Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy - học

*Bài cũ :

Em hãy nêu cách làm văn biểu cảm ?

* Bài mới : GV giới thiệu bài .

Hoạt động 1 : GV ghi đề bài :

Đề bài : Cảm nghĩ về thầy, cô giáo, những ngời lái đò đa thế hệ trẻ cập bến tơng lai .

Hoạt động 2 : Thực hành nói .

- GV : Chia lớp thành 4 nhóm - Nhóm trởng điều hành để thực hiện theo nhóm - GV : Cho đại diện các nhóm trình bày trớc lớp .

- HS :Trình bày

- HS : Khác theo dõi nhận xét . - GV : NhËn xÐt - cho ®iÓm .

Hoạt động 3 : GV gợi ý cho dàn bài luyện nói . - Đối tợng để biểu cảm : Thầy giáo hoặc cô giáo dạy dỗ mình . - Tình cảm : Phải chân thành và cao đẹp

- Muốn bài văn hấp dẫn : Cần kết hợp tự sự và miêu tả , biểu cảm . - HS : Nãi tõng phÇn

- GV: Uốn nắn để học sinh nói lu loát - GV : cho HS nhận xét bạn nói . - GV bổ cứu .

Hoạt động 4 : Cũng cố - dặn dò.

Về nhà học bài - Soạn bài ca nhà tranh bị gió thu phá .

------

Thứ 2 ngày 12 tháng 11 năm 2007 TiÕt 41

Bài ca nhà tranh bị gió thu phá

(Mao ốc vị thu phong sở phá ca)

( Đỗ Phủ) A. Mục tiêu bài học : Giúp HS :

- Cảm nhận đợc tinh thần nhân đạo và lòng vi tha cao cả của nhà thơ.

- Bớc đầu thấy đợc ý nghĩa và vị trí của những yếu tố miêu tả và tự sự trong thơ trữ

t×nh .

- Bớc đầu thấy đợc đặc điểm của bút pháp Đỗ Phủ qua những dòng thơ miêu tả .và tù sù .

B . Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy - học .

* ổn định tổ chức:

.* Bài cũ :

Đọc thuộc lòng bài thơ cảm nghĩ trong đêm thanh tĩnh của nhà thơ Lý Bạch .? Em có cảm nhận gì về tác giả qua bài thơ ?

* Bài mới : Giới thiệu bài .

Hoạt động 1 I. Đọc- hiểu chú thích GV cho hs đọc chú thích sgk

? Em có nhận xét gì về tác giả,tác phÈm ?

Hs dựa vào chú thích trả lời .

Tác phẩm viết trong hoàn cảnh nào ? HS x©y dùng .

GV cho HS hiÓu mét sè tõ khã trong v¨n bản.

1 Tác giả .

Đỗ Phủ ( 712- 770) là nhà thơ vĩ đại nhất, đợc tôn vinh thi thánh.

- Là nhà thơ giàu lòng yêu nớc thơng dân , lo cho đời ghét cờng quyền.

- Thơ ông dạt dào tính hiện thực và nhân

đạo

-Cuộc đời Đỗ Phủ đầy bất hạnh,công danh lận đận,nghèo đói,ốm đau.

2. Tác phẩm .

- Bài thơ viết trong hoàn cảnh những năm cuối đời

- Viết theo thể cổ thể . 3 . HiÓu tõ khã . Hoạt động 2 II. Đọc - hiểu văn bản HS đọc bài thơ

? Bài thơ có bố cục nh thế nào ? HS x©y dùng.

? Trong khổ thơ đầu nhà thơ tả hay kể ? Qua đó, giúp ngời đọc hình dung đợc

®iÒu g× ?

HS thảo luận – trả lời.

? Trớc tình cảnh đó, tâm trạng cảu ông nh thế nào ?

Hs nhËn xÐt.

GV : Khổ vì nhà tốc mái, nhà thơ còn khổ thêm gì nữa?

? Nỗi khổ của nhà thơ ở đây tăng thêm mÊy phÇn ? V× sao?

? ở khổ thơ này tác giả tả hay kể ? HS thảo luận – trả lời

? Em có nhận xét gì về nỗi khổ của nhà thơ?

* Đọc văn bản .

* Bố cục : 2 phần với 4 đoạn .

* Hiểu văn bản:

* Khổ 1 ( 5 câu đầu ) +Giã thÐt

+ Cuén mÊt + Tranh : bay, rải

=> Sức gió thật giữ dội, vô tình bốc hết sạch mái tranh của căn nhà.

- Nhà thơ : bất ngờ, tiếc nuối.

* Khổ 2 : (5 câu tiếp) - Trẻ con ....

- Môi khô ...

-> Nghèo đói, thất học .

=> Bất lực, đau xót giận dữ, đắng cay.

*Khổ 3 : (5 câu tiếp) - Con...đạp ....

- Kết hợp tả, kể, biểu cảm.

- Khổ về vật chất lẫn tinh thần là cái khổ chung của ngời dân lao động, nhà nho, tri thức đời Đờng.

Đọc khổ thơ cuối .

? Khổ thơ cuối có gì khác với các khổ thơ trên ?

HS nhËn xÐt

? Có ngời cho rằng ớc mơ của Đỗ Phủ thật viễn vông ? ý kiến của em nh thế nào?

Hs : Nêu ý kiến cá nhân.

GV bình thêm.

? Qua tìm hiểu bài thơ, em thấy Đỗ Phủ là con ngời nh thế nào ?

HS tổng kết.

GV cho HS đọc ghi nhớ SGK.

* Khổ 4 ( 5 câu cuối ) - Ước nhà rộng ...

- Che khắp thiên hạ.

- Lều nát ...

=> Mạch thơ có sự thay đổi - biểu hiện - ớc mơ đẹp, cao cả, vị tha , mình vì mọi ngêi.

* Tổng kết

Hoạt động 3 III. Luyện tập HS đọc hai bài tập ở SGK ?

GV hớng dẫn - HS làm.

GV nhận xét - bổ sung.

* Dặn dò :

- Về nhà ôn tập tiết sau kiểm tra

------

Thứ 2 ngày 12 tháng 11 năm 2007

TiÕt 42 : KiÓm tra v¨n

A. Mục tiêu bài học .

- Giúp học sinh nắm chắc hơn về tác giả ,tác phẩm và nội dung, nghệ thuật các văn bản đã học ở kỳ này .Rèn luyện tính độc lập suy nghĩ .

B. Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy và học .

* ổn định tổ chức .

* Phát đề bài .

I. Trắc nghiệm .

Đọc kỹ đoạn văn và trả lời các câu hỏi bằng cách khoanh tròn vào đáp án đúng

" ....Chúng tôi cứ ngồi im nh vậy . Đằng đông ,trời hửng dần .Những bông hoa thợc dợc trong vờn đã thoáng hiện trong màn sơng sớm và bắt đầu khoe bộ cánh rực rỡ của mình . Lũ chim sâu , chim chiền chiện nhảy nhót trên cành chiêm chiếp hót Ngoài đờng, tiếng xe máy ,tiếng ô tô và tiếng nói chuyện của những ngời đi chợ mỗi lúc một ríu ran. cảnh vật vẫn cứ nh hôm qua, hôm kia thôi mà sao tai hoạ giáng xuống đầu anh em tôi nặng nề thế này..."

1 Đoạn văn trên trích từ văn bản nào ?

A. Mẹ tôi C. Cuộc chia tay của những con búp bê . B. Cổng Trờng mở ra D. Mùa xuân của tôi.

2) Đoạn văn trên đợc viết theo phơng thức biểu đạt chính nào ? A. Tự sự C. Miêu tả

B. Biểu cảm D. Nghị luận 3) Tác gải của đoạn văn trên là ai ?

A. LÝ Lan C. E-a-mi-xi

B. Khánh Hoài D. Xuân Quỳnh

4) Từ nào sau đây không phải từ láy ?

A. RÝu ran C. Rùc rì

B. Chiền chiện D.Tai hoạ

5) Trong đoạn văn trên ngời viết sử dụng đại từ ngôi thứ mấy ? A. Ngôi thứ ba C. Ngôi thứ ba số nhiều . B. Ngôi thứ hai . D .Ngôi thứ nhất số nhiều 6) Trong các từ sau đây , từ nào không phảI là quan hệ từ ?

A. Và B. Mà C. Chẳng D . Nhng B PhÇn tù luËn .

Cảm nghĩ của em về bài thơ : "Bánh trôi nớc" của Hồ Xuân Hơng.

Đáp án :

* Trắch nghiệm ( Mỗi câu 0,5 )

C©u 1: c : c©u 2 : c . c©u3: b : c©u4 : d ; c©u 5 d ; c©u 6 : c .

* PhÇn tù luËn ( 7 ®iÓm ) - Mở bài ( 1 điểm ) - Thân bài ( 4 điểm ) - Kết bài (1 điểm)

- Trình bày sạch sẽ rõ ràng ( 1điểm)

------

Thứ 7 ngày 17 tháng 11 năm 2007 Tiết 43: Từ đồng âm

A. Mục tiêu bài học : Giúp HS:

- Hiểu đợc thế nào là từ đồng âm.

- Biết cách xác định nghĩa của từ đồng âm .

- Có thái độ cẩn trọng ,tránh gây nhầm lẫn hoặc khó hiểu do hiện tợng đồng âm . B .Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy và học .

* ổn định tổ chức.

* Kiểm tra bài cũ :Thế nào là từ trái nghĩa ? Dùng từ trái nghĩa có tác dụng gì ? Cho vÝ dô ?

* Bài mới : Giới thiệu bài . GV treo bảng phụ

HS đọc ví dụ và trả lời câu hỏi .

? Giải thích nghĩa của mỗi từ lồng trong các câu sau :

1) Con ngựa đang đứng bỗng lồng

I.Thế nào là từ đồng âm .

- Lồng1: Hành động nhảy dựng lên của con ngùa .

lên

2) Mua đợc con chim ,bạn tôi nhốt ngay vào lồng .

Hs giải thích .

? Nghĩa các từ lồng trên có liên quan gì

với nhau không ? HS x©y dùng

GV vậy 2 từ lồng trên là từ đồng âm ...

Từ đồng âm là những từ nh thế nào ? Hs rót ra kÕt luËn

HS đọc ghi nhớ sgk .

? Em hãy tìm ví dụ từ đồng âm - HS tìm ví dụ và phân tích - GV cho vÝ dô .

? Nhờ đâu mà em phân biệt đợc nghĩa của các từ lồng trong 2 câu trên ? - Hs Thảo luận nhóm ?

? Câu - Đem cá về kho ... nếu tách khỏi ngữ cảnh có thể hiểu thành mấy nghĩa ? - HS giải thích ?

? GV cho hs thêm vào câu "Đem cá về kho" một vài từ để câu trở thành đơn nghĩa ?

- HS lên bảng thêm . - GV diễn giảng làm rõ .

? Để tránh những hiểu lầm do hiện tợng

đồng âm gây ra , cần phải chú ý điều gì

khi giao tiÕp ?

- HS rót ra nhËn xÐt . - 2 hs đọc ghi nhớ 2 sgk .

HS đọc 2 khổ thơ đầu bài ca nhà tranh bị gió thu phá

? Tìm từ đồng âm với mỗi từ sau : Thu, Cao , ba, tranh ,sang ,nam,sức, nhè ,tuốt, môi.

Hs làm việc theo nhóm - trình bày bằng phiếu học tập

Hs đại diện các nhóm trả lời .

GV hớng dẫn các bài tập còn laị về nhà làm.

Gv củng cố bài.

- Lồng 2: Chỉ đồ vật làm bằng tre, gỗ hoặc sắt thép...để nhốt chim, gà .

- Nghĩa 2 từ lồng không liên quan gì với nhau hoàn toàn khác xa nhau .

-

* Ghi nhí

- Từ đồng âm là những từ giống nhau về

âm thanh nhng nghĩa khác xa nhau, không liên quan gì với nhau .

Đờng ( đờng ăn )

Đờng ( đờng đi )

II. Sử dụng từ đồng âm .

- Nhờ ngữ cảnh đó là sự tổ hợp từ trong câu và hoàn cảnh giao tiếp.

- 2 nghĩa :

+ Kho với nghĩa một cách chế biến thức

¨n.

+ Kho với nghĩa là cái kho để chứa cá . - Đa cá về mà kho .

- Đa cá về để nhập kho .

- Phải chú ý đầy đủ đến ngữ cảnh để tránh hiểu sai nghĩa hoặc dùng từ với nghĩa nớc đôi do hiện tợng đồng âm ?

* Ghi nhí (sgk ) III. Luyện tập

Bài tập 1

- Thu : Mùa thu Thu : Thu tiÒn

Bài tập 2 Tìm nghĩa khác nhau - Khăn quàng cổ , hơu cao cổ . - Cổ áo , cổ chai .

* Dặn dò :

Về nhà làm các bài tập – xem trớc bài "Các yếu tố...."

------

Thứ 7 ngày 17 tháng 11 năm 2007

TiÕt 44

Các yếu tố tự sự , miêu tả trong văn bản biểu cảm A. Mục tiêu bài học : Giúp HS :

- Hiểu vai trò của các yếu tố tự sự ,miêu tả trong văn biểu cảm và có ý thức vận dông chóng .

- Luyện tập vận dụng hai yếu tố đó .