Tài liệu THCS T 7

Toàn bộ cuốn tiểu thuyết tập trung phản ánh sự đối lập về ngoại hình, hành động, tính cách của 2 nhân vật Đôn ki-hô-tê và giám mã Xan-chô Pan-xa.. - Nhóm 3: + Các sự việc cơ bản: 2 thầy

Trang 1

Tuần 7, tiết 25 Ngày dạy: 06/10

Ngày soạn: 04/10

GIÓ

(Trích Đôn ki-hô-tê)

(Xéc-van-téc)

A MỤC TIÊU:

Giúp HS:

- Nắm sơ lược về tác giả Xéc-van-téc và đoạn truyện Đánh

nhau với cối xay gió

- Rèn luyện kĩ năng đọc, tóm tắt, phân tích văn bản

B CHUẨN BỊ:

I GV: Phiếu học tập, bảng phụ.

II.HS: Học lại bài Cô bé bán diêm, chuẩn bọi bài mới.

C TIẾN TRÌNH DẠY VÀ HỌC:

I Ổn định lớp và kiểm tra bài cũ: (5 phút)

? Em hãy cho biết chủ đề và đặc sắc nghệ thuật của truyện Cô bé bán diêm?

II Dạy bài mới:

* Dẫn vào bài: (1 phút) TBN là đất nước thuộc phía tây

châu Aâu Trong thời đại phục hưng (XIV - XVI), đất nước này đã sản sinh nhà văn Xéc-van-tec vĩ đại với cuốn tiểu thuyết bất hủ

Đôn ki-hô-tê Toàn bộ cuốn tiểu thuyết tập trung phản ánh sự

đối lập về ngoại hình, hành động, tính cách của 2 nhân vật Đôn ki-hô-tê và giám mã Xan-chô Pan-xa Đoạn trích học hôm nay sẽ làm nổi bật điều đó.

Hoạt động 1:Đọc - hiểu chú thích: (10 phút)

- Cho HS đọc chú thích * (SGK/78)

và hỏi:

? Giới thiệu những nét chính

về tác giả và tác phẩm?

- Chốt, và hướng dẫn HS tìm

hiểu các từ khó: 1,2,6,7,9,10,12

(SGK/78,79)

- Đọc to chú thích * (SGK/78)

- Phát biểu theo chú thích *

- Đọc lướt qua các từ khó (SGK/78,79)

Hoạt động 2: Đọc - hiểu văn bản: (27 phút)

- Hướng dẫn HS đọc, chỉ định

HS đọc và nhận xét giọng đọc.

- Tổ chức cho HS thảo luận

trong 5 phút.

1 Xác định phương thức biểu

đạt chính và phương thức biểu

đạt bổ trợ của văn bản?

- Nhận xét, chốt.

- 3,4 HS đọc nối tiếp đến hết.

- Thảo luận nhóm trong 5 phút Đại diện các nhóm trình bày, các nhóm khác nhận xét, bổ sung.

- Nhóm 1: Phương thức biểu đạt chính: Tự sự; phương thức biểu đạt bổ trợ: miêu tả, biểu cảm.

Trang 2

Ngữ văn 8 – Trần Đăng Hảo – THCS Ngơ Quyền

2 Xác định bố cục của văn

bản (vị trí và nội dung chính

của mỗi phần)?

- Nhận xét.

3 Liệt kê 5 sự việc cơ bản của

truyện Qua đó kể tóm tắt

văn bản.

- Nhận xét, kết luận.

(Hết tiết 1)

- Nhóm 2: Bố cục 3 phần.

+ P 1 : Từ đầu đến “không cân sức”: 2 thầy trò trước trận chiến.

+ P 2 : Tiếp đến “ ngã văng ra xa” Đôn ki-hô -tê đánh nhau với cối xay gió.

+ P 3 : Còn lại: Hai thầy trò tiếp tục lên đường.

- Nhóm 3:

+ Các sự việc cơ bản: 2 thầy trò Đôn ki-hô-tê nhìn thấy những chiếc cối xay gió; nhậnđịnh về cối xay gió của 2 thầy trò; Đôn ki-hô-tê đánh nhau với cối xay gió; Quan niệm và cách cư xử của 2 thầy trò về đau đớn; quan niệm về chuyện ăn ngủ của Đôn ki-hô-tê.

+ Tóm tắt: (HS tự thể hiện)

III Củng cố & dặn dò: (2 phút)

- GV hệ thống kiến thức cơ banû cần nắm của tiết học, hướng dẫn HS chuẩn bị phần còn lại.

- HS học thuộc bài, chuẩn bị bài phần còn lại.

*************************************************************

dạy: 06/10

GIÓ

(Trích Đôn ki-hô-tê) (Xéc-van-téc) (Tiếp theo)

A MỤC TIÊU:

Giúp HS:

- Đánh giá đúng đắn và nắm được các mặt tốt, mặt xấu của 2 thầy trò Đôn ki-hô-tê.

- Thấy rõ tài nghệ của Xéc-van-tét trong việc xây dựng nhân vật.

- Biết phân tích ngôn ngữ, hành động và đời sống nội tam của nhân vật.

- Có được những bài học bổ ích về thực tiễn đời sống.

B CHUẨN BỊ:

I GV: Bảng phụ, phiếu học tập.

II.HS: Xem lại nội dung tiết 1, chuẩn bị nội dung tiết 2.

Trang 3

I Ổn định lớp:

* Dẫn vào bài: (3 phút) GV cho HS nhắc lại 5 sự việc cơ

bản của đoạn trích HS nhắc lại (…) GV: Với 5 sự việc cơ bản đó, nhà văn đã khắc họa được 1 cách rõ nét 2 mặt tính cách trái ngược của mỗi nhân vật.

Hoạt động 3: Phân tích văn bản:

* Bước 1: Hiệp sĩ Đôn

? Quan sát hình (SGK/76) và

phần chú thích * đã giới thiệu

cho ta biết ntn về nguồn gốc

xuất thân, tuổi tác, hình dáng,

trang phục, phương tiện và mục

đích của hành động phiêu lưu?

- Nhận xét, kết luận về lão

qúy tộc nghèo Ki-ha-đa

- Tổ chức cho HS thảo luận

nhóm trong 5 phút.

1 Nhìn thấy những chiếc cối

xay gió giữa đồng, Đôn

ki-hô-tê đã có những suy nghĩ và

hành động ntn? Theo em, những

suy nghĩ và hành động đó có

bình thường không, vì sao?

Qua đó, em thấy tính cách

nhân vật này có gì đáng khen

và có gì đáng cười?

- Nhận xét, bình giảng: Đây

không phải là lần duy nhất

mà còn được thể hiện ở

nhiều lần khác: thấy đàn

cừu, thấy thầy tu … Quan sát

bất kì thực tế nào, lão cũng

liên tưởng tới những nhân

vật, sự việc trong sách kiếm

hiệp mà lão say mê đọc.

2 Sau thất bại thê thảm, thái

độ và suy nghĩ của Đôn

ki-hô-tê ntn qua cái ngã như trời

giáng? Điều đó đã bộc lộ

thêm nét tính cách nào đáng

trọng và đáng cười?

- Trao đổi và trả lời:

+ Nguồn gốc xuất thân: qúy tộc nghèo.

+ Tuổi tác: trạc 50 tuổi.

+ Hình dáng: gầy gò, cao lênh khênh.

+ Trang phục, phương tiện: mặc áo giáp sắt, đội mũ sắt, vác giáo dài, cưỡi con ngựa còm + Mục đích của hành động phiêu lưu: trờ gian tà, cứu người lương thiện.

- Thảo luận nhóm trong 5 phút.

- Đại diện các nhóm trình bày, các nhóm khác nhận xét, bổ sung.

- Nhóm 1:

+ Suy nghĩ, hành động của Đôn ki-hô-tê khi nhìn thấy những chiếc cối xay gió: (HS thể hiện theo SGK/75)

+ Suy nghĩ, hành động của Đôn ki-hô-tê là không bình thường, vì đầu óc lão quá mê muội, thiếu tỉnh táo và hoang tưởng

+ Tính cách đáng khen: lí tưởng sống cao qúy, dũng cảm và nghĩa hiệp Tính cách đáng buồn cười: cách nhìn nhận sự việc hoang tưởng, hành động điên rồ.

- Nhóm 2:

+ Thái độ và suy nghĩ của Đôn ki-hô-tê ntn qua cái ngã như trời giáng: (HS thể hiện

Trang 4

3 Trong cuộc chuyện trò với

giám mã Xan- chô pan-xa, Đôn

ki-hô-tê đã bộ lộ quan niệm

suy nghĩ của mình về đau đớn,

về chuyện ăn uống, ngủ nghỉ

ntn? Qua đó, em thấy nhân vật

này đã bộc lộ những mặt tốt

và mặt buồn cười gì?

? Tóm lại, qua những suy nghĩ

và hành động của nhân vật

Đôn ki-hô-tê, em có được

đánh giá tổng quát về những

mặt hay, mặt dở của nhân

vật ntn?

- Nhận xét, kết luận chung vè

nhân vật Đôn ki-hô-tê.

theo đoạn văn đầu, SGK/77) + Nét tính cách nào đáng trọng: không hề rên la trước đau đớn, coi thất bại chẳng vào đâu Nét tính cách đáng cười: bắt chước các hiệp sĩ trong truyện, và lão không những không tỉnh ngộ trước sự thực mà còn giải thích 1 cách điên rồ.

- Nhóm 3:

+ Quan niệm của Đôn ki-hô-tê về đau đớn, về chuyện ăn uống, ngủ nghỉ: (HS thể hiện theo đoạn cuối SGK/77 và 78) + Những mặt tốt: không hề quan tâm đến những lợi ích của bản thân Mặt buồn cười: bắt chước theo cách sống của các hiệp sĩ trong truyện.

- Khái quát, suy luận và phát biểu:

+Mặt hay: Đôn ki-hô-tê là con người có lí tưởng sống cao đẹp, dũng cảm và giàu nghị lực +Mặt dở: Đôn ki-hô-tê sống thiếu thực tế, đầu óc mê muội, hoang tưởng, hành động điên rồ, vì luôn bắt chước theo sách vở 1 cách máy móc.

* Bước 2: Giám mã Xan-chô

?Nhân vật giám mã Xan-chô

Pan-xa được xây dựng tương

phản với nhân vật Đôn ki-hô

tê về mọi mặt Em hãy chỉ ra

sự tương phản đó (về nguồn

gốc xuất thân, hình dáng,

phương tiện và mục đích của

hành động phiêu lưu, suy nghĩ

và hành động)?

- Nhận xét và kết luận.

? Qua 2 nhân vật trên, em tự

rút ra được bài học gì cho bản

thân mình?

- Chốt định hướng.

+Xan-chô Pan-xa là bác nông dân béo lùn, cưỡi con lừa thấp lè tè, bác nhận lời đi phiêu lưu là bởi lời hứa “làm chủ đảo” hấp dẫn.

+ Suy nghĩ và hành động: đầu óc tỉnh táo, khôn ngoan, chân thành, thật thà nhưng lại

thiếu dũng cảm và sống quá thực tế, thực dụng.

- Tự bộ lộ suy nghĩ của cá nhân.

* Bước 3: Đặc sắc nghệ

Trang 5

? Qua truyện, em hãy cho biết

những đặc săc nghệ thuật

của đoạn truyện (Tình huống,

xây dựng nhân vật, trần thuật

truyện …)

- Khái quát, suy luận và trả lời:

+ Tạo dựng tình huống truyện bất ngờ, độc đáo, hấp dẫn + Xây dựng cặp nhân vật tương phản về mọi mặt.

+ Miêu tả tâm lí nhân vật chân thực, sắc sảo

+ Kể chuyện khéo léo, kết hợ nhiều phương thức biểu đạt.

Hoạt động 4: Luyện tập: (7 phút)

- Hướng dẫn HS luyện tập câu

hỉ 4 (SGK/79) - Luyện tập cá nhân, đọc to trước lớp, cả lớp nhận xét,

bổ sung.

T

T PHƯƠNG DIỆN SO SÁNH ĐÔN KI-HÔ- TÊ XAN-CHÔ PAN-XA

1 Chân dung, ngoại hình

2 Nguồn gốc xuất thân

3 Mục đích chuyến đi

4 Điểm đáng khen

5 Điểm đáng chê cười

6 Nguyên nhân của điểm

đáng chê cười

III Củng cố & dặn dò: (2 phút)

- GV hệ thống kiến thức cơ bản cần nắm vững của tiết học, hướng dẫn HS học bài và chuẩn bị bài mới.

- HS học thuộc bài, chuẩn bị bài Tình thái từ.

*************************************************************

dạy:08/10

Ngày soạn:05/10

TÌNH THÁI TỪ

A MỤC TIÊU:

Giúp HS:

- Hiểu được thế nào là tình thái từ

- Biết sử dụng tình thái từ phù hợp với tình huống giao tiếp

- Có thói quen dùng từ trong giao tiếp 1 cách nhã nhặn, lịch sự.

B CHUẨN BỊ:

I GV: Bảng phụ, phiếu học tập.

II.HS: Học lại bài Trợ từ, thán từ và chuẩn bị bài mới.

? Trợ từ và thán từ có gì khác nhau? Cho ví dụ minh họa.

Trang 6

* Dẫn vào bài: (1 phút) Để giao tiếp phù hợp với từng

tình huống và đạt hiệu quả thì người ta thường dùng tình thái từ Vậy thế nào là tình thái từ? Sử dụng nó ntn cho đạt được hiệu quả giao tiếp? Bài học hôm nay sẽ giải đáp.

Hoạt động 1: Chức năng của tình thái từ (13phút)

- Cho HS đọc VD (SGK/80) và tổ

chức cho HS thảo luận nhóm

trong 3 phút.

1 Các câu có chứa từ in đậm

thuộc các kiểu câu nào? Nếu

lược bỏ các từ in đậm đi thì

câu có gì thay đổi?

2 Từ thay (VD c), từ ạ (VD d)

biểu thị sắc thái tình cảm gì

của người nói?

3 Phân biệt đặc điểm ngữ

pháp của tình thái từ in đậm

với thán từ (vị trí trong câu,

khả năng tách làm câu độc

lập)?

- Nhận xét, chốt

? Tóm lại, em hãy cho biết tình

thái từ có chức năng gì, và

có những loại nào?

- Kết luận, cho HS đọc to ghi nhớ

(SGK/81)

- Đọc to VD (SGK/80) và thảo luận nhóm trong 3 phút.

- Đại diện các nhóm trình bày, các nhóm còn lại nhận xét, bổ sung.

- Nhóm 1:

+Câu a: câu nghi vấn, Câu b: câu cầu khiến, Câu c, d: câu cảm thán.

+ Nếu lược bỏ các từ in đậm thì sẽ thay đổi kiểu câu: câu trần thuật đơn.

- Nhóm 2: Từ thay (VD c) biểu

thị sắc thái tình cảm xót

thương của người nói; từ ạ

(VD d) biểu thị sắc thái tình cảm kính trọng, lễ phép của người nói.

- Nhóm 3: Tình thái từ không đứng ở đầu câu và cũng không thể tách ra làm 1 câu độc lập như thán từ.

- Khái quát, suy luận và tự thể hiện (…)

- Đọc to ghi nhớ (SGK/81)

Hoạt động 2: Sử dụng tình thái từ: (9phút)

- Cho HS đọc to các VD (SGK/81)

và hỏi:

? Các tình thái từ in đậm trong

VD được dùng trong hoàn cảnh

giao tiếp khác nhau ntn?

? Qua đó, em thấy việc sử

dụng tình thái từ phải lưu ý

đến những gì?

- Kết luận, cho Hs đọc ghi nhớ

(SGK/81)

- Đọc to VD (SGK/81) và trao đổi trả lời.

+ Trường hợp 1: thường dùng trong những hoàn cảnh giao tiếp thân mật, bằng vai nhau + Trường hợp 2: thường dùng trong những hoàn cảnh giao tiếp lễ phép của người dưới với người trên.

+ Trường hợp 3: thường dùng trong những hoàn cảnh giao tiếp thân mật, bằng vai nhau + Trường hợp 4: thường dùng trong những hoàn cảnh giao tiếp lễ phép của người dưới

Trang 7

với người trên.

- Khái quát, suy luận và tự thể hiện (…)

- Đọc to ghi nhớ (SGK/81).

Hoạt đông 3: Luyện tập (15 phút)

- Hướng dẫn HS làm phần

luyện tập - 4 HS lên bảng làm bài tập, cả lớp nhận xét, sửa chữa.

Bài 1: (SGK/81,82) Xác định tình thái từ.

- Tình thái từ: b,c,e,i.

- Không phải là tình thái từ:a,d,g,h.

Bài 2: (SGK/82) Giải thích ý nghĩa của các tình thái từ in đậm.

a Chứ: nghi vấn, b.Chứ: nhấn mạnh, c.Ư: nghi vấn và phân vân, d Nhỉ: hỏi, thân mật,

e Nhé: dặn dò thân mật, g Vậy: miễn cưỡng và không hài lòng, h Cơ mà: thuyết phục.

Bài 3: (SGK/83) Đặt câu với tình thái từ cho sẵn.

- Nó là học sinh giỏi mà!

- Đừng làm vậy, nó hỏng đấy!

- Học như vậy mới giỏi chứ lị!

- Tôi chỉ nói thế để anh hiểu thôi!

- Cậu ấy thích luôn được cô giáo khen cơ!

- Thôi, đành làm vậy!

IV Củng cố & dặn dò: (2 phút)

- GV hệ thống kiến thức cơ bản cần nắm vững của tiết học, hướng dẫn HS làm bài và chuẩn bị bài mới.

- HS học thuộc bài, làm bài tập 4,5 (SGK/83), chuẩn bị bài Luyện tập viết đoạn văn tự sự

*************************************************************

dạy:10/10

LUYỆN TẬP VIẾT ĐOẠN VĂN TỰ SỰ KẾT HỢP VỚI MIÊU TẢ VÀ BIỂU

CẢM

A MỤC TIÊU:

Giúp HS:

- Củng cố lại kiến thức về đoạn văn, mục đích của các phương thức biểu đạt: tự sự, miêu tả, biểu cảm.

- Biết cách vận dụng sự kết hợp các yếu tố miêu tả và miêu tả khi viết đoạn văn, bài văn tự sự hoàn chỉnh.

Trang 8

B CHUẨN BỊ:

I GV: Phiếu học tập.

II.HS: Học lại bài Miêu tả và biểu cảm trong văn tự sự,

chuẩn bị bài mới.

? Tác dụng của việc kết hợp các yếu tố miêu tả và biểu cảm trong văn tự sự?

* Dẫn vào bài: (1 phút) Khi sáng tác truyện, các nhà

văn không bao giờ sử dụng duy nhất phương thức tự sự mà còn luôn kết hợp với 1 số phương thức biểu đạt khác, như miểu tả và biểu cảm, vì chúng có 1 tác dụng hết sức to lớn trong việc thể hiện chủ đề văn bản Vì vậy, bài học này sẽ giúp các em luyện tập để có thói quen sử dụng kết hợp các phương thức biểu đạt này khi làm bài văn tự sự.

Hoạt động 1: Từ sự việc, nhân vật đến đoạn văn tự sự

có yếu tố miêu tả và biểu cảm (10’)

- Gợi dẫn: Trong 1 đoạn văn, bài

văn tự sự có những yếu tố

nào không thể thiếu, vì sao?

- Cho HS đọc to các sự việc và

nhân vật a,b,c (SGK/83).

? Quy trình xây dựng 1 đoạn văn

tự sự gồm có mấy bước,

nhiệm vụ của mỗi bước là gì?

? Hãy đọc 1 đoạn văn em đã

chuẩn bị ở nhà cho 1 trong 3 sự

việc và nhân vật đã cho

(SGK/83).

- Nhận xét, kết luận.

- Phát biểu: Yếu tố sự việc và nhân vật là 2 yếu tố không thể thiếu trong 1 văn bản tự sự, vì chúng tạo nên cốt truyện.

- Đọc to các sự việc và nhân vật a,b,c (SGK/83).

- Quy trình xây dựng 1 đoạn văn tự sự gồm 5 bước, cụ thể:

+ B 1 :Lựa chọn sự việc chính.

+ B 2 : Lựa chọn ngôi kể.

+ B 3 :Xác định thứ tự kể.

+ B 4 :Xác định yếu tố miêu tả và biểu cảm sẽ dùng.

+ B 5 : Viết đoạn văn tự sự kết hợp yếu tố miêu tả và biểu cảm hợp lí.

- Xung phong đọc 1 đoạn văn đã chuẩn bị ở nhà cho bất kì 1 trong 3 sự việc và nhân vật đã cho (SGK/83).

- Cả lớp nhận xét, bổ sung.

Hoạt động 2: Luyện tập: (27phút)

- GV hướng dẫn cho HS thảo

luận nhóm trong 10 phút.

- Nhận xét, biểu dương.

- Thảo luận nhóm thống nhất kết quả đã chuẩn bị ở nhà trong 10 phút.

- Đại diện các nhóm trình bày, các nhóm còn lại nhận xét.

Bài 1: (SGK/84)

Trang 9

- HS tự thể hiện.

- GV có thể cho HS tham khảo đoạn văn sau:

Tôi đang ngồi suy nghĩ vẫn vơ về những người hàng xóm đang sống quanh tôi, trong đó có lão Hạc Bỗng lão lẩn thẩn bước vào Tôi mỉm cười:

- Chà, thiêng thật! Tôi đang nghĩ đến lão đấy!

Lão Hạc lặng lẽ ngồi xuống cái ghế gỗ ọp ẹp của nhà tôi, buồn bã nói:

- Cậu vàng đi đời rồi ông giáo ạ!

Tôi ngạc nhiên hỏi lại:

- Lão yêu qúy con vàng lắm cơ mà?

- Vâng! Nhưng vẫn phải bán ông giáo ạ

Tôi lẩm bẩm:

- Không thể nào tin được!

- Tôi bán thật rồi Họ vừa mới bắt nó và mang đi …

Lão Hạc bỏ lửng câu nói, cười mà miệng méo xệch đi, nước mắt lưng tròng … Tôi cũng cảm thấy nghẹn ngào và muốn ôm lão để khóc thật to cho vơi bớt những day dứt, bức bối trong lòng Tôi chợt nhớ đến việc phải bán 5 cuốn sách thật là vô nghĩa, nếu đem so sánh với nỗi đau của lão Hạc Tôi chỉ mất có

5 đồ vật, còn lão thì mất đi người bạn tình nghĩa biết nhường nào! Lão sẽ sống ra sao trong những ngày tháng còn lại cô độc trong tâm trạng đầy dằn vặt, ân hận? Tôi thấy thương lão quá, nhưng chẳng biết nói sao, bèn hỏi 1 câu:

- Thế nó cho bắt à?

Nghe tôi hỏi, đôi mắt lão đỏ hoe, mặt nhăn nhó đau đớn, hối hận Lão gục đầu xuống và khóc hu hu như đứa trẻ.

Bài 2: (SGK/84)

Đoạn văn: “ Hôm sau lão Hạc sang nhà tôi chơi … lão hu hu khóc.”

- Yếu tố miêu tả: cố làm ra vui vẻ, hu hu khóc.

- Yếu tố biểu cảm: không xót xa 5 quyển sách … hỏi cho có

chuyện.

- Sự việc: Lão Hạc đã bán con chó vàng.

- Ngôi kể: tôi ( ngôi thứ nhất, số ít)

IV Củng cố & dặn dò: (2 phút)

- GV hệ thống kiến thức cơ bản cần nắm vững của tiết học, hướng dẫn HS làm bài và chuẩn bị bài mới.

- HS học thuộc bài, làm bài tập, chuẩn bị bài Chiếc lá cuối cùng.

*************************************************************

Định dạng
Số trang	9
Dung lượng	81,5 KB