MỤC TIÊU DẠY HỌC Năng lực, phẩm chất của YCCĐ 1.1 Năng lực đặc thù Đọc Đọc hiểu nội dung - Nêu được ấn tượng chung về bài thơ Nhớ rừng + - Hiểu được thông điệp, tư tưởng, tình cảm, và t
Trang 1Họ và tên giáo viên: Nguyễn Thu Hường
Trường THCS Đinh Tiên Hoàng
Phòng GD&ĐT Huyện EaKar – Tỉnh Đăk Lăk
KẾ HOẠCH BÀI DẠY TÊN CHỦ ĐỀ: THƠ MỚI
Môn học: Ngữ văn Lớp: 8
Thời gian thực hiện: 2 Tiết
Nội dung kiến thức: Thơ mới
Ngữ liệu: Nhớ rừng – Thế Lữ Thời lượng: 2 tiết Đọc – Hiểu
I. MỤC TIÊU DẠY HỌC
Năng lực, phẩm
chất
của YCCĐ 1.1 Năng lực đặc thù (Đọc)
Đọc hiểu nội dung - Nêu được ấn tượng chung về bài thơ Nhớ rừng
+ - Hiểu được thông điệp, tư tưởng, tình cảm, và thái độ của tác giả
- Hiểu được chiều sâu tư tưởng yêu nước thầm kín của lớp thế hệ tri thức Tây học chán ghét thực tại, vươn tới cuộc sống tự do
(1) (2) (3)
Đọc hiểu hình thức Nhận biết và phân tích được tác dụng của một số
yếu tố hình thức và biện pháp nghệ thuật của thể loại thơ trữ tình, biết được hình tượng nghệ thuật độc đáo, có nhiều ý nghĩa của bài thơ Nhớ rừng
(4)
Liên hệ, so sánh,
kết nối
+ Nêu được những trải nghiệm của bản thân khi đọc, tìm hiểu những văn bản thơ mới khác của các tác giả khác
+Biết sử dụng ngôn ngữ kết hợp với hình ảnh để trình bày ý tưởng
+ Thể hiện sự đồng tình với tác giả, nêu lí do
(5)
(6) (7)
Mở rộng + Đọc một đến ba bài thơ có dung lượng tương (8)
Trang 2đương, học thuộc lòng một bài thơ, một khổ thơ yêu thích nhất
1.2 Năng lực chung:
- Năng lực tự chủ và
tự học
- Năng lực giao tiếp
và hợp tác
+ Đọc trước tác phẩm ; tìm ngữ liệu, thông tin liên quan đến tác phẩm
+ Nhận ra và điều chỉnh được những sai sót, hạn chế của bản thân khi được giáo viên góp ý
+ Làm việc nhóm, trao đổi, trình bày ý kiến của
cá nhân + Nhận xét phiếu bài tập đã hoàn thành, câu trả lời của nhóm bạn
(9) (10) (11) (12)
1.3 Phẩm chất chủ
yếu
- Yêu nước
- Trách nhiệm
- Biết yêu cuộc sống tốt đẹp hiện nay và có ý thức phấn đấu học tập tốt để trở thành người chủ tương lai của đất nước
- Biết nhường nhịn, vị tha; biết yêu mến cảm thông, chia sẻ niềm vui, nỗi buồn, tình yêu thương đối với những người xung quanh cũng như với các nhân vật trong tác phẩm, tôn trọng sự khác biệt về hoàn cảnh, văn hóa, biết tha thứ, độ lượng với người khác Biết tôn trọng những giá trị văn hoá tinh thần cao đẹp của dân tộc Có trách nhiệm, nghiêm túc trong tìm hiểu, học tập
(13)
(14)
II THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1 Phương tiện: Máy tính, điện thoại kết nối internet, máy chiếu, micro, bảng, phấn, giấy A0, bút lông
2 Học liệu: Bài thơ “Nhớ rừng”, một số đoạn thơ tám chữ
- Bài viết về nhà thơ Thế Lữ (https://baotintuc.vn/nhan-vat-su-kien/nha-tho-the-lu-mot-tai-nang-muon-mat-20171008143506350.htm )
III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
A BẢNG TÓM TẮT TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
Hoạt động
học
(thời gian)
Mục tiêu Nội dung dạy
học trọng tâm
Phương pháp/kĩ thuật dạy học
Phương án đánh giá
ĐỌC HIỂU Hoạt động 1
Khởi động
(5 phút)
- (9) Đọc trước tác phẩm ; tìm ngữ liệu, thông tin liên quan đến tác phẩm
- (1) Nêu được ấn
Chuẩn bị tâm thế tiếp nhận kiện thức mới
Trực quan Đàm thoại gợi mở
Kĩ thuật KWL
Đánh giá qua hỏi đáp với công cụ là rubric, đánh giá qua viết
Trang 3tượng chung về bài
thơ Nhớ rừng
- (13) Biết yêu cuộc sống tốt đẹp hiện nay
và có ý thức phấn đấu học tập tốt để trở thành người chủ tương lai của đất nước
- (14) Biết nhường nhịn, vị tha; biết yêu mến cảm thông, chia
sẻ niềm vui, nỗi buồn, tình yêu thương đối với những người xung quanh cũng như với các nhân vật trong tác phẩm, tôn trọng
sự khác biệt về hoàn cảnh, văn hóa, biết tha thứ, độ lượng với người khác Biết tôn trọng những giá trị văn hoá tinh thần cao đẹp của dân tộc Có trách nhiệm, nghiêm túc trong tìm hiểu, học tập
với công cụ là phiếu KWL,
do GV đánh giá
Hoạt động 2
Khám phá
kiến thức
(40 phút)
- (4) Nhận biết và phân tích được tác dụng của một số yếu
tố hình thức và biện pháp nghệ thuật của thể loại thơ trữ tình, biết được hình tượng nghệ thuật độc đáo,
có nhiều ý nghĩa của bài thơ Nhớ rừng + (2) Hiểu được thông
Tìm hiểu đặc điểm của thể thơ 5 chữ, nội dung và nghệ thuật của bài thơ “Mùa uân nho nhỏ”
- Dạy học hợp tác
- Đàm thoại gợi mở
- Kĩ thuật động não
rubric đánh giá trực tiếp phần phát biểu
và phiếu học tập của học sinh
Trang 4điệp, tư tưởng, tình cảm, và thái độ của tác giả
+ (3) Hiểu được chiều sâu tư tưởng yêu nước thầm kín của lớp thế hệ tri thức Tây học chán ghét thực tại, vươn tới cuộc sống tự do
- (10) Nhận ra và điều chỉnh được những sai sót, hạn chế của bản thân khi được giáo viên góp ý
- (11)Làm việc nhóm, trao đổi, trình bày ý kiến của cá nhân
- (12) Nhận xét phiếu bài tập đã hoàn thành, câu trả lời của nhóm bạn
Hoạt động 3
Luyện tập
(20 phút)
- (10) Nhận ra và điều chỉnh được những sai sót, hạn chế của bản thân khi được giáo viên, bạn bè góp ý
- (6) Biết sử dụng ngôn ngữ kết hợp với hình ảnh để trình bày
ý tưởng
- (11) Làm việc nhóm, trao đổi, trình bày ý kiến của cá nhân
- (12) Nhận xét phiếu bài tập đã hoàn thành, câu trả lời của nhóm bạn
- Tổng kết những vấn đề trọng tâm tác phẩm
- Kĩ thuật dạy học hợp tác,
sơ đồ tư duy
Học sinh tự đánh giá sơ đồ
tư duy dưới sự hướng dẫn của giáo viên
Trang 5Hoạt động 4
Vận dụng
(25 phút)
- (5) Nêu được những trải nghiệm của bản thân khi đọc, tìm hiểu những văn bản thơ năm chữ khác của các tác giả khác
- (7) Thể hiện được đồng tình với tình cảm và thông điệp của tác giả, nêu được
lí do
- (8) Đọc mở rộng một bài thơ với dụng lượng tương đương, học thuộc lòng một khổ thơ yêu thích
- Liên hệ với thực tế đời sống để làm rõ thông điệp tác giả gửi gắm trong tác phẩm
- Liên hệ mở rộng với những tác phẩm khác
để củng cố, hệ thống hóa kiến thức trong chương trình
- Dạy học giải quyết vấn đề
- Dạy học hợp tác
- Đàm thoại gợi mở
rubric đánh giá trực tiếp phần phát biểu của học sinh
B CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC
Trang 6HOẠT ĐỘNG 1 KHỞI ĐỘNG (5 phút)
a Mục tiêu: (9), (1), (13), (14)
b Nội dung: Chuẩn bị tâm thế tiếp nhận kiến thức mới
c Sản phẩm: Câu trả lời của học sinh
d Tổ chức thực hiện:
Chuẩn bị:
- Giáo viên chuẩn bị trình chiếu trò chơi đuổi hình bắt chữ
- Giáo viên chuẩn bị rubric đánh giá kết quả
Chuyển giao nhiệm vụ học tập:
• Trực quan:
Gv tổ chức trò chơi: Đuổi hình bắt chữ Có 4 hình ảnh tương ứng với 4 câu chuyện/ tác
phẩm Em hãy đoán đó là tác phẩm nào?
Thực hiện nhiệm vụ học tập:
• Động não: HS quan sát, đoán tên văn bản tương ứng với các hình ảnh
? ? Văn học Việt Namm từ đầu TK 20 đến năm 1945 có gì đặc biệt?
- ? Nhìn những hình ảnh sau em có cảm nhận gì
Báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập:
- Giáo viên gọi học sinh bất kì để trả lời câu hỏi
- Giáo viên nhận xét, bổ sung ý kiến
Phương án đánh giá: đánh giá qua hỏi đáp với công cụ là rubric, do GV đánh giá
Mức đánh giá
PTBĐ chính Thể thơ Xuất xứ
Tì
m
hi
ểu
ch
un
g
về
N
hớ
rừ
ng
H/ cảnh ra đời
Trang 7IV HỒ SƠ DẠY HỌC
A NỘI DUNG DẠY HỌC CỐT LÕI
THƠ MỚI
Ngữ liệu đọc: Nhớ rừng – Thế Lữ
1 ĐẶC ĐIỂM CỦA THỂ THƠ
- Giải phóng triệt để khỏi các phép tác tu từ, thanh vận chặt chẽ của các thể thơ truyền thống
- Số câu không hạn định
- Ngôn ngữ hàng ngày trong đời sống được nâng lên thành ngôn từ nghệ thuật
- Nội dung đa diện, phức tạp, không bị gò ép trong những đề tài phong hoa tuyết nguyệt kinh điển
2 ỨNG DỤNG THƠ MỚI
- Thơ mới góp phần đưa thơ ca Việt Nam từ loại hình cổ điển bước vào loại hình hiện đại góp phần đạt nền móng cho thơ ca hiện nay Thơ mới góp phần giải phóng bản ngã, mở rộng thế giới bên trong con người, khẳng định cái tôi như bản lĩnh tích cực trong cuộc sống, như một chủ thể sang tạo độc đáo trong nghệ thuật
3 CHỦ ĐỀ, THÔNG ĐIỆP, NỘI DUNG VÀ NGHỆ THUẬT BÀI THƠ NHỚ
RỪNG
- Chủ đề: Mượn lời con hổ ở vườn bách thú, tác giả đã thể hiện tâm sự u uất và niềm khao khát tự do mãnh liệt, cháy bỏng cùa con người bị giam cầm, nô lệ Bài thơ đã khơi dậy tình cảm yêu nước, niềm uất hận và lòng khát tự do của con người Việt Nam khi đang bị ngoại bang thống trị
- Thông điệp: Nỗi niềm uất ức và tình yêu nước tha thiết của những người dân mất nước thuở bấy giờ, đồng thời, tác giả cũng diễn tả tâm trạng của con hổ giống tâm trạng của người dân mất nước, đó là sự căm hờn và phẫn uất trong cảnh đời tối tăm
- Nội dung: Nhớ rừng của Thế Lữ đã khơi gợi lòng yêu nước sâu sắc của người dân mất nước thuở ấy Thế Lữ đã mượn lời của con hổ bị nhốt ở vườn bách thú để diễn tả sâu sắc nỗi chán ghét thực tại tầm thường, tù túng và niềm khao khát tự do mãnh liệt bằng những vần thơ tràn đầy cảm xúc lãng mạn
- Nghệ thuật: Sử dụng bút pháp lãng mạn, với nhiều biện pháp nghệ thuật như nhân hóa, đối lập, phóng đại, sử dụng từ ngữ gợi hình, giàu sức biểu cảm; Xây dựng hình tượng nghệ thuật có nhiều tầng ý nghĩa; Hình ảnh thơ giàu chất tạo hình; Ngôn ngữ và nhạc điệu phong phú, giàu sức biểu cảm
4 VẬN DỤNG, LIÊN HỆ:
- Tình yêu nước thầm kín luôn thường trực trong lòng mỗi con người VN
- Trách nhiệm: biết giữ gìn, phát huy những truyền thống quý báu của dân tộc
B CÁC HỒ SƠ KHÁC
Trang 81 Phiếu học tập:
PHIẾU HỌC TẬP THEO NHÓM : PHIẾU SỐ 1
K
Điều tôi đã biết về Thế
Lữ và Nhớ rừng
W
Điều tôi muốn biết về Thế
Lữ và Nhớ rừng
L
Điều tôi đã học được về
Thế Lữ và Nhớ rừng
Phiếu bài tập số 2 Hướng dẫn tìm hiểu tác phẩm
Phiếu bài tập số 3
Gậm mội nỗi căm hờn trong cũi sắt
Ta nằm dài, trông ngày tháng dần qua
H/ cảnh ra đời
Tì
m
hi
ểu
ch
un
g
về
N
hớ
rừ
ng
Xuất xứ
Thể thơ
PTBĐ chính
Trang 9Nghệ thuật:
Phiếu bài tập số 4
- Lũ người:
………
- Cặp báo chuồng bên:
………
- Những cảnh vật:
+ Hoa, cỏ, cây, lối đi:
………
+ Dải nước đen:
………
+ Dăm vừng lá
………
Nhận xét của em về bứa tranh cảnh vật hiện lên trong mắt con hổ:
………
Nghệ thuật:
………
Bức tranh tứ bình (phiếu bài tập số 5)
Trang 102 Rubric đánh giá các hoạt động:
Rubric 1
Mức đánh giá
Trả lời được 4 tác phẩm
tương ứng với 4 hình ảnh
Nêu được một số hiểu biết
về văn học VN giai đoạn đầu TK XX đến năm 1945
Nêu cảm nhận về hình ảnh con hổ bị nhốt trong lồng
Rubric 2
MỨC ĐỘ ĐÁNH GIÁ
HS trả lời được 1/4 câu
hỏi của PHT
HS trả lời được 2/4 câu hỏi của PHT hoặc trả lời đúng được 3/4 câu hỏi nhưng nội dung trả lời sơ sài
HS trả lời được 4/4 câu hỏi của PHT
(khuyến khích các cách trả lời sáng tạo ngoài đáp án)
Rubric 3
MỨC ĐỘ ĐÁNH GIÁ
HS tìm được 1/3 yêu cầu HS tìm được 2/3 yêu cầu HS tìm được đầy đủ yêu
cầu
Rubric 4
MỨC ĐỘ ĐÁNH GIÁ
Trang 11HS tìm được các biện
pháp nghệ thuật, chưa nêu
được đầy đủ minh chứng
HS tìm được các biện pháp nghệ thuật và chỉ ra được minh chứng cụ thể;
chưa nhận xét đầy đủ về hiệu quả diễn đạt
HS tìm được các biện pháp nghệ thuật và chỉ ra được minh chứng; nhận xét chính xác về hiệu quả diễn đạt
Rubric 5
MỨC ĐỘ ĐÁNH GIÁ
HS chưa xác định được HS xác định được cách
sử dụng từ ngữ, các biện pháp nghệ thuật đặc sắc của tác giả
HS làm nổi bật được hình ảnh chúa sơn lâm oai phong, hung vĩ giữa chốn hoang vu
Rubric 6
MỨC ĐỘ ĐÁNH GIÁ
HS chưa xác định được HS xác định được cách
sử dụng từ ngữ, các biện pháp nghệ thuật đặc sắc của tác giả
HS diễn tả thấm thía nỗi nhớ tiếc da diết, đau đớn, của con hổ đối với những quá khứ huy hoàng của nó
Rubric 7
Mức đánh giá
Đáp ứng 1/3 yêu cầu của
điểm giống và khác nhau
giữa hai bài thơ
Đáp ứng 2/3 yêu cầu của điểm giống và khác nhau giữa hai bài thơ
Đầy đủ nội dung theo yêu cầu của điểm giống và khác nhau giữa hai bài thơ
Rubric đánh giá
Trang 12Tiêu chí Mức độ
Đặc điểm
thơ mới –
thể thư tự
do
(số chữ,
số câu
trong
khổ, gieo
vần, ngắt
nhịp,
giọng
điệu)
Chưa xác định đặc điểm cơ bản
Xác định được một vài đặc điểm
Xác định được đặc điểm của thể thơ
Nội dung Chưa xác định nội dung chính
của tác phẩm
Xác định được một phần nội dung chính của tác phẩm
Xác định nội dung chính của tác phẩm
Nghệ
thuật
(các phép
tu từ, từ
ngữ, hình
ảnh,
giọng
điệu, nhịp
thơ)
Chưa xác định được nghệ thuật của bài thơ
Chưa xác định được đầy đủ các nét nghệ thuật tiêu biêu
Xác định được nghệ thuật tiêu biểu
Đặc điểm
của thơ
mới – thể
thơ tự do
Không đúng đặc điểm
thể thơ
Đúng đặc điểm thể
thơ
Đáp ứng đầy đủ các đặc điểm của thể thơ
Nội dung Nội dung chưa rõ ràng Có nội dung Nội dung có ý nghĩa sâu
sắc Trình bày Chữ viết không rõ
ràng, vài chỗ gạch xóa
Chữ viết rõ ràng, vài chỗ gạch xóa
Chữ viết rõ ràng, không
gạch xóa
PHIẾU SỐ 1: ĐÁNH GIÁ KĨ NĂNG NÓI
Trang 13Điể
Chưa đạt (0 điểm)
Đạt (1 điểm)
Tốt (2 điểm)
1 Làm được
bài thơ hay,
có ý nghĩa
Chưa làm được bài thơ
Làm được bài thơ nhưng chưa hay
Làm được bài thơ
và ấn tượng
2 Nội dung
của bài thơ có
chủ đề
Nội dung của bài thơ chưa có chủ đề
Nội dung có đủ chi tiết để người nghe hiểu được câu chuyện
Nội dung có đủ chi tiết để người nghe hiểu được câu chuyện và hấp dẫn, thú vị
3 Giọng nói
truyền cảm,
trôi chảy
Giọng nhỏ, khó nghe, nói lặp lại, ngập ngừng nhiều lần
Giọng nói to, rõ ràng; có thể nói lại hoặc ngập ngừng một vài câu
Giọng nói to, rõ ràng, trôi chảy, truyền cảm
4 Sử dụng
yếu tố phi
ngôn ngữ phù
hợp
Điệu bộ thiếu tự tin, mắt chưa nhìn
về người nghe, nét mặt chưa biểu cảm hoặc biểu cảm không phù hợp
Điệu bộ tự tin, nhìn vào người nghe, biểu cảm phù hợp với nội dung câu chuyện
Điệu bộ rất tự tin, mắt nhìn vào người nghe, nét mặt sinh động
5 Mở đầu và
kết thúc hợp lí
Không chào hỏi hoặc không có lời kết thúc bài nói
Có lời chào hỏi
và có lời kết thúc bài nói
Chào hỏi và kết thúc hấp dẫn, ấn tượng
Tổng điểm
PHIẾU SỐ 2: ĐÁNH GIÁ KĨ NĂNG NGHE
1 Tập trung chú
ý
Chú ý Bình thường Chưa chú ý
2 Thái độ lắng Chăm chú, ghi chép lại
Trang 14nghe Chú ý nghe nhưng không ghi chép
Không chú ý
3 Phản hồi ý
kiến
Khéo léo, lịch sự Bình thường Gay gắt
Thang đánh giá
THANG ĐÁNH GIÁ KĨ NĂNG TRÌNH BÀY MỘT VẤN ĐỀ
Tên học sinh:
Lớp:
Trường:
Bài học:
Mức độ
Chuẩn bị
Chưa
bao giờ
Đôi khi Thườn
g xuyên
Luôn luôn
Xác định chủ đề Tập làm thơ Tập trình bày (đọc thơ tự sáng tác trước lớp)
Trình bày
Chào và tự giới thiệu về nội dung bài thơ Giọng nói to rõ ràng
Kết hợp điệu bộ cử chỉ và biểu cảm qua nét mặt, ánh mắt, giọng điệu
Tương tác với người nghe qua mắt nhìn Cúi chào và cảm ơn
Biết nhận xét bài trình bày của bạn
3 Ngữ liệu đọc: Văn bản “Tràng giang”
MA TRẬN KẾ HOẠCH KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ
ĐỌC - Phương pháp hỏi đáp - Câu hỏi đọc hiểu Trong dạy học đọc văn
Trang 15- Phương pháp đánh giá qua sản phẩm học tập
- rubric đánh giá kĩ năng đọc
- Công cụ KWL
- rubric đánh giá PHT 1,2,3,4,5,6,7
bản qua các hoạt động học
cụ thể
VIẾT - Phương pháp
kiểm tra viết
- Đánh giá qua sản phẩm học tập
- Sản phẩm học tập (bài thơ tự do do học HS tự sáng tác)
- rubric đánh giá kĩ năng viết
Trong dạy học viết
NÓI VÀ
NGHE
Phương pháp quan sát Phương pháp đánh giá qua sản phẩm học tập
- Sản phẩm học tập (bài thuyết trình)
- Thang đo kĩ năng trình bày
- Thang đánh giá kĩ năng nói
- Thang đánh giá kĩ năng nghe
Trong dạy học nói và nghe