Vai trò của tôn giáo đối với du lịch

Tôn giáo khi du nhập vào mỗi quốc gia, nó đã đi trước vấn đề của toàn cầu hóa ngày nay là tạo ra sự giao lưu văn hóa giữa các nước với nhau..  Các tác giả cuốn “Ảnh hưởng của các tư tưở

TÔN GIÁO THẾ GIỚI

1.1 Ảnh hưởng tích cực của tôn giáo tới hoạt động xã hội

1.1.1 Tạo cho con người niềm tin và lạc quan trong cuộc sống

Trong Ki-tô giáo, niềm tin gắn liền với ý Chúa và thiên đường Trong Phật giáo, niềm tin gắn với sức mạnh và sự che chở của Đức Phật toàn năng Trong tín ngưỡng, niềm tin gắn với sức mạnh siêu nhiên giúp con người vượt lên sợ hãi, đẩy lùi tai họa, hướng tới an yên Cho dù mỗi tôn giáo, tín ngưỡng có những cách tạo dựng niềm tin riêng, nhưng điểm chung là hướng con người về những niềm tin hư

ảo Trải qua hàng nghìn năm lịch sử, niềm tin tôn giáo, niềm tin vào sức mạnh siêu nhiên chính tồn tại là nơi con người bấu víu để vượt qua tâm lý sợ hãi, bất lực giúp con người vượt qua và đối mặt với nhiều trớ trêu, nghịch cảnh

1.1.2 Gắn kết con người trong xã hội

Trước hết, tôn giáo là văn hóa và là một bộ phận cấu thành của văn hóa mỗi quốc gia nên tôn giáo có đóng góp đầu tiên là về văn hóa Tôn giáo khi du nhập vào mỗi quốc gia, nó đã đi trước vấn đề của toàn cầu hóa ngày nay là tạo ra sự giao lưu văn hóa giữa các nước với nhau

Chính nó góp phần làm phong phú văn hóa nước sở tại bằng những gì văn minh tiến bộ mà tôn giáo ấy mang theo từ bên ngoài vào đồng thời cũng giới thiệu được đất nước, con người, văn hóa của nước chủ nhà ra thế giới bên ngoài

 Chẳng hạn Việt Nam khi du nhập các tôn giáo như Khổng, Lão thì mang theo những giá trị văn hóa của Trung Hoa vào nước ta

 Còn khi đạo Công giáo vào từ châu Âu, nó cũng mang theo cả những tiến bộ, văn minh của phương Tây lúc đó đến Việt Nam

 Các tác giả cuốn “Ảnh hưởng của các tư tưởng tôn giáo đối với con người Việt Nam hôm nay” đã có nhận xét rất chính xác rằng: “Nói đến những ảnh hưởng của văn hóa, tư tưởng phương Tây ở Việt Nam thì chắc chắn đạo Thiên Chúa là nhân tố đầu tiên trong sự ảnh hưởng này

 Và như vậy, trong lịch sử, tôn giáo luôn đóng vai trò những sứ giả đi đầu trong những cuộc viếng thăm, tiếp xúc giao lưu văn hóa giữa các dân tộc”

1.1.3 Là tiền đề và niềm cảm hứng cho các tác phẩm nghệ thuật

Mặc dù nhiều nghệ sĩ sử dụng chất liệu và kĩ thuật chưa từng xuất hiện trước đây, tác phẩm của họ vẫn thường khai thác những chủ đề từ quá khứ đặc biệt là các chủ đề liên quan tới tôn giáo Rất nhiều tác phẩm ra đời để kể chuyện Kinh thánh hoặc tạo ra tâm điểm cho người cầu nguyện hướng đến Có một giai đoạn, nghệ thuật hiện đại đã đẩy tôn giáo ra ngoại biên Nhưng vài thập kỉ trở lại đây, tôn giáo lại nổi lên như một đề tài quan trọng

Tôn giáo là niềm cảm hứng bất tận, chủ đề luôn được nhắc tới trong các tác phẩm thuật từ thời xưa tới nay đặc biệt trong các lĩnh vực cụ thể của nghệ thuật như”

- Văn học:

 Mối quan hệ giữa tôn giáo và văn học là mối quan hệ ảnh hưởng, tác động qua lại lẫn nhau của hai hình thái ý thức thuộc kiến trúc thượng tầng trong cấu trúc của một xã hội

 Các tư tưởng, giáo lý tôn giáo bên cạnh các phương thức tồn tại thông thường như nghi thức, niềm tin hoặc kiến trúc, điêu khắc còn mượn hình thức biểu hiện bằng chính ngôn ngữ, hình tượng văn học để tồn tại, lưu truyền

 Trong số các nền văn học trên thế giới, có không ít các nền văn học có quan hệ cực kỳ mật thiết với tôn giáo, chẳng hạn như văn học Ấn Độ, văn học Trung Quốc, văn học Nga…

 Do đó, không phải ngẫu nhiên mà Kinh Thánh, Kinh Coran, Kinh Veda, những cuốn sách ghi triết lý nhà Phật, những lời dạy của Khổng

tử, Mạnh tử, những trước tác của Lão – Trang ở một góc độ nào đó được xem là những sáng tạo nghệ thuật đích thực, không chỉ trong thời

kỳ văn - sử - triết bất phân mà cả trong thời kỳ hiện đại

- Hội họa:

 Nếu nhìn từ góc độ lịch sử của các tôn giáo lớn trên thế giới, hầu như tất cả các tôn giáo trong lịch sử đều trải qua giai đoạn cấm tôn thờ hình tượng Người ta nghiêm cấm mô tả hình ảnh của Đấng thiêng liêng, để tránh sự sùng bái thần tượng hoặc nhầm lẫn giữa thần thánh và biểu tượng của thần thánh để giữ tính chân thực, trong mối quan hệ giữa cá nhân và Đấng thiêng liêng

 trong mỹ thuật nguyên sơ của Thiên Chúa giáo và Phật giáo, sự hiện diện của Đức Chúa và Đức Phật không mang dáng dấp con người mà thay vào đó là các biểu tượng Trong mỗi trường hợp, hình tượng được

sử dụng như một hình thức tôn kính Biểu tượng nhân học, hoặc mô tả trong hình hài con người, chỉ mới trở nên phổ biến các thế kỉ về sau, dưới ảnh hưởng của các truyền thống văn hóa lân bang

 Bữa ăn tối cuối cùng - Leonard da Vinci: Bức tranh có nội dung về sự phản bội Chúa Giêsu và việc lập Bí tích Thánh Thể Trong tranh là lúc Chúa Giêsu mới nói cho các môn đệ biết có một người trong nhóm 12

sẽ nộp Ngài Da Vinci mô tả phản ứng của mỗi tông đồ trước tin đó Các tông đồ được sắp thành bốn nhóm ba và Chúa Giêsu ở trung tâm

như điểm chính, với dáng người theo hình tam giác biểu trưng cho Chúa Ba Ngôi Ngài thể hiện sự bình tâm tĩnh tại, tương phản với những biểu cảm kinh ngạc của các tông đồ

 Đức Kitô bị đóng đinh – Velázquez: Tác phẩm là hình ảnh tĩnh lặng của Đức Kitô sau khi chết, do nghệ sĩ người Sevilla Tây Ban Nha có tên là Diego Velázquez thực hiện Đức Kitô bị đóng đinh của Velázquez mô tả Đức Kitô với thân hình được vẽ theo tỉ lệ cổ điển, thể hiện dáng vóc một người đàn ông hoàn hảo

1.1.4 Tạo ra nhiều hoạt động đem lại lợi ích chung cho cộng đồng

- Tôn giáo là nhịp cầu giao lưu văn hóa giữa các quốc gia:

 Tôn giáo là văn hóa và là một bộ phận cấu thành của văn hóa mỗi quốc gia nên tôn giáo có đóng góp đầu tiên là về văn hóa

 Tôn giáo khi du nhập vào mỗi quốc gia, nó đã đi trước vấn đề của toàn cầu hóa ngày nay là tạo ra sự giao lưu văn hóa giữa các nước với nhau

 Chính nó góp phần làm phong phú văn hóa nước sở tại bằng những gì văn minh tiến bộ mà tôn giáo ấy mang theo từ bên ngoài vào đồng thời cũng giới thiệu được đất nước, con người, văn hóa của nước chủ nhà ra thế giới bên ngoài

- Việc sử dụng có trách nhiệm và bền vững các giá trị của tôn giáo đem lại:

 Cơ hội việc làm, tạo thu nhập cho người dân địa phương,

 Góp phần thúc đẩy giao lưu văn hóa, tăng cường tình đoàn kết giữa các dân tộc, tôn giáo,

 Khôi phục và bảo tồn các giá trị văn hóa truyền thống của mỗi quốc gia cũng như toàn nhân loại

- Đạo đức tôn giáo hướng con người đến những giá trị nhân bản, góp phần tích cực vào việc hoàn thiện đạo đức cá nhân và ứng xử đúng đạo lý, góp phần làm cho xã hội ngày càng thuần khiết

 Tinh thần "từ bi" trong Phật giáo không chỉ hướng đến con người, mà còn đến cả muôn vật, cỏ cây Phật giáo kêu gọi lòng nhân đạo, yêu thương và bảo vệ sự sống

 Những chuẩn mực của đạo đức Kitô giáo giúp con người hoàn thiện đạo đức cá nhân trong quan hệ với cộng đồng

- Đem lại cho cộng đồng xã hội, cho mỗi khu vực, mỗi quốc gia, mỗi dân tộc những biểu hiện độc đáo thể hiện trong cách ứng xử, lối sống, phong tục, tập quán, trong các yếu tố văn hóa vật chất cũng như tinh thần

1.1.5 Tạo ra nhiều công trình kiến trúc vĩ đại

- Nhà thờ chính tòa của Tổng Giáo phận Milan ở Milan, Ý: Đây là nhà thờ phong cách Gothic lớn nhất và là nhà thờ Công giáo lớn thứ hai trên thế giới Mái của công trình là một tổ hợp rất nhiều những tháp nhọn mà ở trên đỉnh mỗi tháp là một bức tượng nhìn ra các phía của thành phố Kiến trúc Gothic kỳ diệu này phải mất gần sáu thế kỷ để hoàn tất

- Đền Hang Hổ (Paro Taktsang) trong thung lũng Paro, Bhutan: Công trình Phật giáo thiêng liêng này nằm ở rìa của một vách đá ở độ cao hơn 3.000m Theo truyền thuyết địa phương, một Guru Ấn Độ đã đến vách đá trên lưng của một con hổ cái

“Taktsang” theo nghĩa đen có nghĩa là “hang hổ.”

- Thánh đường Hồi giáo Zayed Sheikh ở Abu Dhabi, Các tiểu vương quốc Ả Rập: Thánh đường Hồi giáo này có thể cùng lúc chứa được hơn 40.000 tín đồ Công trình có 82 mái vòm theo thiết kế Ma-rốc và 1.000 cây cột, tất cả được trang trí bằng đá cẩm thạch trắng và các loại đá bán quý khác Tất cả phần sàn của phòng

cầu nguyện chính được khảm đá bằng tay, và đây cũng là tác phẩm khảm tay lớn nhất thế giới

- Nhà thờ Hallgrímskirkja ở Reykjavík, Iceland: Nhà thờ của Giáo hội Luther này

là nhà thờ lớn nhất ở Iceland và cũng là kiến trúc cao thứ sáu trong cả nước với chiều cao 73m Nhà thờ Hallgrímskirkja nằm ở trung tâm của Reykjavík và nó có thể được nhìn thấy từ mọi nơi thành phố

1.1.6 Tạo ra nền móng tư tưởng cho sự cai trị và ổn định trong một số xã hội ở

những giai đoạn nhất định

- Tôn giáo là nguyên nhân hình thành Nhà nước:

 Trong lịch sử, rất nhiều nhà nước hình thành trên cơ sở tôn giáo Bản chất của vấn đề là từ hệ thống tín ngưỡng xuất hiện hệ thống quản lý xã hội về mặt tinh thần T

 ừ hệ thống quản lý tinh thần đã phát triển và trở thành bộ máy quản lý toàn diện Và đó chính là sự hình thành nhà nước

 Ví dụ tiêu biểu nhất chính là Nhà nước Do Thái Israel Ngoài ra, các quốc gia cổ đại ở Châu Phi hình thành từ sự hợp nhất các bộ lạc cùng một tôn giáo Đầu tiên là hình thành các liên đoàn giáo phái Sau đó, liên đoàn giáo phái tiến tới thống nhất về mặt tổ chức chính quyền Và cuối cùng, Nhà Nước liên minh bộ lạc ra đời

- Tôn giáo phân chia đẳng cấp xã hội:

 Như đã nói, tôn giáo, với các giáo sĩ, tư tế… là nguyên nhân gây mất công bằng trong xã hội nguyên thủy, qua đó hình thành bộ máy nhà nước Như vậy, ngay từ đầu, chênh lệch đẳng cấp xã hội đã xuất hiện với vai trò cực kì to lớn của tôn giáo

 Hơn nữa, từ khi nhà nước ra đời, tôn giáo đã góp phần hình thành và khoét sâu những khoảng cách giữa các tầng lớp trong xã hội

- Tôn giáo trấn áp tư tưởng chống đối:

 Nho giáo áp đặt tư tưởng số mệnh về giai cấp của từng cá nhân Tức là, mỗi người từ trước khi sinh ra đã có một cuộc sống, một số phận an bài rồi Cho nên, nếu sinh ra chịu kiếp bị trị, chịu áp bức bóc lột thì đó cũng là số trời, không thể cưỡng được Lúc đấy ta chỉ có thể cam chịu

 Phật giáo kêu gọi con người ta thoát tục rũ bỏ trần ai Điều đó cũng có nghĩa là khuyên con người ta đừng đấu đá tranh giành làm gì Nếu quá khổ đau thì tự biết chịu đựng và hướng đến một kiếp khác sống sung sướng hơn

 Thiên Chúa giáo hướng đến sức mạnh tinh thần Nó khuyên con người

ta cầu nguyện và tin vào Chúa khi gặp khó khăn hay đau khổ Nhưng

nó không hề chỉ ra một hành động nào để phản kháng lại những sự bất công ấy

- Tôn giáo đặt ra các quy chuẩn xã hội:

 Tôn giáo với vị trí của mình trong xã hội, đã đóng góp một phần lớn hình thành nên những chuẩn mực đạo đức và cao hơn nữa chính là luật pháp tại nhiều quốc gia hay nền văn hóa

 Đầu tiên, với những giáo lý và hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo đã hình thành trong mỗi con người những thói quen và suy nghĩ thống nhất

 Chính thói quen và suy nghĩ của giai cấp thống trị hay thậm chí là cả xã hội trong quá trình phát triển và chọn lọc lâu dài đã trở thành những quy chuẩn xã hội

- Tôn giáo góp phần tạo nên bộ máy cai trị:

 Với vai trò kiểm soát tinh thần, tôn giáo còn là nơi xuất phát của hệ thống quan lại, nhân viên bộ máy nhà nước

 Ở các nước Hồi giáo, các thành viên trong bộ máy lãnh đạo đồng thời

là Lãnh tụ về mặt tinh thần, tức là thủ lĩnh tôn giáo Họ được tuyển chọn từ bộ máy tôn giáo, là những người có tiếng nói và ảnh hưởng lớn đến xã hội

 Nhà nước Vatican “đất thánh của Thiên Chúa giáo” được lãnh đạo bởi Giáo hoàng và các Hồng y giáo chủ, chính là những Lãnh tụ tối cao của Thiên chúa giáo trên toàn thế giới Còn ở các nước Thiên chúa giáo, các giáo chủ cũng đóng 1 vai trò vô cùng quan trọng trong chính quyền

Ở Anh, nữ hoàng chính là người đứng đầu Anh giáo, tức là cả lãnh đạo Nhà nước lẫn Tôn giáo

 Ở phương Đông, thời phong kiến, hệ thống quan lại được tuyển chọn từ tầng lớp Nho giáo, tức người đọc sách, qua thi cử mà thành Tức là cả

bộ máy chính quyền phong kiến Phương Đông vận hành dưới tư duy và chuẩn mực của Nho giáo

1.2 Vai trò của tôn giáo trong hoạt động du lịch

1.1.7 Hoạt động của tôn giáo tạo ra hoạt động lữ hành

- Hoạt động tôn giáo tạo sức hút cho điểm đến:

 Các hoạt động tôn giáo thu hút khách du lịch ghé thăm điểm đến và có

sự trải nghiệm văn hóa tại cùng với các hoạt động tôn giáo tại đó

 Từ trước đến nay người ta vẫn thấy được thế mạnh của các điểm tôn giáo, tín ngưỡng trong kinh doanh du lịch Các điểm này luôn tiêu biểu cho giá trị văn hóa của một quốc gia, dân tộc nên có sức hấp dẫn tự nhiên đối với du khách từ nơi khác đến

 Còn đối với người dân trong vùng, đó là nơi họ thường xuyên lui tới cho những ước vọng về đời sống tinh thần

- Tạo ra một lượng lớn khách du lịch cho hoạt động lữ hành:

 Số lượng người tham gia vào các chuyến du lịch tôn giáo ngày càng tăng lên và trở thành một nhu cầu thật sự

 Việc khai thác các giá trị của tín ngưỡng, tôn giáo trong hoạt động du lịch đã được nhiều nước trên thế giới khai thác dưới các hình thức chẳng hạn như du khách Islam đi hành hương đến thánh địa Mecca ở Ả Rập Saudi, tín đồ đạo Phật đến Nepal chiêm bái những thánh tích của đạo Phật

 Khi cuộc sống của con người ngày càng đề cao các giá trị tinh thần thì việc đi thăm viếng các công trình tôn giáo, tín ngưỡng để thưởng ngoạn cảnh quan thanh bình, xa rời thế tục, tham gia vào các hoạt động tại đây như nghe giảng kinh pháp, tọa thiền, ăn chay, làm từ thiện … đang trở thành một xu hướng của cuộc sống hiện đại

-> nhờ vào sự phát triển nhanh chóng của tôn giáo trong lòng xã hội mà các khách

du lịch biết tới điểm đến và tới thăm quan tạo điều kiện cùng nhiều cơ hội phát triển hơn cho chính điểm đến và các dịch vụ liên quan đến du lịch Chính các hoạt động tôn giáo ấy đã tạo ra các hoạt động lữ hành

1.1.8 Tôn giáo tạo ra tài nguyên du lịch

Tôn giáo không chỉ là nơi lưu giữ các giá trị văn hoá vật thể và phi vật thể

mà còn làm cho văn hoá các dân tộc được bảo tồn Thông qua sinh hoạt vật chất và tinh thần của con người mà tín ngưỡng, tôn giáo đã tô đượm cho văn hoá dân tộc nhiều sắc màu Tôn giáo đã tạo ra các tài nguyên du lịch độc đáo như:

- Những công trình kiến trúc độc đáo

- Tranh chữ, tranh họa lấy tôn giáo làm chủ đề và các tác phẩm văn học phản ảnh

sự phát triển của tôn giáo tạo thành các bảo tàng địa điểm thu hút khách du lịch tới điểm đến

1.1.9 Tôn giáo tạo ra các sản phẩm, loại hình du lịch

Tôn giáo tạo ra loại hình du lịch chính như:

 Du lịch tâm linh: Du lịch tâm linh là dòng sản phẩm có tính bền vững bởi nó gắn với đức tin và nhu cầu trở về nguồn cội, tìm hiểu và khám phá thế giới thần bí của con người Loại hình du lịch tâm linh đã hình thành tự phát từ hàng ngàn năm về trước Những cuộc hành hương về đất Phật, về thánh địa Hồi giáo, về quê hương của thần thoại Hy Lạp,

về đất tổ vua Hùng

 Du lịch văn hóa: trải nghiệm sự khác biệt trong sự giao thoa giữa nền văn hóa của địa phương và đặc điểm nổi bật của tôn giáo

 Du lịch lễ hội: đặc trưng văn hóa của từng vùng miền, của mỗi địa phương Lễ hội nào cũng nhằm suy tôn, tỏ lòng thành kính với một đối tượng cụ thể trong vũ trụ như: với thiên thần, nhân thần, với một anh hùng, danh nhân văn hóa; với một truyền thuyết, một phong tục tập quán tốt đẹp Mục đích của lễ hội nhằm gắn kết cộng đồng, giúp con người hướng về cội nguồn lịch sử, văn hóa, hướng thiện, sống nhân hậu, xây dựng xã hội tốt đẹp.v.v

1.1.10 Các sản phẩm dịch vụ phù hợp với tư tưởng tôn giáo

– Dịch vụ tham quan các di tích, điển tích liên quan tới tôn giáo như:

 Đền Hoa sen ở New Delhi - Ấn Độ

 Nhà thờ của Sự tĩnh lặng (Kamppi Chapel) ở Helsinki, Phần Lan\

 Đền Angkor Wat ở tỉnh Siem Reap, Campuchia

 Giáo hội hành hương của Đức Mẹ Maria trên đảo Bled, Slovenia

– Dịch vụ cung cấp các tác phẩm liên quan tới tôn giáo

 Tượng điêu khắc chân dung các thánh, phật,…