- Hiểu được bài thơ gợi nhớ những kỷ niệm về tình bà cháu đồng thời thể hiện tình cảm chân thành của người cháu đối với bà.. - Thấy được sáng tạo của nhà thơ trong việc sử dung hình ảnh[r]
Trang 1- Việc sử dụng kết hợp các yếu tố tự sự, miêu tả, bình luận trong tác phẩm trữ tình.
2.Kĩ năng: nhận diên, phân tích được các yểu tố miêu tả, tự sự, bình luận và biểu cảm
trong bài thơ
- Liên hệ để thấy được nỗi nhớ về ngời bà trong hoàn cảnh tác giả đang ở xa tổ quốc
có mối liên hệ chặt chẽ với những tình cảm với quê hương đất nước
3.Thái độ: - Giáo dục tình yêu gia đình, người thân, yêu quê hương Giáo dục lòng
biết ơn những người mẹVN anh hùng
II.Chuẩn bị:
- GV: Sưu tầm tư liệu liên quan đđến tác giả ; Ảnh trong SGK ( phóng to)
- HS: Sưu tập tư liệu và chuẫn bị bài theo câu hỏi phần đđọc – hiểu văn bản
III.Tiến trình tổ chức họat động :
1.Ổn định: Kiểm tra sĩ số
2.Bài cũ:
Kiểm tra việc thuộc lòng của hs về bài thơ “Đòan thuyền đánh cá”
Trình bày ngắn gọn về tác giả, hòan cảnh sáng tác và chủ đề của bài thơ
Khổ thơ: “Cá nhụ cá chim… Đêm thở sao lùa nước Hạ Long” gợi cho em suy
nghĩ gì?
3 Bài mới:
a.Giới thiệu bài: Tiếng gà trưa của Xuân Quỳnh ( Đã học ở lớp 7 ), anh lính trẻ trên
đường hành quân , nghe tiếng gà gáy trưa lại chợt nhớ tới bà mình khum khum soi trứng và mắng yêu cháu đừng nhìn gà đẻ mà lang mặt Tình cảm của bà cháu thật cảm động Một thanh niên khác đang du học tại Liên Xô cũ lại nhớ về bà mình khi đang hằng ngày sử dụng bếp điện, bếp ga hiện đại, chợt thương về cái bếp lửa ấp iu tình bà cháu tuổi thơ xa Đó chính là nhà thơ Bằng Việt với bài thơ " Bếp lửa "
b.Bài giảng:
@ Hoạt động 1: Tìm hiểu chung
- Cho biết vài nét về tác giả Bằng Việt?
I.Tìm hiểu chung:
1.Tác giả:
12
5657585960
Trang 2Bằng Việt tên thật là Nguyễn Việt Bằng,
sinh năm 1941, quê ở huyện Thạch Thất,
tỉnh Hà Tây Ông làm thơ từ đầu những năm
sáu mươi, thuộc thế hệ nhà thơ trưởng
thành trong thời kì kháng chiến chống Mĩ.
Hiện là chủ tịch hội liên hiệp văn học nghệ
thuật Hà Nội Đề tài thường viết về những
kĩ niệm ước mơ tuổi trẻ, gần gũi với người
đọc trẻ tuổi, bạn đọc trong nhà trường
? Nêu xuất xứ và hòan cảnh sáng tác bài
thơ? (“Bếp lửa” sáng tác năm 1963, trích từ
tập Hương cây – bếp lửa), khi tác giả còn là
sinh viên đang đi học xa nhà)
? Bài thơ là lời của nhân vật nào, nói về ai
và điều gì? Mạch cảm xúc chính của bài thơ
này là gì?
GV: Bài thơ mở ra với hình ảnh bếp lửa, từ
đó gợi những kỉ niệm tuổi thơ sống bên bà,
được bà chăm sóc Nay cháu đã trưởng
thành, suy nghĩ và thấu hiểu về cuộc đời bà
với lẽ sống giản dị mà cao quý của bà và
tình yêu thương trìu mến mà bà dành cho
cháu Cuối cùng, người cháu muốn gửi niềm
nhớ mong về với bà Mạch cảm xúc bài thơ
đi từ hồi tưởng đến hiện tại, từ kỉ niệm đến
suy ngẫm.
Bài thơ là lời của người cháu ở nơi xa
nhớ về bà và những kĩ niệm với bà, nói lên
lòng kính yêu, suy ngẫm về bà
? Bố cục bài thơ và ý chính từng phần?
Bài thơ chia làm 2 phần:
+ Khổ 1: H/a bếp lửa gợi nỗi nhớ bà
+ 3 khổ tiếp theo:Kỉ niệm về bà
+3 khổ cuối: Ngọn lữa - cảm nghĩ của
người cháu.
@ Họat động 2: Đọc - hiểu văn bản
+ Cho hs đọc 3 dòng thơ đầu
? Trong kí ức đầu tiên của người cháu có
hình ảnh nào ?
? ? Nhận xét hình ảnh “bếp lửa” trong 3 câu
thơ đầu( nghệ thuật , nội dung)? :
- Điệp ngữ Hình ảnh “Bếp lửa” hiện hữu
rất sâu đậm trong lòng người cháu vì có sức
Trang 3khơi gợi rất lớn “cháu thương bà”.
Bếp lửa thật
Bếp lửa
Bếp lửa được đốt lên bằng sự
kiên nhẫn, khéo léo, chắc chiu của người
+ " Chờn vờn " Hình dung là khói sớm đang
bay nhè nhẹ vừa gợi cái mờ nhoè của hình
ảnh ký ức theo tác giả
+" ấp iu ": Gợi hình ảnh bàn tay kiên nhẫn,
khéo léo và tấm lòng chi chút của người
nhóm lửa lại rất đúng với công việc nhóm
lửa cụ thể
GV: Với những từ ngữ đó gợi trong ta hình
ảnh bếp lửa ở một làng quê yên bình vào
buổi sáng , gợi cảm giác ấm áp, thân thuộc
Hình ảnh bếp lửa đã khơi nguồn nhớ thương
của người cháu đối với bà
? Vì sao nỗi nhớ thương bà lại được gợi lên
từ hình ảnh bếp lửa ?
Những lo toan của người bà gắn bó với
vùng quê nghèo
? Em hiểu như thế nào về từ "nắng mưa "?
Nắng mưa” gợi cho em suy nghĩ gì?
GV gợi ý :- Không nói thời tiết mà nói đến
thời gian kéo dài cùng nỗi vất vả của bà
-Nói nỗi lòng thương bà bền bỉ trong tâm
hồn người cháu
+HS thảo luận theo bàn - trình bày
* Chuyển ý – Kỉ niệm tuổi thơ bên bà
+ Hs đọc khổ thơ 2,3,4
Gv: Ở đoạn thơ tiếp theo diễn tả cảm nghĩ
của cháu về bếp lửa và bà trong ký ức
người cháu , những kỉ niệm về bếp lửa và bà
hiện dần cùng thời gian
? Tác giả tái hiện thời điểm nào trong dòng
hồi tưởng của mình?
+ 3 hs đọc những câu thơ tương ứng
- Thuở ấu thơ (khổ 2)
- Qua tuổi niên thiếu (khổ 3)
- Trong những năm gian khó(khổ 4)
? Thời thơ ấu 3 năm sống bên cạnh bà cuộc
sống của bà cháu như thế nào ?
-“Đói mòn đói mỏi” (1945)
- “Giặc đốt làmg cháy tàn cháy rụi”
+ GV cho HS quan sát tranh
Trang 4?Qua những bức ảnh gợi em nghĩ về cs lúc
đó ntn ?
- Gian khổ, thiếu thốn, nhọc nhằn.
CS nghèo đói năm Ât Dậu (1945)
? Tại sao " nghĩ lại đến giờ sống mũi còn
cay "?NX giọng thơ?
Giọng thơ trĩu nặng- gợi những kỉ niệm
khó quên
GV: Suốt 8 năn người cháu ở cùng bà, thời
gian ấy ứng với chiều dài của cuộc kháng
chiến chống Pháp
? Trong quãng thời gian này, ấn tượng sâu
đậm nhất trong lòng người cháu là âm thanh
? Qua đó em thấy nỗi buồn nào đang vang
vọng trong lòng tác giả ? Câu thơ nào chứng
tỏ ?
- Nhớ nhà, nhớ quê
- Thương xót đời bà lận đận
" Tu hú ơi chẳng đến ở cùng bà "
Tiếng chim như giục giã, như khắc khoải,
da diết trong lòng người Tiếng chim gợi ra
tình cảnh vắng vẻ và nỗi nhớ mong của hai
bà cháu.
? Trong hồi tưởng của người cháu có những
kỷ niệm nào về bà và tình bà cháu được gợi
? Nêu nhận xét về t/c bà cháu trong đoạn
này? Qua những công việc chăm cháu của
bà?
Dùng ĐT nối “bà - cháu” t/c bà cháu
quấn quýt, tấm lòng đôn hậu, tình thương
bao la của bà với cháu
+ HS đọc khổ 4
? Hình ảnh người bà hiện lên như thế nào ?
Hãy nhận xét lời thơ ?
* HS thảo luận
- Dùng lời dẫn trực tiếp
- Có những phẩm chất cao quý Đó là
phẩm chất của người bà, người mẹ Việt
Nam yêu nước
- Qua dòng hồi tưởng, ta thấy tình bà
thương cháu ra sao?
- Kể ngược, từ gợi tả, lời dẫn trực tiếp
- Sự hoài niệm về quá khứ tuổi thơgian khổ, nhọc nhằn nhưng có tình yêuthương chăm chút của người bà kínhyêu
Niềm thương yêu sâu sắc, nỗi nhớ
về cội nguồn.
Trang 5Tình bà thương cháu vô cùng sâu nặng Bà
chăm chút, nuôi nấng, yêu thương, dạy bảo
cháu khôn lớn Bà là nguồn sống của gia
+ Cho hs đọc 3 khổ thơ cuối
? Hình ảnh bếp lửa được nhắc đến bao nhiêu
lần ? Tại sao khi nhắc đến bếp lửa là người
cháu nghĩ đến bà và ngược lại?
+ “bếp lửa” xuất hiện 10 lần.
+ Suy ngẫm về cuộc đời bà luôn gắn với bếp
lửa bà - người nhóm lửa, luôn giữ cho
ngọn lửa ấm nóng, toả sáng
?Vì sao ở khổ thơ thứ 6 tác giả lại viết là “
ngọn lửa” mà không phải là “ bếp lửa”? ý
nghĩa của hình ảnh ấy ?
" Rồi sớm rồi chiều lại bếp lửa bà nhen "
- Bà đã thắp ngọn lửa bằng tình yêu thương
con cháu
- Thắp bằng niềm tin của lòng nhân ái chia
sẻ niềm vui chung
?Vì sao tác giả viết “ Ôi kì lạ và thiêng liêng
– bếp lửa” ?
Kì lạ :cháy lên trong mọi cảnh ngộ-thiêng
liêng :ấp ủ, sáng mãi tình cảm bà cháu
trong cuộc đời mỗi người
? Qua đây em cảm nhận ntn về tình bà cháu
Bếp lửa ngọn lửa bà là người nhen
lửa nhóm lửa giữ lửa truyền lửa,
truyền sự sống, niềm tin cho các thế hệ nối
tiếp.
Gv: Bếp lửa thật giản dị,bình thường,và phổ
biến trong mọi gia đình VN nhung cũng thật
cao quí, kì diệu và thiêng liêng vì bếp lửa
không phải dược nhen nhóm từ nhiên liệu
mà được nhen lên từ ngọn lửa trong lòng
bà
nó luôn gắn với người bà -người giữ lửa,
nhóm lửa, truyền lửa Bếp lửa trở thành
mảnh tâm hồn trong đời sống tinh thần của
cháu
? Những câu thơ cuối là lời tư bạch của
người cháu đi xa khi đã trưởng thành Người
3.Những suy nghĩ về bà và hình ảnh bếp lửa:
- Điệp ngữ, câu hỏi tu từ
- Hình ảnh bếp lửa là sự nuôi dưỡng,nhen nhóm tình cảm yêu thương conngười, thể hiện nỗi nhớ, lòng biết ơn,
sự tri ân, khơi gợi lên cho cháu mộttâm hồn cao đẹp
Tình bà cháu thiêng liêng, cao quí
Trang 6cháu tự thấy mình có may mắn gì trong cuộc
sống ?
- Được đi học ở nước ngoài
- Được tiếp nhận những điều tốt đẹp
? Nhưng những cái đó chưa đủ làm lòng
cháu thanh thản vì sao ?
vẫn luôn nhớ về mái ấm bếp lửa và h/a
người bà đáng kính
? Từ đó người cháu nhắc mình điều gì ?
Hiểu như thế nào về câu thơ đó ?
- Không quên những lận đận đời bà
- Không quên tấm lòng ấm áp của bà
- Không quên những tận tuỵ, hy sinh vì tình
? Ý nghĩa của hình ảnh nghệ thuật “Bếp lửa”
Hình ảnh vừa thực vừa mang ý nghĩa biểu
tượng.
? Sự kết hợp miêu tả biểu cảm + tự sự +
bình luận được thể hiện trong bài thơ ?
? Bài thơ chứa đựng một ý nghĩa triết lý sâu
sắc hãy chỉ ra
- Những gì thân thiết với tuổi thơ của mỗi
người đều có sức tỏa sáng, nâng đỡ con
người suốt hành trình của cuộc đời.
- Tình yêu thương và lòng biết ơn bà còn
là biểu hiện của tình yêu thương, sự gắn bó
với gia đình, quê hương Đó là tình người,
tình đất nước.
+ HS đọc ghi nhớ
* Họat động 4: Luyện tập
Viết một đoạn văn nêu cảm nhận của em về
hình tượng “Bếp lửa” trong bài thơ
- Thơ 8 chữ phù hợp với giọng điệucảm xúc hồi tưởng suy ngẫm
2 Nội dung
Từ những kỉ niệm tuổi thơ ấm áp tình
bà cháu, nhà thơ giúp ta hiểu thêm vềnhững người bà, những người mẹ, vềnhân dân nghĩa tình
IV.Luyện tập:
Viết một đoạn văn nêu cảm nhận của
em về hình tượng “Bếp lửa” trong bàithơ
- Học bài , làm phần bài tập còn lại
- Chuẩn bị : Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ
IV.Rút kinh nghiệm:
Trang 7- Thấy được sự phong phú của thể thơ tự do.
- Hiểu, cảm nhận được giá trị nội dung và nghệ thuật của bài thơ Khúc hát runhững em bé lên trên lưng mẹ
1.Kiến thức: Tác giả Nuyễn khoa Điềm và hoàn cảnh ra đời của bài thơ,
- Tình cảm bà mẹ Tà- ôi dành cho con gắn chặt với tình yêu đất nước và niềm tinvào sự tất thắn của cách mạng
- Nghệ thuật ẩn dụ, phóng đại, hình ảnh thơ mang tính biểu tượng, âm hưởng củanhững khúc há ru thiết tha, trìu mến
2.Kĩ năng: Nhận diên các yếu tố ngôn ngữ, hình ảnh mang màu sắc dân gian trong bài
thơ
- Phân tích được mạch cảm xúc trữ tình trong bài thơ qua những khúc của người
me, của tác giả
3.Thái độ: Giáo dục tình yêu gia đình, người thân, yêu quê hương.
- Giáo dục lòng biết ơn những người mẹVN anh hùng
II Chuẩn bị:
- GV: SGV, SGK và những tư liệu liên quan đến tác giả, tác phẩm, tranh
- HS: Đọc trước văn bản và trả lời các câu hỏi phần đọc - hiểu
III.Tiến trình lên lớp:
1.Ổn định: Kiểm tra sĩ số
2 Bài cũ:
Kiểm tra hai hs việc thuộc lòng bài thơ “Bếp lửa”
Tình bà đối với cháu được thể hiện thế nào qua bài thơ?
Ý nghĩa hình tượng “Bếp lửa” trong bài thơ?
3 Bài mới:
a.Giới thiệu bài: Tiếng mẹ ru con, tiếng bà ru cháu Lời ru nào cũng ắp đầy tình
cảm, chứa đựng ước mong Trong thời kháng chiến chống Mỹ, đời sống nhân dân ta vô cùng gian khổ, vậy mà đất nước ta đâu đâu cũng có anh hùng, những con người lòng lúc nào cũng cháy bỏng khát vọng tự do, độc lập
Qua “Khúc hát ru những em bé lớn lên trên lưng mẹ”, chúng ta không chỉ hiểu
được tình yêu thương con, ước vọng của người mẹ dân tộc Tà-ôi trong cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ mà còn hiểu được lòng yêu quê hương, đất nước, khát vọng tự
do của nhân dân ta trong thời kỳ này.
b.Bài giảng:
* Hoạt động 1: Tìm hiểu chung
? Nêu vài nét về tác giả?
Nguyễn Khoa Điềm thuộc thế hệ nhà thơ
I.Tìm hiểu chung:
1.Tác giả:
- Nguyễn Khoa Điềm (1943) tại
KHÚC HÁT RU NHỮNG EM BÉ LỚN TRÊN LƯNG MẸ
- Nguyễn Khoa Điềm
Trang 8-trưởng thành trong cuộc kháng chiến chống Mĩ
cứu nước, từng là tổng thư kí hội nhà văn Việt
Nam, từ năm 2000, giữ cương vị ủy viên Bộ
Chính trị, Trưởng ban văn hóa Trung ương.
? Tìm hiểu về đầu đề của bài thơ?
(Phong tục của các dân tộc miền núi : mẹ vừa
làm việc vừa địu con đứa bé lớn lên trong
tình yêu thương của người mẹ)
?Theo em, thể loại bài thơ này có gì đặc biệt?
GV: Mỗi khúc mở đầu bằng hai câu thơ “Em
cu Tai… đừng rời lưng mẹ.” Và kết thúc bằng
lời ru của người mẹ Cả ba đọan đều thể hiện
công việc và ước mong của người mẹ Tà Ôi
? Bài thơ sáng tác trong hoàn cảnh nào? Nêu
xuất xứ bài thơ?
? Tìm đại ý bài thơ.?
(Tình thương yêu con gắn với lòng yêu nước,
với tinh thần chiến đấu của người mẹ miền tây
Thừa Thiên.)
? Xác định bố cục bài thơ?
3 phần – Mỗi phần là một lời ru
* Hoạt động 2: Đọc – Hiểu văn bản
+ Cho hs đọc bài thơ
? Bài thơ là lời ru, tìm các câu thơ mở đầu khúc
hát ru?
Em Cu Tai ngủ trên lưng mẹ ơi !
Em ngủ cho ngoan đừng rời lưng mẹ.
- Ngủ ngoan a-kay ơi,
? Em có nhận xét gì về lời ru trên ?
Nhịp nhàng, ngọt ngào, trìu mến: tình
thương con dạt dào
?Tìm những câu thơ miêu tả những việc làm
của người mẹ Tà Ôi Bà mẹ đang làm những
việc gì?
Bà mẹ Tà Ôi vừa địu con trên lưng vừa giã
gạo, tỉa bắp, tham gia chiến đấu.
- Giã gạo để nuôi bộ đội; tỉa bắp vì thương
làng đói; chuyển lán, đạp rừng, tham gia chiến
đấu để bảo vệ căn cứ.
? Công việc giã gạo của người mẹ đã được tác
giả miêu tả như thế nào?
- Vai mẹ gầy nhấp nho làm gối.
Thừa Thiên Huế
- Thuộc thế hệ nhà thơ trưởng thànhtrong cuộc kháng chiến chống Mĩ
2.Tác phẩm:
- Thể loại : Thơ trữ tình tám chữ( Vần chân - liền - cách ) nhưng lạimang tính chất của bài hát ru - rucon
- Sáng tác: 25 – 3 – 1971, khi tác giảđang công tác ở chiến khu miền TâyThừa Thiên
Trang 9? Em có suy nghĩ, cảm nhận gì về giấc ngủ của
em bé trên lưng khi mẹ giã gạo?
Giấc ngủ nghiêng, nhấp nhô.
Theo nhịp nhàng, giấc ngủ nghiêng với vai
mẹ làm gối, lưng mẹ làm nôi, là những hình
ảnh sáng tạo, gợi cảm, giấc ngủ của chú bé
thấm giọt mồ hôi và nhịp lao động.
Ru con trên lưng, muốn giấc ngủ con yên
trong cái động liên hồi của công việc giã gạo:
sự kết hợp lao động và tình thương lúc này thật
không dễ dàng chút nào (nuôi quân - nuôi
con).
? Công việc thứ 2 của mẹ là gì ? Được thể hiện
qua chi tiết nào?
Mẹ tỉa bắp - Lưng núi thì to - lưng mẹ nhỏ - Mặt trời của bắp trên đồi.
- Mặt trời của mẹ, em nằm trên lưng.
? Nhận xét hình ảnh so sánh trong câu thơ
“Lưng núi thì to lưng mẹ nhỏ?”
- Gợi sự gian khổ của người mẹ giữa rừng núi
mênh mông heo hút
? Em hiểu thế nào về hai câu thơ :”
“Mặt trời của bắp Mặt trời của mẹ nằm
trên lưng”?
Hình ảnh ẩn dụ: – Sự chịu đựng nóng bức
của người mẹ Mặt trời của thiên nhiên duy trì
sự sống cây cỏ “Mặt trời của mẹ” – đứa con
nguồn sức mạnh để mẹ vượt qua khó khăn gian
khổ.
? Đoạn thơ 3 nói gì công việc của mẹ, mẹ làm
gì, công việc ấy có ý nghĩa như thế nào?
Mẹ
- Chuyển lán.
- Đạp rừng.
-Địu em đi giành trận cuối.
? Hãy tìm mối liên hệ giữa công việc và tình
cảm của mẹ qua mỗi khúc ru ?
Mỗi công việc gắn bó với một tình cảm.
? Ý nghĩa về những công việc đang làm của bà
mẹ Tà Ôi? Công việc làm của bà mẹ hết sức
nặng nhọc và đầy gian khổ tấm lòng của
người mẹ đối với quê hương đất nước, với
công việc kháng chiến
* Chuyển ý : Ước mong của bà mẹ Tà Ôi
+ HS đọc thầm bài thơ
? Mẹ đã gửi gắm ước mơ gì qua giấc mơ của
con Hãy chứng minh ?
Con mơ cho mẹ
Trang 10- Được thấy Bác Hồ.
? Người mẹ muốn con mơ thấy Bác Hồ Giấc
mơ đẹp ấy đã ẩn chứa ước mong gì của người
Em Cu Tai ngủ trên lưng mẹ ơi !
Em ngủ cho ngoan đừng rời lưng mẹ.
Và kết thúc bằng 4 câu :
Ngủ ngoan Akay ơi, ngủ ngoan Akay hỡi.
Mẹ thương Akay
Con mơ cho mẹ
Mai sau con lớn
Bài thơ là khúc hát ru, vì vậy lời ru là điệp
khúc xuyên suốt bài thơ Cách lặp đi, lặp lại,
ngắt nhịp đều đặn giữa dòng thơ làm cho lời ru
nhịp nhàng, ngọt ngào, trìu mến, thể hiện được
tình thương của mẹ đối với con, đối với buôn
làng, đất nước.
? Em có cảm nhận như thế nào về hình tượng
bà mẹ Tà Ôi trong bài thơ Văn học và trong
cuôc sống hằng ngày của chúng ta đã và luôn
hết lời ca ngợi những phẩm chất cao đẹp của
các bà mẹ anh hùng Bằng những hiểu biết của
mình, em hãy làm rõ ý kiến này
Thảo luận:
- Tấm lòng thương con rất sâu sắc: Cu Tai là
nguồn sống, là hạnh phúc, là cuộc đời của mẹ.
- Lòng yêu thương con gắn liền với tình thương
bộ đội, thương buôn làng, tình yêu quê hương,
đất nước, cuộc kháng chiến.
- Gắn liền với những ước mơ, khát vọng cao
đẹp.
- Ước mơ cá nhân gắn với ước mơ chung của
đất nước.
* Hoạt động 3: Tổng kết
? Nêu đặc sắc nghệ thuật của bài thơ?
? Qua 3 khúc ru, em hiểu tấm lòng của người
mẹ như thế nào đối với con, đối với cuộc kháng
chiến chống Mỹ?
? Tổng kết lại những nội dung tình cảm của bài
thơ
GV “Khúc hát ru …” được coi là một bài thơ
hay, độc đáo Bài thơ từng được phổ nhạc và
chinh phục biết bao trái tim người đọc
+ HS đọc ghi nhớ
- Ước mơ của mẹ hướng về việcnuôi con khỏe, chóng lớn và khátvọng độc lập, tự do, thống nhất đấtnước
III.Tổng kết:
1.Nghệ thuật:
- Lời thơ tha thiết, ngọt ngào vớinhiều hình ảnh mới lạ, gợi cảm vàliên tưởng
- Sử dụng bút pháp ẩn dụ, phóng đại.
2.Nội dung:
Tình yêu thương con gắn liền với
lòng yêu nước và ước vọng cao cảcủa người mẹ dân tộc Tà ôi trongcuộc kháng chiến chống Mĩ
IV.Luyện tập:
Trang 11* Hoạt động 4: Luyện tập
? Nêu ý nghĩa của yếu tố tự sự trong bài thơ?
Ý nghĩa của yếu tố tự sự trong bài thơ: Giúp người đọc hiểu thêm cuộc sống gian khổ, sự bền bỉ, dẻo dai (vừa sản xuất nuôi quân vừa tham gia chiến đấu) của nhân dân chiến khu Trị – Thiên thời chống Mĩ
4.Củng cố:
? Em nhận thấy tình cảm nào vủa tác giả đối với người mẹ thông qua bài thơ này ? ? Từ hình ảnh người mẹ Tà ôi, em hãy nói lên cảm nghĩ của mình về những người
mẹ dân tộc nói riêng, người mẹ Việt Nam nói riêng ?
? Em thích khúc hát ru nào nhất ? vì sao ?
5.Dặn dò:
- Học thuộc lòng - Đọc diễn cảm bài thơ theo cách cảm , hiểu của em
- Trình bày nhận xét về giọng điệu bài thơ
- Chuẩn bị: “Ánh trăng”
IV.Rút kinh nghiệm:
………
………
………
………
Mẹ giã gạo, mẹ nuôi bộ đội Mặt trời của bắp thì nằm trên đồi Nhịp chày nghiêng, giấc ngủ em nghiêng Mặt trời của mẹ em nằm trên lưng
Trang 12Con mơ cho mẹ thấy Bác Hồ
Mai sao con lớn thành người tự do
- Bết được đặc điểm và những đóng góp của thơ Việt nam vào nền văn học dân tộc
1.Kiến thức: Kỉ niệm về một thời gian lao nhưng ặng nghĩa tình của người lính.
- Sự kết hợp giữa các yếu tố tự sự, nghị luận trong tác phẩm thơ Việt Nam hiện đại
- Ngôn ngữ hình ảnh giàu suy nghĩ, mang ý nghia biểu tượng
2.Kĩ năng: Đọc hiểu văn bản thơ được sáng tác sau 1975
- Vận dung kiến thức về thể loại tự sự kết hợp với các phương thức biểu đạt trongtác phẩm thơ để cảm nhận một văn bản trữ tình hiện đại
3.Thái độ: Giáo dục t/ cảm ân nghĩa thủy chung quá khứ, thái độ sống uống nước nhớ nguồn
II Chuẩn bị
- HS: Đọc trước văn bản và sọan bài theo câu hỏi phần đọc – hiểu
III.Tiến trình lên lớp
1 Ổn định : Kiểm tra sĩ số
2 Bài cũ :
Mặt trời của bắp thì nằm trên đồi
Mặt trời của mẹ em nằm trên lưng ( NKĐ)
Ngày ngày mặt trời đi qua trên lăng,
Thấy một mặt trời trong lăng rất đỏ
( Viễn Phương – Viếng lăng Bác )
chống Mĩ nói riêng, người mẹ Việt Nam nói chung?
3 Bài mới:
a Giới thiệu bài: Trăng luôn là nguồn cảm hứng sáng tác của mọi nhà thơ xưa nay.
Các nhà thơ sáng tác những bài thơ về trăng để ca ngợi vẻ đẹp nên thơ của trăng Nhưng Nguyễn Duy không hẳn thế, chính cuộc sống mới, thời quá khứ tác động đến những suy nghĩ, tình cảm khiến ông sáng tác bài thơ “Ánh trăng”.
b.Bài giảng:
@ Hoạt động 1: Tìm hiểu chung
* Quê: Đông Vệ, thành phố Thanh Hóa Hiện ở
tại 264 M Lê Văn Sĩ, quận 3, thành phố Hồ Chí
I.Tìm hiểu chung
1.Tác giả :
ÁNH TRĂNG
Nguyễn Duy