hình 7 tuần 5

- Kĩ thuật dạy học: Kĩ thuật đặt câu hỏi Hoạt động của thầy Hoạt động của trò - GV: Quay trở lại với bài toán trên,bạn - HS: hai đường thẳng phân biệt cùng nào có nhận xét gì về quan hệ [r]

Ngày soạn: 30/9/2021

Ngày giảng: 6/10/2021 Tiết 9

LUYỆN TẬP

I MỤC TIÊU:

1 Kiến thức:

- Nắm chắc tính chất của hai đường thẳng song song

2 Kỹ năng:

- HS có khả năng: cho biết hai đường thẳng song song và một cát tuyến

- Cho biết số đo của một góc, có quan hệ song song HS biết cách tính số đo các góc còn lại dựa vào tính chất hai đường song song

3 Thái độ:

- Có ý thức tự học, hứng thú và tự tin trong học tập;

- Giáo dục tính cẩn thận, chính xác

- Vẽ hình chuẩn mực, nhận biết quan hệ các góc

4 Năng lực, phẩm chất :

4.1 Năng lực

- Năng lực chung: năng lực giao tiếp, năng lực hợp tác, chủ động sáng tạo

- Năng lực chuyên biệt: HS được rèn năng lực tính toán, năng lực sử dụng ngôn ngữ toán học, năng lực vận dụng

4.2 Phẩm chất: Tự tin, tự chủ, tự lập.

II CHUẨN BỊ

- GV: thước thẳng

- HS: SGK, SBT5, thước đo góc, dụng cụ học tập

III PHƯƠNG PHÁP – KĨ THUẬT DẠY HỌC

1 Phương pháp

- Nêu vấn đề, vấn đáp, thuyết trình, luyện tập

2 Kĩ thuật dạy học

- Kĩ thuật giao nhiệm vụ

- Kĩ thuật đặt câu hỏi

- Kĩ thuật vấn đáp

- Kĩ thuật trình bày 1 phút

IV TỔ CHỨC DẠY HỌC

1.Ổn định lớp: 1 phút

2 Kiểm tra bài cũ :

3 Giảng bài mới :

3.1 Hoạt động khởi động

- Mục đích: Kiểm tra HS kiến thức đã được học về hai đường thẳng vuông góc Vẽ hình minh họa

+ Lấy điểm kiểm tra thường xuyên

- Thời gian: 5 phút

- Phương pháp: Vấn đáp, HS lên bảng trình bày

- Kĩ thuật dạy học: Kĩ thuật đặt câu hỏi

Hoạt động của thầy Hoạt động của trò

GV y/c HS1: Nêu đ/n 2 đường thẳng vuông góc

Cho trước đường thẳng a và một điểm A thuộc

đường thẳng a Vẽ đường thẳng c đi qua A và

vuông góc với đường thẳng a Vẽ được mấy đường

thẳng như vậy ? Tại sao ?

Lấy điểm B thuộc đường thẳng c, Vẽ đường thẳng

b đi qua B Vẽ được mấy đường thẳng b ?

HS lên bảng trình bày

HS dưới lớp nhận xét, đánh giá

3.2.Hoạt động luyện tập,vận dụng

* Hoạt động 1: Củng cố kiến thức về tiên đề Ơclít và tính chất hai đường thẳng song song.

- Mục đích: HS củng cố kiến thức về tiên đề Ơclít và tính chất hai đường thẳng song song

- Thời gian: 7 phút

- Phương pháp: Vấn đáp gợi mở, trực quan

- Kĩ thuật dạy học: Kĩ thuật đặt câu hỏi

Hoạt động của thầy Hoạt động của trò

GV? Phát biểu tiên đề Ơclit?

Điền vào chỗ trống ( ) (đề

bài trên bảng phụ)

GV yêu cầu HS cả lớp nhận

xét và đánh giá

GV: Các câu trên chính là các

cách phát biểu khác nhau

của tiên đề Ơclit

-GV y/c HS: Chữa bài 34/

SGK

- HS: Một HS lên bảng phát biểu tiên đề Ơclit

và điền vào bảng phụ

Điền vào chỗ trống ( ) trong các phát biểu sau: a) Qua điểm A ở ngoài đường thẳng a có không quá một đường thẳng song song với .đường thẳng a

b) Nếu qua điểm A ở ngoài đường thẳng a, có hai đường thẳng song song với a thì hai đường thẳng đó trùng nhau

c) Cho điểm A ở ngoài đường thẳng a, đường thẳng đi qua A và song song với a là .duy nhất

- HS: Chữa bài 34/ SGK Bài 34/ SGK

a, Vì a // b (theo đề bài)

B 1 A4 ( so le trong )

Mà A4 = 370  B 1 = 370

b, B 4 A1( 2 góc đồng vị của đường thẳng a//b)

c, B2+ 370 = 1800 -> B 2= 1800 – 370 = 1430

* Hoạt động 2 Vận dụng tính chất hai đường thẳng song song để làm bài tập

- Mục đích: HS nắm được tính chất hai đường thẳng song song

- Thời gian: 22 phút

- Phương pháp: Vấn đáp gợi mở, trực quan

- Kĩ thuật dạy học: Kĩ thuật đặt câu hỏi

Hoạt động của thầy Hoạt động của trò

GV cho HS làm nhanh bài tập

35 tr94 SGK

GV: Chỉ vẽ được mấy đường

thẳng a đi qua A và song

song với BC

Mấy đường thẳng đi qua B //

AC

GV: đưa bảng phụ hình 23 Đề

bài trên bảng phụ:

Hãy đọc hình vẽ

BT: Hình vẽ cho biết a//b và c

cắt a tại A, cắt b tại B Hãy

điền vào chỗ trống ( )

trong các câu sau:

a) ^A1=… (vì là cặp góc so le

trong)

b) ^A2=… (vì là cặp góc đồng

vị)

c) ^A3+ ^A4=… (vì )

d) B^4= ^A2 (vì )

GV:Dựa vào kiến thức nào làm

bài tập trên?

GV: yêu cầu HS đọc đề bài

29/SGK

GV: a//b, c cắt a Vậy c có cắt b

không ? vì sao ?

Bài 35 (94 - SGK

- HS: Đọc đề bài

- HS đứng tại chỗ trả lời:

Theo tiên đề Ơ clit: Qua A ta chỉ vẽ được một đường thẳng a //Bc và qua B ta chỉ vẽ được 1 đường thẳng b //AC

Bài 36 (94 - SGK)

HS: a//b và c cắt a tại A, c cắt b tại B

HS lên bảng điền

Ta có a//b a) ^A1= ^B3 ( vì là cặp góc so le trong) b) ^A2= ^B2 ( vì là cặp góc đồng vị) c) B3 A4= 1800 (vì là hai góc trong cùng phía) d) (vì B^4= ^B2 (hai góc đối đỉnh) mà

^

A2= ^B2 (hai góc đồng vị) nên B^4= ^A2 )

HS cả lớp làm bài vào vở HS: Nhận xét và sửa chữa HS: T/c 2 góc đối đỉnh và tính chất 2 đường thẳng song song

HS: Đọc đề bài 29 HS: lên bảng vẽ hình Bài 29 (79 - SBT)

a) c có cắt b b) Nếu đường thẳng c không cắt b thì c phải song song với b Khi đó qua A, ta vừa có a//b

GV: đưa bài tập trên bảng phụ

HS Hoạt động nhóm

2 dãy bàn là bài tập ở khung

bên trái

hai dãy bàn làm bài tập ở khung

bên phải

GV: Đó là nội dung kiến thức

nào ?

GV; Hình 25b là nội dung kiến

thức nào ?

GV: đưa hình vẽ: a//b

b

a E D

A C B

GV: đánh dấu ký hiệu góc trên

hình

GV: đưa bảng phụ hình vẽ

vừa có c//b điều này trái với tiên đề Ơclit Vậy nếu a// b và cắt a thì c cắt b

- HS: tính chất hai đường thẳng song song

- HS: Dấu hiệu nhận biết hai đường thẳng song song

HS: trả lời miệng Bài 38/ SGK Biết d//d’ thì suy ra:

a, ^A1= ^B3 và

b, ^A2= ^B2 và

c, A1 B 2 = 1800 Nếu 1 đường thẳng cắt 2 đường thẳng song song thì

a, 2 góc so le trong bằng nhau

b, Hai góc đồng vị bằng nhau

c, Hai góc trong cùng phía bù nhau

A 1

d' 3

4

2 3

1

d 4

B 2

Bài 37/ SGK

 

CAB CDE ( 2 góc so le trong)

ABC CED ( 2 góc so le trong)

 

BCA ECD ( 2 góc đối đỉnh)

3.3 Hoạt động tìm tòi mở rộng 7’

Mục tiêu:Khuyến khích HS tìm tòi các bài toán ứng dụng thực tế, các bài tập mở

rộng, rèn luyện các kĩ năng như suy luận, vẽ hình,…

Phương pháp: Tư duy sáng tạo, hoạt động cặp đôi (Áp dụng cho HS khá giỏi)

Bài tập 4:

- Gv in sẵn hình vẽ của

bài tập, phát cho các

nhóm

- Yêu cầu HS hoạt

động cặp đôi, suy nghĩ

tìm cách giải bài toán

- GV gợi ý: Kẻ đường

thẳng vuông góc với

- HS trao đổi, thảo luận nhóm đôi, tìm lời giải thích hợp

Bài tập 4: Dùng êke vẽ

đường thẳng a đi qua điểm

O và vuông góc với đường thẳng d (Lưu ý: Chỉ vẽ hình trong phạm vi tờ giấy)

đường thẳng d nhưng

không đi qua A

- Yêu cầu các nhóm

báo cáo kết quả

- GV nhận xét, đánh

giá

- Đại diện nhóm báo cáo kết quả

- HS hoàn thành vào

- Lấy điểm B tùy ý trên đường thẳng d Dùng êke kẻ đường thẳng bvuông góc với

dtại B

- Vẽ đường thẳng a đi qua điểm Ovà song song với đường thẳng b

- Khi đó ta được a d

4.Củng cố: Xen kẽ trong bài

5 Hướng dẫn học sinh học ở nhà (3 phút)

- GV y/c HS ôn lại lý thuyết

- Làm bài tập 38, 39 (95 - SGK) 30 (79 - SBT)

- Bài tập : Cho 2 đường thẳng a và b Biết đường thẳng c vuông góc với a ; đường thẳng c vuông góc với b hỏi đường thẳng a có song song với đường thẳng b không

? vì sao?

Ngày soạn: 30/9/2021

Ngày giảng: 8/10/2021 Tiết 10

TỪ VUÔNG GÓC ĐẾN SONG SONG

I MỤC TIÊU:

1 Kiến thức:

- Biết quan hệ giữa hai đường thẳng cùng vuông góc hoặc cùng song song với một

đường thẳng thứ ba

2 Kỹ năng:

- Phát biểu gãy gọn một mệnh đề toán học

- Tập suy luận

3 Thái độ:

- Có ý thức tự học, hứng thú và tự tin trong học tập;

- Giáo dục tính cẩn thận, kiên trì, nhẫn lại trong học hình và vẽ hình

4 Năng lực, phẩm chất :

4.1 Năng lực

- Năng lực chung: năng lực giao tiếp, năng lực hợp tác, chủ động sáng tạo

- Năng lực chuyên biệt: HS được rèn năng lực tính toán, năng lực sử dụng ngôn ngữ toán học, năng lực vận dụng

4.2 Phẩm chất: Tự tin, tự chủ, tự lập.

II CHUẨN BỊ

- GV: thước thẳng

- HS: SGK, SBT, thước đo góc, dụng cụ học tập

III PHƯƠNG PHÁP – KĨ THUẬT DẠY HỌC

1 Phương pháp

- Nêu vấn đề, vấn đáp, thuyết trình, luyện tập

2 Kĩ thuật dạy học

- Kĩ thuật giao nhiệm vụ

- Kĩ thuật đặt câu hỏi

- Kĩ thuật vấn đáp

- Kĩ thuật trình bày 1 phút

IV TỔ CHỨC DẠY HỌC

1.Ổn định lớp: 1 phút

2 Kiểm tra bài cũ xen kẽ trong bài

3 Giảng bài mới

3.1 Hoạt động khởi động

- Mục đích: Kiểm tra việc nắm kiến thức cũ của học sinh

- Thời gian : 7 phút.

- Phương pháp: Hỏi đáp

- Kĩ thuật dạy học: Kĩ thuật đặt câu hỏi

Hoạt động của thầy Hoạt động của trò

- GV nêu câu hỏi kiểm tra:

? Nêu dấu hiệu nhận biết 2 đường

thẳng song song

?Vẽ hình theo cách diễn đạt sau: Cho

điểm M nằm ngoài

đường thẳng b, vẽ đường thẳng c đi

qua điểm M sao cho

đường thẳng c vuông góc với đường

thẳng b

Dùng eke vẽ tiếp đường thẳng a đi qua

M và a  c

GV cho HS cả lớp nhận xét,đánh giá

kết quả bài làm của bạn trên bảng

GV;Qua hình bạn đã vẽ ở trên bảng em

có nhận xét gì về quan hệ giữa a và b

Vì sao?

GV: Đó chính là quan hệ giữa tính

vuông góc và tính song song của ba

đường thẳng

- 1 HS lên bảng trả lời và vẽ hình + Dấu hiệu nhận biết hai đường thẳng song song: “ Nếu đường thẳng c cắt hai đường thẳng a,b và trong các góc tạo thành có một cặp góc so le trong bằng nhau( hoặc một cặp góc đồng vị bằng nhau) thì a và b song song với nhau + Vẽ hình: a

M b c

HS: Đứng tại chỗ trả lời

- Đường thẳng a và b song song với nhau

- Vì đường thẳng a và b cắt c tạo ra cặp góc so le trong bằng nhau,theo dấu hiệu nhận biết hai đường thẳng song song thì a//b

- HS chú ý lắng nghe

3.2 Hoạt động hình thành kiến thức

* Hoạt động 1: Quan hệ giữa tính vuông góc và tính song song

- Mục đích: Giúp HS hiểu và nắm vững tính chất về quan hệ giữa tính vuông góc

và tính song song

- Thời gian : 16phút

- Phương pháp: Vấn đáp, hoạt động cá nhân

- Kĩ thuật dạy học: Kĩ thuật đặt câu hỏi

Hoạt động của thầy Hoạt động của trò

- GV: Quay trở lại với bài toán trên,bạn

nào có nhận xét gì về quan hệ giữa hai

đường thẳng phân biệt cùng vuông góc

với đường thẳng thứ ba?

- GV gọi một vài HS nhắc lại t/c SGK

(Tr 96)

- GV: Bạn nào có thể lên bảng ghi lại

nội dung t/c 1 SGK( Tr 96) bằng kí

hiệu hình học

- HS: hai đường thẳng phân biệt cùng vuông góc với đường thẳng thứ ba thì chúng song song với nhau

- 1 vài HS nhắc lại t/c

- 1 HS lên bảng ghi

* Tính chất 1: SGK.96

GV: Bổ sung vào hình để được hình vẽ

trên rồi trình bày

? Nêu lại cách suy luận t/c trên

- GV đưa bài toán sau trên bảng phụ

c

A a

b

Nếu có đường thẳng a // b và đường

thẳng c  a Theo em quan hệ giữa c

và b ntn?

- G V gợi ý :

* Liệu c có cắt b được không? Vì sao?

* Nếu c cắt b thì góc tạo thành bằng

bao nhiêu?

? Qua bài toán trên em rút ra nhận xét

gì

- GV: Đó chính là nội dung t/c 2 về

quan hệ giữa tính vuông góc và tính

song song

? Bạn nào có thể tóm tắt nội dung t/c 2

dưới dạng hình vẽ và kí hiệu

? So sánh nội dung t/c (1) và (2)

- GV củng cố bằng bài tập 40(Tr 97

SGK)

b c

 





  a // b

c

a A

1

b 3

B Suy luận:

Cho c  a tại A, có A3 = 900

c  b tại B, có B 1 = 900

Có A3 và B 1 ở vị trí so le trong và

A3 = B1 ( = 900)

Suy ra a // b (theo dấu hiệu nhận biết 2 đường thẳng song song)

- HS suy nghĩ có thể chưa trả lời được

- HS:Nếu c không cắt b thì c // b (theo

vị trí hai đường thẳng) Gọi c  a tại A Như vậy qua điểm A

có hai đường thẳng a và c cùng song song với b Điều này trái với tiên đề Ơclit.Vậy c cắt b

- HS:Cho c cắt b tại B theo t/c hai đường thẳng song song có : A3 = B1

( (hai góc so le trong)

Mà A3 = 900 (vì c  a) Suy ra B 1 = 900 hay c  b

- HS: Một đường thẳng vông góc với một trong hai đường thẳng song song thì nó cũng vuông góc với đường thẳng kia

- HS lên bảng tóm tắt nội dung t/c 2 dưới dạng hình vẽ và kí hiệu

- GV treo bảng phụ ghi nội dung đề bài

bài tập 40(Tr 97 SGK) lên bảng - HS: Nội dung 2 t/c này ngược nhau

- HS lên bảng điền vào

* Hoạt động 2: Ba đường thẳng song song.

- Mục đích: Giúp HS nắm được t/c về 3 đường thẳng song song

- Thời gian: 10 phút

- Phương pháp: Vấn đáp,hoạt động nhóm

- Kĩ thuật dạy học: Kĩ thuật đặt câu hỏi

Hoạt động của thầy Hoạt động của trò

- GV cho HS nghiên cứu mục 2 SGK (Tr

97) (02’) Sau đó cho HS hoạt động nhóm

làm ?2 SGK.97 (05’)

Y/C bài làm của các nhóm có phần trả lời

các câu hỏi

Bảng nhóm:

a) d’ và d’’ có song song

b) a  d’ vì a  d và d // d’

a  d’’ vì a  d và d // d’’

d’ // d’’ vì cùng vuông góc với a

- Y/C HS phát biểu t/c SGK.97

GV giới thiệu: Khi ba đường thẳng d,d’,d”

song song với nhau từng đôi một,ta nói ba

đường thẳng ấy song song với nhau

Ký hiệu: d // d’ // d’’

- GV củng cố bằng bài tập 41(Tr 97 SGK)

- GV ghi hình 30 và nội dung bài 41(97) vào

bảng phụ

- HS nghiên cứu mục 2 SGK (Tr 97) (02’) Sau đó cho HS hoạt động nhóm làm ?2 SGK.97 (05’)

- HS phát biểu t/c SGK.97

- HS chú ý lắng nghe và ghi bài vào vở

- HS lên bảng điền vào chỗ trống

3.3 Hoạt động luyện tập,vận dụng

- Mục đích: Giúp HS củng cố các t/c về quan hệ giữa tính vuông góc và tính song song,quan hệ giữa ba đường thẳng song song,vận dụng giải thích hình học

- Thời gian: 7 phút

- Phương pháp: vấn đáp, hoạt động cá nhân

- Kĩ thuật dạy học: Kĩ thuật đặt câu hỏi

Hoạt động của thầy Hoạt động của trò

1) Bài toán:

a) Dùng eke vẽ hai đường thẳng a,

b cùng vuông góc với đường thẳng

c

b) Tại sao a // b?

c)Vẽ đường thẳng d cắt a,b lần lượt

tại C,D.Đánh số các góc đỉnh

C,đỉnh D rồi đọc tên các cặp góc

bằng nhau?Giải thích?

HS1: Lên bảng làm câu a)

c d

C 3 2 a

4 1

3 2 b

4 1 D HS2: Làm câu b)

a // b vì a và b cùng vuông góc với c (Theo quan hệ giữa tính vuông góc và tính song song)

HS3: Làm câu c) Các cặp góc bằng nhau:

 1  3

C D (so le trong)

  2

4

C D (so le trong)

 1  1

C D (đồng vị)

  2

2

C D (đồng vị)

 3  3

C D (đồng vị)

  4

4

C D (đồng vị)

 1  3

C D ( đối đỉnh)

3.4 Hoạt động tìm tòi,mở rộng 3’

2) Nhắc lại các t/c về quan hệ giữa tính

vuông góc và tính song song?

- Tính chất ba đường thẳng song song?

- Để cm 2 đường thẳng song song có

những cách nào?

- Để cm 2 đường thẳng vuông góc có

những cách nào?

- Để chứng minh hai đường thẳng song song, có 3 cách:

+ Cách 1: Dựa vào dấu hiệu nhận biết hai đường thẳng song song

+ Cách 2: Chứng minh hai đường thẳng cùng vuông góc với một đường thẳng thứ ba

+ Cách 3: Chứng minh hai đường thẳng cùng song song với một đường

thẳng thứ ba.

- Để chứng minh hai đường thẳng vuông góc,có 2 cách:

+ Cách 1: Chứng minh hai đường thẳng cắt nhau, trong các góc tạo thành

có một góc vuông

+ Cách 2: Chứng minh đường thẳng này vuông góc với một đường thẳng nào đó song song với đường thẳng cần chứng minh

4.Củng cố: xen kẽ trong bài

5 Hướng dẫn học sinh học ở nhà ( 1 phút)

- GV y/c HS ôn lại lý thuyết

- Học thuộc 3 tính chất của bài

- Tập diễn đạt các tính chất bằng hình vẽ và kí hiệu hình học

- Làm bài tập 42, 43, 44 trang 98 SGK

- Làm 33, 34 SBT

- Xem trước bài : “ Luyện tập”