BÀI GIẢNG THỰC PHẨM CHỨC NĂNG 1

ĐẶC ĐIỂM TIÊU DÙNG THỰC PHẨM HIỆN NAY VÀ VẤN ĐỀ SỨC KHOẺ Bản lĩnh Việt Nam - Đổi mới – Sáng tạo – Vươn tới những tầm cao Giảng viên:DSCKI.. Trình bày được các thuận lợi và nguy cơ đặc đi

ĐẶC ĐIỂM TIÊU DÙNG THỰC PHẨM HIỆN NAY VÀ VẤN ĐỀ

SỨC KHOẺ

Bản lĩnh Việt Nam - Đổi mới – Sáng tạo – Vươn tới những tầm cao

Giảng viên:DSCKI Nguyễn Thị Hà Email: hanguyen.pmc@gmail.com

Trình bày được các thuận lợi và nguy cơ đặc điểm tiêu dùng thực phẩm hiện nay

Biết cách thực hành tốt giữ gìn sức khỏe.

Tính toàn cầu

1.1

Toàn cầu hoá là xu thế của thế kỷ XXI, đó là quy luật

của sự phát triển của nhân loại

Năm 2000, Tổng thống Mỹ Bill Clinton, lần đầu tiên đến Việt

Nam đã phát biểu ví von: “Toàn cầu hoá là ngồi ở New York

được ăn mướp đắng của Việt Nam, và được uống cà phê

Buôn Mê Thuột; là một người Mỹ cũng có thể cảm nhận sâu sắc một câu Kiều hay một áng thơ Hồ Xuân Hương”.

1 ĐẶC ĐIỂM TIÊU DÙNG THỰC PHẨM HIỆN NAY

Tiếp cận và mở rộng thị trường.

Tính toàn cầu 1.1

Nâng cao năng lực cạnh

tranh cho doanh nghiệp.

Tiếp cận được các thông tin

về thị trường.

Thúc đẩy áp dụng phương pháp quản lý chất lượng ATVSTP theo chuẩn quốc tế.

Có cơ hội được lựa chọn các loại thực phẩm đa dạng, đáp ứng thị hiếu và cảm quan ngày càng phát triển.

Tạo cơ hội cho liên kết, liên doanh trong sản xuất kinh doanh

và phân phối sản phẩm.

1 ĐẶC ĐIỂM TIÊU DÙNG THỰC PHẨM HIỆN NAY

Tính toàn cầu 1.1

- Năng lực kiểm soát ATVSTP, trong đó có việc kiểm soát thực phẩm nhập khẩu còn hạn chế:

+ Hệ thống tổ chức bộ máy quản lý, thanh tra chưa đầy đủ và đồng bộ.

+ Hệ thống văn bản pháp luật về ATVSTP còn thiếu và chồng chéo.

+ Hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật còn chưa thống nhất và đồng bộ + Các cơ sở xét nghiệm còn phân tán, trình độ thấp.

- Điều kiện VSATTP của các cơ sở sản xuất, chế biến thực phẩm phần lớn chưa đảm bảo, năng lực kiểm soát thực phẩm nhập về còn hạn chế.

- Các mối nguy An Toàn, Vệ Sinh Thực Phẩm dễ phát tán toàn cầu

(BSE : bò điên , H5N1…).

❖ Nguy cơ của tính toàn cầu với tiêu dùng thực phẩm:

Ăn uống ngoài gia đình

1 ĐẶC ĐIỂM TIÊU DÙNG THỰC PHẨM HIỆN NAY

Sử dụng thực phẩm chế biến sẵn, ăn ngay

1.3

Thuận lợi:

- Xu thế sử dụng thực phẩm chế

biến sẵn, ăn ngay ngày càng

gia tăng giúp tiết kiệm được

thời gian cho người tiêu dùng

- Thuận tiện cho sử dụng và

công việc

Nguy cơ:

- Dễ có chất bảo quản

- Thiếu hụt các chất dinhdưỡng: Vitamin, hoạt chấtsinh học…

- Dễ ô nhiễm từ vùng này sang vùng khác theo sự lưu thôngcủa thực phẩm

Các thay đổi trong sản xuất thực phẩm

1 ĐẶC ĐIỂM TIÊU DÙNG THỰC PHẨM HIỆN NAY

Các thay đổi trong sản xuất thực phẩm

1.4

Nguy cơ:

- Sử dụng hoá chất BVTV bừa bãi còn phổ biến

- Sử dụng thức ăn chăn nuôi, thuốc thú y còn nhiều vi phạm

- Còn hạn chế trong bảo quản, sơ chế nông sản thực phẩm, trên một nền tảng nông nghiệp lạc hậu, phân tán

Thuận lợi:

- Nhiều công nghệ mới được áp dụng, tạo điều kiện thuận lợi chếtạo ra các sản phẩm có chất lượng ATVSTP cao (công nghệ

gen, công nghệ chiếu xạ, công nghệ đóng gói…)

- Nhiều thiết bị chuyên dụng được áp dụng: tủ lạnh, lò vi sóng, nồichiên…

- Nhiều công nghệ thủ công, truyền thống được khoa học và hiệnđại hoá, tạo ra các sản phẩm đáp ứng cho người tiêu dùng

1.5

1 ĐẶC ĐIỂM TIÊU DÙNG THỰC PHẨM HIỆN NAY

Nguy cơ:

- Tăng sử dụng nguyên liệu thô từ nhiều nước, dẫn tới nguy

cơ lan truyền các bệnh qua thực phẩm

- Đánh giá nguy cơ tiềm ẩn liên quan đến việc áp dụng côngnghệ mới còn hạn chế, chưa dựa trên nguyên tắc thoả

thuận và hội nhập quốc tế và có sự tham gia của cộng đồng

- Chế biến thủ công, lạc hậu, cá thể, hộ gia đình còn khá phổbiến (nấu rượu, làm bánh kẹo, chế biến nông sản thực

phẩm…)

1.5

Đặc điểm:

- Sử dụng thực phẩm ăn ngay, thực phẩm chế biến, thực phẩm bảo quản, thực phẩm công nghiệp ngày càng tăng

- Sử dụng các sản phẩm động vật tăng lên.

- Khẩu phần giàu chất béo giàu năng lượng hơn.

- Sử dụng nhiều rượu bia.

- Sử dụng thuốc lá tăng lên cả nam lẫn nữ.

- Gia tăng sử dụng nước uống tinh lọc, nước uống đóng

chai,nước giải khát đóng hộp, đóng lon.

Sử dụng thực phẩm

1.6

Thay đổi trong SXTP

RL cấu trúc chức năng – RL cân bằng nội môi –

Giảm khả năng thích nghi

Cơn thủy triều dịch bệnh mạn tính không lây

Vitamin Chất khoáng HCSH Chất xơ

Hóa chất

Sinh học

Lý học

Sử dụng thực phẩm chế biến sẵn, ăn ngay

VÌ SAO CHỈ KHỎE MỘT PHẦN ?

MẤT CÂN BẰNG

DINH DƯỠNG

Ô NHIỄM KHÔNG KHÍ

CHẾ ĐỘ ĂN

1 ĐẶC ĐIỂM TIÊU DÙNG THỰC PHẨM HIỆN NAY

MẤT CÂN BẰNG DINH DƯỠNG

MẤT CÂN BẰNG DINH DƯỠNG

1 ĐẶC ĐIỂM TIÊU DÙNG THỰC PHẨM HIỆN NAY

KHÔNG KHÍ Ô NHIỄM

KHÔNG KHÍ Ô NHIỄM

- Gia tăng tỉ lệ mắc các bệnh về đường hô hấp,

tai-mũi-họng,mắt và các bệnh về thần kinh

- Là một trong những tác nhân làm tăng nguy cơ

mắc các bệnh mãn tính, nguy hiểm (ung thư phổi,

các bệnh tim mạch,…)

- Nghèo năng lượng

Chế độ ăn hiện đại

Chủ yếu:

- Thực phẩm từ động vật

- Giàu năng lượng, nhiều chất béo bảo hòa

2.1 Sức khỏe và nguy cơ sức khỏe

2.2 Thực hành tốt giữ gìn sức khỏe

2.1 Sức khỏe và nguy cơ sức khỏe

Theo WHO:

Sức khỏe là tình trạng:

✓ Không có bệnh tật

✓ Thoái mái về thể chất

✓ Thoái mái về tâm thần

✓ Thoái mái về xã hội

2.1.1 Sức khỏe

Sức khỏe là gì?

Sức khỏe là tài sản quý giá nhất

✓ Của mỗi người

✓ Của toàn xã hội

2.1.1 Sức khỏe

❖ Sức khỏe là gì?

2.1 Sức khỏe và nguy cơ sức khỏe

2.1.1 Sức khỏe

2.1.1 Sức khỏe:

❖ Gía trị của sức khỏe:

2.1 Sức khỏe và nguy cơ sức khỏe

2.1.1 Sức khỏe:

❖ Quan điểm về chăm sóc sức khỏe đúng

Đầu tư, chăm sóc khi còn đang trẻ:

- Phòng ngừa các nguy cơ bệnh tật

- Hiệu quả và kinh tế nhất

Do chính mình thực hiện

2.1.1 Sức khỏe

❖ Quan điểm về chăm sóc sức khỏe đúng

2.1 Sức khỏe và nguy cơ sức khỏe

2.1.2 Nguy cơ sức khỏe

2.2.1 Người tiêu dùng thông thái.

- Chọn, mua các thực phẩm tươi sống.

- Chọn mua các thực phẩm bao gói sẵn.

- Chọn mua đồ uống, gia vị…

1 Biết cách chọn, mua

thực phẩm an toàn.

2.2 Thực hành tốt giữ gìn sức khỏe

2.2.1 Người tiêu dùng thông thái.

- Biết cách thực hành tốt chế biến thựcphẩm (10 nguyên tắc vàng chế biến thựcphẩm an toàn)

- Biết cách bảo quản thực phẩm an toàn

- Biết cách rửa rau quả, nấu, nướng thựcphẩm đảm bảo chất lượng an toàn, vệsinh thực phẩm

2 Biết cách chế biến

thực phẩm an toàn.

biến thực phẩm

Nguyên tắc 9: Bảo vệ thực phẩm khỏi sự

xâm nhập của các loài côn trùng, loài gặm nhắm và các loài động vật khác

Nguyên tắc 10: Sử dụng

nguồn nước sạch

2.2 Thực hành tốt giữ gìn sức khỏe

2.2.1 Người tiêu dùng thông thái.

- Biết lựa chọn các dịch vụ thực phẩm an toàn (chọn các cơ sở cung cấp dịch vụ, các cửa hàng ăn uống…)

- Biết cách sử dụng các thực phẩm phùhợp với sức khoẻ, phòng ngừa nguy cơbệnh tật

3 Biết cách sử dụng

thực phẩm an toàn.

4.Là một tuyên truyền viên và thanh tra viên về

AN TOÀN, VỆ SINH THỰC PHẨM

2.2.1 Người tiêu dùng thông thái.

2.2.1 Sử dụng thực phẩm chức năng tăng cường sức khỏe.

2.2 Thực hành tốt giữ gìn sức khỏe

-Cung cấp các

chất amino acid

-Bổ sung chất xơ

Cung cấp hoạt chất sinh học Bổ sung Vitamin Bổ sung chất khoáng

▪ Phục hồi cấu trúc, chức năng

▪ Lập lại cân bằng nội môi

▪ Tăng khả năng thích nghi

▪ Chống lão hóa, kéo dài tuổi thọ

▪ Tạo sức khỏe sung mãn

▪ Tăng sức đề kháng, giảm nguy cơ bệnh tật

➢ Lựa chọn 1-3 loại TPCN phù hợp để dùng hàng ngày.

➢ Lựa chọn loại TPCN nhằm hỗ trợ, tác động mà cơ thể đang cần

CÂU HỎI LƯỢNG GIÁ

1 Tại sao hiện nay sức khỏe của chúng ta chỉ khỏe một phần?

2 Trình bày những ưu điểm và nguy cơ đem lại khi nước ta hội nhập toàn cầu hóa?

3 Nêu những ưu điểm và nguy cơ khi sử dụng thực phẩm chế biến sẵn?

4 Cần làm gì để thực hành tốt giữ gìn sức khỏe?

1 Trần Đáng,Thực phẩm chức năng, Nhà xuất bản Y học,

Hà Nội, 2017.

2 Bộ Y tế ,Thông tư số 43/2014/TT-BYT hướng dẫn quản lý

thực phẩm chức năng.

Thank you