- Nhờ có các điều kiện tự nhiên thuận lợi và trình độ khoa học kĩ thuật tiên tiến, nền nông nghiệp Bắc Mĩ sản xuất theo qui mô lớn (Hàng hoá) phát triển đến mức độ cao, đặc biệt là sản x[r]
Trang 1Ngày soạn: 10/01/2020
Ngày dạy 13/01/2020
Tiết 41 KINH TẾ BẮC MĨ
I Mục tiêu bài học:
- Sau bài học, học sinh cần
1 Kiến thức:
- Hiểu rõ nền nông nghiệp Bác Mĩ mang lại hiệu quả cao mặc dù bị nhiều thiên tai và phụ thuộc vào thương mại, tài chính
2 Kĩ năng:
- Thông qua phân tích bản đồ, lược đồ xác định được các vùng nông nghiệp của Bắc Mĩ
- Phân tích ảnh địa lí để thấy được các hình thức tổ chức sản xuất nông nghiệp hiện đại và áp dụng rộng rãi trình độ khoa học kĩ thuật trong sản xuất nông nghiệp
3.Thái độ: Giáo dục lòng yêu thích môn học.
4 Kĩ năng sống cần giáo dục:
- Tư duy:
+ Tìm kiếm và sử lí thông tin qua bài viết, tranh ảnh, bản đồ để xác định được đặc điểm các ngành nông nghiệp của Bắc Mĩ
- Giao tiếp: phản hồi, lắng nghe tích cực, trình bày suy nghĩ, ý tưởng, hợp tác, giao tiếp khi làm việc nhóm
- Tự nhận thức: tự tin khi trình bày 1 phút kết quả làm việc nhóm
II Chuẩn bị
- Bản đồ nông nghiệp Bắc Mĩ
- Một số hình ảnh về sản xuất nông nghiệp của Bắc Mĩ
III, Phương pháp:
- Thảo luận theo nhóm; đàm thoại; gợi mở
IV Tiến trình hoạt động dạy học:
1.Ổn định tổ chức: 1’
2 Kiểm tra bài cũ: 5’
? Trình bày sự phân bố dân cư ở Bắc Mĩ? Xác định trên bản đồ hai dải siêu
đô thị lớn nhất ở Bắc Mĩ ?
- Dân cư bắc mĩ phân bố rất không đồng đều giữa phía bắc và phía nam, giữa phía tây và phía đông
+ Đông đúc: Phía Đông Hoa Kì, Phía nam Hồ Lớn, Duyên hải ven Đại Tây Dương và ven Thái Bình Dương
+ Thưa thớt: bán đảo Alatca, phía Bắc Ca na đa, Phía Tây Coocđie
? Ngày nay, một bộ phận dân cư ở Hoa Kì đang có sự thay đổi như thế nào? Tại sao lại có sự thay đổi đó?
- Một bộ phận dân cư Hoa Kỳ đang di chuyển từ các vùng CN truyển thống lâu đời phía N hồ lớn, đông bắc ven ĐTD tới các vùng CN mới năng động hơn ở phía N
và ven TBD
Trang 23 Bài mới:
ĐVĐ: Bắc Mĩ là 1 lục địa có nền NN tiên tiến, hoạt động kinh tế PT mạnh và hiện đại Điều đó được thể hiện ntn chúng ta cùng tìm hiểu bài h.nay:
Hoạt động 1:
1, Mục tiêu:
2, Phương pháp: động não, đàm thoại, giải
quyết vấn đề Kĩ thuật dạy học (học tập hợp tác)
3, Thời gian: 17 phút
4, Cách thức tiến hành
GV: Chiếu bảng số liệu sgk:
?Em có nhận xét gì về tỉ lệ lao động trong
nông nghiệp của các nước Bắc Mĩ?
- Tỉ lệ lao động trong nông nghiệp thấp
Mở rộng: Năm 2003 tỉ lệ lao động Việt Nam
trong nông nghiệp là 59,6%
? Nhận xét về sản lượng lương thực của các
nước ở Bắc Mĩ?
- Sản lượng lương thực có hạt rất cao
? Tính bình quân lương thực theo đầu người
ở mỗi nước?
Tên nước Dân
số (triệu người)
Lượng lương thực
có hạt (triệu tấn)
Bình quân lương thực
có hạt (tấn/người)
Hoa Kì 284,5 325,31 1,14
Mê-hi-cô 99,6 29,73 0,3
- Việt Nam năm 2002 sản lượng lúa bình quân
là 0,43 tấn/ người
?Vậy quốc gia nào ở Bắc Mĩ có khả năng
xuất khẩu lương thực, quốc gia nào đảm bảo
được lương thực trong nước?
?Em có nhận xét gì về số lượng bò, lợn các
nước Bắc Mĩ ?
KL: Nền nông nghiệp có tỉ lệ lao động rất thấp,
1 Nền nông nghiệp tiên tiến
a, Đặc điểm:
- Phát triển mạnh và đạt trình
độ cao
- Tỉ lệ lao động trong nông
Trang 3nhưng sản xuất ra khối lượng nông sản rất lớn.
à Vậy đặc điểm cơ bản nông nghiệp Bắc Mĩ
là gì ?
- Phát triển mạnh và đạt trình độ cao
- Tỉ lệ lao động trong nông nghiệp thấp nhưng
khối lượng sản phẩm rất lớn
- Hoa Kì, Ca na đa là những nước xuất khẩu
nông sản hàng đầu Thế giới
-Mê-hi-cô có trình độ phát triển thấp hơn,
nhưng đây cũng là một trong những nước đi đầu
thực hiện cuộc cách mạng xanh, đảm bảo được
lương thực trong nước
? Dựa kiến thức đã học bài 36 Thiên nhiên
Bắc Mĩ àHãy cho biết Bắc Mĩ có những điều
kiện tự nhiên nào thuận lợi cho phát triển
nông nghiệp?
+ Đồng bằng trung tâm có diện tích đất nông
nghiệp lớn
+ Hệ thống sông, hồ lớn cung cấp nước tưới và
phù sa màu mỡ
+ Có nhiều kiểu khí hậu à thuận lợi hình thành
các vành đai nông nghiệp chuyên môn hoá cao
+ Có nhiều giống cây trồng vật nuôi có chất
lượng và năng suất cao
GV: chiếu một số hình ảnh thể hiện việc áp
dụng tiến bộ của KH-KT trong nông nghiệp
? Quan sát các ảnh, nêu 1 số biện pháp khoa
học-kĩ thuật được áp dụng trong sản xuất
nông nghiệp ở Bắc Mĩ ?
- ĐK: KT- XH: Áp dụng tiến bộ của khoa học
kĩ thuật:
+ Các trung tâm khoa học hỗ trợ đắc lực cho
vịệc tăng năng suất cây trồng và vật nuôi Công
nghệ sinh học được ứng dụng mạnh mẽ trong
nghiệp thấp nhưng khối lượng sản phẩm rất lớn
- Hoa Kì, Ca na đa là những nước xuất khẩu nông sản hàng đầu Thế giới
b, Điều kiện phát triển:
- Điều kiện tự nhiên thuận lợi, diện tích đất nông nghiệp lớn
- Điều kiện kinh tế xã hội: + Áp dụng tiến bộ của khoa học kĩ thuật
Trang 4+ Sử dụng phân bón hoá học lớn (500kg/ha)
+ Phương tiện cơ giới đứng đầu TG, phục vụ
các khâu SX và thu hoạch nông sản
+ Tiếp thị nông sản qua mạng, máy vi tính nối
mạng để trao đổi thông tin khoa học để ứng
dụng vào SX, tính phương án gieo trồng nắm
giá cả thị trường
GV: mở rộng về Hoa kì, quốc gia có ngành
nông nghiệp phát triển nhất ở Bắc Mĩ:
- Cánh đồng ở Mỹ trông lút tầm mắt mà không
thấy những chiếc bờ ruộng quen thuộc như ở
nước ta Cư dân nông thôn Mỹ chỉ chiếm có
18% , cư dân thành thị chiếm 82% trong tổng số
trên 313,23 triệu dân (2011) Họ không phải là
nông dân theo cách hiểu thông thường, họ là
công nhân nông nghiệp vì lao động hoàn toàn
bằng các phương tiện cơ giới hóa Khi cần thu
hoạch cà chua hay các sản phẩm không sử dụng
được máy móc người ta thuê lao động từ nước
Mexico láng giềng (Người dân Mexico nói là
chỉ cần đi làm thuê một vụ thu hoạch ở Mỹ cũng
đủ sống cả năm rồi) Chính nhờ cơ giới hóa triệt
để nên sản lượng nông nghiệp của Mỹ là rất lớn
tuy với số lao động không nhiều Lương thực
được sản xuất ra rất an toàn, có chất lượng cao,
phong phú và giá cả phải chăng
- Một chính sách quan trọng của Chính phủ Mỹ
là trợ cấp của Chính phủ cho nông nghiệp Năm
2006 Chính phủ đã trợ cấp tới 25 tỷ USD để hỗ
trợ về thu nhập, bảo lãnh giá cả hoặc giống cây
trồng cho nhà nông Ở đây không nhìn thấy
mương máng vì nước hòa phân bón được nhỏ
giọt vào từng gốc cà chua bằng những ống chất
dẻo rất nhỏ (để tiết kiệm nước và phân bón)
+ Sự hỗ trợ của CN
Trang 5Người nông dân lái máy kéo ngồi trong cabin có lắp điều hòa nhiệt độ và hầu như mọi hoạt động trên đồng ruộng đều đã được cơ giới hóa Công nghệ sinh học đã có đất phát triển nhanh chóng
ở Mỹ Bên cạnh việc cải tiến về phân bón, thuốc bảo vệ thực vật thì Mỹ là nước đã đi đầu trong
số 23 nước trên thế giới triển khai rộng lớn cây trồng chuyển gen Trong khi đấy, kỹ thuật chuyển đổi gen đã cho thấy có khả năng tạo một bước nhảy vọt, không những trong việc tăng năng suất và chất lượng cây trồng ( năng suất cao, chống lại sâu bệnh, chống chịu với khí hậu nóng hay lạnh, chống chịu với nồng độ cao của thuốc trừ cỏ , kéo dài thời gian bảo quản…) mà còn cải thiện được môi trường (giảm lượng sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, giảm lượng phân bón hóa học…) và bảo vệ sức khoẻ của nông dân (ít tiếp cận với hoá chất) và người tiêu thụ (thức ăn không có tồn dư hoá chất, kim loại nặng, vi sinh vật… vượt ngưỡng cho phép
- Các trang trại chăn nuôi bò sữa tại vùng cao nước Mỹ đã sử dụng một công nghệ mới là rô-bốt vắt sữa bò Các con rô-rô-bốt này không chỉ vắt sữa bò mà còn điều chỉnh được lượng thức ăn
và lịch trình hàng ngày của các con bò sữa Công nghệ này đã được sử dụng tại 50 trang trại
bò sữa ở Minnesota và Wisconsin Trước đây, người chăn nuôi bò sữa phải vắt sữa bò 2
lần/ngày và 7 lần/tuần Bây giờ, rô-bốt giúp người chăn nuôi có nhiều thời gian rảnh rỗi hơn hoặc giảm chi phí thuê nhân công vắt sữa và tăng năng suất, từ đó giúp tăng tính cạnh tranh của các trang trại chăn nuôi bò sữa
Con rô-bốt này có khả năng tính toán sản lượng sữa bò và đánh giá được con bò cần vắt sữa
Trang 6thường xuyên hơn hay ít đi Việc sử dụng rô-bốt
này cũng giảm mối rủi ro cho nông dân từ việc
bị bò đá Thay vì thời gian vắt sữa, người nông
dân sẽ có nhiều thời gian xem xét các số liệu do
rô-bốt thu thập như nhiệt độ cơ thể bò sữa, tình
trạng đầu vú của bò và chất lượng sữa Những
con số như vậy có thể giúp người nông dân phát
hiện sớm các bệnh ở gia súc của mình
Khi con bò sữa bước lại gần rô-bốt, rô-bốt sẽ
xác định được con bò thông qua thẻ điện tử đeo
ở cổ và ghi nhận trọng lượng của bò Nếu con
bò sữa không muốn vắt sữa tiếp, rô-bốt sẽ mở
cửa và cho bò ra Tuy nhiên, mức chi phí cho
một con rô-bốt như vậy hiện còn đang ở mức
cao từ 150.000 đến 200.000 USD, một khoản
đầu tư đáng kể đối với các trang trại chăn nuôi
bò sữa quy mô nhỏ
? Nêu 1 số tồn tại trong phát triển
nôngnghiệp ở đây?
+ KH có nhiều biến động thất thường (do nằm
đới ôn hoà)
+ Nông sản có giá thành cao nên bị cạnh tranh
+ Việc sử dung nhiều thuốc trừ sâu, phân bón
hoá học -> ô nhiễm môi trường
GV: sản xuất hàng hóa được chuyên môn hóa
cao cho sản lượng lớn, chỉ có thể tiêu thụ phần
lương thực dư thừa trên thị trường thế giới
- Ở thị trường thế giới, Hoa Kì và ca-na-đa phải
chịu sự cạnh tranh với liên minh Châu Âu và
ÔXtrâylia
- Muốn duy trì sản lượng cao, chính phủ
Ca-na-đa và Hoa Kì phải trợ cấp cho các chủ trại để họ
tiếp tục sản xuất một khối lượng dư thừa nông
sản hàng hóa, tạo điều kiện cho Hoa Kì lũng
đoạn giá cả trên thị trường nông sản hàng hóa
c, Hạn chế:
- Hàng hoá bị cạnh tranh
- Ô nhiễm môi trường
Trang 7xuất khẩu trên thế giới.
C/y: Nhắc lại các kiểu khí hậu Bắc Mĩ? (hàn
đới, ôn đới, nhiệt đới)
Vậy nông nghiệp ở bắc Mĩ có sự phân hóa như
thế nào à phần d
Hoạt động 2:
1, Mục tiêu:
2,Phương pháp: động não, đàm thoại, giải
quyết vấn đề Kĩ thuật dạy học (học tập hợp tác)
3, Thời gian: 18 phút
4, Cách thức tiến hành
GV: cho HS hoạt động nhóm.
? Qsát lược đồ H38.2 hoàn thành nội dung
bảng sau:
Hướng
phân hóa
Vùng nông nghiệp
Các nông sản chủ yếu Cây trồng Vật nuôi
Bắc -Nam Nam
Canađa
và Bắc Hoa Kì
Lúa mì, ngô, đậu tương
Bò, lợn
Nam Hoa Kì
Ngô, lúa mì
Lợn Bò
Ven vịnh
Mê Hi Cô
Cây công nghiệp nhiệt đới ( bông, mí ) cây
ăn quả
Bò
Tây -
Đông
Tây KT
1000T
Nho, cam chanh, bông, cà phê, mía, lúa mì
Bò
Đông KT
1000T
Cây lương thưc,
Bò, lợn
d, Sự phân bố sản xuất nông nghiệp
- Phân hoá B-N + Nam Ca na đa và Bắc Hoa
Kì trồng nhiều lúa mì
+ Phía nam Hoa Kì: Ngô xen lúa mì, chăn nuôi lợn, bò sữa + Ven vịnh Mêhicô: cây công nghiệp, cây ăn quả
- Phân hoá Đ- T + Tây: khí hậu khô hạn trên các vùng núi và cao nguyên àChủ yếu phát triển chăn nuôi
+ Đông: khí hậu cận nhiệt đới hình thành các vành đai
Trang 8công nghiêp,
ăn quả
GV: mở rộng:
- Ven bờ biển phía Bắc Ca-na-đa, khí hậu địa
cực, nhưng lại trồng được lúa mạch, khoai tây,
đặc biệt là rau trong nhà kínhà đó là nhờ ứng
dụng các thành tựu khoa học kĩ thuật vào sx
nông nghiệp
- Ở quần đảo phía bắc Ca-na-đa, người
e-xki-mô khai thác nguồn lợi thiên nhiên dưới hình
thức săn bắt: săn chồn, hươu, đánh cá
- Rừng lá kim phổ biến ở vùng đồng bằng
Ca-na-đa được khai thác cung cấp cho công nghiệp
gỗ và giấy
- Nông nghiệp Bắc Mĩ phân bố theo các đới khí
hậu: ca-na-đa và Hoa Kì có sản phẩm ôn đới và
cận nhiệt, còn Mê-Hi-Cô có sản phẩm nông
nghiệp nhiệt đới
chuyên canh cây công nghiệp
và chăn nuôi
4 Đánh giá: 3’
? Dựa vào bản đồ trình bày sự phân bố sản xuất nông nghiệp ở Bắc Mĩ?
- Học sinh thực hiện trên bản đồ treo tường
5 Hướng dẫn học sinh học và làm bài ở nhà: 1’
- Học và trả lời bài theo câu hỏi SGK
- Làm bài tập 1 SGK, làm bài tập trong tập bản đồ thực hành
- Chuẩn bị trước bài mới, bài 39 “Kinh tế Bắc Mĩ (tiếp theo)”
V RÚT KINH NGHIỆM
Ngày dạy: 18/01/2020
Trang 9Tiết 42 KINH TẾ BẮC MĨ (Tiếp theo)
I Mục tiêu bài học:
- Sau bài học, học sinh cần
1 Kiến thức:
- Biết công nghiệp Bắc Mĩ phát triển đến trình độ rất cao
- Hiểu rõ mối quan hệ giữa các nước thành viên trong (NAFTA) và vai trò của Hoa Kì trong (NAFTA)
- Tích hợp BĐKH:
+ Các nước Bắc Mĩ có nền công nghiệp rất phát triển
+ Các nước Bắc Mĩ, nhất là Hoa Kì, đã phát thải một lượng khí thải rất lớn vào
MT
+ Việc cắt giảm khí thải sẽ góp phần giảm BĐKH
2 Kĩ năng:
- Qua tranh ảnh đánh giá được nền công nghiệp của Bắc Mĩ
- Thông qua phân tích lược đồ nắm được lãnh thổ và các quốc gia trong (NAFTA) Sự phân bố các ngành công nghiệp trọng điểm ở Bắc Mĩ
3.Thái độ: Giáo dục lòng yêu thích môn học.
4 Kĩ năng sống cần giáo dục:
- Tư duy:
+ Tìm kiếm và sử lí thông tin qua bài viết, tranh ảnh, bản đồ để xác định được đặc điểm các ngành công nghiệp và dịch vụ của Bắc Mĩ
- Giao tiếp: phản hồi, lắng nghe tích cực, trình bày suy nghĩ, ý tưởng, hợp tác, giao tiếp khi làm việc nhóm
- Tự nhận thức: tự tin khi trình bày 1 phút kết quả làm việc nhóm
II Chuẩn bị
- Bản đồ công nghiệp Bắc Mĩ
- Một số hình ảnh về các ngành công nghiệp hàng không vũ trụ, công nghệ thông tin của Bắc Mĩ
III, Phương pháp:
- Thảo luận theo nhóm; đàm thoại; gợi mở; thực hành
IV Tiến trình hoạt động dạy học:
1.Ổn định tổ chức: 1’
2 Kiểm tra bài cũ: 5’
? Trình bày đặc điểm nền nông nghiệp Bắc Mĩ?
- Nhờ có các điều kiện tự nhiên thuận lợi và trình độ khoa học kĩ thuật tiên tiến, nền nông nghiệp Bắc Mĩ sản xuất theo qui mô lớn (Hàng hoá) phát triển đến mức
độ cao, đặc biệt là sản xuất nông nghiệp của Hoa Kì và Ca-na-đa chiếm vị trí hàng đầu trên thế giới
- Sự phân hoá các điều kiện tự nhiên làm cho phân bố sản xuất nông nghiệp có
sự phân hoá rõ rệt từ bắc xuống nam, từ tây sang đông
3 Bài mới:
Trang 10- Hoa Kì và Ca-na-đa là hai cường quốc công nghiệp hàng đầu trên thế giới Công nghiệp chế biến chiếm ưu thế, được xây dựng trên cơ sở ứng dụng những thành tựu khoa học kĩ thuật mới nhất Các nước Bắc Mĩ đã thành lập khối kinh tế chung (NAFTA)
Hoạt động 1:
1, Mục tiêu:
2,Phương pháp: động não, đàm thoại, giải
quyết vấn đề Kĩ thuật dạy học (học tập hợp tác)
3, Thời gian: 18 phút
4, Cách thức tiến hành
GV: chiếu lược đồ công nghiệp Bắc Mĩ:
? Kể tên và nêu sự phân bố các ngành công
nghiệp ở các quốc gia Bắc Mĩ?
N1: Hoa Kì
N2: Canađa
N3: Mêhicô
2, Công nghiệp chiếm vị trí hàng đầu Thế giới.
Tên quốc gia Các ngành CN Phân bố tập trung
Canađa - Khai thác khoáng sản,
luyện kim, lọc dầu, chế tạo xe lửa, hoá chất, CN
gỗ, CN thực phẩm…
Phía Bắc Hồ Lớn
- Ven biển Đại Tây Dương
Hoa Kì - Phát triển tất cả các
ngành kĩ thuật cao:
+ Ngành truyền thống:
luyện kim, chế tạo máy, hoá chất, thực phẩm, dệt
+ Ngành công nghệ cao:
SX máy móc tự động, điện tử, vi điện tử, hàng không vũ trụ
- Phía Nam Hồ Lớn, Đông Bắc ven ĐTD
- Phía Nam, ven Thái Bình Dương ( “ Vành đai Mặt Trời”)
Mêhicô Cơ khí, luyện kim, hoá
chất, đóng tầu, lọc dầu,
CN TP
Thủ đô Mêhicô, Các TP ven vịnh Mêhicô
Trang 11? Qua bảng trờn+ H39.1 nhận xột trỡnh độ
phỏt triển CN của 3 nước?
- Nền CN hiện đại, phỏt triển cao, nhưng trỡnh
độ phỏt triển của 3 nước khỏc nhau
+ Hoa Kỳ :Nền CN đứng đầu Tg với đủ cỏc
ngành chủ yếu (cơ khớ, luyện kim, hoỏ chất,
khai thỏc chế biến gỗ, đúng tàu, Sx ụ tụ) và đặc
biệt là CN cao (điện tử, hàng khụng vũ trụ, vi
điện tử)
? Cho biết CN mũi nhọn của Hoa Kỡ là cỏc
ngành CN nào? phỏt triển ra sao và phõn bố
ở đõu?
- Cỏc ngành cụng nghệ cao (Sx mỏy tụ động,
điện tử, vi điện tử, hàng khụng vũ trụ được
chỳ trọng phỏt triển nhanh ở vựng phớa N và TN
Hoa Kỳ tạo thành một vành đai CN mới “vành
đai mặt trời”
? Ngành CN của Hoa Kỳ biến động như thế
nào từ cuối thế kỷ 19 cho đến nay? Nguyờn
nhõn?
- Cuối TK 19 Hoa Kỳ phỏt triển mạnh cỏc
ngành truyển thống tập trung ở phớa N hồ lớn và
đụng bắc ven ĐTDà Do cuộc cỏch mạng
KHKT và cuộc khủng hoảng kinh tế liờn tiếp à
vành đai cụng nghiệp truyển thống bị sa sỳt dần
và phải thay đổi cụng nghệ để tiếp tục phỏt
triển
? Nhõn tố nào gúp phần tớch cực trong việc
thay đổi cơ cấu phõn bố cỏc ngành CN hiện
đại của Hoa Kỳ?
- Cỏc trung tõm nghiờn cứu cụng nghệ mới
Trong khi đú cỏc ngành CN gắn với kỹ thuật
cao( mỏy múc tự động, điện tử, vi điện tử, hàng
khụng vũ trụ) phỏt triển nhanh ở phớa Nam và
duyờn hải TBD làm xuất hiện :’vành đai mặt
- Nền CN hiện đại, phát triển cao, nhng trình độ phát triển của 3 nớc khác nhau