Tre V i v m t r u r u, James Casey thông báo m t tinụ ệ ở ế ớ ẻ ặ ầ ầ ộngh t th : hu n luy n viên bi t kích Vũ Huy L c đào ngũ.ẹ ở ấ ệ ệ ụ
James Casey đ a cho Luân t trình c a thi u tá tr i trư ờ ủ ế ạ ưởng, m t Anthonyộ
Lambroisky nào đó C nén xúc đ ng, Luân đ c Theo t trình, hu n luy n viênố ộ ọ ờ ấ ệchu n úy Vũ Huy L c ph c trách môn nh y dù và đ b đẩ ụ ụ ả ổ ộ ường không thám báo
thường ngày v n đ n l p - trẫ ế ớ ường bi t kích đ t g n H i h c vi n Nha Trangệ ặ ở ầ ả ọ ệ
- sáng ngày kia, 3-7, b ng không đ n l p Ng òi ta đi tìm, không g p Vũ Huyỗ ế ớ ư ặ
L c các n i anh ta lui t i L c s ng đ c thân trong ngôi nhà dành cho hu nụ ở ơ ớ ụ ố ộ ấ luy n viên Phòng L c còn nguyên đ đ c Nhi u gi thuy t đệ ụ ồ ạ ề ả ế ược nêu lên: L cụ
ch t đu i - gi thuy t này không v ng vì L c b i r t gi i, l i ít khi b i xa vàế ố ả ế ữ ụ ơ ấ ỏ ạ ơ
bi n trong nh ng ngày này êm L c b Vi t C ng b t cóc - cũng không có c sể ữ ụ ị ệ ộ ắ ơ ở
vì L c ch quanh qu n trong thành ph L c đi ch i - cũng th , L c là m t quânụ ỉ ẩ ố ụ ơ ế ụ ộnhân r t k lu t Th là đ n gi thuy t sau cùng: L c đào ngũ Thi u tá tr iấ ỷ ậ ế ế ả ế ụ ế ạ
trưởng l u ý thêm m t chi ti t: Ngày 1-7, đ i ngư ộ ế ộ ười nhái đ u tiên c a H i quânầ ủ ả
Vi t Nam trình di n t i Nha Trang, li u r ng hai s vi c này có quan h v iệ ệ ạ ệ ằ ự ệ ệ ớ nhau không?
Tuy đ u óc r i b i, Luân v n theo dõi James Casey Cái gì đây? Tình báo M đãầ ố ờ ẫ ỹphát hi n L c? Và nh th có nghĩa là “b n tango s 3” l t y.ệ ụ ư ế ả ố ộ ẩ
James Casey không thay đ i s c m t mà h n mang đ n lúc đ u - r u r u Có tổ ắ ặ ắ ế ầ ầ ầ
th là m t màn k ch Luân mau chóng rút ra gi đ nh: James Casey và tình báoể ộ ị ả ị
M nghi ng Vũ Huy L c, b t anh, sau m t lúc đi u tra, th tiêu anh Cũng cònỹ ờ ụ ắ ộ ề ủ
gi đ nh khác: Chúng đang giam gi L c và tr ng tâm mà chúng quy t c y răngả ị ữ ụ ọ ế ạ
L c là thân ph n Luân B t k nh th nào, s th r t nguy hi m.ụ ậ ấ ể ư ế ự ể ấ ể
Luân tr t trình cho James Casey, ng i ph ch xu ng gh , ôm đ u Anh r mả ờ ồ ị ố ế ầ ơ
r m nớ ước m t Luân v n r t thắ ố ấ ương L c Trong trụ ường h p này, anh ch nợ ọ
phương pháp không gi u di m tình c m đó.ấ ế ả
- Nh v y nghĩa là th nào? - Luân h i, ngh n ngào.ư ậ ế ỏ ẹ
- M t tích - James Casey đ i n i dung c a t trình - Tôi thích dùng ch m tấ ổ ộ ủ ờ ữ ấ tích h n đào ngũ Không có m t ch ng c nào đ bu c chu n úy L c vào cái t iơ ộ ứ ớ ể ộ ẩ ụ ộ
x u xa nh v y T i sao không là m t tích? M t tích r ng nghĩa l m M t taiấ ư ậ ạ ấ ấ ộ ắ ộ
n n, m t s c mà chu n úy là ngạ ộ ự ố ẩ ười ph i gánh ch u K c b b t cóc Ai b tả ị ể ả ị ắ ắ cóc? Ch c không ít k thèm bi t v bên trong tr i bi t kích Nha Trang khôngắ ẻ ế ề ạ ệcòn ch là bãi bi n danh cho du khách C ng s n xu t hi n vùng trung du kháỉ ể ộ ả ấ ệ
thường Trước khi có ch ng c , không ai có quy n tuyên án chu n úy L c Tôiứ ớ ề ẩ ụ
bi t trung tá xúc đ ng Tôi cũng xúc đ ng Ta hãy c u Chúa cho chu n úy ế ộ ộ ầ ẩJames Casey đ y các quân c a h n trên bàn c v phía tr n đ a Luân? Luân suyẩ ủ ắ ờ ề ậ ịtính Anh t t ngừ ừ ước m t lên và James Casey th y trong m t Luân loé m t tiaắ ấ ắ ộ
v t sáng.ụ
- Trong t trình, tr i trờ ạ ưởng có nh c đ n l trình di n ngắ ế ễ ệ ười nhái - Luân r nắ
r i tr l i.ỏ ở ạ
- Tôi không tin Tr i trạ ưởng giàu tưởng tượng th thôi - James Casey xua tay.ế
- Bi t đâu C trung tá và tôi, chúng ta không g n L c H n n a, th i gian L cế ả ầ ụ ơ ữ ờ ụ
ho t đ ng B c Vi t cũng khá lâu Bi t đâu - Luân r n t i.ạ ộ ở ắ ệ ế ấ ớ
- Tôi không tin ch ng nào ngừ ười ta ch a chìa cho tôi b ng ch ng Còn th i gianư ằ ứ ờ
L c B c Vi t, tôi đ m b o v i trung tá Nhi u “v ng gác” ki m tra anh ta,ụ ở ắ ệ ả ả ớ ề ọ ểcác “v ng gác” đ u nh n xét ăn kh p: m t con ngọ ề ậ ớ ộ ười hoàn h o ả