DẠNG TOÁN 6: TIỆM CẬN CỦA ĐỒ THỊ HÀM SỐnếu ít nhất một trongcác điều kiện sau đây được thỏa mãn: - Nếu bậc Px ≤ bậc Qx thì đồ thị có tiệm cận ngang.. DẠNG TOÁN: Đây là dạng toán tìm tiệm
Trang 1DẠNG TOÁN 6: TIỆM CẬN CỦA ĐỒ THỊ HÀM SỐ
nếu ít nhất một trongcác điều kiện sau đây được thỏa mãn:
- Nếu bậc (P(x)) ≤ bậc (Q(x)) thì đồ thị có tiệm cận ngang
II CÁC DẠNG BÀI TẬP TƯƠNG TỰ
Lý thuyết về đường tiệm cận
Nhận dạng bảng biến thiên, nhận dạng hàm số
Tìm đường tiệm cận (biết BBT, đồ thị)
Tìm đường tiệm cận (biết y)
Đếm số tiệm cận (Biết BBT, đồ thị)
Đếm số tiệm cận (biết y)
Biện luận số đường tiệm cận
Tiệm cận thỏa mãn điều kiện
Tổng hợp tiệm cận với diện tích, góc, khoảng cách
…
Trang 2BÀI TẬP MẪU
(ĐỀ THAM KHẢO-BGD – 2020-2021)Tiệm cận đứng của đồ thị hàm số
2 41
x y x
Phân tích hướng dẫn giải
1 DẠNG TOÁN: Đây là dạng toán tìm tiệm cận đứng của đồ thị hàm số
1
x
x x
−
→ + = −∞
− ⇒ =x 1
là tiệm cận đứng của đồ thị hàm số
Bài tập tương tự và phát triển
2 13
x y x
+
=
− là
3
x
x x
Phát biểu nào sau đây đúng?
A Đồ thị hàm số có 2 đường tiệm cận ngang là y=3
C Đồ thị hàm số có duy nhất một đường tiệm cận ngang
D Đồ thị hàm số có 2 đường tiệm cận ngang là x=3
và x= −3
Lời giải Chọn A
Trang 3y= −
Câu 3. Cho hàm số y= f x( )
có bảng biến thiên như hình vẽ
Đường tiệm cận đứng của đồ thị hàm số f x( )
Từ bảng biến thiên suy ra ( )1
2 13
x y
x
+
=
− là
A
23
y= B x= −2
C y= −2
D x=3
Lời giải Chọn C
Ta có
12
31
x y
32
y x
=+ là
Tập xác đinh D=¡ \{ }−2
Trang 4
Câu 6. Cho hàm số y= f x( )
có đồ thị như hình dưới đây
Hỏi đồ thị hàm số trên có bao nhiêu đường tiệm cận?
A 4 B Không có tiệm cận C 2 D 3
Lời giải Chọn A
Nhìn đồ thị ta thấy nhánh bên phải có một tiệm cận đứng, một tiệm cận ngang và nhánh bêntrái cũng vậy Tổng cộng có 4 tiệm cận
A Đồ thị hàm số đã cho không có tiệm cận đứng
2 13
x y
x
+
=
− là
A
23
y= B x= −2
C y= −2
D x=3
Lời giải Chọn C
Ta có
12
31
x y
Trang 5
Câu 9. Đường thẳng
13
y=
là tiệm cận ngang của đồ thị hàm số nào dưới đây?
A
3 13
x y x
− +
=
−
Lời giải Chọn B
Ta có đường thẳng
13
y=
là tiệm cận ngang của đồ thị hàm số ở phương án B.
3 phương án còn lại đồ thị hàm số có tiệm cận ngang lần lượt là
Từ bảng biến thiên suy ra ( )
B Đồ thị hàm số có tiệm cận ngang là đường thẳng y=0
và hai tiệm cận đứng là các đườngthẳng x= ±2
HS có tập xác định là khoảng (−2;2)
do đó đồ thị hàm số không có tiệm cận ngang
Trang 62 2
4
x y
2 2
24
24
x x
x x
2 2 3
4lim
4lim
.Vậy đồ thị hàm số có 3 đường tiệm cận
23
x y x
Tập xác định:D= 3; +( ∞)
Trang 7
Ta có:
2
212
Vậy tổng số các đường tiệm cận đứng và tiệm cận ngang của đồ thị hàm số là 1
2 34
x y x
−
=
− tạo với hai trục tọa độ một hình chữ nhật cóchu vi bằng
Lời giải Chọn B
Đồ thị hàm số
2 34
x y x
Lời giải Chọn A
Trang 8Từ bảng biến thiên, ta được:
+ −
=+
có tất cả bao nhiêu đường tiệm cận?
Lời giải Chọn D
9 3 1lim
không phải là tiệm cận đứng của đồ thị hàm số
Vậy đồ thị hàm số đã cho có tất cả hai đường tiệm cận
Vậy đồ thị hàm số đã cho có 1 đường tiệm cận đứng
4 32
x y x
+
=
− tạo với hai trục tọa độ một hình chữ nhật códiện tích bằng
Lời giải Chọn C
Trang 9Hàm số
4 32
x y x
Do vậy tạo với trục tọa độ hình chữ nhật diện tích bằng 8
Câu 10. Tìm tất cả các giá trị thực của tham số m để đường tiệm cận đứng của đồ thị hàm số
Tập xác định D=¡ \{ }m
Đồ thị hàm số có tiệm cận đứng khi
54
m≠.Phương trình tiệm cận đứng: ( )d x m: =
.Yêu cầu bài toán ⇒ = −m 3
x y
m m
Khẳng định nào sau đây là khẳng định đúng?
A Đồ thị hàm số có một đường tiệm cận ngang là đường thẳng y=1
B Đồ thị hàm số có một đường tiệm cận ngang là đường thẳng y=0
Trang 10
C Đồ thị hàm số có một đường tiệm cận ngang là đường thẳng y= −1
Tập xác định: D= −∞( ;1)
Ta có:
2 2
x y x
−
=+
sao cho khoảng cách từ M đến tiệm cận ngang bằng khoảng cách từ M đến trục tung.
A
12;
Do M thuộc đồ thị hàm số
11
x y x
−
=+ nên
0 0 0
1
;1
Ta có: d M d( , ) =d M Oy( , ) 0 0
0
111
x x x
x y
A m∈¡
04
m m
x y
Trang 11Lời giải Chọn C
Đồ thị hàm số có 1 tiệm cận đứng
2
0
00
m
m m
=
Đồ thị hàm số có 1 tiệm cận ngang ⇔ ≠m 0
Phương trình tiệm cận ngang là
1
y m
=
m=,
13
m= −
thỏa mãn đề bài
Trang 12A
10;
+
Yêu cầu bài toán⇔( )1
có 2 nghiệm phân biệt lớn hơn hoặc bằng −1
Trang 13với x∈ − +∞[ 1; )
Ta có
63
Từ bảng biến thiên, giá trị m thỏa yêu cầu bài toán
10
x y x
Giá trị nhỏ nhất của d là
Lời giải Chọn D
+ Gọi
0 0 0
+ Vậy giá trị nhỏ nhất của d là 2
Giải theo phương pháp trắc nghiệm
Áp dụng công thức giải nhanh: Giá trị nhỏ nhất của d là:
Trang 14Từ bảng biến thiên ta suy ra phương trình
x y
bằng
Lời giải Chọn D
Trang 15Giả sử
( )
3 1
;3
t
t t
.Với t = − ⇒1 M(− − ⇒1; 1) MIuuur=( )4; 4 ⇒MI =4 2
Trang 16Vì 4 nghiệm 1
x x=, 2
x x=, 3
x x=, 4
x x= phân biệt nên đồ thị hàm số có 4 tiệm cận đứng làcác đường thẳng 1
x x=, 2
x x=, 3
x x=, 4
x x=
2
20212021
Câu 2. Có bao nhiêu giá trị thực của m để đồ thị hàm số
Ta có:
( )
2
2 2
1 61
11
1 61
11
2 2
Trang 17Lời giải Chọn A
2
m
⇔ =
.Vậy có 1 giá trị nguyên của m
Số đường tiệm cận đứng bằng số nghiệm của phương trình f f x( ( ) ) =m
.Nếu m>3
Trang 19là 4.
2 2
3
ax x y
x bx
+ −
=+ +
có một đường tiệm cận ngang là y c=
và chỉ có một đường
tiệm cận đứng Tính
a bc
biết rằng a là số thực dương và ab=4
?
A
14
Lời giải Chọn B
Do đồ thị của hàm số
2 2
3
ax x y
x bx
+ −
=+ +
có một đường tiệm cận ngang là y c=
nên4
4
a a c
lần lượt bằng1
;2;4
4
ta thấy không thõa mãn
Trang 20x x y
ax
=
+ cótiệm cận ngang?
A 2022 B 2021 C 4042 D 2020
Lời giải Chọn A
Trang 21x y x
cắt hai đường tiệm cận của ( )C
tại hai điểm A, B thỏa mãn AB=2 5
Gọi S là tổng cáchoành độ của tất cả các điểm Mthỏa mãn bài toán Tìm giá trị của S
Lời giải Chọn A
Ta có ( )2
22
y x
Trang 22Phương trình tiếp tuyến d của ( )C
tại M : ( )2( )
22
m
m m
2
m A
2 1
2 4
m m
m m m m
Điều kiện xác định của g x( )
: 2( ) ( )
32
ta có nghiệm là x= ±1
, x= ±3
.Dựa vào đồ thị ta thấy phương trình f x( ) =9