CĐ TỰ CHỌN -8-1

+ Thao tác: Bộc lộ trực tiếp hoặc thông qua ý nghĩ, cảm xúc của nhân vật - Trả lờiGiúp ngời kể kể lại một cách sinh động cảnh vật, con ngời làm cho câu chuyện trở nên sinh đông, hấp dẫn

Trang 1

GIAÙO AÙN Tệẽ CHOẽN – 8- NAấM HOẽC 2009-2010

Ngaứy soaùn : 14- 8- 2009

Tuaàn 01 - Tieỏt : 1.

KEÁT HễẽP VễÙI MIEÂU TAÛ VAỉ BIEÅU CAÛM

I- MUẽC TIEÂU:

1 Kieỏn Thửực: Giuựp hoùc sinh oõn laùi sửù keỏt hụùp vaứ taực ủoọng qua laùi giửừa caực yeỏu toỏ keồ , taỷ vaứ

bieồu loọ tỡnh caỷm cuỷa ngửụứi vieỏt trong 1 vaờn baỷn tửù sửù

2 Kú Naờng: Reứn luyeọn kú naờng naộm ủửụùc caựch thửực vaọn duùng caực yeỏu toỏ naứy trong 1 baứi vaờn

+ Caực baứi taọp

2 Hoùc Sinh: OÂõn baứi

III HOAẽT ẹOÄNG DAẽY HOẽC:

1 OÅn ủũnh tỡnh hỡnh lụựp: (1’)

2 Kieồm tra baứi cuừ:(5’)

Kieồm tra vieọc chuaồn bũ cuỷa HS

3 Baứi mụựi:

Giụựi thieọu baứi(1’) Nhaốm giuựp caực em khaộc saõu kieỏn thửực sửù keỏt hụùp vaứ taực ủoọng qua laùi giửừa caực yeỏu toỏ keồ , taỷ vaứ bieồu loọ tỡnh caỷm cuỷa ngửụứi vieỏt trong 1 vaờn baỷn tửù sửù Tieỏt hoùc hoõm nay, coõ seừ hửụựng daón caực em tỡm hieồu veà chuỷ ủeà” Reứn luyeọn kú naờng vieỏt ủoaùn vaờn tửù sửù keỏt hụùp yeỏu toỏ mieõu taỷ vaứ bieồu caỷm”

34’ * Hoaùt ủoọng 1: OÂõn laùi

kieỏn thửực lớ thuyeỏt.

H- Em ủaừ ủửụùc hoùc nhửừng

vaờn baỷn naứo trong chửụng

trỡnh Ngửừ vaờn 8 coự sửỷ duùng

yeỏu toỏ mieõu taỷ vaứ bieồu

caỷm trong vaờn baỷn tửù sửù?

H- Hãy nhắc lại đặc điểm

- HS nhụựự laùi nhửừng vaờn baỷn ủửụùc hoùc:

+ Toõi ủi hoùc+ Laừo Haùc+ Tửực nửụực vụừ bụứ+ Trong loứng meù

1- Tự sự + Đặc điểm: Kể ngời, kể việc + Thao tác: Kể là chính 2- Miêu tả:

+ Tái hiện sự vật, hiện tợng + Thao tác: Quan sát, liên tởng, nhận xét,

so sánh 3- Biểu cảm:

+ Đặc điểm: Thể hiện tình cảm, thái độ

I) Ôn tập các ph ơng thức: tự sự, miêu tả , biểu cảm

+ Tự sự: Trình bày chuỗi sự việc có mở

đầu, diễn biến, kết thúc, thể hiện một ý nghĩa+ Miêu tả: Tái hiện lại

sự việc, hiện tợng+ Biểu cảm: Thể hiện tình cảm, thái độ của mình với sự vật, hiện t-ợng

Trang 2

H- Yếu tố miêu tả thờng

đ-ợc thể hiện qua những dấu

yếu tố biểu cảm thờng xuất

hiện qua những dấu hiệu

nào trong VB tự sự?

 GV chốt lại

của mình với sự vật, hiện tợng

+ Thao tác: Bộc lộ trực tiếp hoặc thông qua

ý nghĩ, cảm xúc của nhân vật

- Trả lờiGiúp ngời kể kể lại một cách sinh động cảnh vật, con ngời làm cho câu chuyện trở nên sinh đông, hấp dẫn

- Trả lời+ Miêu tả nhân vật+ Miêu tả cảnh thiên nhiên+ Miêu tả cảnh sinh hoạt

HS lấy VD cụ thể+ Miêu tả nhân vật: Đoạn văn miêu tả

ngoại hình của Dế Mèn và Dế Choắt trong

VB “ Bài học đờng đời đầu tiên” của Tô

Hoài+ Miêu tả cảnh thiên nhiên: Đoạn văn đầu tiên của VB “ Tôi đi học” của Thanh Tịnh

* Các loại miêu tả

a Miêu tả nhân vật + Miêu tả ngoại hình: gơng mặt, dáng ng-

ời, trang phục + Miêu tả các trạng thái hoạt động: Việc làm, lời nói

+ Miêu tả trạng thái tình cảm và thế giới nội tâm: Vui, buồn, khổ đau, hạnh phúc

Mục đích: Khắc hoạ thành công chân dung nhân vật với những nét tính cách riêng

b Miêu tả cảnh thiên nhiên

c Miêu tả cảnh sinh hoạt Mục đích: Cốt truyện hay hơn, hấp dẫn hơn, nhân vật hiện lên cụ thể sinh động hơn Yếu tố miêu tả thờng đợc thể hiện qua những dấu hiệu nào ở VB tự sự?

và biểu cảm nh từ láy tợng hình, tợng thanh, nghệ thuật so sánh, nhân hoá

- Phát biểuBiểu cảm: Thể hiện thái độ, tình cảm của nhà văn với nhân vật, sự việc đợc kể

- Thảo luận, phát biểuBiểu cảm thông qua hai hình thức: trực tiếp qua cảm xúc của chính nhà văn với nhân vật hoặc gián tiếp thông qua cảm xúc, ý nghĩ của các nhân vật

+ Yếu tố biểu cảm thờng xuất hiện qua những câu cảm thán, những câu hỏi tu từ

II) Vai trò của các yếu

tố miêu tả và biểu cảm trong văn tự sự

1 Yeỏu toỏ mieõu taỷ trong vaờn tửù sửù:

Mieõu taỷ khoõng chổ laứm noồi baọt ngoaùi hỡnh maứ coứn coự theồ khaộc hoùa noọi taõm nhaõn vaọt, laứm cho caõu chuyeọn trụỷ neõn sinh ủoọng, ủaọm ủaứ, lớ thuự

2 Yeỏu toỏ bieồu caỷm trong vaờn tửù sửù:

Bieồu caỷm thửụứng theồ hieọn ụỷ caực chi tieỏt baứy toỷ caỷm xuực, thaựi ủoọ cuỷa ngửụứi vieỏt trửụực sửù vieọc, nhaõn vaọt , haứnh ủoọng

Trang 3

đó? Có khi nào em thấy

trong một VB chỉ xuất hiện

duy nhất một phơng thức

biểu đạt không? Tại sao?

HS traỷ lụứi

4 Daởn doứ hoùc sinh (2 phuựt )

- Học bài, nắm chắc đặc điểm của các phơng thức tự sự, miêu tả và biểu

cảm đã đợc học

- Chuaồn bũ tieỏt tieỏp theo, tieỏp tuùc oõn taọp chuỷ ủeà

IV Ruựt kinh nghieọm, boồ sung.

Trang 4

Ngaứy soaùn : 14- 8- 2009

Tuaàn 01 - Tieỏt : 2

KEÁT HễẽP VễÙI MIEÂU TAÛ VAỉ BIEÅU CAÛM - tt

I-MUẽC TIEÂU

1 Kieỏn Thửực

- Vai trò của các yếu tố miêu tả và biểu cảm trong văn tự sự

- Thấy đợc yếu tố miêu tả, biểu cảm thờng xuất hiện qua một số dấu hiệu

2 Kú Naờng: Reứn luyeọn kú naờng naộm ủửụùc caựch thửực vaọn duùng caực yeỏu toỏ naứy trong 1 baứi vaờn tửù

3 Thaựi ủoọ: Boài dửụừng thaựi ủoọ traõn troùng, phaựt huy sửù giaứu ủeùp cuỷa tieỏng Vieọt

II-CHUAÅN Bề:

1.Giaựo vieõn: Tham khaỷo caực tử lieọu:+ Saựch boài dửụừng Ngửừ vaờn 8

+ SGK, SGV caực lụựp 6,7,8

2.Hoùc Sinh: OÂõn baứi

1-OÅn ủũnh tỡnh hỡnh lụựp: (1’)

2-Kieồm tra baứi cuừ:(5’)

Giụựi thieọu baứi(1’) Nhaốm giuựp caực em khaộc saõu kieỏn thửực sửù keỏt hụùp vaứ taực ủoọng qua laùi giửừa caực yeỏu toỏ keồ , taỷ vaứ bieồu loọ tỡnh caỷm cuỷa ngửụứi vieỏt trong 1 vaờn baỷn tửù sửù Tieỏt hoùc hoõm nay, coõ seừ hửụựng daón caực

em tỡm hieồu veà chuỷ ủeà” Reứn luyeọn kú naờng vieỏt ủoaùn vaờn tửù sửù keỏt hụùp yeỏu toỏ mieõu taỷ vaứ bieồu caỷm”

TG Hoaùt ủoọng cuỷa giaựo vieõn Hoaùt ủoọng cuỷa hoùc sinh Noọi dung

*Hoaùt ủoọng 2 : Hửụựng

daón hoùc sinh laứm caực baứi

taọp :

- GV cho HS laứm caực baứi

taọp sau:

Baứi taọp 1:

Haừy tỡm caực yeỏu toỏ mieõu

taỷ, bieồu caỷm trong ủoaùn

vaờn sau?Neõu taực duùng?

HS nhaộc laùi kieỏn thửực tieỏt 1

“Coõ toõi cửự tửụi cửụứi keồ caực chuyeọn cho toõi nghe – Coự moọt baứ hoù noọi xa trong aỏy caõn gaùo veà ủeồỷ baựn Baứ ta moọt hoõm ủi qua chụù

thức: tự sự, miêu tả , biểu cảm

II) Vai trò của các yếu

tố miêu tả và biểu cảm trong văn tự sự

Baứi taọp:

Baứi taọp 1:

- Caực yeỏu toỏ mieõu taỷ:+ “Cửự tửụi cửụứi”

Tớnh caựch ủoọc ủaựo,

taứn nhaón cuỷa baứ coõ.

+ “Aấờn vaọn raựch rửụựi,

Trang 5

GIÁO ÁN TỰ CHỌN – 8- NĂM HỌC 2009-2010

Bài tập 2:

GV cho HS đọc và hướng

dẫn cho HS làm bài tập 2

H- Hãy thêm yếu tố miêu

tả và biểu cảm viết lại

đoạn văn tự sự trên sao

cho sinh động và hấp dẫn

hơn?

thấy mẹ tôi ngồi cho con bú bên rổ bóng đèn Mẹ tôi ăn vận rách rưới, mặt mày xanh bủng, người gầy rạc đi,thấy thế bà ta thương tình toan gọi hỏi xem sao thì mẹ tôi vội quay đi, lấy nón che…

Cô tôi chưa dứt câu, cổ họng tôi đã nghẹn

ứ, khóc không ra tiếng Giá những cổ tục đày đọa mẹ tôi là một vật như hòn đá hay cục thủy tinh, đầu mẫu gỗ, tôi quyết vồ ngay lấy mà nhai, mà nghiến cho kì nát vụn mới thôi.”

( Những ngày thơ ấu – Nguyên Hồng)

 Hình ảnh người mẹ bất hạnh, đáng

thương , diễn tả tình cảm đau đớn, uất hận của “tôi” khi nghe bà cô kể về người mẹ

của mình Qua đó, thể hiện tình yêu thương mẹ sâu sắc

2

“Một buổi chiều như thường lệ, tôi xách cần câu ra bờ sông Bỗng nhiên tôi thấy một cậu bé trạc tuổi mình ngồi câu ở đó từ bao giờ, Tôi định lên tiếng chào làm quen nhưng vì ngại nên lại thôi Thế là tôi lặng lẽ ra xa một quãng buông câu; thỉnh thoảng vẫn liếng mắt nhìn trộm cậu ta

Lóng ngóng thế nào, tôi để tụt cái hộp mồi tuôn xuống sông Tôi cuốn câu toan định ra về Chưa kịp đứng dậy, tôi đã nhìn thấy cậu bé đứng sừng sững ngay trước mặt Trên tay cậu ta là một hộp mồi đầy

Cậu ta lẵng lặng sang nửa số mồi đó cho tôi Thế là chúng tôi làm quen với nhau.”

(Bài làm của HS)

mặt mày xanh bủng, người gầy rạc”

+” Vội quay đi, lấy nón che”

bất hạnh, đáng thương.

- Các yếu tố biểu cảm:+ “Cô tôi chưa dứt câu, cổ họng tôi đã nghẹn ứ, khóc không ra tiếng Giá những cổ tục đày đọa mẹ tôi là một vật như hòn đá hay cục thủy tinh, đầu mẫu gỗ, tôi quyết vồ ngay lấy mà nhai, mà nghiến cho kì nát vụn mới thôi”

 Diễn tả tình cảm

đau đớn, uất hận của

“tôi” khi nghe bà cô kể

về người mẹ của mình.

Bài tập 2:

Viết đoạn văn tự sự có kết hợp các yếu tố miêu tả và biểu cảm

Trang 6

2’

Bài tập3:

Hãy chuyển những câu kể

sau đây thành những câu

kể có đan xen yếu tố

miêu tả hoặcø biểu cảm?

* Hoạt động 3: củng cố

kiến thức

H- Các yếu tố miêu tả và

biểu cảm có tác dụng ntn?

HS viết – đọc trước lớp

HS khác nhận xét, bổ sung

a, Tôi nhìn theo thằng bé đang khuất dần phía cuối con đường

b, Tôi ngước nhìn lên, thấy vòm phượng

vĩ đã nở hoa tự bao giờ

c, Nghe tiếng hò của cô lái đò trong bóng chiều tà, lòng tôi chợt buồn và nhớ quê

HS viết – đọc trước lớp

4 Dặn dò học sinh (2 phút )

- Nhắc HS về xem làm lại các bài tập

- Chuẩn bị tiết tiếp theo, tiếp tục ôn tập chủ đề

IV Rút kinh nghiệm, bổ sung.

Trang 7

Trang 8

Ngaứy soaùn : 16 - 8- 2009

Tuaàn 02 - Tieỏt : 3

-I-MUẽC TIEÂU:

1 Kieỏn Thửực: Giuựp hoùc sinh hieồu ủửụùc sửù keỏt hụùp vaứ taực ủoọng qua laùi giửừa caực yeỏu toỏ keồ ,

taỷ vaứ bieồu loọ tỡnh caỷm cuỷa ngửụứi vieỏt trong 1 vaờn baỷn tửù sửù

Tửứ moọt ủeà taứi, cho HS vieỏt thaứnh ủoaùn vaờn tửù sửù coự keỏt hụùp vụựi mieõu taỷ vaứ bieồu caỷm

2 Kú Naờng: Reứn luyeọn kú naờng vieỏt thaứnh ủoaùn vaờn tửù sửù coự keỏt hụùp vụựi mieõu taỷ vaứ bieồu

2.Hoùc Sinh: OÂõn baứi - Tham khaỷo caực tử lieọu coự lieõn quan

Giụựi thieọu baứi(1’) Nhaốm giuựp caực em khaộc saõu kieỏn thửực sửù keỏt hụùp vaứ taực ủoọng qua laùi giửừa caực yeỏu toỏ keồ , taỷ vaứ bieồu loọ tỡnh caỷm cuỷa ngửụứi vieỏt trong 1 vaờn baỷn tửù sửù Tieỏt hoùc hoõm nay, coõ seừ hửụựng daón caực em tieỏp tuùc laứm baứi taọp veà chuỷ ủeà” Reứn luyeọn kú naờng vieỏt ủoaùn vaờn tửù sửù keỏt hụùp yeỏu toỏ mieõu taỷ vaứ bieồu caỷm”

T

G

* Hoaùt ủoọng 1:

GV goùi HS nhaộc laùi noọi

dung tieỏt trửụực

+ Xác định thứ tự kể+ Xác định các yếu tố miêu tả và biểu cảm sẽ viết

+ Viết thành đoạn với các yếu tố : Kể, tả,

III) Rèn luyện kĩ năng viết đoạn văn tự sự có kết hợp với miêu tả và biểu cảm

1- Viết đoạn văn tự sự

có kết hợp miêu tả và biểu cảm :

Thực hiện theo 5 bớc

Trang 9

Hửụựng daón hoùc sinh

laứm baứi taọp 1.

(Vieỏt ủoaùn vaờn tửù sửù coự sửỷ

duùng yeỏu toỏ mieõu taỷ vaứ

bieồu caỷm vụựi ủeà taứi cho

trửụực)

H : Haừy thửùc hieọn caực

bửụực trong quy trỡnh laứm

moọt baứi vaờn tửù sửù cho ủeà

C

-> Cho HS thaỷo luaọn

nhoựm theo baứn hoùc ->GV

goùi moọt em trong nhoựm

traỷ lụứi -> Lụựp nhaọn xeựt,

boồ sung theõm.

->Caàn phaỷi bieỏt keỏt hụùp,

ủan xen caực yeỏu toỏ mieõu

taỷ vaứ bieồu caỷm laứm cho

ủoaùn vaờn tửù sửù sinh ủoọng

vaứ saõu saộc hụn

biểu cảm

TL: ẹoùc vaứ chuaồn bũ laứm BT 1: Vieỏt

ủoaùn vaờn tửù sửù coự sửỷ duùng yeỏu toỏ mieõu taỷ vaứ bieồu caỷm vụựi ủeà taứi ủaừ cho

TL: Thửùc hieọn caực bửụực trong quy trỡnh

laứm moọt baứi vaờn tửù sửù cho ủeà C :

(HS thaỷo luaọn nhoựm theo baứn hoùc -> moọt

em trong nhoựm traỷ lụứi -> Lụựp nhaọn xeựt, boồ sung theõm.)

1- Sửù vieọc vaứ nhaõn vaọt chớnh: Em ủeỏn thaờm nhaứ coõ giaựo, trong luực caộm hoa chaỳng may ủaựnh rụi chieỏc bỡnh raỏt ủeùp Chieỏc bỡnh vụừ tan

2- Lửùa choùn ngoõi keồ : Keồ theo ngoõi thửự

nhaỏt, xửng toõi, ủeồ coự theồ trửùc tieỏp theồ

hieọn tỡnh caỷm 3- Xaực ủũnh thửự tửù keồ : Em ủeỏn thaờm nhaứ coõ giaựo cuừ, mang hoa ủeỏn , caộm hoa vaứo bỡnh , chaỳng may ủaựnh rụi chieỏc bỡnh raỏt ủeùp cuỷa coõ giaựo Chieỏc bỡnh vụừ tan

Em sụù haừi oaứ khoực , raỏt may coõ giaựo khoõng maộng em maứ chổ buoàn phieàn vaứ

an uỷi em Khi ra veà, em aõn haọn maừi 4- Caực yeỏu toỏ mieõu taỷ vaứ bieồu caỷm coự theồ sửỷ duùng :

 Mieõu taỷ : Loù hoa kieồu coồ, sửự Trung Hoa, maứu men xanh aựnh leõn vụựi nhửừng ủửụứng hoa vaờn oựng aỷ, ủeùp maột

 Bieồu caỷm : Khi laứm vụừ , em raỏt luoỏng cuoỏng , lo sụù, aõn haọn

Thaựi ủoọ coõ giaựo : tuy coự hụi baỏt ngụứ,

+ Xác định nhân vật, sự việc

+ Lựa chọn ngôi kể+ Xác định thứ tự kể+ Xác định các yếu tố miêu tả và biểu cảm sẽ viết

+ Viết thành đoạn với các yếu tố : Kể, tả, biểu cảm

a Baứi taọp 1:

Vieỏt ủoaùn vaờn tửù sửù coự sửỷ duùng yeỏu toỏ mieõu taỷ vaứ bieồu caỷm vụựi ủeà taứi ủaừ cho :

“Chaỳng may em ủaựnh vụừ loù hoa ủeùp taùi nhaứ coõ giaựo.”

* Thửùc hieọn caực bửụực

trong quy trỡnh laứm moọt baứi vaờn tửù sửù cho ủeà 1

:

Trang 10

H : Cho HS viết thành

đoạn văn kể chuyện kết

hợp các yếu tố miêu tả

và biểu cảm cho hợp lí

- HS viết đoạn văn->Gọi

HS đọc trước lớp ( Theo 4

đối tượng ) -> Lớp nhận

xét, bổ sung.

H : Hãy thực hiện các

bước trong quy trình làm

một bài văn tự sự cho đề

2

-> Cho HS thảo luận

nhóm theo bàn học ->GV

gọi một em trong nhóm

trả lời -> Lớp nhận xét,

bổ sung thêm

H : Cho HS viết thành

đoạn văn kể chuyện kết

hợp các yếu tố miêu tả

và biểu cảm cho hợp lí

- HS viết đoạn văn->Gọi

HS đọc trước lớp ( Theo 4

đối tượng ) -> Lớp nhận

xét, bổ sung.

nhưng cô vẫn không giận dữ , trách mắng gì, lại còn an ủi em Nét mặt cô hiền từ , bao dung khiến em vô cùng cảm động, biết ơn cô

TL: Viết thành đoạn văn kể chuyện kết hợp các yếu tố miêu tả và biểu cảm cho hợp lí

- HS viết đoạn văn -HS đọc trước lớp ( Theo 4 đối tượng ) - -> Lớp nhận xét, bổ sung.

TL: Thực hiện các bước trong quy trình

làm một bài văn tự sự cho đề 2 :

(HS thảo luận nhóm theo bàn học -> một

em trong nhóm trả lời -> Lớp nhận xét, bổ sung thêm.)

- Lựa chọn ngôi kể : kể theo ngôi thứ

nhất, xưng tôi, để có thể trực tiếp thể

hiện tình cảm

- Xác định thứ tự kể : + Em đang đi đâu? Vào lúc nào?

+ Em gặp bà cụ ở đâu? Bà cụ đang làm gì? Em giúp bà điều gì? Sau đó bà cụ nói gì?

-Các yếu tố miêu tả và biểu cảm

+Tả: Con đường ấy đông người như thế

nào? Đó là một bà cụ ra sao? Bà sợ sệt lúng túng khi qua đường như thế nào?

+ Biểu cảm: Tình cảm, thái độ khi thấy

bà cụ già? Được giúp đỡ, em thấy tình cảm ra sao?

TL: Viết thành đoạn văn kể chuyện kết hợp các yếu tố miêu tả và biểu cảm cho hợp lí

- HS viết đoạn văn -HS đọc trước lớp ( Theo 4 đối tượng ) - -> Lớp nhận xét, bổ sung.

* Viết thành đoạn văn kể chuyện kết hợp các yếu tố miêu tả và biểu cảm

Bài tập 2 : Viết đoạn

văn tự sự có sử dụng yếu tố miêu tả và biểu cảm với đề tài đã cho :

“Em giúp một bà cụ qua đường vào lúc đông người và nhiều xe cộ qua lại.”

* Thực hiện các bước

trong quy trình làm một bài văn tự sự cho đề 2

:

* Viết thành đoạn văn kể chuyện kết hợp các yếu tố miêu tả và biểu cảm

Trang 11

3’

H: Tìm 1 số đoạn văn có

sử dụng yếu tố miêu tả

và biểu cảm trong VB

“Lão Hạc” của Nam

Cao

-> Yêu cầu HS xem lại

bài “Lão Hạc” của Nam

Cao

* HĐ 3: Củng cố

1 Các yếu tố miêu tả và

biểu cảm có tác dụng như

thế nào ?

TL: Một số đoạn văn có sử dụng yếu tố

miêu tả và biểu cảm trong VB “Lão Hạc” của Nam Cao

- Đoạn văn : "Khốn nạn, ông giáo ơi ! Nó có biết gì đâu ! Nó thấy tôi gọi thì nó chạy ngay về, vẫy đuôi mừng Tôi cho nó ăn cơm Nó đang ăn thì thăøng Mục nấp trong nhà, tóm lấy 2 cẳng sau nó, dốc ngược lên Cứ thế là thằng Mục với thằng Xiên, chỉ loay hoay 1 lúc đã trói chặt 4 chân nó lại Bấy giờ cu cậu mới biết là cu cậu chết ! Này ! Ông giáo ạ! Cái giống nó cũng khôn! Nó cứ làm in như nó trách tôi, nó kêu ư ử , nhìn tôi như muốn bảo tôi rằng :"A ! Lão già tệ lắm! Tôi ăn ở với lão như thếmà lão xử với tôi như thế này à?" Thì ra tôi già bằng này tuổi đầu rồi mà còn đánh lừa 1 con chó, nó không ngờ tôi nỡ tâm lừa nó "

- V.V.V…

TL:

- HS trả lời – hệ thống hóa kiến thức đã

học

Bài tập 3: Tìm 1 số

đoạn văn có sử dụng yếu tố miêu tả và biểu cảm trong VB

“Lão Hạc” của Nam Cao

Miêu tả :

Vẫy đuôi mừng ; nó kêu ư ử nhìn tôi như muốn bảo tôi

Biểu cảm :

Khốn nạn ! Ông giáo ơi! Nó có biết gì đâu ! Bấy giờ cu cậu mới biết là cu cậu chết

! Cái giống nó cũng khôn ! Nó cứ làm in như nó trách tôi A ! Lão già tệ lắm ! Thì ra tôi già bằng này tuổi đầu rồi mà còn đánh lừa 1 con chó, nó không ngờ tôi nỡ tâm lừa nó

4.Hướng dẫn học ở nhà : (2 phút )

- Nhắc HS về xem làm lại các bài tập ở lớp -> Làm lại cho hoàn chỉnh ở nhà

(Sẽ kiểm tra vào tiết sau )

Trang 12

Ngaứy soaùn : 16- 8- 2009

-I-MUẽC TIEÂU:

1 Kieỏn Thửực: Giuựp hoùc sinh hieồu ủửụùc sửù keỏt hụùp vaứ taực ủoọng qua laùi giửừa caực yeỏu toỏ keồ , taỷ

vaứ bieồu loọ tỡnh caỷm cuỷa ngửụứi vieỏt trong 1 vaờn baỷn tửù sửù

- Nắm đợc cách viết cụ thể để viết các đoạn văn tự sự kết hợp miêu tả và biểu cảm trong một bài văn tửù sửù

2 Kú Naờng: Reứn luyeọn kú naờng vieỏt thaứnh ủoaùn vaờn tửù sửù coự keỏt hụùp vụựi mieõu taỷ vaứ bieồu caỷm

3 Thaựi ủoọ: Boài dửụừng thaựi ủoọ traõn troùng, phaựt huy sửù giaứu ủeùp cuỷa tieỏng Vieọt

1 Giaựo vieõn: Tham khaỷo caực tử lieọu:+ Saựch boài dửụừng Ngửừ vaờn 8

2 Hoùc Sinh: OÂõn baứi

Kieồm tra vieọc chuaồn bũ cuỷa HS (Baứi taọp veà nhaứ )

Hửụựng daón hoùc sinh laứm

caực baứi taọp :

HS nhaộc laùi noọi dung tieỏt trửụực

Trang 13

- GV cho HS làm các bài

1- ViÕt ®o¹n v¨n tù sù

cã kÕt hỵp miªu t¶ vµ biĨu c¶m :

Trang 14

Bài tập 1:

Hãy viết một đoạn văn kể

về những giây phút đầu

tiên khi em gặp lại một

người thân sau một thời

gian xa cách ( chú ý sử

dụng các yếu tố miêu tả

và biểu cảm)

GV hướng dẫn cho HS viết

đoạn văn

- Tạo tình huống

- Nên bắt đầu từ chỗ nào?

- Từ xa thấy người thân

ntn?( hình dáng…)

- Lại gần thấy ra sao?

Kể hành động của mình.

Tả chi tiết khuôn mặt, áo

quần…

- Những biểu hiện tình cảm

của hai người sau khi gặp

nhau ntn?

GV gọi HS đọc đoạn văn,

nhận xét, sửa chữa

H: Gọi HS lần lượt đọc

các đoạn văn của mình

sửa chữa

tổng kết chung

Bài tập 2: Gọi hs đọc và

làm BT2 /Cách làm như

BT1.

TL:

1/

- Xác định tình huống và nhân vật chính.

- Lựa chọn ngôi kể :

- Xác định thứ tự kể : -Các yếu tố miêu tả và biểu cảm

2/ HS làm bài: Viết đoạn văn :

Ví dụ:

Kim đồng hồ đã nhích dần đến số 12

Mặt trời đã đứng bóng Cái nắng hè gay gắt đến khó chịu Tôi nhìn ra ngõ mong thấy bóng bà Kia rồi bà đã đến Vẫn cái dáng gầy, lom khom, bà đang chầm chậm tiến vào nhà tôi Bà đã vượt cả một đoạn đường dài để thăm tôi- đứa cháu yêu đang đau bệnh của bà…Bà ơi! Mong sao bà của cháu sống lâu, mạnh khỏe cùng với con cháu…

TL: - HS đọc đoạn văn.

- HS khác nhận xét, sửa chữa

Buổi sáng hôm ấy, lão Hạc về rồi, tôi cứ bần thần mãi Cái điếu thuốc lào, ấm chè tươi vẫn nằm chơ vơ ra đó Tôi nghĩ đến 5 quyển sách quý của tôi , tôi nghĩ đến cậu Vàng Câu nói của lão cứ xoáy vào óc tôi : " Thì ra tôi già bằng này tuổi đầu rồi còn đánh lừa một con chó, nó k o ngờ tôi nỡ tâm lừa nó!"

Nhớ lại những lời lão Hạc vừa kể, tôi như thấy cảnh con chó bị thằng Xiên, thằng Mục bắt trói, rên ư ử, nước mắt chảy ra rồi dại đi Nó nhìn lão Hạc như van xin , như cầu cứu , lại như trách móc Lúc kể lại chuyện ấy, lão cố làm ra vẻ vui vẻ nhưng tôi thấy lão cười như mếu và nhất là đôi mắt già nua của lão đầy nước mắt .Thấy lão đau khổ quá, tôi rất ái ngại và muốn ôm chầm lấy lão để an ủi Tôi hỏi lão :" Thế nó cũng cho người ta bắt à ?"

thì mặt lão đột nhiên co rúm lại, cái miệng

Bài tập 1:

Hãy viết một đoạn văn kể về những giây phút đầu tiên khi em gặp lại một người thân sau một thời gian xa cách ( chú ý sử dụng các yếu tố miêu tả và biểu cảm)

Bài tập 2:

Viết đoạn văn tự sự có sử dụng yếu tố miêu tả và biểu cảm với đề

tài đã cho: “Sau khi bán chó, lão Hạc sang báo để ông giáo biết Hãy đóng vai ông giáo, viết một đoạn văn kể lại giây phút lão Hạc sang bán chó với vẻ mặt và tâm trạng đau khổ ”

Trang 15

Trang 16

3’ * Hoạt động 3: củng cố

kiến thức

H :Các yếu tố miêu tả và

biểu cảm có tác dụng ntn?

- HS trả lời – hệ thống hóa kiến thức đã học

4 Hướng dẫn học ở nhà : (1 phút )

- Nhắc HS về xem làm lại các bài tập đã làm ở lớp – Về làm lại cho hoàn chỉnh thêm thành một bài tập làm văn

- Chuẩn bị tiết tiếp theo, tiếp tục ôn tập chủ đề, tổng kết và kiểm tra chủ đề

Trang 17

Ngaứy soaùn : 25- 8- 2009

KEÁT HễẽP VễÙI MIEÂU TAÛ VAỉ BIEÅU CAÛM- tt

-I -MUẽC T -IEÂU:

1 Kieỏn Thửực: Tieỏp tuùc oõn taọp sửù keỏt hụùp vaứ taực ủoọng qua laùi giửừa caực yeỏu toỏ keồ , taỷ vaứ bieồu loọ

tỡnh caỷm cuỷa ngửụứi vieỏt trong 1 vaờn baỷn tửù sửù

- Xây dựng đợc các đoạn văn tự sự có yếu tố miêu tả và biểu cảm Chuyển những câu kể thành những câu kể có xen miêu tả hoặc biểu cảm

2 Kú Naờng: Rèn luyện kĩ năng, thao tác vận dụng lí thuyết để thực hành

3 Thaựi ủoọ: Giaựo duùc HS loứng say meõ, yeõu thớch moõn hoùc, ủaởc bieọt ủoỏi vụựi vieọc laứm vaờn tửù sửù

keỏt hụùp vụựi mieõu taỷ vaứ bieồu caỷm

II -CHUAÅN Bề:

Kieồm tra vieọc chuaồn bũ baứi taọp veà nhaứ cuỷa HS

32’ Hoaùt ủoọng 1:

HS nhaộc laùi noọi dung tieỏt trửụực

III) Rèn luyện kĩ năng viết đoạn văn tự sự có kết hợp với miêu tả và biểu cảm

1- Viết đoạn văn tự sự

có kết hợp miêu tả và biểu cảm :

2 Phát hiện, xác định

đ ợc các yếu tố trong

đoạn văn :

Trang 18

* Hoạt động 2:

Hướng dẫn học sinh làm

các bài tập :

BÀI TẬP 1:

H:Đoạn văn của Nam Cao

đã kết hợp yếu tố miêu tả

và biểu cảm ở chỗ nào ?

H: Những yếu tố miêu tả

và biểu cảm đã giúp Nam

Cao thể hiện được điều

gì ?

H- Đoạn văn của em đã

kết hợp được các yếu tố

miêu tả và biểu cảm

+ Miêu tả : Chân dung đau khổ của lão Hạc (nụ cười, đôi mắt, mặt, những vết nhăn, cái đầu , khóc hu hu )

+ Biểu cảm :Sự đau đớn quằn quạivề tinh thần của lão Hạc trong giây phút ân hận, xót xa

TL:

- Những yếu tố miêu tả và biểu cảm đã giúp Nam Cao thể hiện được một chân dung sống động, hấp dẫn về một lão nông khốn khổ, bất hạnh , rất nhân hậu,lương thiện…

- Chính các yếu tố miêu tả và biểu cảm đó đã khắc sâu vào lòng người đọc một lão Hạc khốn khổ với hình dáng bên ngoài tội nghiệp và nỗi đau tinh thần , xót xa, ân hận

TL:

Tự nhận xét

Bài tập 1 Tìm trong truyện ngắn của Nam Cao đoạn văn kể lại giây phút trên

Sau đó so sánh với đoạn văn của mình để rút ra nhận xét

+ Miêu tả : Chân dung đau khổ của lão Hạc (nụ cười, đôi mắt, mặt, những vết nhăn, cái đầu , khóc hu hu )+ Biểu cảm :Sự đau đớn quằn quạivề tinh thần của lão Hạc trong giây phút ân hận, xót

xa

- Chính các yếu tố miêu tả và biểu cảm đó đã khắc sâu vào lòng người đọc một lão Hạc khốn khổ với hình dáng bên ngoài tội nghiệp và nỗi đau tinh thần , xót

xa, ân hận

Bài tập 2

H- Tìm 1 số đoạn văn có

sử dụng yếu tố miêu tả và

biểu cảm trong đoạn trích

“Trong lòng mẹ ” của

Nguyên Hồng

->Yêu cầu HS xem lại

bài“Những ngày thơ ấu ”

của Nguyên Hồng.

TL: HS tìm ở sgk Ngữ văn lớp 8 –Tập 1:

2/ Biểu cảm :

Bài tập 2:

1/Miêu tả :

- Tôi thở hồng hộc, trán đẫm mồ hôi, ríu cả chân lại.

- Mẹ tôi không còm cõi

xơ xác quá như lời cô tôi nói

- Gương mặt mẹ vẫn tươi sáng, đôi mắt trong và nước da mịn, làm nổi bật màu hồng của

Trang 19

H- Vai troứ cuỷa caực yeỏu toỏ

keồ, taỷ vaứ bieồu caỷm trong

ủoaùn vaờn tửù sửù nhử theỏ naứo

?

H : GV ra các dữ kiện để

HS luyện viết theo 5 b ớc

Yêu cầu: Hãy chuyển

những câu kể sau đây thành

những câu kể có đan xen

yếu tố miêu tả hoặc yếu tố

- Toõi thaỏy nhửừng caỷm giaực aỏm aựp ủaừ bao laõu maỏt ủi boóng laùi mụn man khaộp da thũt Hụi quaàn aựo cuỷa meù toõi vaứ nhửừng hụi thụ ỷ

ụỷ khuoõn mieọng xinh xaộn nhai traàu phaỷ ra luực ủoự thụm tho laù thửụứng

- Phaỷi beự laùi vaứ laờn vaứo loứng moọt ngửụứi meù mụựi thaỏy ngửụi ` meù coự moọt eõm dũu voõ cuứng

TL: - Caực yeỏu toỏ mieõu taỷ giuựp cho vieọc keồ

laùi cuoọc gaởp gụừ giửừa 2 meù con theõm sinh ủoọng vaứ cuù theồ ( taỏt caỷ maứu saộc ,hửụng

vũ ,hỡnh daựng, dieọn maùo cuỷa sửù vieọc, nhaõn vaọt, haứnh ủoọng nhử hieọn leõn trửụực maột ngửụứi ủoùc

- Yeỏu toỏ bieồu caỷm ủaừ giuựp ngửụứi ủoùc coự caỷm xuực trửụực nhửừng suy tử, caỷm xuực , taõm traùng cuỷa nhaõn vaọt ,caỷm ủoọng trửụực tỡnh maóu tửỷ saõu naởng

TL: Hoaùt ủoọng nhoựm cho BT1

Hãy chuyển những câu kể sau đây thành những câu kể có đan xen

yếu tố miêu tả hoặc yếu tố biểu cảm :

a, Tôi nhìn theo cái bóng của thằng bé đang khuất dần phía cuối con đờng

b, Tôi ngớc nhìn lên, thấy vòm phợng vĩ đã

nở hoa tự bao giờ

c, Nghe tiếng hò của cô lái đò trong bóng chiều tà, lòng tôi chợt buồn nhớ quê

d, Cô bé lặng lẽ theo dõi cánh chim nhỏ trên bầu trời

TL: HS nghe sửù hửụựng daón cuỷa GV.

hai goứ maự

2/ Bieồu caỷm :

- Hay taùi sửù sung sửụựng boóng ủửụùc troõng nhỡn vaứ oõm aỏp caựi hỡnh haứi maựu muỷ cuỷa mỡnh maứ meù toõi laùi tửụi ủeùp nhử thuụỷ coứn sung tuực

- Toõi thaỏy nhửừng caỷm giaực aỏm aựp ủaừ bao laõu maỏt ủi boóng laùi mụn man khaộp da thũt Hụi quaàn aựo cuỷa meù toõi vaứ nhửừng hụi thụ ỷ ụỷ khuoõn mieọng xinh xaộn nhai traàu phaỷ ra luực ủoự thụm tho laù thửụứng

- Phaỷi beự laùi eõm dũu voõ cuứng

 Yeỏu toỏ bieồu caỷm ủaừ giuựp ngửụứi ủoùc coự caỷm xuực trửụực nhửừng suy tử, caỷm xuực , taõm traùng cuỷa n/vaọt ,caỷm ủoọng trửụực tỡnh maóu tửỷ saõu naởng

3 - Xây dựng đoạn văn

tự sự kết hợp với miêu tả và biểu cảm theo sự việc và nhân vật đã cho

: BT

1: Hãy chuyển

những câu kể sau đây thành những câu kể có

đan xen yếu tố miêu tả hoặc yếu

tố biểu cảm

Trang 20

+ Về hình thức: mở rộng

thành phần câu, bổ sung

thêm vế câu

- GV chia lớp thành 4

nhóm, giao cho mỗi nhóm

thực hiện một câu theo yêu

cầu

- GV gọi đại diện các

nhóm trình bày bài làm của

TL: HS thaỷo luaọn vaứ laứm baứi taọp theo

nhoựm ( 4 nhoựm ,theo 4 toồ- Moói nhoựm moọt caùu )

-> Tiến hành làm theo nhóm đã đợc phân công

-> Các nhóm cử đại diện trình bày bài làm của nhóm mình

4 Hửụựng daón hoùc ụỷ nhaứ :(1 phuựt )

- Nhaộc HS veà xem laứm laùi caực baứi taọp ủaừ laứm ụỷ lụựp

– Veà laứm laùi cho hoaứn chổnh theõm thaứnh moọt baứi taọp laứm vaờn

- Chuaồn bũ tieỏt tieỏp theo, tieỏp tuùc oõn taọp chuỷ ủeà, toồng keỏt vaứ kieồm tra chuỷ ủeà

Trang 21

Ngaứy soaùn : 25- 8- 2009

KEÁT HễẽP VễÙI MIEÂU TAÛ VAỉ BIEÅU CAÛM -tt

-I -MUẽC T -IEÂU:

1 Kieỏn Thửực: - Thấy đợc ý nghĩa của chủ đề đối với việc tạo lập các đoạn văn tự sự kết hợp với

miêu tả và biểu cảm

- Thấy đợc tại sao trong văn tự sự cần có yếu tố miêu tả và biểu cảm

3 Thaựi ủoọ: Giaựo duùc HS loứng say meõ, yeõu thớch moõn hoùc, ủaởc bieọt ủoỏi vụựi vieọc laứm vaờn tửù sửù

keỏt hụùp vụựi mieõu taỷ vaứ bieồu caỷm

12’

20’

2’

Trang 22

H- Vậy có yếu tố nào là

cần thiết để xây dựng đoạn

+ Vì ít có VB nào chỉ dùng 1 phơng thức biểu đạt độc lập

TL : - Trao đổi, phát biểu

+ Sự việc: gồm 1 hoặc nhiều các hành vi, hành động đã xảy ra cần đợc kể lại một cách rõ ràng, mạch lạc để ngời khác cùng biết

+ Có vai trò bổ trợ cho sự việc và nhân vật chính

Muốn viết đợc các đoạn văn tự sự có kết hợp với miêu tả và biểu cảm cần xác định

rõ yếu tố tự sự ( kể việc gì, nhân vật là ai? ) Từ đó xây dựng các yếu tố miêu tả

và biểu cảm với sự việc, đối tợng đó

1- Viết đoạn văn tự sự

có kết hợp miêu tả và biểu cảm :

:

IV) Tổng kết, rút kinh nghiệm chủ đề :

1 Tổng kết :

Trang 23

- GV nêu câu hỏi để HS

liên hệ với việc viết văn tự

đa yếu tố miêu tả và biểu

cảm vào bài viết của mình

cha? Khi đa các yếu tố đó

vào em thấy đoạn văn, bài

viết đoạn; chú ý thời gian

làm bài để viết đoạn cho

phù hợp

Cuỷng coỏ

H- Caực yeỏu toỏ mieõu taỷ vaứ

bieồu caỷm coự taực duùng ntn?

HS liên hệ

- HS chép đề bài vào giấy kiểm tra, xác

định yêu cầu của đề bài

Đề bài:

Cho sự việc và nhân vật sau: Em và bạn nô ủuứa vụựi nhau, chẳng may bạn bị tai nạn nhẹ

Hãy viết một đoạn văn tự sự có sử dụng các yếu tố miêu tả và biểu cảm sao cho hụùp lớ

- HS tiến hành làm bài, chú ý vận dụng các kĩ năng đã học

HS traỷ lụứi- heọ thoỏng hoựa kieỏn thửực

tự sự có sử dụng các yếu tố miêu tả và biểu cảm sao cho hụùp lớ

Trang 24

Ngày soạn : 25- 10- 2008

Tiết : 1

Tên chủ đề:

NHẬN BIẾT VÀ SỬ DỤNG CÂU GHÉP

I-MỤC TIÊU:

1 Kiến Thức:

- Sau khi học xong chủ đề này, giúp HS nắm vững một số kiến thức và kĩ năng

- Nhận biết được đặc điểm câu ghép và cách nối các vế câu trong câu ghép

- Cho HS tìm hiểu mối quan hệ về ý nghĩa giữa các vế trong câu ghép

2 Kĩ Năng:

- Sử dụng câu ghép trong khi giao tiếp

- Sử dụng các cặp quan hệ từ để tạo lập câu ghép

3 Thái độ: Yêu mến môn học

Trang 25

2.Học Sinh: Ôân tập câu ghép.

III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:

1-Ổn định tình hình lớp: (1’)

2-Kiểm tra bài cũ:(5’)

Kiểm tra việc chuẩn bị của HS

3 Bài mới:

Giới thiệu bài(1’) Nhằm giúp các em khắc sâu kiến thức đặc điểm câu ghép và cách nối các vế câu trong câu ghép Mối quan hệ về ý nghĩa giữa các vế trong câu ghép Hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu chủ đề”Nhận biết và sử dụng câu ghép”

TG Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung

33’ * Hoạt động 1: Ôân lại

kiến thức lí thuyết.

H- Thế nào là câu ghép?

H- Có mấy cách nối các vế

câu trong câu ghép?

GV cho HS thảo luận nhóm

rồi cử đại diện 5 nhóm lên

trình bày

GV nhận xét, đánh giá

GV đưa thêm ví dụ ( bảng

phụ)

- Tôi đã nói nhưng anh ấy

không nghe (qht)

- Vì trời mưa lớn nên anh

ấy không đến kịp (cặp

qht)

- Công việc càng khó khăn

bao nhiêu chúng ta phải cố

gắng bấy nhiêu (cặp từ hô

ứng)

H- Có mấy cách nối các vế

GV:

- Chú ý lựa chọn quan hệ

HS thảo luận nhóm:

- Câu ghép là những câu do hai hoặc nhiều cụm c – v không bao chứa nhau tạo thành

Mỗi cụm c – v này được gọi là một vế câuVD: “ Hàng năm cứ vào cuối thu, lá ngoài đường rụng nhiều và trên không có những đám mây bàng bạc, lòng tôi lại náo nức những kỉ niệm mơn man của buổi tựa trường”

- Có hai cách nối các vế câu:

a) Dùng từ có tác dụng nối

+ Nối bằng một quan hệ từ (và, vì…)+ Nối bằng một cặp quan hệ từ (nếu…thì…, vì…nên…)

+ Nối bằng cặp phó từ (vừa…đã…, mới…

đã…) , đại từ, chỉ từ (sao…vậy, đâu…đấy, nào…

vậy) thường đi đôi (cặp từ hô ứng)b) Không dùng từ nối:

Dùng dấu phẩy, dấu chấm phẩy, dấu hai

I Ôân tập câu ghép:

1 Đặc điểm câu ghép:

2 Cách nối các vế câu:

- Có hai cách nối câu :

a) Dùng từ có tác dụng nối

b) Không dùng từ nối:

Dùng dấu phẩy, dấu chấm phẩy, dấu hai chấm

Trang 26

từ để nối các vế cho đúng

ý diễn đạt Ví dụ : “Vì”,

“Tại”, “Nhờ” đều chỉ

nguyên nhân nhưng chúng

có sắc thái khác nhau : vì :

trung hòa, khách quan ; tại

: quy lỗi ; nhờ : nguyên

nhân tốt

H- Quan hệ ý nghĩa giữa

các vế câu?

GV cho HS lấy ví dụ minh

họa

chấm

Những quan hệ thường gặp:

- Quan hệ nguyên nhân (Vì…nên…)

- Quan hệ điều kiện (Hễ thì…;Nếu…thì…;Giá như…thì…)

- Quan hệ tương phản ( Tuy…nhưng…)

- Quan hệ bổ sung, nối tiếp ( “và”)

- Quan hệ tăng tiến (Chẳng những…mà còn…;

Càng…càng…;Bao nhiêu…bấy nhiêu…)…

5 Tôi đi hay là nó đi ( Lựa chọn)

6 Hai người/ giằng co nhau, du đẩy nhau, rồi

ai nấy/ buông gậy ra áp vào vật nhau

H- Nêu cách nối các vế

HS nhớ lại kiến thức trả lời câu hỏi

IV Rút kinh nghiệm, bổ sung:

Trang 27

Ngày soạn : 26- 10- 2008

Tiết : 2

Tên chủ đề:

I-MỤC TIÊU:

Giúp các em tiếp tục nâng cao kĩ năng sử dụng câu ghép thông qua việc làm các bài tập

- Nhận biết được đặc điểm câu ghép và cách nối các vế câu trong câu ghép

- Tiếp tục cho HS tìm hiểu mối quan hệ về ý nghĩa giữa các vế trong câu ghép

2 Kĩ Năng:

- Sử dụng câu ghép trong khi giao tiếp

- Sử dụng các cặp quan hệ từ để tạo lập câu ghép

3 Thái độ: Yêu mến môn học

II-CHUẨN BỊ:

1.Giáo viên: Tham khảo các tư liệu:+ Sách bồi dưỡng Ngữ văn 8

Trang 28

+ SGK, SGV các lớp 6,7,8

+ Các bài tập

2.Học Sinh: Ôân tập câu ghép.

III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:

1-Ổn định tình hình lớp: (1’)

2-Kiểm tra bài cũ:(5’)

Kiểm tra việc chuẩn bị của HS

3 Bài mới:

Giới thiệu bài(1’) Nhằm giúp các em khắc sâu kiến thức đặc điểm câu ghép và cách nối các vế câu trong câu ghép Mối quan hệ về ý nghĩa giữa các vế trong câu ghép Hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu chủ đề”Nhận biết và sử dụng câu ghép”

TG Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung

2’

32’ * Hoạt động 1:

GV gọi HS nhắc lại cacù

nội dung đã học ở tiết 1

Hoạt động 2 : Hướng dẫn

học sinh làm các bài

tập :

- GV cho HS làm các bài

tập sau:

Bài tập 1:

Hãy tìm các câu ghép

trong các đoạn trích sau

đây?

a.“Tác phẩm nghệ thuật nào cũng xây dựng bằng những vật liệu mượn ở thực tại Nhưng nghệ sĩ không những ghi lại cái đã có rồi mà còn muốn nói một điều gì mới mẻ: Anh gửi vào tác phẩm một lá thư, một lời nhắn nhủ, anh muốn đem một phần của mình góp vào đời sống chung quanh”

(Nguyễn Đình Thi,Tiếng nói của văn nghệ)

b.”Tôi rửa cho Nho bằøng nước đun sôi trên bếp than .Bông băng trắng Vết thương không sâu lắm, vào phần mềm Nhưng vì bom nổ gần, Nho bị choáng Tôi tiêm cho Nho Nho lim dim mắt dễ chịu.”

(Lê Minh Khuê, Những ngôi sao xa xôi)

c “Ôâng lão vừa nói vừa nhìn chăm chăm vào cái bộ mặt lì xì của người bà con họ ngoại dẫn ra, vì khinh ngạc ấy mà ông lão hả hê cả lòng Ôâng thấy cái lăng ấy một phần như có ông”

( Kim Lân, Làng)

I Ôân tập câu ghép:

1 Đặc điểm câu ghép:

2 Cách nối các vế câu:

II Luyên tập : Bài tập 1:

Các câu ghép trong các đoạn trích:

a Anh gửi vào tác phẩm một lá thư, một lời nhắn nhủ, anh muốn đem một phần của mình góp vào đời sống chung quanh

b Nhưng vì bom nổ gần, Nho bị choáng

c Ôâng lão vừa nói vừa nhìn chăm chăm vào cái bộ mặt lì xì của người bà con họ ngoại dẫn ra vì khinh

Trang 29

ngạc ấy mà ông lão hả hê cả lòng

GV phát phiếu học tập

( có ghi các bài tập) HS

đọc bài, làm bài

Gọi HS trả lời

Lớp nhận xét

GV bổ sung

Bài tập 2:

GV cho HS đọc và hướng

dẫn cho HS làm bài tập 2

Với mỗi cặp quan hệ từ

sau đây, hãy đặt một câu

Hãy chỉ ra các kiểu quan

hệ về nghĩa giữa các vế

trong những câu ghép ở

(Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ SaPa)

e Ồ! Cô còn quên chiếc khăn mùi xoa đây này! Anh thanh niên vừa vào, kêu lên Để người con gái khỏi trở lại bàn, anh lấy chiếc khăn tay còn vo tròn cặp giữa cuốn sách tới trả cho cô gái.”

a, Vì anh có tài riêng mà tính lại thích tự do, nên anh chẳng chịu làm chuyên cho một rạp nào

b, Nếu ai cũng làm việc hết mình thì công việc sẽ tiến hành đúng kế hoạch

c, Tuy trời mưa lớn nhưng anh ấy vẫn quyết lên đường

d Không những cây không ra hoa mà lá cũng khô héo dần

HS đặt câu – đọc trước lớp

- Ở câu (a) trong bài tập 1:Quan hệ bổ sung

- Ở câu (b) : Quan hệ nguyên nhân

- Ở câu (c) : Quan hệ mục đích

- Quan hệ về nghĩa giữa các vế trong câu ghép ở bài tập 2:

+ Ở câu (a): Quan hệ nguyên nhân+ Ở câu (b) : Quan hệ điều kiện+ Ở câu (c) : Quan hệ tương phản+ Ở câu (d) : Quan hệ tăng tiến

a “Anh mong nghe một tiếng”ba” của con bé, nhưng con bé chẳng bao giờ chịu gọi”

(Nguyễn Quang Sáng – Chiếc lược ngà)

d Còn nhà họa sĩ và cô gái cũng nín bặt vì cảnh trước mặt bỗng hiện lên đẹp một cách kì lạ

e Để người con gái khỏi trở lại bàn, anh lấy chiếc khăn tay còn vo tròn cặp giữa cuốn sách tới trả cho cô gái

Bài tập4:

Xác định quan hệ về nghĩa giữa các vế trong những câu ghép sau:

Trang 30

2’

Quan hệ về nghĩa giữa các

vế trong những câu ghép

sau là quan hệ gì?

GV gọi HS trình bày

Cho lớp nhận xét

GV kết luận

Bài tập5:

Từ mỗi cặp câu đơn sau

đây, hãy tạo ra những câu

ghép chỉ các kiểu quan hệ

nguyên nhân, điều kiện,

tương phản, nhượng bộ

bằng quan hệ từ thích hợp?

* Hoạt động 3: củng cố

kiến thức

H- Nêu cách nối các vế

b “Ôâng xách cái làn trứng, cô ôm bó hoa”

c “Giá mà anh ấy còn, anh ấy sẽ làm thêm bao nhiêu là việc nữa”

( Đỗ Chu – Mùa cá bột)

- Xác định quan hệ về nghĩa giữa các vế trong những câu ghép:

+ Ở câu (a): Quan hệ tương phản+ Ở câu (b) : Quan hệ bổ sung+ Ở câu (c) : Quan hệ điều kiện – kết quả

- Quả bom tung lên và nổ trên không Hầm của Nho bị sập

- Quả bom nổ khá gần Hầm của Nho không

bị sâëp

- Vì quả bom tung lên và nổ trên không nên hầm của Nho bị sập.(Nguyên nhân)

Nếu quả bom tung lên và nổ trên không thì hầm của Nho bị sập.(Điều kiện)

- Quả bom nổ khá gần, nhưng hầm của Nho không bị sâëp.( Tương phản)

Hầm của Nho không bị sâëp, tuy quả bom nổ khá gần.( Nhượng bộ)

HS nhớ lại kiến thức trả lời câu hỏi

+ Ở câu (a): Quan hệ tương phản

+ Ở câu (b) : Quan hệ bổ sung

+ Ở câu (c) : Quan hệ điều kiện – kết quả

Bài tập5:

Tạo ra những câu ghép:

- Vì quả bom tung lên và nổ trên không nên hầm của Nho bị sập.(Nguyên nhân)Nếu quả bom tung lên và nổ trên không thì hầm của Nho bị sập.(Điều kiện)

- Quả bom nổ khá gần, nhưng hầm của Nho không bị sâëp.( Tương phản)Hầm của Nho không

bị sâëp, tuy quả bom nổ khá gần

( Nhượng bộ)

IV Rút kinh nghiệm, bổ sung:

Trang 31

Ngày soạn : 01- 11- 2008

Tiết : 3

Tên chủ đề:

I-MỤC TIÊU:

- Nhận biết và phân biệt câu ghép với các loại câu khác

- Tiếp tục làm bài tập về câu ghép

- Giúp các em tiếp tục nâng cao kĩ năng sử dụng câu ghép

2 Kĩ Năng:

- Nhận biết và sử dụng câu ghép trong quá trình giao tiếp

Tiêu đề	Giáo Án Tự Chọn – 8
Người hướng dẫn	GV Nguyễn Văn Minh
Trường học	Trường THCS Cát Nhơn
Chuyên ngành	Ngữ Văn
Thể loại	Giáo án
Năm xuất bản	2009-2010
Thành phố	Bình Định

Định dạng
Số trang	62
Dung lượng	565,5 KB