Giáo án văn 7 tuần 9

Trường THCS Phong Lạc Tuần 9 Ngày soạn 04 /10/2015 Tiết thứ 32 (theo PPCT) Ngày dạy / /2015 CÁCH LẬP Ý CỦA BÀI VĂN BIỂU CẢM I Mục tiêu 1 Về kiến thức Ý và cách lập ý trong bài văn biểu cảm Những cách[.]

Tuần 9

Ngày soạn: 04 /10/2015

Tiết thứ: 32 (theo PPCT) Ngày dạy: / /2015CÁCH LẬP Ý CỦA BÀI VĂN BIỂU CẢM

I Mục tiêu

1 Về kiến thức

- Ý và cách lập ý trong bài văn biểu cảm

- Những cách lập ý thường gặp của bài văn biểu cảm

2 Về kĩ năng: Biết vận dụng các cách lập ý hợp lí đối với các đề văn cụ thể.

3 Về thái độ: Hợp tác, yêu thích văn biểu cảm.

1 Giáo viên: Giáo án, sgk, …

2 Học sinh: Bài soạn.

III Phương pháp: Câu hỏi phát hiện, gợi mở, quy nạp, thực hành, thảo luận…

IV Tiến trình giờ dạy - Giáo dục

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ: Nêu các bước làm bài văn biểu cảm? Bố cục của bài văn

biểu cảm gồm mấy phần? Nêu nhiệm vụ của mỗi phần trong bố cục?

3 Giảng bài mớiT

3.1 Đặt vấn đề: Các em đã biết được các bước làm một bài văn biểu cảm và

dàn ý của bài văn Tuy nhiên, bài văn biểu cảm có nhiều cách lập ý khác nhau, vậy đó

là những cách nào? Để các em hiểu được nội dung này chúng ta cùng tìm hiểu qua tiết học hôm nay.

3.2 Nội dung bài giảng TT

Hoạt động của thầy - trò Nội dung cần đạt

*HOẠT ĐỘNG 1: Tìm hiểu những cách lập

ý

- GV: Gọi hs đọc đoạn văn 1.

- GV: Tác giả có những cảm xúc gì về cây tre?

- HS: Tác giả hướng thế hệ trẻ vào cây tre và

nói với họ về vai trò của cây tre trong tương

lai

- GV: Tác giả đã biểu cảm trực tiếp bằng

những biện pháp nào?

- HS: Bộc lộ trực tiếp tình cảm yêu mến

- Gọi HS đọc ví dụ tr 118 sgk

- GV: Tác giả say mê con gà đất như thế nào?

Việc hồi tưởng quá khứ đã gợi lên cảm xúc gì

cho tác giả?

- HS: Phát biểu (dựa vào đoạn văn sgk)

- GV: Tác giả bộc lộ cảm xúc bằng cách nào?

- HS: Trực tiếp

- GV: Gọi hs đọc đoạn văn 1 – sgk.

- GV: Trí tưởng tượng đã giúp người viết bày

tỏ lòng yêu mến như thế nào?

- HS:

- GV: Người viết đã bày tỏ t/cảm bằng cách

I Những cách lập ý thường gặp trong bài văn biểu cảm

1 Liên hệ hiện tại với tương lai

Đoạn 1(sgk)

- Tác giả hướng thế hệ trẻ vào cây tre

và nói với họ về vai trò của cây tre trong tương lai

- Bộc lộ trực tiếp tình cảm yêu mến

=> Lập ý bằng cách liên hệ hiện tại

với tương lai

2 Hồi tưởng quá khứ để suy nghĩ

về hiện tại

Đoạn 2 (sgk)

- Lòng say mê con gà đất (quá khứ)

- Đến bây giờ…(hiện tại)

=>Hồi tưởng quá khứ để suy nghĩ

về hiện tại.

3 Tưởng tượng tình huống, hứa hẹn, mong ước

Đoạn 1

- Kỷ niệm về cô giáo → tình cảm

- HS: Trực tiếp bộc lộ tình cảm yêu thương cô

giáo

- GV: Bày tỏ lòng yêu mến cô giáo Người viết

vừa kể vừa trực tiếp bày tỏ thái độ Sau đó, hồi

ức về cô giáo và trực tiếp bộc lộ tình cảm yêu

thương cô giáo.

- GV: Gọi hs đọc đoạn văn 2 - sgk.

- HS: Đọc

- GV: Việc liên tưởng từ Lũng Cú, cực bắc

của Tổ quốc tới Cà Mau, cực nam Tổ quốc đã

giúp tác giả thể hiện t/cảm gì?

- HS: Phát biểu

- GV: Sự quan sát có tác dụng biểu cảm như

thế nào?

- HS: Liên tưởng phong phú -> Đánh giá con

người

- GV: Khi làm văn biểu cảm, để khơi nguồn

cho mạch cảm xúc, người viết phải làm gì?

- HS: Phát biểu

- GV: Nhận xét, kết luận Gọi HS đọc ghi nhớ

*HOẠT ĐỘNG 2: Hướng dẫn luyện tập

- Cho HS nêu yêu cầu bài tập và đọc bài tập

- Hướng dẫn HS thực hành theo yêu cầu bài

tập

không bao giờ quên cô, nhớ mãi

=> Tưởng tượng tình huống về cô giáo.

Đoạn 2

Từ cực Bắc về cực Nam ở trên núi nhớ về vùng biển

=> Niềm mong ước

4 Quan sát, suy ngẫm

Đoạn văn 4 (sgk) Tình yêu thương sâu sắc đối với

“u”, qua việc miêu tả vóc dáng,

gương mặt, mái tóc

* Ghi nhớ (sgk,tr 121)

II LUYỆN TẬP Bài 1: Tập lập ý bài văn biểu cảm

cho đề sau

Đề bài: Cảm xúc về vườn nhà

Bước 1: Tìm hiểu đề.

Bước 2: Tìm ý, lập dàn ý

* Lập ý:

- MB: Giới thiệu vườn nhà Nêu tình cảm khái quát về vườn nhà

- TB: Miêu tả vườn, lai lịch vườn nhà,…

- KB: Cảm xúc sâu sắc về vườn nhà

4 Củng cố: Nêu các cách lập ý của bài văn biểu cảm ?

5 Hướng dẫn HS học ở nhà và chuẩn bị cho bài sau

- Về nhà học nội dung ghi nhớ, làm các đề còn lại

- Chuẩn bị Viết bài Tập làm văn số 2

V Rút kinh nghiệm

………

………

Tuần 9

Ngày soạn: 04 /10/2015

Tiết thứ: 33, 34 (theo PPCT) Ngày dạy: / /2015VIẾT BÀI TẬP LÀM VĂN SỐ 2

I Mục tiêu

1 Về kiến thức

Viết được bài văn biểu cảm về thiên nhiên, động thực vật,… và thể hiện được tình yêu thương của bản thân đối với đối tượng biểu cảm

2 Về kĩ năng

Rèn luyện kĩ năng làm văn biểu cảm

3 Về thái độ

Làm bài nghiêm túc, cẩn thận

II Chuẩn bị của GV và HS

1 Giáo viên: Giáo án.

2 Học sinh: Ôn bài theo hướng dẫn.

III Phương pháp: Thực hành.

IV Tiến trình giờ dạy - Giáo dục

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ (không)

3 Giảng bài mớiT

3.1 Đặt vấn đề: Các em đã được học về văn biểu cảm, để đánh giá được kết

quả học tập của các em về thể loại này Hôm nay các em tiến hành tạo lập văn bản trong thời gian 2 tiết

3.2 Nội dung bài giảng

Đề bài: Cảm nghĩ về loài cây em yêu.

Đáp án:

1 Yêu cầu về thể loại và hình thức

a Thể loại: Biểu cảm.

b Hình thức:

- Bài viết trình bày sạch sẽ

- Bố cục đảm bảo ba phần

2 Yêu cầu về kĩ năng

- Bài viết kết hợp yếu tố miêu tả và tự sự

- Bài viết, viết bằng cảm xúc thực

- Lời văn trong sáng, diễn đạt trôi chảy, thể hiện được cảm xúc

3 Yêu cầu về nội dung

- Giới thiệu được đối tượng biểu cảm

- Nêu được những đặc điểm gợi cảm của cây

- Cây trong đời sống con người

- Cây trong đời sống của chính em

- Khẳng định tình cảm của em đối với loài cây

4 Dàn bài

a Mở bài

- Giới thiệu về một loài cây em yêu thích

- Tình cảm của em và lí do em yêu thích loài cây đó

b Thân bài

- Những đặc điểm của cây, khiến em yêu thích: thân cây, cành cây, rễ cây, lá cây, hoa, quả,

- Lợi ích của cây đối với cuộc sống con người vùng quê em.

- Cây gắn bó với cuộc sống của gia đình em

- Cây trong cuộc sống của riêng em (những kỉ niệm của em với loài cây, kỉ niệm của cây với bạn bè, với mỗi thành viên trong gia đình, )

c Kết bài

- Tình cảm sâu sắc đối với loài cây em yêu

- Hi vọng, ước mong về loài cây em yêu thích

5 Thang điểm:

- Điểm ( 9-10 ) : Bố cục ba phần, cảm nghĩ sâu sắc về một loài cây em yêu thích,

kết hợp linh hoạt các yếu tố tự sự và miêu tả, diễn đạt sinh động, liên hệ phong phú; sai chính tả, ngữ pháp không đáng kể (1 hoặc 2 lỗi), trình bày sạch, đẹp, khoa học

- Điểm ( 7-8 ) : Bố cục ba phần , cảm nghĩ sâu sắc một loài cây em yêu thích,

kết hợp linh hoạt các yếu tố tự sự và miêu tả, diễn đạt khá sinh động, sai khoảng 3-5 lỗi chính tả, ngữ pháp, trình bày sạch sẽ

- Điểm (5-6 ) : Bố cục rõ ràng, cảm nghĩ về một loài cây em yêu thích, có kết

hợp yếu tố tự sự và biểu cảm, diễn đạt ở mức trung bình, sai 6-8 lỗi chính tả, ngữ pháp

- Điểm (3-4): Bố cục chưa rõ ràng, thiếu ý, sử dụng yếu tố tự sự và miêu tả

chưa phù hợp, sai chính tả, ngữ pháp trên 8 lỗi chính tả, diễn đạt rời rạc

-Điểm (1-2): Xác định nội dung bài viết còn lộn xộn, bài thiếu nhiều ý, ý hạn

chế, sai nhiều lỗi chính tả, còn tẩy xóa, chưa khoa học

-Điểm 0: Lạc đề hoặc bỏ giấy trắng.

4 Củng cố (thu bài)

5 Hướng dẫn HS học ở nhà và chuẩn bị cho bài sau

Về nhà các em soạn bài: Xa ngắm thác núi Lư.

V Rút kinh nghiệm

………

………

……… Tuần 9

Ngày soạn: 04 /10/2015

Tiết thứ: 35 (theo PPCT) Ngày dạy: / /2015Hướng dẫn đọc thêm:

Văn bản: XA NGẮM THÁC NÚI LƯ

(Vọng Lư sơn bộc bố - Lí Bạch)

I Mục tiêu

1 Về kiến thức

- Sơ giản về tác giả Lí Bạch

- Vẻ độc đáo, hùng vĩ, tráng lệ của thác núi Lư qua cảm nhận đầy hứng khởi của thiên tài Lí Bạch, qua đó phần nào hiểu được tâm hồn phóng khoáng, lãng mạn của nhà thơ

- Đặc điểm nghệ thuật độc đáo trong bài thơ

2 Về kĩ năng

- Đọc - hiểu văn bản thơ Đường qua bản dịch tiếng Việt

- Sử dụng phần dịch nghĩa trong việc phân tích tác phẩm và phần nào tích lũy vốn từ Hán Việt

3 Về thái độ: Tình cảm yêu quê hương, đất nước và con người.

II Chuẩn bị của GV và HS

1 Giáo viên: giáo án

2 Học sinh: bài soạn.

III Phương pháp: Thuyết trình, phân tích, bình giảng, tích hợp

IV Tiến trình giờ dạy - Giáo dục

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra 15 phút

Cấp độ

Tên chủ đề Nhận biết Thông hiểu

Vận dụng

Cộng Cấp độ thấp Cấp độ cao

Tổng số câu

Tổng số điểm

Tỉ lệ %

1C 6.0đ

(60%)

1C 4.0đ

(40%)

2 10đ

100%

Đề bài:

Câu 1: Ghi lại bài thơ “Bạn đến chơi nhà” và cho biết thể thơ ? (6.0 đ).

Câu 2: Theo em, nhà thơ Nguyễn Khuyến đã có quan niệm như thế nào về tình

bạn ? Câu thơ nào trong bài khẳng định tình bạn của nhà thơ? (4.0 đ)

Đáp án:

Câu 1:

- Ghi lại đầy đủ, chính xác bài thơ (5,0 điểm)

- Nêu đúng thể thơ: Thất ngôn bát cú Đường luật (1,0 điểm)

Câu 2: Cần nêu được:

- Nguyễn Khuyến đã có quan niệm về tình bạn: Tình bạn quý hơn vật chất, tình bạn đậm đà, thắm thiết (3,0 điểm)

- Câu thơ: “Bác đến chơi đây, ta với ta!” (1,0 điểm)

3 Giảng bài mớiT

3.1 Đặt vấn đề : Ở các bài học trước, chúng ta đã tìm hiểu các nhà thơ, nhà văn

tiêu biểu của nền văn học trung đại Việt Nam Hôm nay các em được làm quen với nền văn học của đất nước láng giềng: Nước Trung Hoa qua việc tìm hiểu các bài thơ của các tác giả nổi tiếng thời Đường Bài đầu tiên chúng ta được học là văn bản đọc thêm:

Xa ngắm thác núi Lư.T

3.2 Nội dung bài giảng T

Hoạt động của thầy - trò Nội dung cần đạt

*HOẠT ĐỘNG 1: Tìm hiểu chung

- GV: Em hãy nêu những nét chính về tác giả,

tác phẩm?

- HS: Trả lời dựa vào chú thích

- GV nhận xét, k/luận

I Tìm hiểu chung

1 Tác giả

Lí Bạch (701 - 762), nhà thơ nổi tiếng của Trung Quốc, được mệnh

danh là “tiên thơ” Thơ ông biểu

hiện một tâm hồn tự do, phóng khoáng

2 Tác phẩm

“Vọng Lư sơn bộc bố” là một

- GV: Xác định thể thơ và cách gieo vần?

- HS: Trình bày

- GV: Hướng dẫn học sinh đọc giọng nhẹ nhàng

và diễn cảm GV đọc mẫu, gọi HS đọc

- HS: Đọc bản phiên âm, dịch nghĩa, dịch thơ.

* HOẠT ĐỘNG 2: Tìm hiểu văn bản

- Cho HS quan sát bức tranh toàn cảnh về núi

Hương Lô (sgk)

- HS: Quan sát

- GV: Cho cô biết bức tranh có cảnh gì?

- HS: Núi Hương Lô và thác nước, …

- GV: Vậy theo em, Hương Lô có nghĩa là gì?

- HS: Tên một ngọn núi của dãy Lư sơn (núi

Lư)

- GV: Thác nước nằm ở vị trí nào của núi?

- HS: Nằm trên đỉnh núi cao

- GV: Tác giả ngắm thác núi Lư ở vị trí nào? Ví

trí đó có lợi thế như thế nào trong việc phát hiện

những đặc điểm của thác nước?

- HS: Tác giả đứng ngắm ở xa nên thuận lợi

trong việc bao quát hết toàn cảnh

- GV: Vậy vẻ đẹp của thác nước Hương Lô được

biểu hiện cụ thể như thế nào cô và các em tìm

hiểu qua phần 2.

- GV: Câu thơ thứ nhất tả cái gì và tả như thế

nào?

- HS: Trình bày

- GV: Em có cảm nhận gì về vẻ đẹp của núi

Hương Lô?

- HS: Phát biểu

- GV: Vẻ đẹp của thác nước được tác giả miêu

tả qua các từ ngữ nào? Từ ấy thuộc từ loại nào

em đã học?

- HS: Phát hiện

- GV: Dòng thác của tự nhiên nó luôn chảy có

nghĩa là động nhưng qua từ “quải” (treo) em

thấy thác nước có gì thay đổi? Từ đó em cảm

nhận được vẻ đẹp gì của thác nước?

- HS: Thác nước trở thành một dải lụa treo giữa

vách núi và dòng sông Biến động thành tĩnh Vẻ

đẹp tráng lệ

- GV: Nếu ở câu 2 cảnh từ động chuyển sang

tĩnh thì câu 3 cảnh thác nước có gì thay đổi?

- HS: Từ tĩnh chuyển sang động

- GV: Vậy qua đó, em thấy thác nước còn có vẻ

trong những bài tiêu biểu viết về đề tài thiên nhiên

- Thể thơ: Thất ngôn tứ tuyệt

- Gieo vần: chữ cuối các câu 1, 2, 4

3 Đọc – chú thích

II Tìm hiểu văn bản

1 Vị trí ngắm thác

Tác giả ngắm thác từ xa

→ Quan sát được toàn cảnh

2 Cảnh thác nước Hương Lô

Câu 1:

Núi Hương Lô kì vĩ, huyền ảo.

Câu 2:

Bằng sự quan sát, trí tưởng tượng phong phú của tác giả Đặc biệt trong cách sử dụng từ ngữ Tác giả

đã miêu tả thác nước từ động chuyển thành tĩnh cho ta thấy vẻ đẹp tráng lệ

Câu 3:

Với các động từ “phi”, “trực”, tác giả miêu tả sinh động thác nước từ tĩnh chuyển sang động tạo nên vẻ đẹp hùng vĩ

đẹp nào khác?

- HS: Vẻ đẹp hùng vĩ

- GV: Gọi HS đọc câu 4

- GV: Em hiểu thế nào về giải Ngân Hà?

- HS: Trả lời

- GV: Câu thơ sử dụng NT gì? Em cảm được vẻ

đẹp gì của thác nước?

- HS: Phát biểu

- GV: Trước vẻ đẹp của quê hương tác giả đã thể

hiện tình cảm?

- HS: Trân trọng, ca ngợi Thể hiện tình yêu

thiên nhiên đằm thắm và tính cách hào phóng

mạnh mẽ của nhà thơ

- GV nhận xét, ghi bảng

* HOẠT ĐỘNG 3: Hướng dẫn tổng kết

- GV: Nêu nội dung và nghệ thuật của bài thơ?

- HS: Trình bày

GV nhận xét, k/luận ghi nhớ sgk Gọi HS đọc

ghi nhớ

Câu 4:

Nghệ thuật phóng đại, đan xen giữa thực và ảo tạo cho thác nước có vẻ đẹp lung linh, huyền ảo

3 Tình cảm của nhà thơ

Tình yêu thiên nhiên đằm thắm và thể hiện tính cách hào phóng mạnh

mẽ của nhà thơ

III Tổng kết

* Ghi nhớ (sgk/112)

4 Củng cố:

- HS đọc lại bài thơ và nhận diện thể thơ?

- Em thấy nhà thơ có t/cảm gì trước vẻ đẹp của quê hương?

- Ở quê hương em có cảnh đẹp nào không? Em có tình cảm gì về những cảnh đẹp ấy?

5 Hướng dẫn HS học ở nhà và chuẩn bị cho bài sau

- Học thuộc bài thơ (bản phiên âm và dịch thơ)

- Soạn: Từ đồng nghĩa.

V Rút kinh nghiệm

………

………

………

………

Kí duyệt tuần 9