6 Nhận xét, dặn dò: - Giáo viên nhận xét tinh thần, thái độ học tập của học sinh trong giờ học - Yêu cầu học sinh về nhà tiếp tục luyện đọc lại bài văn, chuẩn bị bài: Truyện cổ nước mìn
Trang 1Đạo đức TRUNG THỰC TRONG HỌC TẬP (tiết 2)
I MỤC TIÊU:
- Nêu được một số biểu hiện của trung thực trong học tập
- Biết được: Trung thực trong học tập giúp em tiến bộ, được mọi người yêu mến
- Hiểu được trung thực trong học tập là trách nhiệm của học sinh
- Có thái độ và hành vi trung thực trong học tập
KNS - Kĩ năng nhận thức về sự trung thực trong học tập của bản thân.
- Kĩ năng bình luận, phê phán những hành vi khơng trung thực trong học tập.
- Kĩ năng làm chủ bản thân trong học tập
II ĐỒ DÙNG DẠY – HỌC:
- Sách giáo khoa
- Các mẩu chuyện, tấm gương về sự trung thực trong học tập
KNS:-Thảo luận ,giải quyết vấn đề
III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC CHỦ YẾU:
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH 1) Ổn định:
2) Kiểm tra bài cũ: Trung thực trong học tập
(tiết 1)
- Vì sao cần phải trung thực trong học tập?
- Giáo viên nhận xét, tuyên dương
3) Dạy bài mới:
Giới thiệu bài: Trung thực trong học
tập (tiết 2)
Hoạt động 1: Thảo luận nhóm (BT3)
- Giáo viên chia nhóm và giao nhiệm vụ thảo
luận nhóm
- Yêu cầu học sinh thảo luận
- Mời đại diện nhóm trình bày kết quả
- Giáo kết luận về cách ứng xử đúng trong mỗi
tình huống:
a) Chịu nhận điểm kém rồi quyết
tâm học để gỡ lại
b) Báo lại cho cô giáo biết để chữa
lại điểm cho đúng
c) Nói bạn thông cảm, vì làm như
vậy là không trung thực trong học tập
Hoạt động 2: Trình bày tư liệu đã sưu tầm
được (bài tập 4)
- Yêu cầu vài học sinh trình bày, giới thiệu tư
- Hát tập thể
- Học sinh nêu trước lớp
- Nhận xét, tuyên dương
- Học sinh hình thành nhóm và nhận nhiệm vụ
- Các nhóm thảo luận
- Đại diện nhóm trình bày kết quả
- Cả lớp trao đổi, chất vấn, nhận xét, bổ sung
- Học sinh trình bày, giới thiệu
Trang 2liệu đã sưu tầm được
- Yêu cầu thảo luận lớp: Em nghĩ gì về những
mẩu chuyện, tấm gương đó?
- Nhận xét, bổ sung
- Kĩ năng nhận thức về sự trung thực trong
học tập của bản thân.
- Kĩ năng bình luận, phê phán những hành vi
khơng trung thực trong học tập.
- Kĩ năng làm chủ bản thân trong học tập
GV kết luận: Xung quanh chúng ta có nhiều tấm
gương về trung thực trong học tập Chúng ta cần
học tập các bạn đó.
4) Củng cố:
- Giáo viên đưa ra một số tình huống, học
sinh đưa que đúng, sai
Tình huống 1: Em luôn đi học sớm để mượn
bài tập về nhà của bạn chép trước khi vào học
Tình huống 2: Khi em không hiểu bài, em
nhìn sang bài của bạn bên cạnh để chép mà
không yêu cầu cô giảng lại
Tình huống 3: Chép bài văn mẫu có sẵn trong
các sách
Tình huống 4: Tự mình làm các bài tập làm
văn, trong đó có học tập những câu văn hay
Tình huống 5: Khi không hiểu bài, nhờ cô giáo
hoặc bạn giảng lại chứ nhất định không chép
bài của bạn
5) Nhận xét, dặn dò:
- Nhận xét tiết học
- Luôn thực hiện trung thực trong học tập và
nhắc nhở bạn bè cùng thực hiện
- Dặn học sinh chuẩn bị bài: Vượt khó trong
học tập (tiết 1)
- Lớp thảo luận (có thể thảo luận nhóm đôi)
- Nhận xét, bổ sung
- HS thể hiện dúng sai viết Đ hoặc S vào bảng
+ Tình huống 1:( S) + Tình huống 2:( S)
+ Tình huống 3:( S) + Tình huống 4 :( Đ) + Tình huống 5 :( Đ)
Học sinh lắng nghe
Trang 3Tập đọc DẾ MÈN BÊNH VỰC KẺ YẾU (tiếp theo)
I.MỤC TIÊU:
- Đọc đúng các từ: sừng sững, lủng củng, ra oai, co rúm, vòng vây, …
- HS đọc lưu loát toàn bài, biết ngắt nghỉ đúng, biết thể hiện ngữ điệu phù hợp với cảnh tượng, tình huống biến chuyển của truyện (từ hồi hộp, căng thẳng tới hả hê), phù hợp với lời nói và suy nghĩ của nhân vật Dế Mèn (một người nghĩa hiệp, lời lẽ đanh thép, dứt khoát)
- Giọng đọc phù hợp với tính cách mạnh mẽ của nhân vật Dế Mèn
- Hiểu nghĩa các từ ngữ trong bài ở phần Chú giải.
- Hiểu ý nghĩa câu chuyện: Ca ngợi Dế Mèn có tấm lòng nghĩa hiệp, ghét áp bức, bất công,bênh vực chị Nhà Trò yếu đuối, bất hạnh
- Chọn được danh hiệu phù hợp với tính cách của Dế Mèn (trả lời các câu hỏi trong Sách giáo khoa)
- Học sinh khá, giỏi chọn dúng danh hiệu hiệp sĩ và giải thích được lý do vì sao lựa chọn (câu
II ĐỒ DÙNG DẠY – HỌC:
- Tranh minh hoạ
- Bảng phụ viết sẵn câu, đoạn văn cần hướng dẫn HS luyện đọc
- Bảng phụ phân tích sẵn câu 3
Phân tích Bọn nhện giàu có, béo múp Món nợ của mẹ Nhà Trò bé tẹo, đã mấy đời
Bọn nhện béo tốt, kéo bè kéo cánh Đánh đập một cô
Kết luận gái yếu ớt
(Đe doạ) Thật đáng xấu hổ! Có phá hết các vòng vây đi không?
KNS:-Xử lí tình huống,đóng vai
Trang 4III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC CHỦ YẾU:
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH
A) Ổn định:
B) Kiểm tra bài cũ:
- Mời 1 học sinh đọc thuộc lòng bài Mẹ ốm trả lời
câu hỏi về nội dung bài thơ
- Yêu cầu 1 học sinh đọc bài Dế Mèn bênh vực kẻ
yếu (phần 1), nêu ý nghĩa truyện
- GV nhận xét và chấm điểm
C) Dạy bài mới:
1) Giới thiệu bài: Dế Mèn bênh vực kẻ yếu
(tiếp theo)
Trong bài đọc lần trước, các em đã biết cuộc gặp
gỡ giữa Dế Mèn và Nhà Trò Nhà Trò đã kể cho
Dế Mèn nghe về sự ức hiếp của bọn nhện & tình
cảnh khốn khó của mình Dế Mèn hứa sẽ bảo vệ
Nhà Trò Bài đọc các em học tiếp hôm nay sẽ
cho chúng ta thấy cách Dế Mèn hành động để
trấn áp bọn nhện, giúp Nhà Trò
2) Hướng dẫn luyện đọc
- GV giúp HS chia đoạn bài tập đọc:
+ Bài văn chia thành mấy đoạn?
- Yêu cầu học sinh nối tiếp nhau đọc thành tiếng
các đoạn trong bài (2 – 3 lượt)
Lượt đọc thứ 1: GV chú ý các từ ngữ dễ phát
âm sai: lủng củng, nặc nô, co rúm lại, béo múp
béo míp… ; nhắc nhở các em nghỉ hơi đúng sau
các cụm từ, đọc đúng giọng các câu sau:
+ Ai đứng chóp bu bọn này?
+ Thật đáng xấu hổ!
+ Có phá hết vòng vây đi không?
Lượt đọc thứ 2: GV yêu cầu HS đọc thầm phần
chú thích các từ mới ở cuối bài đọc
- Cho học sinh đọc các từ ở phần Chú giải: sừng
sững, cuống cuồng, quang hẳn.
- Yêu cầu học sinh luân phiên nhau đọc từng
đoạn nhóm đôi
- Đọc mẫu toàn bài văn
- Mời học sinh đọc cả bài
- Hát tập thể
- Học sinh đọc thuộc lòng(3 khổ thơ đầu) và trả lời câu hỏi về nôi dung
- Học sinh đọc bài và nêu ý nghĩa câu chuyện
- Cả lớp theo dõi
- Học sinh trả lời: 3 đoạn
- Học sinh nối tiếp nhau đọc từng đoạn
+ HS đọc thầm phần chú giải
- Học sinh đọc theo nhóm đôi
- Học sinh nghe
- 1, 2 HS đọc lại toàn bài
Trang 5 GV nghe và nhận xét và sửa lỗi luyện đọc cho
học sinh
3) Hướng dẫn tìm hiểu bài
- GV yêu cầu HS đọc thầm đoạn 1 và trả lời câu
hỏi:
Trận địa mai phục của bọn nhện đáng sợ như
thế nào?
- GV nhận xét và chốt ý: Để bắt được một kẻ nhỏ
bé & yếu đuối như Nhà Trò thì sự bố trí như thế
là rất kiên cố và cẩn mật
- GV yêu cầu HS đọc thầm đoạn 2:
Dế Mèn đã làm cách nào để bọn nhện phải
sợ?
- GV nhận xét và chốt ý (GV lưu ý HS nhấn
mạnh các từ xưng hô: ai, bọn này, ta)
- GV yêu cầu HS đọc thầm đoạn 3:
Dế Mèn đã làm cách nào để bọn nhện nhận ra lẽ
phải?
+ GV treo bảng phụ
+ Bọn nhện sau đó đã hành động như thế nào?
- GV nhận xét và chốt ý
4) Hướng dẫn dẫn đọc diễn cảm
- Hướng dẫn HS đọc 1 đoạn văn (Từ trong hốc
đá……… phá hết các vòng vây đi không?)
- Mời học sinh đọc tiếp nối nhau từng đoạn trong
bài
- GV hướng dẫn, điều chỉnh cách đọc cho các em
sau mỗi đoạn (GV có thể hỏi cả lớp bạn đọc như
thế có đúng chưa, cần đọc đoạn văn đó, lời
những nhân vật đó với giọng như thế nào?) từ đó
giúp HS hiểu:
Giọng đọc cần thể hiện sự khác biệt ở những câu
văn miêu tả với những câu văn thuật lại lời Dế
Mèn Lời Dế Mèn cần đọc với giọng mạnh mẽ,
dứt khoát, đanh thép như lời lên án và mệnh
lệnh Cần phải chuyển giọng linh hoạt cho phù
- Học sinh đọc thầm đoạn 1 và trả lời câu hỏi:
+ Bọn nhện chăng tơ kín ngang đường, bố trí nhện gộc canh gác, tất cả nhà nhện núp kín trong các hang đá với dáng vẻ hung dữ
- Cả lớp theo dõi
- HS đọc thầm đoạn 2 + Đầu tiên Dế Mèn chủ động hỏi, lời lẽ rất oai, giọng thách thức của một kẻ mạnh Thấy nhện cái xuất hiện, vẻ đanh đá, nặc nô
- Dế Mèn ra oai bằng hành động tỏ rõ sức
mạnh “quay phắt lưng, phóng càng đạp phanh phách”
- Cả lớp theo dõi
- HS đọc thầm đoạn 3 và trả lời:
Dế Mèn vừa phân tích vừa đe doạ bọn nhện
+ HS theo dõi bảng phụ để thấy sự so sánh của Dế Mèn
+ Chúng sợ hãi, cùng dạ ran, cuống cuồng chạy dọc, chạy ngang, phá hết các dây tơ chăng lối
- Cả lớp theo dõi
- Mỗi HS đọc 1 đoạn theo trình tự các đoạn trong bài
- HS nhận xét, điều chỉnh lại cách đọc cho phù hợp Thảo luận thầy – trò để tìm ra cách đọc phù hợp
Trang 6hợp với từng cảnh, từng chi tiết (Đoạn tả trận địa
mai phục của bọn nhện – đọc chậm, giọng căng
thẳng, hồi hộp; đoạn tả sự xuất hiện của nhện cái
chúa trùm – nhanh hơn; đoạn kết – hả hê)
- Yêu cầu học sinh luyện đọc diễn cảm đoạn văn
theo cặp Chú ý nhấn giọng ở những từ ngữ gợi
tả, gợi cảm: sừng sững, lủng củng, hung dữ, cong
chân, đanh đá, nặc nô, quay phắt, phóng càng, co
rúm, thét, dạ ran, cuống cuồng, quang hẳn.
- Mời đại diện nhóm thi đọc diễn cảm
- Nhận xét, bình chọn
- Yêu cầu HS đọc câu hỏi 4 và hoạt động nhóm
đôi để trao đổi, thảo luận
- GV kết luận: Các danh hiệu đều ghi nhận
những phẩm chất đáng ca ngợi những mỗi danh
hiệu đều có nét nghĩa riêng nhưng thích hợp nhất
để đặt cho Dế Mèn chính là danh hiệu hiệp sĩ,
bởi vì Dế Mèn đã hành động mạnh mẽ, kiên
quyết và hào hiệp để chống lại áp bức, bất công;
che chở, bênh vực, giúp đỡ người yếu
6) Nhận xét, dặn dò:
- Giáo viên nhận xét tinh thần, thái độ học tập
của học sinh trong giờ học
- Yêu cầu học sinh về nhà tiếp tục luyện đọc lại
bài văn, chuẩn bị bài: Truyện cổ nước mình
- Học sinh luyện đọc diễn cảm đoạn văn theo cặp
- Đại diện nhóm thi đọc diễn cảm (đoạn, bài, phân vai) trước lớp
- Nhận xét bình chọn
- Học sinh thực hiện theo hướng dẫn: Dế Mèn là danh hiệu hiệp sĩ
- Cả lớp theo dõi
- Cả lớp theo dõi
Trang 7Tập đọc TRUYỆN CỔ NƯỚC MÌNH
I MỤC TIÊU:
- Đọc đúng các từ: truyện cổ, độ trì, rặng dừa, nghiêng soi, giấu, …
- Bước đầu biết đọc diễn cảm một đoạn thơ với giọng tự hào, tình cảm
- Hiểu được nội dung, ý nghĩa của bài thơ: Ca ngợi truyện cổ của nước ta vừa nhân hậu, thông minh, vừa chứa đựng kinh nghiệm sống quý báu của cha ông (trả lời được các câu hỏi trong sách giáo khoa; học thuộc lòng 10 dòng thơ dầu hoặc 12 dòng thơ cuối)
II ĐỒ DÙNG DẠY – HỌC:
Tranh minh học bài đọc trong SGK
Tranh minh họa truyện Tấm Cám, Thạch Sanh…
Bảng phụ viết đoạn thơ cần hướng dẫn đọc diễn cảm
III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC :
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH
A) Ổn định:
B) Kiểm tra bài cũ: Dế Mèn bênh vực kẻ
yếu (tiếp theo)
- Giáo viên yêu cầu 2 – 3 học sinh nối tiếp
nhau đọc bài
- Giáo viên hỏi: Em nhớ nhất những hình
ảnh nào về Dế Mèn? Vì sao?
- Giáo viên nhận xét và chấm điểm
C) Dạy bài mới:
1) Giới thiệu bài: Truyện cổ nước mình
- GV đưa cho HS xem các tranh đã sưu
tầm được về các câu truyện cổ và giới thiệu
tranh minh hoạ
Với bài thơ Truyện cổ nước mình, các em sẽ
hiểu vì sao tác giả rất yêu những truyện cổ
được lưu truyền từ bao đời nay của đất nước,
của cha ông
2) Hướng dẫn luyện đọc
- Bài thơ chia thành mấy đoạn?
- Hát tập thể
- HS nối tiếp nhau đọc bài
- Học sinh nêu ý riêng của mình
- Học sinh nhận xét
- Học sinh xem tranh
- Cả lớp theo dõi
- Học sinh : 5 đoạn+ Đoạn 1: Từ đầu ……… phật tiên độ trì + Đoạn 2: Tiếp theo ……… rặng dừa nghiêng soi
+ Đoạn 3: Tiếp theo ………… ông cha của mình
+ Đoạn 4:Tiếp theo ………… chẳng ra việc gì
+ Đoạn 5: Phần còn lại
Trang 8- Yêu cầu 5 học sinh nối tiếp nhau đọc 5 khổ
thơ trước lớp (2 – 3 lượt)
Lượt đọc thứ 1: GV chú ý nhắc nhở HS cách
phát âm, ngắt nghỉ hơi, giọng đọc phải phù
hợp Bài thơ cần đọc với giọng chậm rãi, ngắt
nhịp đúng với nội dung từng dòng thơ
- Kết hợp cho HS luyện đọc các từ khó: sâu
xa, nhân hậu, độ lượng, đa mang.
Lượt đọc thứ 2: GV yêu cầu HS đọc thầm
phần chú thích các từ mới ở cuối bài đọc GV
giải thích thêm các từ ngữ sau:
+ Vàng cơn nắng, trắng cơn mưa : (bắt nguồn
từ câu tục ngữ: Mỡ gà (màu vàng) thì gió, mỡ
chó (màu trắng) thì mưa) đã trải qua biết bao
thời gian, bao nhiêu nắng mưa
+ nhận mặt : truyện giúp ta nhận ra bản sắc
dân tộc, những truyền thống tốt đẹp của ông
cha như công bằng, nhân hậu, thông minh…
- Yêu cầu học sinh đọc theo nhóm đôi
- Cả lớp đọc đồng thanh bài thơ
- GV đọc diễn cảm cả bài
3) Hướng dẫn tìm hiểu bài :
- Yêu cầu HS đọc thầm bài thơ và trả lời:
+ Vì sao tác giả yêu truyện cổ nước nhà?
+ Bài thơ gợi cho em nhớ đến những truyện
cổ nào? Nêu ý nghĩa của những truyện đó?
- Tìm thêm những truyện cổ khác thể hiện
sự nhân hậu của người Việt Nam ta?
- Em hiểu ý hai dòng thơ cuối bài như thế
nào?
4) Hướng dẫn đọc diễn cảm
- 5 em đọc nối tiếp nhau 5 khổ thơ+ Mỗi HS đọc 1 đoạn theo trình tự các đoạn trong bài tập đọc
+ HS nhận xét cách đọc của bạn
+ HS đọc thầm phần chú giải
- Học sinh đọc nối tiếp
- Học sinh đọc theo nhóm đôi
- Cả lớp đọc đồng thanh
- Cả lớp theo dõi
- Học sinh đọc và trả lời:
+ Vì truyện cổ nước mình rất nhân hậu,
ý nghĩa rất sâu xa
Vì truyện cổ giúp ta nhận ra những phẩm chất quý báu của cha ông
Vì truyện cổ truyền cho đời sau nhiều lời răn dạy quý báu của ông cha ta
+ Tấm Cám (Truyện thể hiện sự công bằng); Đẽo cày giữa đường (khuyên người ta phải có chủ kiến của riêng mìnhm không nên thấy ai nói gì cũng cho là phải thì sẽ chẳng làm nên công chuyện gì)
- Học sinh nêu trước lớp
- Ý hai dòng thơ cuối bài: truyện cổ chính là những lời răn dạy của cha ông đối với đời sau Qua những câu chuyện cổ, ông cha dạy con cháu cần sống nhân hậu, độ lượng, công bằng, chăm chỉ…
Trang 9a) Hướng dẫn HS đọc từng đoạn thơ
- GV mời HS đọc tiếp nối nhau từng đoạn
trong bài
- GV hướng dẫn, điều chỉnh cách đọc cho
các em GV khen ngợi những em đọc thể hiện
đúng nội dung bài, giọng tự hào, trầm lắng,
biết nhấn giọng những từ ngữ gợi tả, gợi cảm
b) Hướng dẫn kĩ cách đọc 1 đoạn thơ và
học thuộc lòng
- GV treo bảng phụ có ghi đoạn thơ cần đọc
diễn cảm (Tôi yêu truyện cổ nước tôi …………
có rặng dừa nghiêng soi)
- Giáo viên cùng trao đổi, thảo luận với học
sinh cách đọc diễn cảm (ngắt, nghỉ, nhấn
giọng)
- Yêu cầu HS đọc diễn cảm theo cặp
- Mời đại diện nhóm thi đọc trước lớp
- Nhận xét, góp ý, bình chọn
5) Củng cố:
Nêu lại nội dung, ý nghĩa của bài thơ
6) Nhận xét, dặn dò:
- Giáo viên nhận xét tiết học, biểu dương HS
học tốt
- Chuẩn bị: Thư thăm bạn
- Mỗi HS đọc 1 đoạn theo trình tự các đoạn trong bài thơ
- HS nhận xét, điều chỉnh lại cách đọc cho phù hợp
- Học sinh theo dõi
- Thảo luận thầy – trò để tìm ra cách đọc phù hợp
- HS luyện đọc diễn cảm theo cặp
- Đại diện nhóm thi đọc diễn cảm (đoạn, bài) trước lớp
- Nhận xét, góp ý, bình chọn
- Học sinh nêu nội dung, ý nghĩa
- Cả lớp theo dõi
Trang 10Chính tả (nghe – viết) MƯỜI NĂM CÕNG BẠN ĐI HỌC
I MỤC TIÊU:
- Nghe – viết đúng chính tả và trình bày đúng bài chính tả sạch sẽ, đúng quy định
- Làm đúng các BT2 và BT(3)a/b
-Trình bày bài cẩn thận, sạch sẽ, viết đẹp
II ĐỒ DÙNG DẠY – HỌC:
- Sách giáo khoa
- Phiếu khổ to viết sẵn nội dung bài tập 2, để phần giấy trắng ở dưới để học sinh làm tiếp bài tập 3
III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC CHỦ YẾU:
A) Ổn định:
B) Kiểm tra bài cũ:
- GV đọc cho HS viết lại vào bảng con
những từ đã viết sai tiết trước (an/ ang)
- Nhận xét phần kiểm tra bài cũ
C) Dạy bài mới:
1) Giới thiệu bài: Mười năm cỗng bạn
đi học.
2) Hướng dẫn học sinh nghe, viết
- GV đọc đoạn văn cần viết chính tả 1
lượt
- GV yêu cầu HS đọc thầm lại đoạn văn
cần viết & cho biết những từ ngữ cần phải
chú ý khi viết bài
- Giáo viên viết bảng những từ HS dễ viết
sai và hướng dẫn học sinh phân tích, nhận
xét
- GV yêu cầu HS viết những từ ngữ dễ
viết sai vào bảng con
- Giáo viên đọc từng câu, từng cụm từ 2
lượt cho HS viết
- GV đọc toàn bài chính tả 1 lượt
- GV chấm bài 1 số HS và yêu cầu từng
cặp HS đổi vở soát lỗi cho nhau
- Hát tập thể
- 2 HS viết bảng lớp, cả lớp viết bảng con:
ngan, dàn, ngang /giang, man / mang.
- Học sinh nhận xét
- Cả lớp theo dõi trong SGK
- HS đọc thầm lại đoạn văn cần viết
HS nêu những hiện tượng mình dễ viết
sai: những tên riêng cần viết hoa Vinh Quang, Chiêm Hoá, Tuyên Quang, Đoàn Trường Sinh, Hanh; những từ ngữ dễ viết sai khúc khuỷu, gập ghềnh, liệt
- Học sinh phân tích, nhận xét
- HS luyện viết bảng con: Vinh Quang, Thiêm Hoá,Tuyên Quang, Đoàn Trường Sinh, Hanh, khúc khuỷu gập ghềnh.
- Cả lớp nghe và viết vào vở
- HS theo dõi và soát lại bài
- HS đổi vở cho nhau để soát lỗi chính tả
- Học sinh theo dõi
Trang 11- Giáo viên chấm một số bài và nhận xét
- Yêu cầu HS tự làm vào vở bài tập
- GV dán các tờ phiếu đã viết sẵn nội
dung truyện vui lên bảng, mời HS lên bảng
thi làm đúng, nhanh (GV lưu ý: gạch tiếng
sai, viết tiếng đúng lên trên)
- GV nhận xét kết quả bài làm của HS,
chốt lại lời giải đúng, kết luận bạn thắng
cuộc
Bài tập (3)a:
- Mời HS đọc yêu cầu của BT3a
- Yêu cầu học sinh giải câu đố
- Giáo viên và học sinh chốt lại lời giải
5) Nhận xét, dặn dò:
- Nhận xét tiết học,
- Nhắc nhở học sinh viết lại các từ sai(nếu
có)
- Về nhà tìm 10 từ ngữ chỉ sự vật có tiếng
bắt đầu bằng s/x
- Chuẩn bị bài: Nghe – viết Cháu nghe câu
chuyện của bà; phân biệt tr / ch, dấu hỏi /
dấu ngã
- HS đọc yêu cầu của bài tập
- Học sinh tự làm vào vở
- Vài HS lên bảng làm vào tờ phiếu đã in sẵn nội dung truyện
Từng em đọc lại truyện sau khi đã điền từ hoàn chỉnh, sau đó nói về tính khôi hài của truyện vui
- Cả lớp nhận xét kết quả làm bài, sửa bài theo lời giải đúng
Lời giải đúng:
+ Lát sau – rằng – Phải chăng – xin bà –
băn khoăn – không sao ! – để xem
+ Về tính khôi hài của truyện: Ông khách
ngồi ở đầu hàng ghế tưởng rằng người đàn bà đã giẫm phải chân ông hỏi thăm ông để xin lỗi Hoá ra bà ta chỉ hỏi để biết mình có trở lại đúng hàng ghế mình đã ngồi lúc nãy không mà thôi
- Học sinh đọc yêu cầu bài tập
- Cả lớp thi giải nhanh, viết đúng chính tả lời giải đố vào vở nháp
- Nhận xét, chốt lại lời giải
- Học sinh thực hiện
- Cả lớp theo dõi
Trang 12Luyện từ và câu MỞ RỘNG VỐN TỪ: NHÂN HẬU – ĐOÀN KẾT
I MỤC TIÊU:
Biết thêm một số từ ngữ (gồm cả thành ngữ, tục ngữ và từ Hán Việt thông dụng)
chủ điểm Thương người như thể thương thân (BT1, BT4); nắm được cách dùng một số từ có tiếng
“nhân” theo 2 nghĩa khác nhau: người, lòng thương người (BT2, BT3) Mở rộng và hệ thống hoá vốn từ ngữ theo chủ điểm Thương người như thể thương thân Nắm được cách dùng các từ ngữ đó
* Học sinh khá, giỏi nêu được ý nghĩa các câu tục ngữ ở BT4.
II DỒ DÙNG DẠY – HỌC:
Sách giáo khoa, bút dạ và 4 tờ phiếu khổ to kẻ sẵn các cột của BT1; kẻ bảng phân loại để học sinh làm BT2
III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC CHỦ YẾU:
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH
A) Ổn định:
B) Kiểm tra bài cũ: Luyện tập cấu tạo của
tiếng
- GV yêu cầu HS viết vào vở những tiếng có
chỉ người trong gia đình mà phần vần:
+ Có 1 âm (ba, mẹ)
+ Có 2 âm (bác, ông)
- Giáo viên nhận xét và chấm điểm
C) Dạy bài mới:
1/ Giới thiệu bài: Mở rộng vốn từ: Nhân
hậu – Đoàn kết
2/ Hướng dẫn HS làm bài tập
Bài tập 1:
- Mời HS đọc yêu cầu của bài tập
- Hướng dẫn học sinh làm mẫu 1 phần
- Yêu cầu học sinh trao đổi theo nhóm đôi làm
bài tập
- Mời đại diện các nhóm lên trình bày kết quả
- GV nhận xét, chốt lại lời giải đúng
Lời giải đúng:
a) Từ ngữ thể hiện lòng nhân hậu, tình cảm
yêu thương đồng loại: lòng nhân ái, lòng vị
tha, tình thân ái, tình thương mến, yêu quý, xót
thương, đau xót, tha thứ, độ lượng, bao dung,
thông cảm, đồng cảm
b) Từ ngữ trái nghĩa với nhân hậu
hoặc yêu thương: hung ác, nanh ác, tàn ác, tàn
- Hát tập thể
- 2 học sinh viết bảng lớp, cả lớp viết vào vở
- Nhận xét, bổ sung
- Cả lớp theo dõi
- HS đọc yêu cầu của bài tập
- Học sinh làm mẫu 1 phần
- Từng cặp HS trao đổi, làm bài vào vở
- Đại diện nhóm HS làm bài trên phiếu trình bày kết quả
- Cả lớp nhận xét kết quả làm bài
1 HS đọc lại bảng kết quả có số lượng từ tìm được đúng & nhiều nhất
- Cả lớp sửa bài theo lời giải đúngc) Từ ngữ thể hiện tinh thần đùm bọc,
giúp đỡ đồng loại: cứu giúp, cứu trợ, ủng hộ, hỗ trợ, bênh vực, bảo vệ, che chở, che chắn, che đỡ, nâng đỡ ……
d) Từ ngữ trái nghĩa với đùm bọc
Trang 13bạo, cay độc, ác nghiệt, hung dữ, dữ tợn, dữ
dằn ……
Bài tập 2:
- Mời HS đọc yêu cầu của bài tập
- Giáo viên phát bảng phụ riêng cho 4 cặp học
- Mời học sinh đọc yêu cầu bài tập
- GV giúp HS hiểu yêu cầu của bài: Mỗi em
đặt 1 câu với 1 từ thuộc nhóm a (nhân có
nghĩa là người) hoặc 1 từ ở nhóm b (nhân có
nghĩa là lòng thương người)
- GV phát bảng phụ cho các nhóm HS làm bài
- Mời đại diện các nhóm dán kết quả
- Giáo viên nhận xét, bổ sung, chốt lại kết quả
đúng
Bài tập 4:
- Giáo viên lập nhóm trọng tài, nhận xét
nhanh, chốt lại lời giải:
a.Ở hiền gặp lành: khuyên người ta
sống hiền lành, nhân hậu vì sống hiền lành
nhân hậu sẽ gặp điều tốt đẹp, may mắn
b.Trâu buộc ghét trâu ăn: chê người có tính
xấu, ghen tị khi thấy người khác được hạnh
phúc, may mắn
c.Một cây làm chẳng …… hòn núi cao: khuyên
người ta sống phải đoàn kết với nhau, đoàn
kết tạo nên sức mạnh
- Giáo viên nhận xét, chốt lại
3/ Củng cố:
Giáo viên yêu cầu học sinh nêu lại các từ
đồng nghĩa (trái nghĩa) với nhân hậu.
4/ Nhận xét, dặn dò:
- Nhận xét, tiết học
- Yêu cầu HS học thuộc 3 câu tục ngữ
- Chuẩn bị bài: Dấu hai chấm
hoặc giúp đỡ: ăn hiếp, hà hiếp, bắt nạt, hành
hạ, đánh đập ……
- HS đọc yêu cầu của bài tập
- Học sinh trao đổi theo cặp, sau đó làm bài vào vở
- Những HS làm bài trên phiếu trình bày kết quả bài làm trước lớp
- Cả lớp nhận xét và sửa bài
- Học sinh đọc yêu cầu bài tập
- Cả lớp theo dõi
- Mỗi HS trong nhóm tiếp nối nhau viết câu mình đặt lên bảng phụ
- Đại diện các nhóm dán kết quả bài làm lên bảng lớp, đọc kết quả
- Cả lớp nhận xét, cùng giáo viên kết luận nhóm thắng cuộc (nhóm đặt đúng/nhiều câu)
- Học sinh hình thành nhóm trọng tài
- Từng nhóm trao đổi nhanh về 3 câu tục ngữTiếp nối nhau đọc nhanh nội dung khuyên bảo, chê bai trong từng câu
- Học sinh thực hiện, nhận xét
- Cả lớp theo dõi
Trang 15Luyện từ và câu DẤU HAI CHẤM
I MỤC ĐÍCH, YÊU CẦU:
- Hiểu được tác dụng của dấu 2 chấm trong câu (nội dung phần ghi nhớ)
- Nhận biết tác dụng của dấu hai chấm (BT1); bước đầu biết dùng dấu 2 chấm khi viết văn
(BT2)trong câu: báo hiệu bộ phận đứng sau nó là lời nói của một nhân vật hoặc là lời giải thích cho bộ phận đứng trước
Tích hợp tư tưởng Hồ Chí Minh:
- Bác Hồ là tấm gương cao đẹp trọn đời phấn đấu, hi sinh vì tương lai của đất nước nói chung và đối với thiếu nhi nói riêng
II ĐỒ DÙNG DẠY – HỌC:
Bảng phụ viết nội dung cần ghi nhớ
III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC CHỦ YẾU:
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH
A) Ổn định:
B) Kiểm tra bài cũ: Mở rộng vốn từ:
Nhân hậu – Đoàn kết
- Giáo viên yêu cầu học sinh tìm các từ
đồng nghĩa với nhân hậu – đoàn kết
- Nhận xét và chấm điểm
C) Dạy bài mới:
1/ Giới thiệu bài: Dấu hai chấm
2/ Hình thành khái niệm
a) Hướng dẫn phần nhận xét
- Giáo viên yêu cầu HS đọc nội dung bài tập
1
- Yêu cầu học sinh lần lượt từng câu văn,
thơ, nhận xét về tác dụng và cách dùng
trong các câu đó
- Mời học sinh trình bày kết quả
- Nhận xét, bổ sung, chốt lại ý đúng:
Câu a: Dấu hai chấm báo hiệu
phần sau là lời nói của Bác Hồ Ở trường
hợp này, dấu hai chấm dùng phối hợp với
dấu ngoặc kép
Câu b: Dấu hai chấm báo hiệu
câu sau là lời nói của Dế Mèn Ở trường
hợp này, dấu hai chấm dùng phối hợp với
dấu gạch đầu dòng
b) Ghi nhớ kiến thức
Yêu cầu HS đọc thầm phần Ghi nhớ
- Hát tập thể
- Học sinh thực hiện
- Cả lớp theo dõi
- HS đọc yêu cầu, nội dung phần nhận xét (mỗi em đọc 1 ý)
- Học sinh đọc lần lượt từng câu văn, thơ, nhận xét về tác dụng & cách dùng trong các câu đó
- Học sinh trình bày kết quả
- Nhận xét, chốt lại ý đúng:
Câu c: Dấu hai chấm báo hiệu
bộ phận đi sau là lời giải thích rõ những điều lạ mà bà già nhận thấy khi về nhà
HS đọc thầm phần ghi nhớ
3 – 4 HS lần lượt đọc to phần ghi nhớ trong SGK
- Học sinh đọc phần Ghi nhớ
Trang 163/ Hướng dẫn luyện tập
Bài tập 1:
- GV mời HS đọc yêu cầu của bài tập
- Yêu cầu học sinh làm bài vào vở
- Mời học sinh trình bày bài làm
- GV nhận xét, chốt lại lời giải:
Câu a:
1 Dấu hai chấm thứ nhất (kết hợp
với dấu gạch đầu dòng) có tác dụng báo
hiệu bộ phận câu đứng sau nó là lời nói của
nhân vật “tôi”
2 Dấu hai chấm thứ 2 (phối hợp với
dấu ngoặc kép) báo hiệu phần sau là câu
hỏi của cô giáo
Bài tập 2:
- GV mời HS đọc yêu cầu của bài tập, nhắc
HS:
+ Để báo hiệu lời nói của nhân vật, có thể
dùng dấu hai chấm phối hợp với dấu ngoặc
kép, hoặc dấu gạch đầu dòng (nếu là những
lời đối thoại)
+ Trường hợp cần giải thích thì chỉ dùng dấu
hai chấm
- Yêu cầu học sinh làm bài vào vở
- Mời học sinh đọc đoạn văn trước lớp
- Nhận xét, bổ sung, chốt ý
4/ Củng cố – Dặn dị
a Củng cố
- Bác Hồ là tấm gương cao đẹp trọn đời
phấn đấu, hi sinh vì tương lai của đất nước
nói chung và đối với thiếu nhi nói riêng
Dấu hai chấm có tác dụng gì?
b Dặn dò:
- GV nhận xét tinh thần, thái độ học tập của
HS Yêu cầu HS về nhà, tìm trong các bài
đọc 3 trường hợp dùng dấu hai chấm, giải
thích tác dụng của các cách dùng đó; mang
từ điển đến lớp (nếu có) để sử dụng trong
tiết LTVC sau
- Chuẩn bị bài: Từ đơn và từ phức
- HS đọc yêu cầu của bài tập
- Cả lớp làm bài vào vơ HS đọc thầm từng đoạn văn, trao đổi về tác dụng của dấu hai chấm trong các câu văn
- Học sinh trình bày bài làm
- Nhận xét, bổ sung, chốt lại lời giải đúng
Câu b: Dấu hai chấm có tác dụng giải
thích cho bộ phận đứng trước Phần đi sau
làm rõ những cảnh tuyệt đẹp của đất nước
là những cảnh gì
- HS đọc yêu cầu của BT Cả lớp đọc thầm
- Cả lớp theo dõi
- HS thực hành viết đoạn văn vào vở
- Một số HS đọc đoạn văn trước lớp, giải thích tác dụng của dấu hai chấm trong mỗi trường hợp
- Cả lớp nhận xét
- Học sinh nêu trước lớp
- Cả lớp theo dõi
Trang 18Tập làm văn KỂ LẠI HÀNH ĐỘNG CỦA NHÂN VẬT
I MỤC TIÊU:
- Hiểu: Hành động của nhân vật thể hiện tính cách nhân vật; nắm được cách kể hành động của
nhân vật (nội dung ghi nhớ)
- Biết dựa vào tính cách để xác định hành động của tứng nhân vật (Chim Sẻ, Chim Chích), bước đầu biết sắp xếp các hành động theo thứ tự trước – sau
- HS khá, giỏi kể được toàn bộ câu chuyện, kết hợp tả ngoại hình của 2 nhân vật
II ĐỒ DÙNG DẠY – HỌC:
Giấy khổ to viết sẵn:
+ Các câu hỏi của phần nhận xét (có khoảng trống để HS trả lời)
+ Chín câu văn ở phần luyện tập để HS điền tên nhân vật vào chỗ trống & sắp xếp lại cho đúng thứ tự
III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC CHỦ YẾU:
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH
A) Ổn định:
B) Kiểm tra bài cũ:
- GV hỏi: Thế nào là kể chuyện? Đọc ghi nhớ
bài Nhân vật trong truyện.
- Giáo viên nhận xét, cho điểm
C) Dạy bài mới:
1/ Giới thiệu bài:
Các em đã được học 2 bài TLV Kể
chuyện: Thế nào là kể chuyện? Nhân vật
trong truyện Trong tiết TLV hôm nay, các
em sẽ học bài Kể lại hành động của nhân vật
để hiểu: Khi kể về hành động của nhân vật,
ta cần chú ý những gì?
2/ Hình thành khái niệm
Hướng dẫn phần nhận xét:
Yêu cầu 1: Đọc truyện Bài văn bị điểm không
+ GV lưu ý HS: đọc phân biệt rõ lời thoại của
các nhân vật, đọc diễn cảm chi tiết gây bất
ngờ, xúc động: Thưa cô, con không có ba –
với giọng buồn
+ Giáo viên đọc diễn cảm bài văn
+ Giáo viên giúp học sinh tìm hiểu yêu cầu
của BT2, BT3
+ Chia nhóm HS; phát cho mỗi nhóm 1 tờ
giấy khổ to đã ghi sẵn các câu hỏi Lưu ý học
sinh: chỉ viết câu trả lời vắn tắt
- Hát tập thể
- Học sinh nhắc lại ghi nhớ đã học ở tiết
1, 2
- Nhận xét, bổ sung, chốt ý
- Cả lớp theo dõi
- 2 HS giỏi tiếp nối nhau đọc 2 lần toàn bài
+ Học sinh hình thành nhóm và hoạt động theo nhóm
Trang 19+ GV cử tổ trọng tài gồm 3 HS khá, giỏi để
tính điểm thi đua theo tiêu chuẩn sau:
1) Lời giải: đúng / sai
2) Thời gian làm bài: nhanh / chậm
3) Cách trình bày của đại diện các
nhóm: rõ ràng, rành mạch / lúng túng
Yêu cầu 2:
+ Ý 1: Yêu cầu HS ghi lại vắn tắt những hành
động của cậu bé
+ Ý 2: Nêu ý nghĩa về hành động của cậu bé
- Mời đại diện nhóm trình bày kết quả, diễn
giải cụ thể
- Nhận xét, bổ sung, chốt ý
- GV bình luận thêm: Chi tiết cậu bé khóc khi
nghe bạn hỏi sao không tả ba của người khác
được thêm vào cuối truyện đã gây xúc động
trong lòng người đọc bởi tình yêu cha, lòng
trung thực, tâm trạng buồn tủi vì mất cha của
cậu bé
Yêu cầu 3: Thứ tự kể các hành động:
a – b – c (hành động xảy ra trước thì kể trước,
hành động sau thì kể sau)
Ghi nhớ kiến thức:
- Yêu cầu HS đọc thầm phần Ghi nhớ
c/ Hướng dẫn luyện tập
- Mời HS đọc yêu cầu của bài tập
- GV giúp HS hiểu đúng yêu cầu của bài:
+ Điền đúng tên Chim Sẻ và Chim Chích vào
chỗ trống
+ Sắp xếp lại các hành động đã cho thành
câu chuyện
+ Kể lại câu chuyện đó theo dàn ý đã được
sắp xếp lại hợp lí
- Yêu cầu học sinh làm bài vào vở, phát
phiếu cho 3 HS làm
- Mời học sinh nêu kết quả trước
- Nhận xét, bổ sung, chốt ý
4) Củng cố:
Yêu cầu học sinh nêu lại nội dung của ghi
nhớ
- Mời vài học sinh kể lại hành động của nhân
vật trong câu chuyện mà em đã học
+ Tổ trọng tài sẽ tính điểm bài làm của mỗi nhóm theo 3 tiêu chí GV nêu ra
- Học sinh ghi lại vắn tắt những hành động của bé
- HS nêu ý nghĩa của hành động đó
- Đại diện nhóm trình bày bài, diễn giải cụ thể
- Nhận xét, bổ sung, chốt ý
- Cả lớp theo dõi
- HS nêu: thứ tự các hành động: a – b – c (hành động xảy ra trước thì kể trước, hành động xảy ra sau thì kể sau)
- Vài HS lần lượt đọc to phần Ghi nhớ trong SGK, cả lớp đọc thầm
- Học sinh đọc yêu cầu của bài tập
- Cả lớp theo dõi
- Học sinh làm việc cá nhân vào vở
- Một số HS làm trên phiếu trình bày kết quả làm bài
- Cả lớp nhận xét
- Học sinh nêu trước lớp