Thực tập tại bhxh quận cầu giấy

Ngày 31/10/1992 Bảo hiểm xã hội Hà Nội được thành lập theo quyết định số 2654/QĐ-UB của UBND Thành phố Hà Nội trên cơ sở Công ty BHXH đối với người lao động ngoài quốc doanh và phần sự n

I Quá trình hình thành và phát triển

1 Đặc điểm hình thành

Đầu năm 1990, Hà Nội là một trong 5 tỉnh, thành phố được Nhà nước chọn cho tổ chức thí điểm thực hiện dự thảo Điều lệ BHXH đối với người lao động ngoài quốc doanh Ngày 09/01/1990 UBND Thành phố Hà Nội ký quyết định số

79/QĐ-UB của 79/QĐ-UBND thành lập công ty BHXH đối với lao động ngoài quốc doanh Hà Nội, đặt trực thuộc tại Sở Lao Động Thương binh và xã hội Hà Nội

Ngày 31/10/1992 Bảo hiểm xã hội Hà Nội được thành lập theo quyết định số 2654/QĐ-UB của UBND Thành phố Hà Nội trên cơ sở Công ty BHXH đối với người lao động ngoài quốc doanh và phần sự nghiệp BHXH trong khu vực nhà nước thuộc Sở Lao động thương binh và xã hội Hà Nội Như vậy tại Hà Nội sự nghiệp BHXH đối với người lao động thuộc khu vực Nhà nước và ngoài quốc doanh đã được tập trung lại

Ngày 16/02/1995, Chính phủ ban hành NĐ19/ CP về việc thành lập BHXH Việt Nam với cơ cấu 3 cấp Trên cơ sở đó, theo quyết định số 15/QĐ-BHXH của BHXH Việt Nam BHXH Hà Nội tiếp nhận cả phấn sự nghiệp BHXH từ Liên đoàn lao động và nhiệm vụ thu BHXH từ ngành tài chính và thuế chuyển sang Từ đó đến nay mọi hoạt động về BHXH trên địa bàn thành phố Hà Nội thuộc BHXH Việt Nam, với nhiệm vụ tổ chức triển khai thực hiện BHXH theo luật Lao động trên cơ

sở Điều lệ BHXH ban hành kèm theo Nghị định 12/CP của Chính phủ

Cùng với sự ra đời của BHXH Việt Nam, BHXH Thành phố Hà Nội là sự hình thành BHXH các quận, huyện Ngày 1/9/1997 thực hiện quyết định số 822BHXH/QĐ-TCCB ngày 13/5/1997 của Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam, BHXH quận Cầu Giấy được thành lập trên cơ sở tách ra từ BHXH huyện Từ Liêm

Là đơn vị trực thuộc BHXH thành phố Hà Nội, BHXH quận Cầu Giấy thực hiện quản lý đối tượng tham gia đóng và hưởng các chế độ BHXH trên địa bàn quận Với ban đầu có 7 phường, đến tháng 4/2005 là 8 phường Hiện đang quản lý và chi trả cho gần 11 ngàn đối tượng hưởng lương hưu và trợ cấp, có 555 đơn vị trên địa bạn quận với 29.846 lao động thuộc đối tượng bắt buộc tham gia BHXH trong các

thành phần kinh tế khác nhau, trong đó: doanh nghiệp nhà nước 42 đơn vị; doanh nghiệp ngoài quốc doanh 329 đơn vị; hành chính sự nghiệp 184 đơn vị

Nằm ở phía tây thành phố, Quận Cầu Giấy có diện tích 12,04 km2, với địa bàn rộng và có nhiều đơn vị đóng trên địa bàn, BHXH Quận Cầu Giấy có nhiều thuận lợi và có cả những khó khăn trong công tác quản lý Tính đến cuối năm 2003, toàn quận có 318 đơn vị lập danh sách tham gia BHXH với 22574 lao động thuộc các thành phần kinh tế khác nhau

Là cơ quan cấp địa phương, tiếp xúc trực tiếp với người lao động ở các nganh nghề khác nhau, BHXH quận là nơi trực tiếp thực hiện các chế độ BHXH; đồng thời cũng là nơi tiếp nhận kênh thông tin phản hồi từ phía người lao động – đó cũng là một trong những cơ sở để lãnh đạo ngánh xem xét nhằm tiếp tục hoàn thiện chính sách, chế độ BHXH cho phù hợp với sự phát triển kinh tế-xã hội của đất nước cũng như phù hợp với nguyện vọng của đông đảo những người lao động trong các ngành kinh tế

Như vậy, BHXH Quận Cầu Giấy cũng như BHXH các quận, huyện khác là đơn vị trực thuộc BHXH thành phố Hà Nội, nằm trong hệ thống BHXH Việt Nam

và chịu sự quản lý theo ngành dọc theo quy định của pháp luật

2 Chức năng, nhiệm vụ của BHXH Quận Cầu Giấy

Hoạt động dưới sự hướng dẫn và chỉ đạo trực tiếp của BHXH Thành phố Hà Nội, cơ quan BHXH Quận Cầu Giấy có trách nhiệm thực hiện nhiệm vụ mà BHXH Thành phố chuyển giao cho bao gồm:

- Thực hiện đăng ký cho đối tượng tham gia BHXH, hướng dẫn, theo dõi, đôn đốc các cơ quan, đơn vị trên địa bàn quận lập danh sách người lao động thuộc diện bắt buộc đóng BHXH theo quy định Hàng tháng phải nắm được danh sách số lượng người lao động tham gia đóng BHXH

- Thực hiện thu phí BHXH của người lao động và các đơn vị sử dụng lao động đã đăng ký tham gia BHXH, theo dõi thu, đốc thu các đơn vị thuộc sự quản lý của BHXH quận

- Tổ chức triển khai thực hiện các chế độ trợ cấp ốm đau, thai sản, tai nạn lao động-bệnh nghề nghiệp theo hướng dẫn của BHXH thành phố Hà Nội, tiếp nhận các đơn yêu cầu hưởng BHXH, xem xét và ra quyết định thực hiện chi trả

- Theo dõi sự biến động về lao động trong các cơ quan tổ chức để thực hiện điều chỉnh số tiền phải nộp BHXH của từng đơn vị sử dụng lao động Hàng tháng lập báo tăng giảm mức đóng, số người nếu có thay đổi so với danh sach đăng ký

- Tiếp nhận người đến đăng ký hưởng BHXH, làm thủ tục di chuyển đi nơi khác theo quy định của BHXH

- Tổ chức chi trả lương hưu, trợ cấp bảo đảm an toàn đúng đối tượng và thực hiện Pháp lệnh người có công theo quy định

- Quản lý lưu trữ, khai thác danh sách đóng, hồ sơ hưởng BHXH

- Lập dự toán, quyết toán thu-chi theo quy định của cấp trên và gửi lên BHXH Thành phố

- Thực hiện chế độ tử tuất theo quy định

- Tổ chức quản lý lưu trữ hồ sơ, khai thác danh sách đóng và hồ sơ hưởng BHXH

- Điều chỉnh lương, trợ cấp theo quy định của pháp luật

- Xác minh các đơn thư khiếu nại, có kết luận đúng đắn và kịp thời

- Quản lý cán bộ, tài sản, quỹ lương, kinh phí hoạt động của BHXH quận

Để thực hiện tốt nhiệm vụ được giao, BHXH Quận Cậu Giấy đã phối hợp với các cơ quan khác trên địa bàn quận, đó là: Phòng lao động-thương binh-xã hội, kho bạc Nhà nước, cơ quan công an, UBND quận và các phường nhằm quản lý thu hiệu quả và tổ chức chi trả lương hưu và trợ cấp kịp thời, an toàn, đầy đủ

3.Tổ chức bộ máy.

Thực hiện tiến trình cải cách bộ máy của chính phủ, Thủ tướng chính phủ đã

có quyết định số 20/2002/QĐ-Thủ tướng chính phủ chuyển Bảo hiểm Y tế sang BHXH Việt Nam Sau đó, ngày 06/12/2002 Chính phủ ban hành Nghị định số100/2002/NĐ-CP quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, cơ cấu, cơ cấu tổ chức của BHXH Việt Nam.Thực hiện các văn bản này, từ tháng 01 năm 2003, Bảo

Giám đốc

P.Giám đốc

Bộ phận chính sách, hồ sơ lưu trữ

Bộ phận thu

và cấp sổ

Bộ phận Giám định chi

P.Giám đốc

Bộ phận kế toán tài vụ

hiểm Y tế được sát nhập vào BHXH Như vậy, từ năm 2003, Bảo hiểm xã hội quận Cầu Giấy tổ chức thực hiện cả dịch vụ BHYT trên địa bàn quận

Cùng với sự lớn mạnh của một quận đang được đang đô thị hoá nhanh, BHXH quận Cầu Giấy không ngừng thay đổi về mọi mặt.BHXH quận Cầu Giấy không có cơ cấu tổ chức phòng ban và được chia theo các bộ phận như sau:

+Giám đốc: là thủ trưởng cơ quan, phụ trách chung và chịu trách nhiệm toàn

bộ cac mặt hoạt động của công tác BHXH trên địa bàn quận, đồng thời phụ trách công tác tổ chức , đối ngoại của cơ quan

+Phó giám đốc: là người giúp việc cho giám đốc trong việc quản lý nhân viên cấp dưới thực hiện nhiệm vụ, điều hành công việc khi giám đốc đi vắng Mỗi phó giám đốc được phân công phụ trách một mảng công việc khác nhau của BHXH quận

+Bộ phận quản lý thu và cấp sổ: Gồm 10 cán bộ,mỗi cán bộ thu đuợc giao nhiệm vụ thu, hướng dẫn giải quyết chính sách BHXH cho một số cơ quan nhất định trên địa bàn

Cán bộ quản lý thu BHXH trực tiếp làm việc với các đơn vị sử dụng lao

mẫu quy định, theo dõi, ghi chép kết quả thu BHXH đồng thời xác nhận mức đóng

để thanh toán hai chế độ ốm đau, thai sản, thực hiện đối chiếu tờ khai cấp sổ BHXH cho người lao động Từ nãm 2003 bộ phận thu có thêm nhiệm vụ phát hành thẻ BHYT cho các đối tượng tham gia BHXH, BHYT trên địa bàn quận

+Bộ phận chính sách, hồ sơ: Giải quyết chế độ chính sách cho các đối tượng đang hưởng lương hưu và trợ cấp BHXH tại quận, tiếp nhận hồ sơ chuyển đến, chuyển đi của các cán bộ hưu trí, mất sức lao động, thanh toán chế độ mai táng phí

và giải quyết chế độ tử tuất, quản lý hồ sơ của cán bộ hưu trí, mất sức lao động, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, thực hiện cập nhật theo danh sách chi trả của công tác chi trả, quản lý chứng từ chi trả, tổ chức khai thác hồ sơ phục vụ cho các nhiệm

vụ khi có yêu cầu như khen thưởng huân chương

+Bộ phận kế toán-tài vụ: làm nhiệm vụ chi trả tiền lương và trợ cấp BHXH hàng tháng cho các đối tượng hưu trí, mất sức lao động, tuất, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, mai táng phí, lập chứng từ chi trả thường xuyên cho các đối tượng nhận lương hưu và trợ cấp BHXH tại quận

+Bộ phận giám định chi: kiểm tra giám định chứng từ thanh toán chế độ BHYT tại bệnh viện của các đối tượng, để phục vụ cho công tác chi trả trực tiếp cho các đối tượng khám chữa bệnh BHYT theo quy định Thực hiện thanh toán chi chế

độ ốm đau, thai sản, dưỡng sức phục hồi sức khoẻ cho người lao động tại các đơn vị trên địa bàn

Ngoài 21 cán bộ tổ chức thực hiện nhiệm vụ của BHXH nêu trên, BHXH quận Cầu Giấy còn có mạng lưới cộng tác viên tại các phường dể tổ chức thực hiện chi trả lương hưu và trợ cấpBHXH, các cơ quan, đơn vụ đóng trên địa bàn luôn phối hợp chặt chẽ để thực hiện tốt chế độ BHXH, góp phần thực hiện tốt nhiệm vụ chính sách xã hội của quận

II Thực trạng công tác BHXH tại Quận Cầu Giấy.

1 Thục trạng công tác thu.

1.1 Một vài nét về công tác thu BHXH

Thu BHXH là mặt công tác quan trọng trong thực hiện BHXH hiện nay không chỉ trong phạm vi toàn quốc Thu BHXH là khâu cơ bản, đầu tiên trong quá trình thực hiện hoạt động BHXH đối với người lao động theo quy định tại các điều 141,149 bộ luật lao động, điều 36,37, Điều lệ BHXH

Thu BHXH ngoài mục đích chính là tạo lập nguồn quỹ tài chính cho BHXH còn tạo lập mối quan hệ 3 bên( người lao động -chủ sử dụng lao động –cơ quan BHXH) trong BHXH, tạo lập sự giám sát, ràng buộc lẫn nhau thông qua việ theo dõi mức đóng, thời gian đóng BHXH làm cơ sở pháp lý xác định các điều kiện hưởng chế độ BHXH theo luật định

Theo quy định hiện tại, mức đóng BHXH theo tỷ lệ 20% mức tiền lương, tiền công hàng tháng, trong đó người lao động 5%, người sử dụng lao động đóng 15% Thu BHXH được thực hiện hàng tháng, người sử dụng lao động có nghĩa vụ trích từ tiền lương hàng tháng phần nghĩa vụ đóng góp của người lao động để nộp vào quỹ BHXH cùng một lần với phần nghĩa vụ phải đóng BHXH của cơ quan, đơn

vị Đây là các trường hợp tham gia BHXH phổ biến Ví dụ, cán bộ, công chức viên chức nhà nước, người lao động trong cvác doanh nghiệp dang làm việc ỏ Việt Nam đêu thu theo quy định này

Một số trường hợp đặc biệt có quy định riêng, ví dụ người lao động làm việc

ở nước ngoài thu 15% tiền lương,lao động nữ nghỉ thai sản hưởng trợ cấp 100% tiền lương không phải đóng BHXH vẫn được tính thời gian công tác Một số đối tượng đặc biệt tự đóng BHXH mức 15% tiền lương như: người nghỉ việc chờ giải quyết chính theo nghị định 41/2002/ NĐ-CP về chính sách với lao động dôi dư khi sắp xếp lại doanh nghiệp nhà nước còn thiếu không quá 5 tuổi đời đủ tuổi hưu và có từ

15 năm công tác trở lên; người đã đủ điều kiện về tuổi đời nhưng còn thiếu không qúa 6 tháng đủ 20 năm đóng BHXH

Căn cứ kết quả đóng BHXH của người lao động và đơn vị sử dụng lao động,

cơ quan BHXH phải tổ chức hệ thống báo biểu, sổ sách theo dõi quá trình đóng BHXH theo từng tháng, của từng người lao động Đây là việc làm khá phức tạp.Lý

do xuất phát từ nội dung theo dõi yêu cầu rất tỷ mỉ, chi tiết Mức đóng BHXH của người lao động phải theo dõi trong thời gian khá dài, từ 20 dến 30 năm, có trường hợp trên 40 năm Trong thời gian đó, người lao động có rất nhiều sự thay đổi về mức lương, nơi làm việc, công việc, nhất là lao động làm việc ở các doanh nghiệp trong cơ chế thị trường Trên địa bàn Hà Nội có rất nhiều đơn vị sử dụng hàng ngàn lao động Mỗi tháng tăng giảm ra vào hàng trăm lao động Điều này gây khó khăn không chỉ cho doanh nghiệp trong việc thiết lập hồ sơ quản lý mà cơ quan BHXH cũng rất phức tạp trong việc theo dõi mức đóng BHXH

Công tác thu BHXH gắn liền với thu BHYT đối với các đơn vị cùng tham gia BHXH bắt buộc Mức thu BHYT 3%(trong đó người lao động đóng 1%, người

sử dụng lao động đóng 2%).Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho các đơn vị sử dụng lao động khi chỉ phải thiết lập hồ sơ thu với một đầu mối Do đó giảm đi các phí tổn giao dịch Mặt khác cơ quan BHXH cũng có điều kiện kiểm soát đối tượng tốt hơn, tránh thất thu Tuy nhiên, công tác theo dõi thu cũng gặp khó khăn do đối tưọng thu BHXH và BHYT chua hoàn toàn đồng nhất Ví dụ , lao động nghỉ ốm dài ngày không thu BHXH mà chỉ thu BHYT, người ra nước ngoài làm việc chỉ tham gia BHXH, không tham gia đóng BHYT Điều đó cũng làm phát sinh các khó khăn khi quản lý thu của cả đơn vị sử dụng lao động và cơ quan BHXH

Kết quả đóng BHXH của từng người lao động được ghi vào sổ BHXH Đây được coi là hồ sơ cas nhân làm căn cứ giải quyết quyền lợi hưởng BHXH cho người lao động khi có phát sinh Toàn bộ thời gian công tác của cán bộ, công nhân, viên chức nhà nước trước tháng 1/1995 được coi là đã đóng BHXH để ghi vào sổ BHXH Có thể nói, việc hoàn thiện hồ sơ cá nhân thông qua việc cấp và ghi sổ là một công việc hết sức phức tạp Nhiều trường hợp do lịch sử để lại, hô sơ cá nhân người lao động bị thất lạc nên không đủ căn cứ xác định Trong khi đó rào cản của các thủ tục hành chính trong việc xem xét xác nhận các giấy tờ ở ta còn nặng nề

Việc thiết lập hồ sơ cá nhân làm căn cứ hưởng BHXH thông qua cấp sổ BHXH đòi hỏi sự phố hợp chặt chẽ của các cơ quan, ban, ngành, có liên quan như sở lao động thương binh và xã hội, chính quyền địa phương, các đơn vị quản lý và sủ dụng lao động

1.2.Kết quả thu BHXH.

Công tác thu BHXH được tập trung vào tài khoản thu BHXH của Thành phố nên kết quả thu được đến đâu chuyển ngay lên quỹ BHXH Việt Nam đảm bảo tuyệt đối an toàn nguồn thu BHXH vì thế BHXH quận phải làm nhiệm vụ theo dõi đôn đốc đối chiếu kết quả thu và hướng dẫn việc ghi sổ BHXH l;àm cơ sở thực hiện các chế độ BHXH theo luật định Danh sach các đối tượng tham gia BHXH được phân theo các khối khác nhau và trong 5 năm gần đây BHXH quận Cầu Giấy đã đạt được một số thành tựu sau:

Đối tượng tham gia không ngừng được mở rộng.kết quả thu BHXH quận Cầu Giấy từ năm 2001 đến nay được thể hiện qua bảng số 1 như sau

Bảng 1: Tổng số thu BHXH

chỉ tiêu 2001 2002 2003 2004 2005

Số lao động( người) 19.111 21.118 24.127 27.715 29.846 Tiền đã thu( triệu đồng) 25.011 27.278 43.425 52.206 74.269

Như vậy từ năm 2001-2005 BHXH quận cầu Giấy đã tạo được nguồn quỹ BHXH rất lớn với số tiền là 222.489 triệu tức là bình quân mỗi năm thu được 44.497,8 triệu đồng Đây là một con số rất có ý nghĩa đối với giai đoạn đầu phát triển ngành BHXH quận Cầu Giấy nói riêng và của BHXH thành phố Hà Nội nói chung Nó phản ánh được những cố gắng nỗ lực, tinh thần trách nhiệm của cán bộ công chức và ban lãnh đạo cơ quan BHXH quận Cầu Giấy Chính những nỗ lực cố gắng đó làm cho số thu BHXH không ngừng tăng lên qua các năm đặc biệt năm

2005 vừa qua BHXH quận Cầu Giấy đạt được số thu tưong đối lớn đó là 74.269 triệu đồng

Ngoài sự cố gắng, nỗ lực của cơ quan BHXH quận Cầu Giấy,con do sự phát triển của nền kinh tế nhiều thành phần cùng với sự mở rộng đối tượng tham gia BHXH, kết hợp với việc tuyên truyền chính sách BHXH tới các doanh nghiệp ngoài quốc doanh và người lao động, nên số doanh nghiệp ngoài quốc doanh tham gia BHXH ngày càng tăng

Bảng 2:Tăng( giảm ) lao động và đơn vị tham gia BHXH tại quận Cầu Giấy

Số lao động tham gia BHXH( người ) 19.111 21.118 24.13 27.715 29.86

Số lao động tham gia BHXH tăng( người ) 1.326 2.007 3.009 3.588 2.131

( Nguồn BHXH quận )

Nhìn vào bảng tăng lao động trên sở dĩ số đơn vị tăng trong năm 2004 và

2005 cao do BHXH quận tích cực mở rộng đối tượng tham gia BHXH, tăng cường tuyên truyền phát triển các doanh nghiệp ngoài quốc doanh tham gia BHXH Tuy nhiên, số lao động tham gia BHXH tại quận tăng chua cao là vì có một số doanh nghiệp nhà nước do chuyển sang cổ phần hoá , số lao động dôi dư không có việc làm được giải quyết chế độ theo nghị định 41/CP, đã làm giảm mạnh số lao động tham gia BHXH thuộc khối doang nghiệp nhà nước Ngoài ra trên địa bàn quận có công ty cầu 7 Thăng long là đơn vị tham gia BHXH, do làm ăn thua lỗ dẫn đến công nhân không có việc làm, mất thu nhập nên tong năm 2005 số lao động tham gia BHXH của công ty giảm trên 600 lao động, điều này cũng lam ảnh hưởng đến tăng trưởng lao động tham gia BHXH tai quận

Mặc dù vậy qua hai bảng trên cho ta thấy: Số đơn vị, số lao động và số tiền thu BHXH ngày càng tăng, năm sau cao hơn năm trước Việc gia tăng nhanh đối

tượng tham gia BHXH thể hiện thành tích đáng kể quả công tác thu BHXH Nguyên nhân của thành tựu trên đây là:

-Thông qua nghiệp vụ thu BHXH đã tạo lập được mối quan hệ chặt chẽ, có

sự giám sát lẫn nhau giữa cơ quan BHXH với 555 đơn vị sủ dụng lao động trên địa bàn quận Trong đó có 192 đơn vị hành chính, sự nghiệp ở trung ương và địa phương, 42 doanh nghiẹp nhà nước, 302 công ty cổ phần, công ty trách nhiệm hữu hạn, doanh nghiệp tư nhân và 19 đơn vị tham gia BHYT 3% Hàng chục ngàn lượt người lao động tham gia BHXH trong mối quan hệ đóng và hưởng BHXH Thiết lập theo dõi trên 28.000 hồ sơ cá nhân thông qua việc cấp và ghi sổ BHXH hoặc bản kê khai tham gia trích nộp BHXH

- Thông qua nghiệp vụ thu BHXH, xác định chính xác hơn đối tượng được hưởng chính sách BHXH trước đây do không có cơ quan nào thay mặt nhà nước giám sát việc tham gia BHXH của từng cá nhân( không quy định thu BHXH với người lao động ) Quyền lợi hưởng BHXH nhà nước chi trả căn cứ hồ sơ quản lý của các cơ quan đơn vị dẫn đến tình trạng xin cho hoặc man trá hồ sơ tài liệu trong một số cơ quan, đơn vị sử dụng lao động Điều này được khắc phục khi người lao động hưởng BHXH căn cứ theo kết quả đóng BHXH được theo dõi khách quan và

có sự giám sát 3 bên: đơn vị sử dụng lao động- người lao động- cơ quan BHXH Hiện tại, nếu việc xét hồ sơ công tác trước năm 1995 để ghi sổ BHXH hoàn thành

sẽ có căn cứ chính xác để chi trả BHXH, hạn chế triệt để hơn các tiêu cực trước đây

về BHXH

-BHXH Cầu Giấy không ngừng cải tiến thủ tục hành chính trong công tác thu BHXH, giảm thiểu giấy tờ, phiền hà cho các đơn vị tham gia BHXH Công tác quản lý, theo dõi, đối chiếu, hướng dẫn đơn vị và người lao động tham gia BHXH được thuận tiện tối đa, từng bước đưa công tác thu trở thành một dịch vụ thuận lợi nhất cho các đối tượng tham gia BHXH Điều này có thể thấy rõ trong việc giảm thiểu các báo biểu trong kê khai trích nộp BHXH của các đợn vị sử dụng lao động: trước đây, hàng năm đơn vị phải kê khai lại danh sách tham gia BHXH thì nay không phải thực hiện Các đơn vị chỉ lập danh sách người lao động tham gia BHXH