Giao an Hinh Hoc 9- Quang Hieu.doc

Kiểm tra bài cũ 3 phút - HS1: Nêu định nghĩa tỉ số lợng giác của một góc nhọn trong tam giác vuông và định lí tỉ số lợng giác của hai góc phụ nhau - HS2: Ghi lại bảng tỉ số lợng giác của

Trang 1

- HS: Thớc, êke, máy tính bỏ túi

C/Tiến trình bài dạy

I Kiểm tra bài cũ (4 phút)

+) GV: ĐVĐ và giới thiệu nội dung chơng I và các qui định chung của

II Bài mới (36 phút)

Hoạt động của GV và HS Nội dung

Trang 2

vuông và hình chiếu của nó trên

+) GV treo bảng phụ ghi bài 2

(Sgk -68) và yêu cầu h/s thảo

luận và nêu cách tính x, y.

* Gợi ý: đặt tên cho tam giác và

tính cạnh BC ⇒ AC, AB dựa vào

HC = ⇒ AC 2 = BC.HC hay b 2 = a.b’ (đpcm) Tơng tự ta c/m đợc: c 2 = a.c’

*) Bài 2:(Sgk/68) Tính x, y trong hình vẽ.

Trang 3

+ BD là đờng cao trong

∆ACD vuông tại D

⇒BD 2 = AB.BC.

*) Qua ví dụ 2, GV chốt lại cách

tính độ dài các cạnh, đờng cao

trong tam giác.

a, Định lý 2: (SGK-65)

2

h = b'c'

?1 Xét ∆AHB và ∆CHA cùng vuông tại

H có: ãBAH = ãACH (cùng phụ với ãABH ) ⇒ ∆AHB ∆CHA (g.g)

Do đó

HA

HB CH

AH = ⇒ AH 2 = HB.HC Hay h 2 = b’.c’ (đpcm)

(Đây là cách C/M định lí 2)

 Ví dụ 2: (SGK/66)

1,5m 2,25m

C

E A

và hình chiếu, đờng cao trong

tam giác vuông.

- Viết lại các hệ thức giữa cạnh góc vuông và hình chiếu, đờng cao.

IV Hớng dẫn về nhà (2 phút)

- Học thuộc các định lí 1, 2 và nắm chắc các hệ thức đã học để áp dụng vào bài tập.

- Làm bài tập 1, 2 (SBT - 89)

Trang 4

- HS: Bảng phụ, thớc, êke, máy tính bỏ túi

- HS1: Phát biểu định lí 1 và định lí 2 về một số hệ thức về cạnh và đờng

cao trong tam giác ? Vẽ hình, viết công thức tổng quát ?

- HS2: Tìm x; y trong hình vẽ sau ?

y x

7 5

- Dùng định lí Py-ta-go để tính x + y, sau đó dùng

1 Một số hệ thức liên quan tới đờng cao : (21 phút)

Trang 5

- GV yêu cầu HS thực hiện ? 2 theo

gợi ý ( biến đổi từ hệ thức a.h=b.c

- GV yêu cầu HS vẽ hình vào vở sau

đó ghi GT , KL của bài toán

- Hãy nêu cách tính độ dài đờng cao

2 Luyện tập : ( 10 phút)

- GV ra bài tập 3 ( sgk ) vẽ hình vào

bảng phụ treo lên bảng, yêu cầu HS

thảo luận nhóm và đa ra cách làm

Trang 6

- Bài toán cho gì ? yêu cầu gì ?

- Muốn tính đờng cao ta có thể dựa

vào các hệ thức nào ?

- HS nêu cách áp dụng hệ thức và

tính độ dài đờng cao ?

- GV yêu cầu đại diện một nhóm lên

bảng trình bày cách làm

- GV nhận xét và chốt lại lời giải ,

kiểm tra kết quả và lời giải của

- áp dụng hệ thức liên hệ giữa cạnh

và đờng cao trong tam giác vuông ta

*) Sau khi tính đợc x theo hệ thức trên ta áp dụng hệ thức b 2 = a b' ( hay y 2 = ( 1 + x) x từ đó tính đợc y

- Học thuộc các định lý và nắm chắc các hệ thức đã học

- Xem lại và giải lại các ví dụ và bài tập đã chữa Cách vận dụng các

hệ thức vào bài

- Giải bài tập 4 ( Sgk - 69 ) - Bài tập 5 ; 6/ sgk (phần luyện tập)

- Bài tập 5 áp dụng hệ thức liên hệ 12 = 12 + 12

Trang 7

B/Chuẩn bị của thầy và trò

- GV: Bảng phụ, thớc , êke, phiếu học tập

- GV: Phát phiếu học tập cho 2 nhóm

và treo bảng phụ có vẽ hình và đề bài

- Thu phiếu học tập và cho HS đa ra

kết quả; cả lớp thảo luận, cuối cùng

GV đánh giá và cho điểm hai nhóm

làm

Tính x, y trong hình vẽ sau:

3 Bài tập 1 (8 phút)

+) GV treo bảng phụ hình vẽ bài

tập 1 và yêu cầu bài toán; yêu cầu

A 6,5cm B 6cm C 5,5cm D 5cm

b, Độ dài cạnh AC bằng:

A.13cm B. 13cm C 3 13cm D 6,5cm

 Kêt luận: Để tính độ dài 1 cạnh

trong ∆ vuông ta dựa vào các hệ thức về cạnh và đờng cao, Đ/lý Py- ta-go trong tam giác vuông.

Trang 8

4 Bài tập 2 ( 13 phút) +) GV giới thiệu bài tập 8 (SGK-

⇒∆AHC vuông cân tại H

5 Bài tập 3 ( 11 phút)

+) GV yêu cầu h/s đọc đề bài 9

(Sgk-70) và hớng dẫn h/s vẽ

hình

- Dự đoán tam giác cân tại đâu ?

- Muốn c/m ∆DIK là tam giác

Trang 9

Vậy 1 2 12

DK +DI không đổi khi I di chuyển trên AB

- Xem lại các bài tập đã chữa ở lớp.

- Ghi nhớ các định lí và các hệ thức về cạnh và đờng cao trong tam giác vuông

- HS tiếp tục đợc củng cố và khắc sâu các hệ thức về cạnh và đờng cao

trong tam giác vuông, biết vận dụng thành thạo các hệ thức trên để giải bài tập

b2 = a.b’

2' b

b

a

=

b=

Trang 10

- HS1: Viết các hệ thức lợng trong tam giác vuông, phát biểu định lí

t-ơng ứng.

- HS2: Chữa bài 4 (Sgk - 69)

1 Bài tập 1 (13 phút)

- GV giới thiệu bài tập 5 - SGK

- Yêu cầu HS đọc đề bài, vẽ hình,

ghi GT, KL

? Để tính các đoạn BH, CH, AH ta

áp dụng kiến thức nào để tính

- Yêu cầu cả lớp suy nghĩ sau đó

gọi 2 HS lên bảng trình bày lời

AC = 4

⇒ BC = 3 2 + 4 2

⇒ BC = 5 Mặt khác AB 2 = BH.BC ⇒ BH = 1,8

5

3 2

=

⇒ CH = BC - BH = 5 - 1,8 = 3,2 Lại có AH.BC = AB.AC

⇒ AH = 2 , 4

5

4

Tơng tự AC 2 = KC.BC = 2.3 = 6 ⇒ AC = 6

3 Bài tập 3 ( 15 phút)

Trang 11

+) GV treo hình vẽ bài 4 (SBT 90)

và cho h/s thảo luận cách tính x

và y ?

- Để tính độ dài các đoạn AH, BC ta

cần tính đợc đoạn thẳng nào ? (AC)

thác giả thiết bài toán để tìm lời

giải bài toán

+) GV khắc sâu lại cách tính độ dài

các đoạn thẳng ta dựa vào hệ thức

lợng trong tam giác, định lí Py ta–

- go để tính

- Yêu cầu HS nêu cách tính x khác

*) Bài tập 4: (SBT-90) Tính x, y trong

AB AC AH

BC

⇒ x =12 Vậy x =12; y = 25

III Củng cố (2 phút)

 GV khắc sâu cho h/s:

+) Cách trình bày bài tập về tính cạnh trong tam giác có hình vẽ trớc

và cha có hình vẽ.

+) Cách giải chủ yếu là áp dụng định lí Py- ta- go và các hệ thức

về cạnh và đờng cao trong tam giác vuông

- Xem lại các bài tập đã chữa ở lớp

- Ghi nhớ các định lí và các hệ thức về cạnh và đờng cao trong tam giác vuông

- Về nhà làm bài 7 (SGK / 69); bài 4, 5, 6 (SBT / 90)

- Nghiên cứu trớc bài : Tỉ số lợng giác của góc nhọn

- chuẩn bị máy tính giờ sau học.

- HS nắm đợc định nghĩa về tỉ số lợng giác của góc nhọn, bớc đầu tính

đợc các tỉ số lợng giác của một số góc đặc biệt.

Kĩ năng

- Biết vận dụng các công thức trên để giải bài tập.

Thái độ

3 4

AB

AC =

H

Trang 12

- GV: Thớc, êke, máy chiếu đa năng

- HS: Thớc, êke

I.Kiểm tra bài cũ (7 phút)

- Nêu các trờng hợp đồng dạng của hai

tam giác vuông ?

*) Đặt vấn đề vào bài mới

- GV đa hình vẽ lên màn hình và hỏi:

Trong một tam giác vuông, nếu biết tỉ số

độ dài của hai cạnh thì có biết đợc độ lớn

của các góc nhọn hay không ?

6 Khái niệm tỉ số lợng giác của một góc nhọn (15 phút)

AC

AB =

(⇐) Ngợc lại AB 1

AC = ⇒ AB = AC ⇒ ∆ABC vuông cân tại A.

Do đó àB=α = 45 0 Vậy α = 45 0 ⇔ AB 1

α

Trang 13

và giải thích cho h/s hiểu rõ qua

hình vẽ và lời giải mẫu ở Sgk.

- Dựa vào hình vẽ giải thích tại sao

+) Qua ví dụ 1, ví dụ 2 GV khắc sâu

lại định nghĩa các tỉ số lợng giác

⇒ AC a 3 3

(⇐) Ngợc lại AC 3

AB = , nếu AB = a thì ⇒ AC = a 3

⇒ BC =2a , lấy B’ đối xứng với B qua

A => CB = BB’ = CB’ = 2a => ∆BCB ' là tam giác đều nên: ⇒ àB=α = 60 o

Vậy α = 60 0 ⇔ AC 3

*) Nhận xét : Khi α thay đổi thì tỉ số giữa cạnh kề và cạnh đối của α cũng thay đổi.

b)

Định nghĩa: (SGK-72)

cạnh đối sin

cạnh huyền

α = cạnh đối

*) Ta có:

+) Sin 45 0 = Sin B = AC

2 2

Trang 14

gãc vu«ng råi trªn hai c¹nh gãc

vu«ng Ox; Oy ta lÊy c¸c ®o¹n th¼ng

OA = 2; OB = 3.

- GV minh häa trªn m¸y chiÕu vµ

cho HS thùc hiÖn l¹i trªn b¶ng

Trang 15

- Nghiên cứu tiếp các phần còn lại trong bài, giờ sau học tiếp.

- HS1: - Nêu định nghĩa về tỉ số lợng giác của góc nhọn ?

- HS2: - Vẽ ∆ABC vuông tại A có àB = 30 o Viết các tỉ số lợng giác của góc

B ?

OM = =

- HS đứngtại chỗ trình bày miệng

- H/s lên bảng trình bày lời giải ?

- GV và h/s dới lớp nhận xét, sửa

sai

 Ví dụ 4 : (Sgk –74)

- Dựng góc nhọn β biết Sinβ= 0,5

β

1

N

My

xO

Trang 16

β trong ∆ vuông (2 góc α β phụ

nhau)

- GV nêu chú ý (SGK)

- H/S thảo luận và trả lời ?4

- Đại diện h/s lên bảng trình bày

- HS theo dõi nhận xét, ghi bài

- Sau đó GV treo bảng phụ cho HS

lên điền kết quả tính đợc (sin, cos,

Nếu Sinα =Sinβ ( Cosα =Cosβ, tg α = β tg

hoặc cot g α = cot g β) ⇒ = α β

2 Tỉ số l ợng giác của 2 góc phụ nhau:

Trang 17

l-ợng giác của 2 góc phụ nhau ?

- Nêu tỉ số lợng giác của

sin A cos B ;cos A sin B

3 4

tgA cot gB ;cot gA tgB

Bất ngờ về cỡ giấy A 4 (21cm x 29,7cm)

- Tỉ số giữa chiều dài và chiều rộng ≈ 2

+) GV đa ra 1 tờ giấy A 4 và đo; gấp; chia góc để h/s quan sát => KL nh Sgk và yêu cầu h/s về nhà suy nghĩ cách chứng minh

- Học sinh có hứng thú khi giải các bài tập về tỉ số lợng giác

- GV: Máy tính bỏ túi, thớc, compa

- HS: Máy tính bỏ túi, thớc, compa

Trang 18

I Tổ chức (1 phút)

II Kiểm tra bài cũ (3 phút)

- HS1: Nêu định nghĩa tỉ số lợng giác của một góc nhọn trong tam giác

vuông và định lí tỉ số lợng giác của hai góc phụ nhau

- HS2: Ghi lại bảng tỉ số lợng giác của những góc đặc biệt (góc bảng)

III Bài mới (35 phút)

7 Dạng 1 : Dựng góc nhọn biết một tỉ số

lợng giác của góc đó (8 phút)

- GV giới thiệu bài tập 13

- Gọi 1 HS lên bảng trình bày lời

- Trên Oy, lấy điểm I sao cho OI = 2,

- Vẽ cung tròn (I; 3) cắt Ox tại K

Trang 19

sin =

c

b c

a a

b a

c : a

b = = = tgα

b)sin 2α + cos 2α = 22 22 2 2 2 22

a

a a

c b a

c a

b + = + = = 1

9 Dạng 3: Tính các tỉ số lợng giác của góc nhọn, tính

độ dài cạnh trong tam giác vuông ( 15 phút)

- HS thảo luận nhóm bài tập 15

- Gọi HS lên bảng trình bày lời

Do đó tgC = 4

3

SinC CosC = và cotgC =

4 3

Do đó AB = 4 3

?

8 A

60 °

C

B

IV Củng cố (5 phút)

Trang 20

- Qua giờ luyện tập các em đã

luyện giải những dạng bài tập

nào, phơng pháp giải từng dạng

nh thế nào ?

- GV nhắc lại các phơng pháp giải

đối với mỗi loại bài tập trên

- Loại bài tập dựng góc nhọn biết tỉ số lợng giác của nó.

- Loại bài chứng minh các tỉ số lợng giác dựa vào định nghĩa

- Loại bài tính cạnh, tính tỉ số lợng giác của góc nhọn

- Giải bài tập 17/SGK Kết quả x = 29

V Hớng dẫn về nhà (1 phút)

- Xem lại các bài tập đã chữa ở lớp

- Ghi nhớ các công thức định nghĩa, định lí về các tỉ số lợng giác của góc nhọn và góc phụ nhau trong tam giác vuông

- HS hiểu đợc cấu tạo của bảng lợng giác dựa trên quan hệ giữa các tỉ

số lợng giác của 2 góc phụ nhau, thấy đợc tính đồng biến, nghịch biến của chúng.

- Biết cách tra bảng hoặc dùng máy tính bỏ túi để tìm các tỉ số lợng giác của góc nhọn cho trớc (tra xuôi).

Kĩ năng

- Rèn kĩ năng sử dụng bảng lợng giác và máy tính bỏ túi

Thái độ

- Có ý thức và thái độ nghiêm túc trong giờ học.

- GV: Bảng số với bốn chữ số thập phân, máy tính bỏ túi, bảng phụ

- HS: Bảng số với bốn chữ số thập phân, máy tính bỏ túi

- HS: Vẽ ∆ABC vuông tại A có àB= α, àC =β Viết các hệ thức giữa các tỉ

số lợng giác của α và β Kiểm tra việc chuẩn bị dụng cụ học tập của học sinh

1 Cấu tạo của bảng lợng giác (6 phút)

Trang 21

- HS tự đọc phần cấu tạo bảng

l-ợng giác trong SGK (2 phút)

- GV giới thiệu cấu tạo bảng lợng

giác

- HS quan sát bảng VIII, IX, X

- Qua theo dõi cho biết sự tăng,

giảm của các tỉ số lợng giác nh thế

Cos; Cotg giống nhau.

- GV yêu cầu h/s thảo luận

nhóm ?1 ; ?2

- Gọi h/s nêu kết quả ?1 ; ?2 sau

khi thảo luận

? HS nêu cách tìm và kết quả

- GV nêu chú ý (Sgk)

? HS đọc và tóm tắt lại chú ý

a, Tìm tỉ số l ợng giác của 1 góc nhọn cho tr ớc: (Dùng bảng VIII và

bảng IX)

Bớc 1 : Tra số độ theo hàng ngang Bớc 2 : Tra số phút theo cột dọc Bớc 3 : Lấy giá trị tại giao của

Ví dụ 2: Tìm Cos33 0 14’

Cos33 0 14’ = Cos33 0 (12’+2’) ≈ 0,8368 - 0,0003 = 0,8365 Cos28 0 54’ ≈ 0,8755

Cos33 0 14’ ≈ 0,8364

Ví dụ 3: Tìm tg52 0 18’

tg52 0 18’≈1,2938 tg13 0 25’≈0,2385 tg83 0 20’≈8,5555

Ví dụ 4 : Tìm Cotg8 0 32’ ≈ 6,665.

?1 Cotg 47 0 24’ ≈ 0,9195

?2 tg 82 0 13’ ≈ 7,316

*) Chú ý (Sgk/80).

Trang 22

- Có ý thức và thái độ nghiêm túc trong giờ học

- GV: Bảng số với bốn chữ số thập phân, máy tính bỏ túi, bảng phụ

- HS: Bảng số với bốn chữ số thập phân, máy tính bỏ túi

- HS1: Nêu các bớc dùng bảng số để tìm tỉ số lợng giác của một góc nhọn

Trang 23

⇒α ≈ 27 0 ( làm tròn đến độ)

?4 Tìm góc nhọn α biết cosα = 0,5547 ⇒α ≈ 56 0

IV Củng cố - Luyện tập (15 phút)

Trang 24

- Nêu cách sử dụng máy tính bỏ

túi để tìm số đo 1 góc khi biết 1

TSLG của nó ta làm ntn ?

- GV khắc sâu lại cách tìm góc

nhọn khi biết 1 TSLG của nó

bằng bảng số hay bằng máy tính

bỏ túi cho học sinh Và cho h/s

tìm số đo góc qua bài 21 (Sgk/

đó kết quả thu đợc là: α ≈ 51 0 36’.

- Ví dụ 2: Tìm góc nhọn α biết cos α = 0,5656 bằng máy tính f x( ) 500 MS ta bấm vào các phím theo thứ tự sau, khi

đó kết quả thu đợc là: α ≈ 55 0 33’.

- Nắm chắc các bớc tìm tỉ số lợng giác của một góc nhọn bằng bảng số hoặc bằng máy tính bỏ túi và bài toán ngợc lại.

- HS đợc củng cố lại cách tìm các tỉ số lợng giác của góc nhọn cho trớc

và tìm số đo của góc nhọn khi biết một tỉ số lợng giác của góc đó bằng bảng

số hoặc máy tính bỏ túi.

Kĩ năng

- Rèn luyện kĩ năng tra bảng số, tính toán và trình bày bài giải.

Thái độ

- Có ý thức và thái độ nghiêm túc trong giờ học.

- GV: Máy tính đa năng, máy tính bỏ túi, bảng số với bốn chữ số thập

phân

- HS: Máy tính bỏ túi, bảng số với bốn chữ số thập phân

- GV kiểm tra việc chuẩn bị dụng cụ học tập của học sinh

0” ’ SHiST

0 , 78

6 =

Trang 25

b/ cos25 0 32’ ≈ 0.9023 c/ tg 43 0 10’ ≈ 0,9380 d/cotg 32 0 15’ ≈ 1,5849

- Vậy để tính các tỉ số lợng giác ta có thể sử dụng bảng lợng giác hoặc máy tính bỏ túi

11 Dạng 2 : Tính số đo của góc nhọn khi biết

một tỉ số lợng giác của góc đó ( 10 phút)

? Để tìm số đo của góc nhọn khi

biết một tỉ số lợng giác của góc đó

ta làm ntn ?

(Dùng máy tính hoặc bảng số)

- GV giới thiệu bài tập 21/Sgk

- Yêu cầu hai HS lên bảng làm

- Vậy để tính số đo của góc nhọn ta có thể sử dụng bảng lợng giác hoặc máy tính bỏ túi

- GV gọi hai em đứng tại chỗ thực

hiện câu b, c ; GV đa kết quả lên

máy chiếu

- GV và HS dới lớp nhận xét cách

làm và kết quả ⇒ sửa sai nếu có

- GV giới thiệu bài tập 24 và cho

c/ tg 73 0 20’ > tg 45 0 vì 73 0 20’ > 45 0 (góc nhọn tăng thì tang tăng)

d/ cotg 2 0 > cotg37 0 40’ vì 2 0 < 37 0 40’ (góc nhọn tăng thì côtang giảm)

*)Bài 24 (Sgk-84) So sánh và sắp xếp

theo thứ tự tăng dần

a/ sin78 0 = cos12 0 , sin47 0 = cos43 0

và 12 0 < 14 0 < 43 0 < 87 0 nên cos12 0 > cos14 0 > cos43 0 > cos87 0

Do đó: sin78 0 > cos14 0 > sin47 0 > cos87 0 b/ Tơng tự câu a

cotg 25 0 = tg 65 0 , cotg 38 0 = tg 52 0 Vậy tg 73 0 > cotg 25 0 > tg 62 0 > cotg 38 0

*) Bài 25 (Sgk-84).

a/ Tacó tg25 0 = 00

25 cos

25 sin mà cos25 0 < 1

Do vậy : tg25 0 > sin25 0

Trang 26

+) Qua các bài tập ở loại này em

có nhận xét hay kết luận gì từ việc

1 >

Kết luận: Vậy để so sánh các tỉ số lợng giác ta có thể tính giá trị của chúng bằng bảng lợng giác hoặc máy tính bỏ túi và có thể sắp xếp chúng theo một thứ tự nào đó; chúng ta còn có thể sử dụng sự tăng, giảm của các tỉ số lợng giác khi số đo góc nhọn thay đổi để so sánh hoặc sử dụng phơng pháp đánh giá

hoặc máy tính bỏ túi để tính toán.

- Cho HS làm nhanh bài tập

25b,c

*) Bài tập 25 b,c

Kết quả:

b) cotg 32 0 > cos 32 0 vì cotg 32 0 = cos3200

sin 32 mà sin 32 0 < 1 c) tg 45 0 > cos 45 0 vì 1 > 2

2

- Xem lại các bài tập đã chữa trong giờ luyện tập, nắm chắc các bớc tìm

tỉ số lợng giác của một góc nhọn bằng bảng số hoặc bằng máy tính bỏ túi và bài toán ngợc lại.

- GV: Thớc, êke, máy tính bỏ túi, bảng lợng giác

Trang 27

- Đặt vấn đề: Bài toán về chiếc thang/SGK

+) Muốn tính đợc khoảng cách của

máy bay so với mặt đất ta cần

tính độ dài đoạn thẳng nào ? tính

- GV khắc sâu lại cho học sinh nội

dung định lí vừa áp dụng

sâu lại công thức đã vận dụng

Cho ∆ ABC vuông tại A

Quãng đờng AB dài là:

S AB = v.t= 500. 1

50= 10 (km) Vậy BH = AB Sin 30 0 =10.0,5 = 5 (km) Sau 1,2 phút máy bay lên cao đợc 5km

t-IV Củng cố (7 phút)

Trang 28

Bài tập: Cho ∆ABC có àA=90 ,

- Học sinh hiểu đợc thuật ngữ “Giải tam giác vuông” là gì ?

- H/S vận dụng đợc các hệ thức trên trong việc giải tam giác vuông

- GV: Thớc, êke, máy tính bỏ túi, bảng lợng giác, bảng phụ

- HS: Thớc, êke, máy tính bỏ túi hoặc bảng lợng giác

- HS1: Phát biểu định lý và viết các hệ thức về cạnh và góc trong tam giác

vuông

- HS2: Giải bài tập 26/SGK

Kết quả: Chiều cao của tháp là 86.tg34 0 ≈ 58m

Bài mới

Trang 29

2 áp dụng giải tam giác vuông (29 phút)

- GV giới thiệu khái niệm bài toán

“Giải tam giác vuông”

- HS theo dõi, ghi bài

? Vậy để giải ∆ vuông cần biết

mấy yếu tố ? Trong đó số cạnh nh

- Yêu cầu HS thảo luận làm ?3

? Tính cạnh OP, OQ qua cosP và

- Gọi đại diện 2 nhóm lên bảng

trình bày lời giải

?3 OP = PQ.cosP = 7.cos36 0 ≈ 5,663 OQ= PQ.cosQ = 7.cos54 0 ≈ 4,114

Trang 30

- Thế nào là giải tam giác vuông ?

- Qua việc giải các tam giác vuông

hãy cho biết cách tìm: Góc nhọn,

cạnh góc vuông, cạnh huyền

- HS nêu cách tính

- GV chốt lại cách tính góc nhọn,

cạnh góc vuông, cạnh huyền của 1

tam giác vuông

+) Tìm cạnh góc vuông:

- Dựa vào tỉ số giữa cạnh và góc

- Dựa vào định lí Py-ta-go.

+) Tính cạnh huyền:

- Dựa vào định lí Py-ta-go.

- Dựa vào tỉ số giữa cạnh và góc:

sin sin cos cos

Trang 31

- HS vận dụng đợc các hệ thức trong việc giải tam giác vuông

- HS đợc thực hành nhiều về áp dụng các hệ thức, tra bảng hoặc sử dụng máy tính bỏ túi, cách làm tròn số

- GV: Thớc, êke, máy tính bỏ túi

- HS1: Phát biểu định lý về hệ thức giữa cạnh và góc trong ∆ vuông

Chữa bài tập 28 (Sgk/89) Kết quả : α ≈ 60 15' 0

- HS2: Thế nào là giải tam giác vuông ?

Trang 32

- Lại có: ãKBA KBC ABC= ã − ã =60 0 − 38 0 = 22 0

- Trong ∆ vuông BKA có

5,5 cos 22 cos

- Phát biểu định lý về cạnh và góc

trong tam giác vuông ?

- Để giải một tam giác vuông ta

Trang 33

 Học xong tiết này HS cần phải đạt đợc :

Kiến thức

- HS tiếp tục đợc vận dụng đợc các hệ thức trong việc giải tam giác vuông

Kĩ năng

- Rèn luyện kĩ năng vận dụng các hệ thức , vẽ hình, tra bảng hoặc

sử dụng máy tính bỏ túi, cách làm tròn số, trình bày bài giải.

Thái độ

- Biết vận dụng các hệ thức và thấy đợc ứng dụng các tỉ số lợng giác để giải quyết các bài toán thực tế.

- GV: Máy chiếu đa năng, máy tính bỏ túi

- HS: Máy tính bỏ túi, thớc, êke

− HS : Nhắc lại định lý về hệ thức giữa cạnh và góc trong ∆ vuông ?

- Yêu cầu HS thảo luận theo nhóm

tìm lời giải bài toán

? Để tính cạnh AB ta làm nh thế

nào ? Dựa vào ∆ nào để tính tính ?

- Gv gợi ý lập hệ thức trong ∆ ABC

? Theo bài ta có tính đợc góc ADC

960 , 7 AD

AH ≈ ≈ 0,8010 Suy ra ãADC D= ≈ à 53 0

=> 8.sin74 0 = 9,6.sin ADC ã

=> sin ADC 0,801 ã = => ADC 53 ã = 0

*) Diện tích của tứ giác ABCD

Trang 34

- Hãy tính diện tích của tứ giác

chiếu, HS theo dõi

Vậy diện tích của tứ giác ABCD là

? Yêu cầu HS suy nghĩ mô tả bằng

hình vẽ, đa bài toán thực tế về bài

toán hình học

- GV gợi ý HS giải bài toán

? Với 5 phút thuyền đi đợc bao

- Gọi HS lên bảng trình bày lời

giải theo gợi ý của GV

- H/s dới lớp theo dõi, nhận xét

kết quả

AB là chiều rộng khúc sông

AC là đoạn đờng đi của chiếc thuyền

ãCAx là góc tạo bởi đờng đi của chiếc thuyền và bờ sông

- Theo giả thiết thuyền qua sông mất 5 phút với vận tốc 2km/h (≈ 33m/phút),

do đó

AC ≈ 33.5 = 165 (m) Trong ∆ABC ( Bà = 90 0) có

AB = AC sinC ≈ 165.sin70 0

⇒ AB ≈ 165.0,9397 ≈ 155 (m)

? Phát biểu định lý về cạnh và góc trong tam giác vuông

? Để giải một tam giác vuông ta cần biết số cạnh và góc nh thế nào

- Xem lại các bài đã chữa

- Đọc trớc: “ ứng dụng thực tế các tỉ số lợng giác của góc nhọn Thực hành ngoài trời”

- Chuẩn bị: Thớc cuộn, máy tính bỏ túi, giấy, bút

*******************************

70 B

A C

Trang 35

- HS biết cách xác định chiều cao của một vật thể mà không cần lên

điểm cao nhất của nó

- Biết xác định khoảng cách giữa hai địa điểm, trong đó có 1 điểm khó tới đợc.

- GV: Giác kế, thớc cuộn, êke đạc (4 bộ), máy tính bỏ túi

- HS: Theo hớng dẫn tiết trớc

- HS1: Phát biểu định lý và viết các hệ thức về cạnh và góc trong ∆ vuông

(vẽ hình)

- ĐVĐ: Nhờ tỉ số lợng giác của góc nhọn ta có thể tính đợc … (SGK)

Trang 36

1 Lí thuyết tại lớp (20 phút)

- GV hớng dẫn HS tiến hành (trong

lớp)

- Gv treo hình 34 (Sgk-90) trên

bảng phụ và giới thiệu các ví dụ

- Yêu cầu HS thảo luận đọc mục 1

- HS dới lớp theo dõi

- Tơng tự cho HS thảo luận đọc

mục 2

- Gv giới thiệu nhiệm cụ, dụng cụ

tiến hành và cách tiến hành đo

đạc

? Để xác định đợc khoảng cách AB

giữa 2 bờ sông ta làm nh thế nào

? Qua 2 bài toán thực tế trên, em

hãy lấy ví dụ ở khu vực trờng em

để ta tiến hành xác định chiều cao

và khoảng cách

HS: Xác định chiều cao của cột cờ

Xác định chiều rộng của cái ao

- Đo chiều cao của giác kế (OC = b)

- Đọc trên giác kế số đo ãAOB = α

- Ê- ke đạc, giác kế, thớc cuộn, máy tính

bỏ túi c) Cách tiến hành:

- Chọn 2 điểm A, B ở 2 bên bờ sông sao cho AB vuông góc với 2 bờ sông

- Dùng êke đạc kẻ đờng thẳng Ax sao cho

Ax ⊥ AB

- Lấy C ∈ Ax

- Đo đoạn AC (AC = a)

- Dùng giác kế đo ãACB ( ãACB = α)

B A

Trang 37

- Cho HS ra địa điểm thực hành

- GV cử một số HS làm mẫu

- HS cả lớp theo dõi, ghi chép

- Lớp phó học tập ghi lại kết quả

đo đạc và tính toán cho đáp số

Xác định chiều cao của ngôi nhà khu B

Xác định chiều rộng của cái ao

1 Xác định chiều cao của 1 cây trong sân trờng:

a/ Cách tiến hành và kết quả đo:

- Đặt giác kế thẳng đứng cách cây một khoảng

bằng

CD = a =

- Đo chiều cao của giác kế OC = b =

- Đọc trên giác kế số đo ãAOB = α =

- Chọn 2 điểm A, B ở 2 bên bờ sông sao cho AB

vuông góc với 2 bờ sông

- Dùng êke đạc kẻ đờng thẳng Ax sao cho Ax ⊥

AB

- Lấy C ∈ Ax, Đo đoạn AC = a =

- Dùng giác kế đo α = ãACB =

B A

x

a α

A B

C

Trang 38

Tiết 16 ứng dụng thực tế các tỉ số lợng giác của góc nhọn

- GV: Giác kế, êke đạc, thớc cuộn (4 bộ), máy tính bỏ túi

- HS: Thớc cuộn, máy tính bỏ túi, giấy, bút

- GV kiểm tra sự chuẩn bị dụng cụ thực hành của học sinh

B Tiến hành thực hành

+) GV đa học sinh đến địa điểm thực hành xác định chiều cao, đo khoảng cách và phân công nhiệm vụ ; yêu cầu đo cho từng tổ, bố trí 2 tổ cùng đo chiều cao 1 cây trong sân trờng, xác định khoảng cách 1 địa điểm để dễ dàng

đối chiếu kết quả (so sánh)

+) HS các nhóm thực hành 2 bài toán trên

+) GV kiểm tra kĩ năng thực hành đo khoảng cách ; đo góc , kĩ năng sử dụng các dụng cụ của các các tổ, các thành viên trong tổ và hớng dẫn thêm cho học sinh khắc phục các khó khăn.

+) GV kiểm tra kết quả đo lần 2 của một số nhóm

+) Th kí của nhóm ghi lại tiến trình thực hành ; kết qủa đo của nhóm +) Sau khi thực hành xong, các nhóm trả lại dụng cụ ; đồ dùng thực hành cho GV

C Hoàn thành báo cáo thực hành đo khoảng cách - đo chiều cao

Lớp : 9 Tổ :

1 Xác định chiều cao của 1 cây trong sân trờng:

- Đặt giác kế thẳng đứng cách cây một khoảng

bằng

CD = a =

- Đo chiều cao của giác kế OC = b =

- Đọc trên giác kế số đo ãAOB = α =

Trang 39

3 Xác định khoảng cách:

- Chọn 2 điểm A, B ở 2 bên bờ sông sao cho AB

vuông góc với 2 bờ sông

- Dùng êke đạc kẻ đờng thẳng Ax sao cho Ax ⊥

AB

- Lấy C ∈ Ax, Đo đoạn AC = a =

- Dùng giác kế đo α = ãACB =

Chuẩnbị(3 đ)

ý thứcT/hành(2 đ)

Kĩ năngT/hành(5 đ)

Đánh giácủa GV(10đ) 1

- Yêu cầu các tổ hoàn thành báo cáo và nộp về cho giáo viên

- GV thu báo cáo thực hành của các tổ và thông qua giám sát thực tế ,

Gv nhận xét, đánh giá và cho điểm thực hành của từng tổ

C

Trang 40

A/Mục tiêu

 Học xong tiết này HS cần phải đạt đợc :

Kiến thức

- Hệ thống hoá các hệ thức về cạnh và đờng cao trong tam giá vuông.

- Hệ thống hoá các công thức định nghĩa các tỉ số lợng giác của một góc nhọn và quan hệ giữa các tỉ số lợng giác của hai góc phụ nhau

Kĩ năng

- Rèn luyện kĩ năng tra bảng hoặc sử dụng máy tính bỏ túi để tính các

tỉ số lợng giác hoặc các số đo góc.

Thái độ

- Học sinh tích cực ôn tập các kiến thức đã học

- GV: Bảng phụ, thớc, máy tính bỏ túi

- HS: Thớc, máy tính bỏ túi

- Kiểm tra việc chuẩn bị làm câu hỏi ôn tập chơng của HS

17 Lí thuyết (10 phút)

- Gọi lần lợt HS dới lớp trả lời các

câu hỏi trong Sgk

3) TSLG của 2 góc phụ nhau

(α β + = 90 0) sinα = cosβ cosα = sinβ

b =

Tính góc α, β ? Giải:

Ta có tgα =

28

19 c

Tiêu đề	Một Số Hệ Thức Về Cạnh Và Đường Cao Trong Tam Giác Vuông
Trường học	Trường Trung học Phổ Thông Quang Hiệu
Chuyên ngành	Hình Học 9
Thể loại	Giáo án
Năm xuất bản	2009 - 2010
Thành phố	Quảng Hệu

Định dạng
Số trang	85
Dung lượng	3,88 MB