Giáo án đại số 7 chương 2

- Cho x và y là hai đại lượng tỉ lệ thuận với nhau và bảng giá trị sau: - Các em hãy tính các giá trị còn lại của y rồi điền vào bảng giá trị này.. Hai đại lượng m và V tỉ lệ thuận với n

Trang 1

Ngaứy soaùn: Ngaứy daùy:

CHệễNG II HAỉM SOÁ VAỉ ẹOÀ THề

Đ1 ẹAẽI LệễẽNG Tổ LEÄ THUAÄN.

A MUẽC TIEÂU:

1 Kiến thức:

- Bieỏt ủửụùc coõng thửực bieồu dieón moỏi lieõn heọ giửừa hai ủaùi lửụùng

tổ leọ thuaọn

- Nhaọn bieỏt ủửụùc hai ủaùi lửụùng coự tổ leọ thuaọn hay khoõng

- Hieồu ủửụùc caực tớnh chaỏt cuỷa hai ủaùi lửụùng tổ leọ thuaọn

2 Kỹ năng:

- Bieỏt caựch tỡm heọ soỏ tổ leọ khi bieỏt moọt caởp giaự trũ tửụng ửựngcuỷa hai ủaùi lửụùng tổ leọ thuaọn, tỡm giaự trũ cuỷa moọt ủaùi lửụùng khibieỏt heọ soỏ tổ leọ vaứ giaự trũ tửụng ửựng cuỷa ủaùi lửụùng kia

3 Thái độ :

- Rèn tính cẩn thận và chính xác

B CHUAÅN Bề:

- Thửụực thaỳng

C TIEÁN TRèNH DAẽY HOẽC:

HOAẽT ẹOÄNG 1

1 ẹềNH NGHểA.

- Ta ủaừ bieỏt moọt soỏ vớ duù veà ủaùi

lửụùng tổ leọ thuaọn nhử: chu vi vaứ

caùnh cuỷa hỡnh vuoõng, …

- Caực em haừy cho vaứi vớ duù veà ủaùi

lửụùng tổ leọ thuaọn maứ em bieỏt

- Caực em haừy vieỏt caực coõng thửực

theo caực yeõu caàu sau:

a Quaừng ủửụứng ủi ủửụùc s (km) theo

thụứi gian t (h) cuỷa moọt vaọt

chuyeồn ủoọng ủeàu vụựi vaọn toỏc 15

(km/h)

b Khoỏi lửụùng m (kg) theo theồ tớch V

(m3) cuỷa thanh kim loaùi ủoàng chaỏt

coự khoỏi lửụùng rieõng 8000 (kg/m3)

- Hai coõng thửực naứy coự ủieồm naứo

gioỏng nhau ?

- Trong hai coõng thửực naứy, ta noựi: S

tổ leọ thuaọn vụựi t theo heọ soỏ tổ

leọ 15; m tổ leọ thuaọn vụựi V theo

heọ soỏ tổ leọ 8000.

- Vaọy hai ủaùi lửụùng y lieõn heọ vụựi x

theo coõng thửực naứo thỡ ủửụùc goùi laứ

tổ leọ thuaọn vụựi nhau ?

- Caực em haừy vieỏt coõng thửực bieồu

dieón y theo x bieỏt y tổ leọ thuaọn vụựi

x theo heọ soỏ tổ leọ −53.

- Ngửụùc laùi, caực em haừy vieỏt coõng

thửực bieồu dieón x theo y

- Vaọy ủaùi lửụùng x cuừng tổ leọ thuaọn

- Cho vớ duù veà ủaùi lửụùng tổ leọ thuaọn

a S = 15.t

b m = 8000.V

- Hai coõng thửực naứy coự ủieồm gioỏngnhau laứ ủaùi lửụùng naứy baống ủaùilửụùng kia nhaõn vụựi moọt soỏ khaực 0

- Neỏu ủaùi lửụùng y lieõn heọ vụựi ủaùi lửụùng x theo coõng thửực y = k.x (k laứ haống soỏ khaực 0) thỡ ta noựi y tổ leọ thuaọn vụựi x theo heọ soỏ tổ leọ k.

y = −53x

⇒x = 3−5y

- Khi ủaùi lửụùng y tổ leọ thuaọn vụựi ủaùi lửụùng x thỡ x cuừng tổ leọ thuaọn vụựi y vaứ ta noựi hai ủaùi

Trang 2

với đại lượng y Ta còn nói hai đại

lượng này tỉ lệ thuận với nhau ?

- Vậy khi đại lượng y tỉ lệ thuận

với đại lượng x thì ta có thể rút ra

kết luận như thế nào ?

lượng này tỉ lệ thuận với nhau Nếu y tỉ lệ thuận với x

tỉ lệ thuận với y theo hệ số

- Các em hãy cho biết mỗi con

Khối lượng(Tấn) 10 8 50 30

HOẠT ĐỘNG 2

2 TÍNH CHẤT.

- Từ công thức y = kx, các em hãy

viết công thức tính hệ số tỉ lệ

thuận của y đối với x

- Cho biết hai đại lượng x và y tỉ

lệ thuận với nhau:

- Các em hãy xác định hệ số tỉ

lệ của y đối với x ?

- Các em hãy tính các giá trị y2, y3,

y4

- Có nhận xét gì về tỉ số giữa hai

giá trị tương ứng của y và x ?

- Các em hãy so sánh các tỉ số

3

1

x

x và

3

1

y

y,

4

1

x

x và

4

1

y

y,

…

- Vậy nếu hai đại lượng tỉ lệ

thuận với nhau thì ta kết luận:

+ Tỉ số giữa hai giá trị tương

ứng của chúng luôn không

đổi.

+ Tỉ số hai giá trị bất kì của

đại lượng này bằng tỉ số hai

giá trị tương ứng của đại lượng

kia.

y = kx ⇒k =

xy

k =

1

1 x

y x

y

4

4 3

3 2

2 1

1 = = = =

2

1 x

x = 2

1 y

y , 3

1 x

x = 3

1 y

y , 4

1 x

x = 4

1 y y ,…

Trang 3

HOẠT ĐỘNG 3 CỦNG CỐ - LUYỆN TẬP

- Khi nào hai đại lượng x và y được

gọi là tỉ lệ thuận với nhau ?

- Hai đại lượng tỉ lệ thuận có

những tính chất nào ?

- Cho biết hai đại lượng x và y tỉ

lệ thuận với nhau và khi x = 6

thì y = 4.

- Các em hãy tìm hệ số tỉ lệ k

của y đối với x.

- Các em hãy viết công thức

biểu diễn y theo x.

- Các em hãy tính giá trị của y

khi x có những giá trị sau: x = 9

và x = 15.

- Cho x và y là hai đại lượng tỉ

lệ thuận với nhau và bảng giá

trị sau:

- Các em hãy tính các giá trị

còn lại của y rồi điền vào

bảng giá trị này.

- Nêu định nghĩa hai đại lượng tỉ lệthuận

- Nêu tính chất của hai đại lượng tỉlệ thuận

- Nắm vững định nghĩa và tính chất của hai đại lượng tỉ lệ thuận

- Xem lại các ví dụ và bài tập đã làm Làm các bài tập 3, 4 SGK

- Ôn lại công thức tính khối lượng của một vật theo thể tích và khốilượng riêng, ôn lại định lí về tổng ba góc của một tam giác

- Xem trước bài “Một số bài toán về đại lượng tỉ lệ thuận.”

Ngày soạn: Ngày dạy:

§2 MỘT SỐ BÀI TOÁN VỀ ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN.

- Thước thẳng, bảng phụ viết bài tập 3 SGK

C TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:

HOẠT ĐỘNG 1 KIỂM TRA

gọi là tỉ lệ thuận với nhau ? Hai

đại lượng tỉ lệ thuận với nhau có

H1 Phát biểu định nghĩa và tínhchất của hai đại lượng tỉ lệ thuận

Trang 4

- Chữa bài tập 4 SGK.

Hai đại lượng m và V tỉ lệ

thuận với nhau vì tỉ số hai giá trị tương ứng của chúng không đổi.

1 BÀI TOÁN 1.

- Ta xét bài toán sau:

- Các em hãy viết công thức tính

khối lượng của thanh chì theo khối

lượng riêng và thể tích của nó

- Khối lượng và thể tích của thanh

chì quan hệ với nhau như thế nào ?

- Vậy ta có thể kết luận như thế

nào về tỉ số hai giá trị tương ứng

của hai đại lượng này ?

- Áp dụng tính chất của dãy tỉ số

bằng nhau, các em hãy tìm khối

lượng của mỗi thanh chì

- Tượng tự, các em hãy tính khối

lượng của các thanh kim loại đồng

chất sau: …

- Ta còn phát biểu bài toán này

dưới dạng đơn giản hơn như sau: Chia

số 222,5 thành hai phần tỉ lệ với

V

m V

m

2

2 1

- Gọi khối lượng của hai thanh chì

Theo giả thiết, ta có:

17

m 12

Theo tính chất của dãy tỉ số bằng nhau, ta có:

11,3 5

56,5 12

17

m m 17

m 12

17

192,1 Vậy thanh chì có thể tích 12

- Gọi khối lượng của hai thanh chì

15

m 10

8,9 25

222,5 15

10

m m 15

m 10

Trang 5

(cm 3 ) nặng 89 (g), thanh chì có

2 BÀI TOÁN 2.

- Tổng số đo các góc của một tam

giác bằng bao nhiêu ?

- Số đo các góc A, B, C của tam

giác ABC lần lượt tỉ lệ với các số

1; 2; 3

- Các em hãy vận dụng tính chất

của dãy tỉ số bằng nhau để tính

số đo của các góc A, B và C

- Tổng số đo các góc của một tamgiác bằng 1800

- Gọi số đo của các góc A, B, C lần lượt là a, b, c.

3

c 2

b 1

30 6

180 3

2

3 c 2

b 1

Vậy số đo các góc A, B, C của

- Thay cho việc đo chiều dài … (Bài

tập 6)

- Các em hãy cho biết khối lượng

và chiều dài của cuộn thép có

quan hệ gì ?

- Giả sử x mét dây nặng y gam

Hãy biểu diễn y theo x

- Vậy cuộn dây sẽ dài bao nhiêu

mét nếu nó nặng 4,5 (kg) ?

- Khối lượng và chiều dài của cuộn thép tỉ lệ thuận với nhau.

- Ôn lại định nghĩa và tính chất của hai đại lượng tỉ lệ thuận

- Xem lại các ví dụ và bài tập đã làm về hai đại lượng tỉ lệ thuận Làmbài tập 5 SGK và các bài phần luyện tập

LUYỆN TẬP

A MỤC TIÊU:

1 KiÕn thøc:

Trang 6

- Học sinh làm thành thạo các bài toán cơ bản về đại lượng tỉlệ thuận và chia tỉ lệ.

gọi là tỉ lệ thuận với nhau ? Hai

đại lượng tỉ lệ thuận với nhau có

- Hai đại lượng x và y có tỉ lệ

thuận với nhau không nếu:

- Ta làm bài tập 7 SGK.

- Muốn biết ai đúng, ai sai thì ta phải

tính xem 2,5 (kg) dâu cần bao nhiêu

(kg) đường ?

- Các em hãy tóm tắt nội dung bài

toán này

- Các em hãy cho biết khối lượng

của dâu và đường có quan hệ gì ?

- Vận dụng kiến thức về hai đại

lượng tỉ lệ thuận, các em hãy

kiểm tra xem 2,5 (kg) dâu cần bao

nhiêu (kg) đường và trả lời câu

hỏi của bài tập này

của dãy tỉ số bằng nhau để tính

xem mỗi lớp phải trồng và chăm

sóc bao nhiêu cây xanh ?

- Đọc đề bài tập 7

đường

2,5 (kg) dâu cần x (kg) đường

- Khối lượng dâu và đường là hai đại lượng tỉ lệ thuận với nhau.

- Gọi số cây trồng của các lớp 7A ,7B ,7C lần lượt là x, y, z.

- Theo giả thiết, ta có:

24 36 28 32

z y x

36 z 28

Trang 7

- Tửụng tửù nhử vaọy, caực em haừy tớnh

- Goùi khoỏi lửụùng cuỷa niken, keừm, ủoàng laàn lửụùt laứ x, y, z.

- Theo giaỷ thieỏt, ta coự:

13 z 4

150 13

HOAẽT ẹOÄNG 4 HệễÙNG DAÃN VEÀ NHAỉ

- OÂn laùi ủũnh nghúa vaứ caực tớnh chaỏt cuỷa hai ủaùi lửụùng tổ leọ thuaọn

- Xem laùi caực daùng toaựn ủaừ laứm veà ủaùi lửụùng tổ leọ thuaọn Laứm caực baứitaọp 10, 11 SGK

- Xem trửụực baứi “ẹaùi lửụùng tổ leọ nghũch.”

Đ3 ẹAẽI LệễẽNG Tặ LEÄ NGHềCH.

- Bieỏt ủửụùc coõng thửực bieồu dieón moỏi lieõn heọ giửừa hai ủaùi lửụùng

tổ leọ nghũch

- Nhaọn bieỏt hai ủaùi lửụùng coự tổ leọ nghũch hay khoõng

- Hieồu ủửụùc caực tớnh chaỏt cuỷa hai ủaùi lửụùng tổ leọ nghũch

2 Kỹ năng:

- Bieỏt caựch tỡm heọ soỏ tổ leọ nghũch, tỡm giaự trũ cuỷa moọt ủaùilửụùng khi bieỏt heọ soỏ tổ leọ vaứ giaự trũ tửụng ửựng cuỷa ủaùi lửụùngkia

3 Thái độ :

B CHUAÅN Bề:

- Thửụực thaỳng

HOAẽT ẹOÄNG 1 KIEÅM TRA

Trang 8

- Nêu định nghĩa và tính chất của

hai đại lượng tỉ lệ thuận ?

H1 Phát biểu định nghĩa và tínhchất của hai đại lượng tỉ lệ thuận

- Gọi độ dài các cạnh của tam giác này là a, b, c.

4

c 3

b 2

- Theo tính chất của dãy tỉ số bằng nhau, ta có:

5 9

45 4 3

4 c 3

b 2

- Diện tích của một hình chữ nhật

được tính theo công thức nào ?

- Một hình chữ nhật có độ dài các

cạnh là x (cm) và y (cm) thay đổi

nhưng diện tích không đổi luôn bằng

12 (cm2) Các em hãy viết công thức

biểu diễn y theo x

- Nếu gọi y là lượng gạo trong mỗi

bao thì y được tính theo công thức

nào khi ta chia đều 500 (kg) gạo cho x

bao ?

- Các em hãy viết công thức tính

vận tốc của một vật chuyển động

đều trên quãng đường 16 (km) trong

khoảng thời gian t (h)

- Các công thức này giống nhau ở

điểm nào ?

- Trong công thức thứ nhất, ta nói y

tỉ lệ nghịch với x theo hệ số tỉ

lệ 12; trong công thức thứ hai …

- Vậy khi nào đại lượng y được gọi là

tỉ lệ nghịch với đại lượng x ?

- Các em hãy cho biết x sẽ tỉ lệ

nghịch với y theo hệ số nào nếu y

tỉ lệ nghịch với x theo hệ số -3,5

- Chú ý: Khi y tỉ lệ nghịch với x

theo hệ số a thì x cũng tỉ lệ

nghịch với y theo hệ số a và ta

nói hai đại lượng này tỉ lệ

- Nếu đại lượng y liên hệ với

hay x.y = a (a là hằng số khác 0) thì ta nói y tỉ lệ nghịch với x theo hệ số tỉ lệ a.

Ta có: y = −x3,5 ⇒

x = y−3,5 Vậy, nếu y tỉ lệ nghịch với x theohệ số -3,5 thì x cũng tỉ lệ nghịchvới y theo hệ số -3,5

Trang 9

2 TÍNH CHẤT.

lệ nghịch với nhau bảng giá trị

- Các em hãy tìm hệ số tỉ lệ của

hai đại lượng này

- Các em hãy tính các giá trị y2, y3, y4

rồi điền vào bảng giá trị

- Các em có nhận xét gì về tích hai

đại lượng tương ứng của x và y ?

- Các em hãy so sánh các tỉ số sau:

1

2

yy

;

- Vậy nếu hai đại lượng tỉ lệ

nghịch với nhau thì:

+ Tích hai giá trị tương ứng của

chúng luông không đổi.

+ Tỉ số hai giá trị bất kì của

đại lượng này bằng nghịch đảo

tỉ số hai giá trị tương ứng của

đại lượng kia.

2 x

x = 1

2 y

y

; 2

1 x

x = 1

2 y

y

; 2

1 x

x = 1

2 y

y

;

- Cho biết x và y là hai đại lượng

tỉ lệ nghịch với nhau và khi x =

8 thì y = 15.

- Hai đại lượng x và y tỉ lệ nghịch

với nhau theo hệ số nào ?

biểu diễn y theo x.

- Các em hãy tính giá trị của y khi

có các giá trị sau: x = 6 và x =

10

lệ nghịch với nhau và bảng giá

trị sau:

- Các em hãy tính các giá trị còn

lại của x và y rồi điền vào

bảng giá trị này.

a = x.y = 8 15 = 120 x

Trang 10

HOẠT ĐỘNG 5 HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ

- Nắm vững định nghĩa và tính chất của chất của hai đại lượng tỉ lệnghịch

- Xem lại các ví dụ và bài tập đã làm về hai đại lượng tỉ lệ nghịch Làmcác bài tập 14, 15 SGK

- Xem trước bài “Một số bài toán về đại lượng tỉ lệ nghịch.”

§4 MỘT SỐ BÀI TOÁN VỀ ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ NGHỊCH.

- Khi nào đại lượng y được gọi là tỉ

lệ nghịch với đại lượng x ? Nêu các

tính chất của hai đại lượng tỉ lệ

nghịch

H1 Phát biểu định nghĩa và tínhchất của hai đại lượng tỉ lệ nghịch

- Để xây xong một ngôi nhà: +35 công nhân cần 168 ngày

+28 công nhân cần x ngày

- Số ngày hoàn thành và số công nhân tỉ lệ nghịch, ta có:

28.x = 35.168

- Vậy để xây xong ngôi nhà thì

28 công nhân cần có 210 ngày.

1 BÀI TOÁN 1.

- Ta xét bài toán sau: …

- Giả sử, vận tốc cũ và vận

tốc mới của ô tô lần lượt là

- Theo giả thiết ta có thể lập được

các đẳng thức nào ?

- Vận tốc và thời gian chuyển

động quan hệ với nhau như thế nào

?

- Vận dụng các kiến thức về đại

lượng tỉ lệ nghịch, các em hãy tính

thời gian ô tô đó đi từ A đến B

- Đọc đề bài toán 1

.v t =

1

1 1,2.v

6.v = 5

- Vậy ô tô đó cần có 5 (h) để

đi từ A đến B với vận tốc mới.

Trang 11

2 BÀI TOÁN 2.

- Ta xét bài toán sau: …

- Giả sử, số máy của các đội

- Theo giả thiết ta có thể lập được

đẳng thức nào ?

- Số máy và số ngày hoàn thành

của mỗi đội có quan hệ gì ?

- Vậy em có nhận xét gì tích của

số máy và số ngày hoàn thành

của bốn đội ?

- Ta còn có thể viết 4.x1 = 6.x2 =

10.x3 = 12.x4 theo cách sau:

của dãy tỉ số bằng nhau để tìm ra

số máy của mỗi đội

- Nếu x và y tỉ lệ nghịch, y và z

cũng tỉ lệ nghịch thì x và z có

quan hệ gì ?

- Tương tự, x và z có quan hệ gì nếu

x và y tỉ lệ nghịch, y và z tỉ lệ

thuận ?

- Đọc đề bài toán 2

- Số máy và số ngày hoàn thành của mỗi đội tỉ lệ nghịch với nhau.

- Theo tính chất của dãy tỉ số bằng nhau, ta có:

60 60 36

36

12 1

10 1

6 1 4 1

x x x x

12 1

x

10 1

x 6 1

x

4 1

+++

zb

a = ba z Vậy x tỉ lệ thuận với z

Ta có: x = ya và y = bz ⇒ x = bza

⇒ xz = ba Vậy x tỉ lệ nghịch với z

HOẠT ĐỘNG 4 CỦNG CỐ – LUYỆN TẬP

- Hai đại lượng x và y có tỉ lệ

nghịch với nhau không, nếu:

a x và y tỉ lệ nghịch với nhau.

Trang 12

- Ôn lại định nghĩa và tính chất của hai đại lượng tỉ lệ nghịch, tỉ lệthuận.

- Xem lại các bài tập đã làm về hai đại lượng tỉ lệ thuận, tỉ lệ nghịch.Làm các bài tập 17, 18 SGK và các bài tập phần luyện tập

- Thước thẳng, bảng phụ

HOẠT ĐỘNG 1 LUYỆN TẬP

- Các em hãy chọn trong các số

“-1; -2; -4; -10; -30; 1; 2; 3; 6;

10”

điền vào những ô trống thích

hợp trong hai bảng sau:

Bảng 1 x và y tỉ lệ thuận.

- Các em hãy lập bảng tóm tắt

nội dung của bài toán

- Số người và số giờ làm có quan

hệ gì ?

của hai đại lượng tỉ lệ nghịch để

tính xem 12 người làm cần bao

nhiêu giờ ?

- Gọi số máy của các đội lần lượt

-3

- Cùng làm cỏ một cánh + 3 người cần có 6 giờ làm + 12 người cần có x giờ làm

đồn Số người và số giờ làm tỉ lệ nghịch với nhau.

12.x = 6.3

Vậy 12 người làm cần 1,5 giờ.

Trang 13

- Vậy em có nhận xét gì về tích

của số máy và số ngày làm của

ba đội ?

- Ta còn viết biểu thức này theo

cách nào ?

của dãy tỉ số bằng nhau để tìm

các số a, b, c này

Câu 1: Trong các trường hợp sau, hai đai lượng x và y tỉ lệ thuận hay tỉ lệnghịch với nhau ?

Nếu x.y = a (a ≠ 0) thì hệ số tỉ lệ a = 60

Biết x và y tỉ lệ nghịch, nếu

x = 2 và y = 30 thì y tỉ lệ thuận với x theo hệ số tỉ lệ k = -2.Nếu x tỉ lệ thuận với y theo

hệ số k = −21 thì x và y tỉ lệ thuận.

Nếu y = −201 x thì x và y tỉ lệ nghịch với nhautheo hệ số a.Câu 3: Hai người xây một bức tường hết 8 giờ Hỏi 5 người xây bứctường đó bao lâu (giả sử năng suất làm việc như nhau) ?

- Ôn lại định nghĩa và các tính chất của hai đại lượng tỉ lệ thuận, tỉ lệnghịch

- Xem lại các ví dụ và bài tập đã làm về hai đại lượng tỉ lệ thuận, tỉlệ nghịch, các bài tập vận dụng tính chất của dãy tỉ số bằng nhau

Trang 14

Laứm caực baứi taọp 17, 19, 20, 22, 23 SGK.

- Xem trửụực baứi “Haứm soỏ.”

- Tỡm ủửụùc giaự trũ tửụng ửựng cuỷa haứm soỏ khi bieỏt giaự trũ cuỷabieỏn soỏ

3 Thái độ :

B CHUAÅN Bề:

- Thửụực thaỳng, baỷng phuù vieỏt baứi taọp 24 SGK

1 MOÄT SOÁ VÍ DUẽ VEÀ HAỉM SOÁ.

- Trong thửùc tieồn vaứ trong toaựn hoùc

ta thửụứng gaởp caực ủaùi lửụùng thay

ủoồi phuù thuoọc vaứo sửù thay ủoồi cuỷa

caực ủaùi lửụùng khaực

thuoọc vaứo thụứi ủieồm t (giụứ)

trong cuứng moọt ngaứy ủửụùc cho

trong baỷng sau:

- Caực em haừy laọp coõng thửực tớnh

khoỏi lửụùng cuỷa moọt thanh kim

loaùi ủoàng chaỏt coự khoỏi lửụùng

- Hai ủaùi lửụùng m vaứ V coự quan heọ

gỡ ?

- Caực em coự nhaọn xeựt gỡ veà ủaùi

lửụùng m khi ủaùi lửụùng V thay ủoồi ?

- Caực em haừy laọp baỷng tớnh caực

giaự trũ tửụng ửựng cuỷa m khi V =

1; 2; 3; 4.

- Caực em haừy vieỏt coõng thửực tớnh

thụứi gian t (h) cuỷa moọt vaọt

chuyeồn ủoọng ủeàu treõn quaừng

ủửụứng daứi 50 (km) vụựi vaọn toỏc

Trang 15

- Hai đại lượng t và v trong công thức

này có quan hệ gì ?

- Em có nhận xét gì về đại lượng t

khi đại lượng v thay đổi ?

- Các em hãy lập bảng tính các

giá trị tương ứng của t khi v = 5;

10; 25; 50.

- Các em có nhận xét gì về hai đại

lượng trong các ví dụ này ?

- Ở ví dụ 1, ta thấy nhiệt độ T phụ

thuộc vào sự thay đổi của thời gian

t, tại mỗi thời điểm t chỉ xác định

được một giá trị tương ứng của T

Trong ví dụ này ta nói T là làm

số của t.

- Tương tự như vậy, các em hãy cho

biết trong hai công thức còn lại đại

lượng nào là hàm số của đại

lượng nào ?

v (km/h

- Ở ví dụ 2, ta nói m là hàm số của V.

- Ở ví dụ 3, ta nói t là hàm số của v.

2 KHÁI NIỆM HÀM SỐ.

- Vậy khi nào đại lượng y được gọi là

hàm số của đại lượng x ?

- Lúc đó x được gọi là biến số.

- Chú ý:

+ Khi x thay đổi mà y luôn

nhận một giá trị thì y được gọi

là hàm hằng.

- Theo các ví dụ trên các em hãy

cho biết: hàm số có thể cho bằng

cách nào ?

+ Khi y là hàm số của x ta có

thể viết y = f(x), y = g(x), …

Chẳng hạn, với hàm số được

cho bởi công thức y = 2x + 3, ta

còn có thể viết y = f(x) = 2x + 3

và khi đó, thay cho câu “khi x

bằng 3 thì giá trị tương ứng

của y là 9” ta viết f(3) = 9.

- Nếu đại lượng y phụ thuộc vào đại lượng thay đổi x sao cho với mỗi giá trị của x ta luôn xác định được chỉ một giá trị tương ứng của y thì y được gọi là hàm số của x.

+ Hàm số có thể được cho bằng bảng hoặc bằng công thức.

- Cho bảng giá trị sau:

- Đại lượng y có phải là hàm

số của đại lượng x không ? Vì

sao ?

biểu diễn hàm số đã cho trong

bảng giá trị này

- Đại lượng y là hàm số của đại lượng x vì:

+ y phụ thuộc vào sự biến đổi của x

+ với mỗi giá trị của x chỉ có một giá trị tương ứng của y.

Trang 16

- Cho hàm số y = f(x) = 3x 2 + 1.

- Cách viết f(1) thay cho câu nói

nào ?

- Các em hãy tính: f2 1 ; f(1); f(3).

- Cách viết f(1) thay cho câu nói

“giá trị của hàm số y = f(x) = 3x2 +

- Nắm vững khái niệm hàm số, nắm vững các điều kiện để y là mộthàm số của x Chú ý cách lập công thức biểu diễn hàm số được chobằng bảng giá trị và ngược lại

- Xem lại các ví dụ và bài tập đã làm về hàm số Làm bài tập 26 SGKvà các bài phần luyện tập

- Khi nào đại lượng y được gọi là

hàm số của đại lượng x ? Một hàm

số có thể được cho bằng các cách

nào ?

- Phát biểu khái niệm hàm số và

các chú ý

- Cho hàm số y = f(x) = 3x – 2.

2 6

2 1

1 6

1

H2 Phát biểu khái niệm hàm sốvà ba chú ý

f(-2) = 3.(-2) – 2 = -6 – 2 = -8 f(0) = 3.0 – 2 = 0 – 2 = -2

- Đại lượng y có phải là hàm số

của đại lượng x không, nếu:

Trang 17

a x -3 -2 -1 2

y -5 7,5- -15 30 15 7,5

b xy 02 12 22 32 42

- Trong trường hợp này ta gọi hàm

số y là hàm gì ? Giải thích ?

- Cách viết f(12) = 1 cho ta biết điều

gì ?

- Các em hãy tín- f(5), f(-3)

- Các em hãy tính các giá trị

tương ứng của hàm số rồi

điền vào bảng sau:

- Trong các biểu đồ này, đại lượng y

có phải là hàm số của đại lượng

- Ta gọi hàm số y là hàm hằng vìkhi x thay đổi y luôn nhận một giátrị là 2

- Cách viết f(12) cho ta biết: giá trịcủa hàm số y = f(x) = 12 tại x = 12xlà 1

f(x) = x

- Biểu đồ 2.

Trang 18

ẹaùi lửụùng y khoõng phaỷi laứ haứm soỏ cuỷa ủaùi lửụùng x vỡ vụựi giaự

tửụng ửựng cuỷa y laứ y = 10 vaứ y

= 7.

HOAẽT ẹOÄNG 3 HệễÙNG DAÃN VEÀ NHAỉ

- OÂn laùi khaựi nieọm haứm soỏ, caực chuự yự vaứ caựch tớnh giaự trũ cuỷa haứmsoỏ khi bieỏt giaự trũ cuỷa bieỏn

- Xem laùi caực vớ duù vaứ baứi taọp ủaừ laứm veà haứm soỏ Laứm caực baứi taọp 30,

31 SGK

- Xem trửụực baứi “Maởt phaỳng toùa ủoọ.”

Đ6 MAậT PHAÚNG TOẽA ẹOÄ.

- Thaỏy ủửụùc sửù caàn thieỏt phaỷi duứng caởp soỏ (x; y) ủeồ xaực ủũnh

vũ trớ cuỷa moọt ủieồm treõn maởt phaỳng toùa ủoọ

2 Kỹ năng:

- Bieỏt veừ heọ truùc toùa ủoọ Bieỏt xaực ủũnh toùa ủoọ cuỷa moọt ủieồmtreõn maởt phaỳng Bieỏt xaực ủũnh moọt ủieồm treõn maởt phaỳng toùaủoọ khi bieỏt toùa ủoọ cuỷa noự

3 Thái độ :

B CHUAÅN Bề:

- Thửụực thaỳng, eõke, hỡnh veừ 19 SGK

HOAẽT ẹOÄNG 1 KIEÅM TRA

- Neõu khaựi nieọm haứm soỏ vaứ caực

chuự yự

- Cho haứm soỏ y = f(x) = 1 – 8x Khaỳng

ủũnh naứo sau ủaõy laứ sai:

a f(-1) = 9 b f( 21 ) = -3 c f(3) =

25

- Neõu khaựi nieọm haứm soỏ vaứ caực

chuự yự

thớch hụùp vaứo caực oõ troỏng trong

1 ẹAậT VAÁN ẹEÀ.

- ễÛ lụựp 6 ta ủaừ bieỏt raống, moói ủũa

ủieồm treõn baỷn ủoà ủũa lớ hay coứn

goùi laứ toùa ủoọ ủũa lớ ủửụùc xaực ủũnh

bụỷi moọt caởp goàm hai soỏ laứ kinh

Trang 19

độ và vĩ độ Chẳng hạn, tọa độ

địa lí của mũi cà mau là





B'308

Đ'40104

0

- Hoặc trên vé xem chiếu bóng có

dòng chữ “Số ghế: H1” Chữ H chỉ

thứ tự của dãy ghế, số 1 chỉ thứ

tự của ghế trong dãy

- Còn trong toán học thì sao, làm sao

để xác định được vị trí của một

điểm trên mặt phẳng ?

- Tương tự như trên, để xác định vị

trí của một điểm trên mặt phẳng

ta cũng dùng một cặp gồm hai số

Làm thế nào để có cặp số này ?

2 MẶT PHẲNG TỌA ĐỘ.

- Các em xem hình vẽ sau:

- Ta gọi hình vẽ này là hệ trục tọa

độ Oxy

- Vậy hệ trục tọa độ Oxy có những

đặc điểm nào ?

- Các trục số Ox, Oy gọi là các

trục tọa độ Ox gọi là trục

hoành, Oy gọi là trục tung.

Điểm O gọi là gốc tọa độ.

- Các trục số này được vẽ theo các

phương nào ?

- Ta gọi mặt phẳng này là mặt

phẳng tọa độ Oxy

- Vậy mặt phẳng tọa độ Oxy là gì ?

- Hai trục tọa độ chia mặt phẳng

thành bốn góc: Góc phần tư thứ I,

II, III, IV theo thứ tự ngược chiều quay

của kim đồng hồ

- Các đơn vị độ dài trên hai trục

tọa độ được chọn như thế nào ?

- Hệ trục tọa độ Oxy gồm có hai trục số Ox và Oy vuông góc với nhau tại gốc của mỗi trục.

- Trục hoành Ox nằm ngang, trục tung

Oy thẳng đứng

- Mặt phẳng tọa độ Oxy là mặt phẳng chứa hệ trục tọa độ Oxy.

- Các đơn vị độ dài trên hai trụctọa độ được chọn bằng nhau

3 TỌA ĐỘ CỦA MỘT ĐIỂM TRONG MẶT PHẲNG TỌA ĐỘ.

- Các em hãy xác định hoành độ

và tung độ của gốc tọa độ O

- Thay cho câu nói “Gốc tọa độ O

- Gốc tọa độ O có hoành độ là 0và tung độ là 0

Trang 20

có hoành độ là 0 và tung độ là 0”

ta còn viết O(0; 0)

- Tọa độ của một điểm bất được

xác định như thế nào ?

- Giả sử, trên mặt phẳng tọa độ ta

lấy một điểm P Tọa độ của điểm P

được xác định như sau: … (Thực hiện)

- Các em hãy cho biết tọa độ của

điểm P

- Ta viết P(2; 3).

- Các em có nhận xét gì về cách

viết tọa độ của một điểm ?

- Các em hãy nêu cách xác định

tọa độ của một điểm P trên mặt

phẳng tọa độ

- Ngược lại, để xác định vị trí của

điểm P(2; 3) trên mặt phẳng tọa

độ, ta làm thế nào ?

- Các em hãy xác định vị trí của

điểm Q(3; 2) trên mặt phẳng

tọa độ.

- Như vậy, trên mặt phẳng tọa

độ:

+ Mỗi điểm M xác định một

điểm M.

là tung độ của điểm M.

- Từ điểm M ta vẽ các đường thẳngvuông góc với hai trục tọa độ Haigiao điểm của hai đường thẳng vừavẽ với hai trục tọa độ là tọa độcủa điểm M

- Ta vẽ một đường thẳng vuônggóc với trục hoành tại điểm 2 vàvẽ một đường thẳng vuông gócvới trục tung tại điểm 3 Hai đườngthẳng này cắt nhau tại P(2; 3)

Định dạng
Số trang	41
Dung lượng	2,44 MB
File đính kèm	Giáo án đại số 7 chương 2.zip (621 KB)