Giao an Van 6 HKII

- HS cảm nhận được nét đặc sắc trong nghệ thuật miêu tả kể chuyện và sử dụng từ ngữ độc đáo của nhà văn Tô Hoài.. Ghi nhớ : Văn miêu tả là loại văn nhằm giúp người đọc, người nghe hình

BÀI 18 (Tuần 18) Tiết 73-74 :

VĂN BẢN

I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU :

- HS nắm được ý nghĩa, nội dung của “Bài học đường đời đầu tiên” đối với Dế

Mèn trong bài văn

- HS cảm nhận được nét đặc sắc trong nghệ thuật miêu tả kể chuyện và sử dụng

từ ngữ độc đáo của nhà văn Tô Hoài

- Rèn luyện HS kĩ năng đọc, phân tích hình tượng văn học trong loại truyện viết

về đề tài loài vật, miêu tả và kể chuyện

II TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY :

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

- Hãy kể lại truyện “Bản án trộm trứng gà”

- Cho biết ý nghĩa giáo dục có trong truyện?

3 Bài mới :

 Giới thiệu bài :

Tuổi trẻ thường xốc nổi, bồng bột, tự phụ Chính vì vậy dễ dẫn đến sai

lầm, vấp ngã trên đường đời Nhưng nếu biết dừng lại đúng lúc thì có thể khắc

phục hậu quả đã gây ra Bài học hôm nay các em tìm hiểu là một minh chứng cho

điều đó

- Giáo viên giới thiệu bài  ghi tựa

- Giải nghĩa từ khó: mẫm, hủn hoẳn, cà khia, xốc nổi, trịnh thượng, ăn xổi ở thì

- GV mời HS đọc phần chú thích SGK

trang 8

- GV giải thích ngắn gọn về tác giả Tô

Hoài và tác phẩm “Dế Mèn phiêu lưu

kí”

[?] Nhân vật chính trong truyện là ai? Lời

tả và lời kể trong truyện là lời của nhân vật

nào?

[?] Bài văn có thể chia làm mấy đoạn?

Theo em nội dung chính của mỗi đoạn là

gì? Hãy thử chỉ ra câu văn giữ chức năng

liên kết giữa các đoạn?

- GV mời HS đọc lại từ đầu  “vuốt

râu”

[?] Hình dáng của Dế Mèn được miêu tả ra

sao? Em có nhận xét gì về hình dáng được

miêu trả trên của Dế Mèn?

- GV mời HS đọc lại đoạn “Tôi đi hạ

I Giới thiệu tác giả - tác phẩm :

SGK trang 8

II Phân tích :

1 Nhân vật Dế Mèn :

a Hình dáng :

- Đôi càng mẫm bóng

- Những cái vuốt ở chân, ở khoeo cứng dần vànhọn hoắt

- Đôi cánh dài kín xuống tận chấm đuôi

- Đầu to rất bướng

- Hai cái răng đen nhánh

- Râu dài rất đỗi hùng dũng

 chàng dế thanh niên cường tráng, đẹp trai và

ưa nhìn

b Hành động :

- Dám cà khịa với bà con trong xóm

Trước khi trêu Sau khi trêu

Quắc mắt vớiChoắt

Cất gịong véo vonchọc chị Cốc

 hung hãng,ngạo mạn Kếtquả:

Chui tọt vàohang

Núp tận đáyhang mà cũngkhiếpm nằm imthin thít

Mon men bò lên

 hoảng sợ,hèn nhát

rồi”

[?] Hãy chỉ ra các chi tiết miêu tả hành

động của Dế Mèn?

[?] Hãy chỉ ra các chi tiết miêu tả hành

động của Dế Mèn?

[?] Qua cách tự giới thiệu của Dế Mèn về

hình dáng, hành động của mình đã bộc lộ

những nét gì trong tính nết của Dế Mèn?

[?] Em thấy hình ảnh của Dế Mèn trong bài

văn đẹp và chưa đẹp ở điểm nào về ngoại

hình, tính nết?

- GV mời HS đọc lại đoạn “Tính tôi hay

nghịch ranh đầu tiên”

[?] Hãy thử so sánh hành động và thái độ

của Dế Mèn trước và sau khi trêu chị Cốc?

[?] Kết quả việc làm trên của Dế Mèn?

[?] Qua câu chuyện ấy, Dế Mèn đã rút ra

được bài học đường đời đầu tiên cho mình

Bài học đó là gì?

[?] Em hãy cho biết biện pháp nghệ thuật

được sử dụng chủ yếu trong bài? Em có

nhận xét gì về cách xây dựng hình ảnh các

con vật có trong truyện?

- Ở đoạn cuối câu truyện, sau khi chôn cất

Dế Choắt, Dế Mèn đứng lặng hồi lâu trước

nấm mộ của người bạn xấu số Em hãy thử

hình dung tâm trạng của Dế Mèn để nói

lên, diễn tả lại tâm trạng ấy theo lời kể của

Dế Mèn

[?] Từ câu chuyện này, em rút ra được bài

học gì trong cuộc sống?

- Quát mấy chị Cào Cào

- Ngứa chân đá anh Gọng Vó

 Tính hung hăng, khinh thường, ngạo mạn đốivới mọi người

2.Bài học đường đời đầu tiên:

Kết quả :

- Thoát chết

- Dề Mèn ân hận, chôn cất Choắt  rút ra bàihọc đường đời đầu tiên

III Ghi nhớ :

Bài văn miêu tả Dế Mèn có vẻ đẹpcu6ờng tráng của tuổi trẻ nhưng tính nết cònkiêu căng, xốc nổi Do bày trò trêu chọc cốc nênđã gây ra cái chết thảm thương cho Dế Choắt,Dế Mèn hối hận và rút ra được bài học đườngđời cho mình

Nghệ thuật miêu tả loài vật của Tô Hoàirất sinh động, cách kể chuyện theo ngôi thứ nhấttự nhiên, hấp dẫn, ngôn ngữ chính xác, giàu tínhtạo hình

4 Củng cố :

- HS chia nhóm đóng vai nhân vật để kể lại truyện

5 Dặn dò :

- Học phần ghi nhớ

- Soạn bài: “ Phó từ”

 Rút kinh nghiệm :

Tuần 19

Tiết 75 PHÓ TỪ

I/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT : Giúp HS

_ Nắm được khái niệm phó từ

_ Hiểu và nhớ được các loại ý nghĩa chính của phó từ

_ Biết đặt câu có chứa phó từ để thể hiện các ý nghĩa khác nhau

I/ TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY :

1 / Ổn định lớp :

2/ Kiểm tra bài cũ: “ Bài học đường đời đầu tiên”

_ Hãy cho biết Dế Mèn ở chương I là một chú dế như thế nào về hình dáng , tính tình ,

cách cư xử với mọi người xung quanh? _ Đọc phần ghi nhớ SGK

3/ Bài mới

 Giới thiệu : GV cho HS nhắc lại phần trước và phần sau của cụm động từ và cụm

tính từ  giới thiệu phó từ

I/ Tìm hiểu bài:

1/ Phó từ là gì:

_ GV cho HS làm BT1 (SGK)

_ Yêu cầu HS ghi ra vở những từ được in đậm

bổ sung ý nghĩa

a/ đã(đi) cũng(ra) vẫn chưa(thấy) thật(lỗi lạc)

b/ (soi gương) được, rất (ưa nhìn), (to) ra, rất

 Pho ùtừ đi kèm với động từ , tính từ

2/ Các loại phó từ:

trên

 Phó từ thường bổ sung ý nghĩacho những từ

loại gì ?

 HS đọc ghi nhớ SGK /12

2/ Các loại phó từ

_ Hãy tìm hiểu ý nghĩa các từ in đậm ở BT 1 

Chúng có giống các thực từ không ? ( Chúng là

các hư từ )

_ HS làm BT 2

_ Tìm các phó từ bổ sung ý nghĩa cho những

động từ , tính từ in đậm

 Yêu cầu HS chép cả cụm từ vào vở  nhận

Ý nghĩa Đứng trước Đứng sau

Chỉ quan hệ thời gian

Chỉ kết quả và hướng

vào, raChỉ khả năng đượcxét về vị trí của những từ in đậm với các động từ

, tính từ mà chúng đi kèm II/ Bài học: Học thuộc ghi nhớ SGK trang 12, 14đứng trước động từ,tính từ đứng sau

vẫn chưa thấy

thật lỗi lạc

rất ưa nhìn

rất bướng

 Nhận xét vị trí của phó từ  Phó từ là những hư

từ đứng trước hoặc sau động từ , tính từ

 Xác định ý nghĩa và công dụng của phó

từ

_ Điền các phó từ đã tìm được ở phần I,II

vào bảng phân loại SGK

_ So sánh ý nghĩa của các cụm từ có và

không có phó từ để tìm ra ý nghĩa của phó

từ

Ý nghĩa Đứng trước Đứng sau

Chỉ quan hệ thời

gian đã, đang

Chỉ mức độ thật, rất lắm

Chỉ khả năng được

_ Tìm thêm các phó từ thuộc các loại trên

_ Theo em phó từ có mấy loại lớn Hãy kể ra

 HS đọc ghi nhớ SGK / 14

Luyện tập : HS làm BT 1,2,3 / 14,15

Gợi ý giải bài tập

_ đã ,đã ( thời gian )

_ đều ( sự tiếp diễn tương tự ) _ Cũng sắp ( tiếp điễn tương tự _ thời gian )

b/ _ Đã , được (thời gian , kết quả)

BT 2 : GVhướng dẫn HS cách viết và gạch dưới các phó từ

BT 3: Chính tả _ Chú ý các từ ngữ dễ viết sai của HS địa phương

4 / Củng cố : Sửa BT

5/ Dặn dò : _ Học bài

_ Soạn “Quan sát tưởng tượng, so sánh và nhận xét trong văn miêu tả”

Tiết 76 :

I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU :

- HS nắm được những hiểu biết chung về văn miêu tả

- HS nắm được những yêu cầu của văn tả cảnh, tả người

II TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY :

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

- Kiểm tra sự chuẩn bị của HS

3 Bài mới :

 Giới thiệu bài :

Ở HK I, các em đã được học văn tự sự (gọi là kể chuyện) gồm có kểchuyện đời thường, kể chuyện sáng tạo Qua HK II, các em sẽ học một thể loại

mới, đó là văn miêu tả.

- GV dùng văn bản “Dế Mèn phiêu

lưu kí” làm dẫn chứng

[?] Hãy tìm những chi tiết, từ ngữ miêu

tả hình ảnh Dế Mèn và Dế Choắt?

[?] Em có nhận xét gì về hình ảnh của

hai chú dế vừa được miêu tả đó?

[?] Em có nhận xét gì về lời văn miêu

tả của tác giả Tô Hoài?

- GV đưa ra 3 tình huống trong sách

giáo khoa trang 15 Yêu cầu HS thảo

luận

[?] Miêu tả con đường về nhà em?

[?] Miêu tả chiếc áo mà em muốn mua?

[?] Miêu tả hình dáng người bạn em?

[?] Theo em, thế nào là văn miêu tả?

[?] Muốn miêu tả hay, đúng, chính xác

ta cần phải làm gì?

 dẫn đến ghi nhớ SGK

I Văn bản : “Dế Mèn phiêu lưu kí”

 Dế Mèn:

- Chàng dế thanh niên cường tráng

- Đôi càng mẫm bóng

- Những cái vuốt cứng dần và nhọn

- Đôi cánh dài kín xuống tận chân

- Cả người rung rinh một màu nâu bóng

 chú dế đẹp, lực lưỡng

 Dế Choắt :

- Người gầy gò, dài lêu nghêu

- Cánh ngắn củn hở cả mạn sườn

- Đôi càng bè bè, nặng nề

- Râu ria cục có một mẩu

 chú dế ốm yếu

II Ghi nhớ :

Văn miêu tả là loại văn nhằm giúp người

đọc, người nghe hình dung những đặc điểm, tínhchất nổi bật của một sự vật, sự việc, con người,phong cảnh, … làm cho những cái đó như hiện lêntrước mắt người đọc, người nghe Trong văn miêutả, năng lực quan sát của người viết, người nóithường bộc lộ rõ nhất

4 Luyện tập :

- Đoạn 1: miêu tả hình ảnh Dế Mèn: chú dế cường tráng, khỏe mạnh.

- Đoạn 2: miêu tả hình ảnh chú bé Lượm (nhỏ nhắn, nhanh nhẹn, đáng yêu)

- Đoạn 3: miêu tả quang cảnh sinh hoạt của các sinh vật trong hồ ao (nhộn nhịp,đông đúc)

 HS luyện viết đoạn văn theo yêu cầu:

- Tả cảnh mùa đông đến : lạng lẽo, ẩm ướt, mưa phùn, sương mù …

- Khuôn mặt người mẹ của em : + Sáng đẹp, hiền hậu, nghiêm nghị

+ Vui vẻ, lo âu, trăn trở

5 Dặn dò :

- Học bài

- Chuẩn bị bài: Sông nước Cà Mau

 Rút kinh nghiệm :

BÀI 19 (Tuần 19)

Tiết 77 :

VĂN BẢN

I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU :

- HS cảm nhận được sự phong phú và độc đáo của thiên nhiên, sông nước vùng

Cà Mau

- HS nắm được nghệ thuật miêu tả và thuyết minh về cảnh sông nước trong bài

văn của tác giả

II TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY :

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

- Em hãy miêu tả lại hình ảnh của Dế Mèn

- Đọc phần ghi nhớ SGK trang 11

3 Bài mới :

 Giới thiệu bài : “ Đẹp vô cùng Tổ Quốc ta ơi … !”

Thật vậy đất nước ta đâu đâu cũng đẹp, cũng xinh Đó là niềm tự hào

của dân tộc ta Có không biết bao nhiêu nhà văn, nhà thơ viết nên những trang viết

đầy tự hào về đất nước như Nguyễn Tuân, Tô Hoài … Hôm nay chúng ta sẽ tìm

hiểu một vùng cực nam của đất nước qua ngòi bút của Đoàn Giỏi trong đoạn trích “

Sông nước Cà Mau”

- GV mời HS đọc phần (*) chú thích SGK

trang 20

- GV giới thiệu sơ qua về tác giả, tác

phẩm cùng đoạn trích ở SGK

[?] Bài văn miêu tả cảnh gì?

[?] Em thử nhận xét về trình tự miêu tả của

tác giả?

[?] Tác giả đã diễn tả ấn tượng ban đầu bao

trùm về sông nước Cà Mau Aán tượng ấy

như thế nào và được diễn tả qua những

giác quan nào?

[?] Em có nhận xét gì về quang cảnh chung

của vùng Cà Mau?

[?] Ngoài miêu tả, tác giả còn đưa vào bài

phần giải thích, thuyết minh Em hãy chỉ ra

đoạn văn có chức năng trên trong bài văn

này?

[?] Qua đoạn giải thích, thuyết minh ấy em

có nhận xét gì về cách đặt tên cho các

dòng sông, con kênh ở vùng Cà Mau?

Những địa danh này gợi ra đặc điểm gì về

thiên nhiên vùng Cà Mau?

I Giới thiệu tác giả, tác phẩm :

SGK trang 20

II Phân tích :

1 Quang cảnh chung vùng Cà Mau :

- Sông ngòi, kênh rạch bủa giăng chi chítnhư mạng nhện

- Trời xanh nước xanh Chung quanh toànmột màu xanh cây lá

 so sánh: từ ngữ gợi màu sắc: cảnh thiênnhiên rộng lớn, đầy sức sống

2 Sông nước vùng Cà Mau :

a Sông Năm Căn :

- Mênh mông, nước ầm ầm đổ ra biển ngàyđêm như thác

- Cá nước bơi hàng đàn như người bơi ếch

- Giữa dòng sông rộng hơn ngàn thước

- Rừng đước dựng lên cao ngất như hai dãytrưởng thành vô tận

 so sánh, từ ngữ gợi hình ảnh, màu sắc, bao

la, hùng vĩ và hoang dã

b Chợ Năm Căn :

- Nằm sát bên sông

- GV mời HS đọc lại đoạn từ “Thuyền

chúng tôi khói sóng ban mai”

[?} Sông Năm Căn được miêu tả như thế

nào? Hãy tìm những chi tiết thể hiện sự

rộng lớn, hùng vĩ của dòng sông và rừng

đước?

[?] Em có nhận xét gì về hình ảnh con sông

Năm Căn quan lời miêu tả của tác giả?

- GV mời HS đọc lại đoạn từ “Chợ Năm

Căn rừng Cà Mau”

[?] Đoạn văn trên tả cảnh gì?

[?] Chợ Năm Căn được tác giả miêu tả như

thế nào?

[?] Từ đoạn văn miêu tả trên, em có suy

nghĩ gì về cảnh chợ vùng Cà Mau?

[?] Qua bài văn này, em hình dung như thế

nào và có cảm tưởng gì về vùng Cà Mau

của Tổ quốc?

- GV mời HS đọc phần ghi nhớ

- Những túp lều lá thô sơ

- Những ngôi nhà gạch văn minh

- Những đống gỗ cao như núi

- Những cột đáy, thuyền chài dập dềnhtrên sóng

- Những bến vận hà nhộn nhịp

- Những lò than hầm gỗ đước

- Những ngôi nhà bè

- với đủ giọng nói đủ kiểu ăn vận

 so sánh: từ ngữ gợi tả, màu sắc, âm thanh,hình ảnh: cảnh chợ tấp nập, trù phú, độc đáovà riêng biệt

III Ghi nhớ :

Cảnh sông nước Cà Mau có vẻ đẹp

rộng lớn, hùng vĩ, đầy sức sống hoang dã ChợNăm Căn là hình ảnh cuộc sống tấp nập, trùphú, độc đáo ở vùng đất tận cùng phía nam Tổquốc

Bức tranh thiên nhiên và cuộc sống ởvùng Cà Mau hiện lên vừa cụ thể, vừa baoquát thông qua sự cảm nhận trực tiếp và vốnhiểu biết phong phú của tác giả

IV Luyện tập :

Đọc thêm bài “Mũi Cà Mau” của nhàthơ Xuân Diệu

4 Dặn dò :

- Học bài

- Giới thiệu vắn tắt về con sông quê hương em

- Soạn bài: “So sánh”

ĐDDH : tranh “ Sông nước Cà Mau”, đèn chiếu

Rút kinh nghiệm :

So sánh

Tiết 79-80 QUAN SÁT, TƯỞNG TƯỢNG, SO SÁNH

& NHẬN XÉT TRONG VĂN MIÊU TẢ

I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU :

- HS thấy được vai trò, tác dụng của quan sát, tưởng tượng, so sánh và nhận xéttrong văn miêu tả

- HS biết cách vận dụng các yếu tố này trong khi viết bài văn miêu tả

II TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY :

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

- Thế nào là so sánh ?

- Mô hình cấu tạo của phép so sánh ?

3 Bài mới :

 Giới thiệu bài :

Để miêu tả chính xác và sinh động, người viết phải qua nhiều côngđoạn Trước hết phải quan sát rồi sau đó nhận xét, liên tưởng, tưởng tượng, ví von,

so sánh … Muốn làm được như vậy chúng ta cùng tìm hiểu qua bài học hôm nay

- GV mời HS đọc từng đoạn văn

[?] Đoạn 1 tả sự vật nào?

[?] Em hình dung Dế Choắt là một chú dế

ra sao qua lời văn miêu tả của tác giả?

[?] Đoạn 2 tả phong cảnh gì? Đó là cảnh

sông nước như thế nào?

- Em có nhận xét gì về lời văn miêu tả

(cách miêu tả) có trong từng đoạn văn

trên?

- Em rút ra được yêu cầu gì khi đi vào

làm văn miêu tả?

I Tìm hiểu bài :

- Đoạn 1: Chú dế ốm yếu, xấu xí

- Đoạn 2: Cảnh sông nước vùng Cà Maurộng lớn, bao la, hùng vĩ

- Đoạn 3: Hình ảnh cây gạo vào mùa xuân

II Ghi nhớ :

Muốn miêu tả được , trước hết người

ta phải biết quan sát, rồi từ đó nhận xét, liêntưởng, tưởng tượng, ví von, so sánh, … để làmnổi bật lên những đặc điểm tiêu biểu của sựvật

4 Luyện tập :

Bài 1/28 : Cảnh Hồ Gươm

“ hồ (Gươm) … cầu (Thê Húc) đền (Ngọc Sơn) .tháp (Bút)

Mưa đã ngớt Trời rạng dần Mấy con chim râm ran Mưa tạnh, Phía đông vắt.Mặt trời

1 Dặn dò :

- Học bài

- Soạn bài: so sánh

BÀI 20 (Tuần 20)

Tiết 81-82 :

VĂN BẢN

-TẠ DUY

ANH -I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU :

- HS nắm được nội dung và ý nghĩa truyện

- HS nắm được nghệ thuật kể truyện và miêu tả tâm lý nhân vật trong tác phẩm

II TIẾN TRÌNH BÀI DẠY :

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

- Đọc ghi nhớ bài Sông nước Cà Mau

- Hãy cho biết cảm nghĩ của em về vùng đất Cà Mau?

3 Bài mới :

Giới thiệu bài :

Văn bản mà chúng ta tiếp cận hôm nay là một truyện ngắn đạt

giải cao nhất trong cuộc thi “ Tương lai vẫy gọi” do báo Thiếu niên tiền

phong phát động của nhà văn Tạ Duy Anh Để cảm nhận được nội dung ý

nghĩa truyện thông qua nghệ thuật kể chuyện và miêu tả tâm lý nhân

vật trong tác phẩm, các em đã chuẩn bị những câu hỏi gợi ý trong SGK

Trên cơ sở đó, chúng ta sẽ cùng nhau thảo luận để rút ra được bài học

thiết thực cho bản thân trong học tập cũng như trong cuộc sống qua bài “

Bức tranh của em gái tôi”

- GV mời HS đọc phần (*) chú thích SGK trang

33, giải nghĩa từ khó

- GV nêu tình huống có vấn đề cho HS trao đổi,

thảo luận

1 [?] Theo em, nhân vật chính trong truyện sẽ

là ai? Vì sao?

[?] Truyện được kể theo lời và ý nghĩ của nhân

vật nào? Việc lựa chọn cách kể có tác dụng gì?

[?] Hãy chỉ ra các chi tiết miêu tả diễn biến tâm

trạng người anh qua các thời điểm sau:

 Từ đầu cho đến lúc thấy em gái tự chế màu

vẽ?

 Khi tài năng hội họa ở cô em gái được phát

hiện?

[?] Theo em, tại sao khi tài năng người em gái

I Giới thiệu tác giả - tác phẩm :

SGK trang 33

II Phân tích :

1 Người anh :

- Tôi bắt gặp tôi bí mật theo dõi

 tò mò, hiếu kì

- Tôi luôn cảm thấy mình bất tài tôichỉ muốn gục xuống khóc  chỉ cầnmột lỗi nhỏ ở nó là tôi gắt um lên

- xem trộm những bức tranh lén lútmột tiếng thở dài

 Mặc cảm, ghen tị với tài năng của cô

em gái

- Tôi giật sững người  ngỡ ngàng hãnh diện  xấu hổ  nhìn như thôi

 Khi đứng trước bức tranh đoạt giải của em

gái? Hãy giải thích, nhận xét về tâm trạng của

người anh trong đoạn này? (GV có thể cho HS

đọc lại đoạn: “Trong gian phòng lòng nhân hậu

của em con đấy.”)

2 [?] Từ lời kể của nhân vật người anh, người

em gái đã hiện ra trước mắt chúng ta là một cô

bé như thế nào?

[?] Hãy đưa các chi tiết chứng minh cho điều em

vừa nói?

[?] Trong những phong cách tốt đẹp của người em

gái, em thích nhất điểm nào? Vì sao?

[?] Em có nhận xét gì về nghệ thuật xây dựng

nhân vật của tác giả? (nhân vật tự kể  bài học

giáo dục tư tưởng mang tính trung thực, có tính

thuyết phục hơn)

[?] Từ truyện ngắn này, em có suy nghĩ gì và rút

ra được bài học như thế nào về thái độ và cách cư

III Ghi nhớ:

Qua câu chuyện về người anh và cô

em gái có tài hội họa, truyện “Bức tranh

của em gái tôi” cho thấy : Tình cảm

trong sáng hồn nhiên và lòng nhân hậucủa người em gái đã giúp cho người anhnhận ra phần hạn chế ở chính mình.Truyện đã miêu tả tinh tế tâm lý nhânvật qua cách kể theo ngôi thứ nhất

4 Luyện tập :

- Đọc thêm SGK trang 35

- HS kể tóm tắt truyện bằng lời kể của mình

5 Dặn dò :

- Học bài

- Soạn bài: Luyện nói trong văn miêu tả

ĐDDH : tranh “ Bức tranh của em gái tôi”

Rút kinh nghiệm :

Tiết 83 – 84 :

LUYỆN NÓI VỀ QUAN SÁT, TƯỞNG

TƯỢNG,

SO SÁNH, NHẬN XÉT TRONG MIÊU TẢ

I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU :

- Rèn luyện kỹ năng nói

- Giúp HS nắm chắc hơn kiến thức đã học về quan sát, tưởng tượng, so sánh,nhận xét trong văn miêu tả

II TIẾN TRÌNH BÀI DẠY :

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

Hãy cho biết các yêu cầu khi đi vào miêu tả?

3 Luyện nói :

 Yêu cầu:

- Đại diện HS từng tổ lên nói theo sự phân công, sắp xếp, chuẩn bị trước

- Các nhóm sẽ bổ sung, hoặc thảo luận về đề tài bạn vừa lên nói

 GV tổng kết, nhận xét, cho điểm theo các tiêu chí sau:

- Trình bày đúng theo nội dung mà bài tập yêu cầu

- Nói rõ ràng  lưu loát  mạch lạc  tự nhiên

Bài tập 1 trang 6:

a Miêu tả lại hình ảnh nhân vật Kiều Phương theo tưởng tượng của mình

b Nhận xét về nhân vật người anh

Bài tập 2 trang 36: Kể về người anh (chị; em) mình

A Mở bài : Giới thiệu thời gian, không gian ngắm trăng

B Thân bài : Miêu tả đêm trăng

- Bầu trời đêm ? Vầng trăng ? Cây cối ?

- Nhà cửa ? Đường làng ? (Ngõ phố ?)

 Trình tự miêu tả: khi trời vừa tối  khi trời tối hẳn  trong đêm  khi vềkhuya

C Kết bài : Cảm nghĩ về đêm trăng

4 Dặn dò :

- Bài tập nhà 4, 5 trang 36 - 37

- Soạn bài : “ Vượt thác”

BÀI 21 (Tuần 21) Tiết 85 :

VĂN BẢN

-VÕ

QUẢNG -I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU :

- Hình dung và cảm nhận vẻ đẹp phong phú, hùng vĩ của cảnh thiên nhiên và vẻđẹp của hình ảnh con người lao động được miêu tả trong bài

- Nắm được nghệ thuật phối hợp trong miêu tả khung cảnh thiên nhiên và hoạtđộng của con người

II TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY :

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

- Kể tóm tắt truyện “Bức tranh của em gái tôi”

- Đọc phần ghi nhớ

3 Bài mới :

 Giới thiệu bài :

Sau bài “ Sông nước Cà Mau” thì bài “ Vượt thác” nội dung chính là miêutả về thiên nhiên đất nước cùng với một số hoạt động của con người trong cảnhthiên nhiên ấy Nếu như bài trước sử dụng thủ pháp liệt kê, vận dụng nhiều giácquan để cảm nhận và miêu tả thì ở bài học ngày hôm nay, thủ pháp nghệ thuật nổibật là so sánh và nhân hóa

Hôm nay chúng sẽ tìm hiểu bài “ Vượt thác” để thấy rõ những hình ảnhthiên nhiên, con người có ý nghĩa biểu tượng và hào hùng

- GV mời HS đọc phần (*) chú thích

SGK trang 36

[?] Dựa vào việc miêu tả một cuộc vượt

thác của con thuyền trong bài văn, em hãy

tìm bố cục của nó?

[?] Cảnh dòng sông và hai bên bờ qua sự

miêu tả trong bài đã đổi thay như thế nào

theo từng chặng đường của con thuyền?

(Lúc thuyền qua đoạn sông có nhiều thác

dữ)

[?] Hãy chỉ ra các biện pháp nghệ thuật mà

tác giả sử dụng trong đoạn văn miêu tả

trên?

[?] Qua đoạn văn miêu tả, em có cảm nhận

như thế nào về thiên nhiên?

(HS thảo luận  GV tổng hợp ý kiến)

I Giới thiệu tác giả, tác phẩm :

SGK trang 36

II Phân tích :

1 Cuộc vượt thác :

- Thuyền rẽ sóng lướt bon bon  đến ngã basông những bãi dâu trải ra bạt ngàn thuyền xuôi chầm chậm  vườn tược umtùm những chòm cổ thụ dáng mãnh liệtđứng trầm ngâm

- Núi cao đột ngột chắn ngang  thuyềnchuẩn bị vượt nhiều thác nước  nước từ trêncao phóng giữa hai vách đá dựng đứng thuyền vùng vằng cứ như trụt xuống, quay đầuchạy về thuyền cố lấn lên  thuyền vượtkhỏi thác

- Dòng sông cứ nhảy quanh co dọc những

- GV mời HS đọc lại đoạn “Những động

tác thả sào vâng vâng dạ dạ”

[?] Nhân vật dượng Hương Thư là một con

người có tính cách như thế nào trong cuộc

sống đời thường?

[?] Hình ảnh dượng Hương Thư trong cuộc

vượt thác được miêu tả như thế nào? Hãy

tìm những chi tiết miêu tả ngoại hình, động

tác của nhân vật này?

[?] Biện pháp nghệ thuật chủ yếu nào đã

được tác giả sử dụng trong đoạn văn này?

[?] Em có cảm nhận như thế nào về hình

ảnh dượng Hương Thư giống như “một hiệp

sĩ Trường Sơn oai linh”?

[?] Hãy cho biết cảm nghĩ của em về hình

ảnh con người lao động có trong bài văn

trên?

núi cao sừng sững  dọc sườn núi những cây

to mọc như những cụ già vung tay hô đám concháu

 Nhân hóa, so sánh, từ gợi hình ảnh: cảnhthiên nhiên rộng lớn, hùng vĩ, hoang sơ: đầysức sống

2 Nhân vật dượng Hương Thư :

a Đời thường :

- Nói năng nhỏ nhẹ

- Tính nết nhu mì, ai gọi cũng vâng vâng dạdạ

 hiền lành, chân chất

b Lúc vượt thác :

- Thả sào, rút sào rập ràng nhanh như cắt

- Như một pho tượng đồng đúc, các bắp thịtcuồn cuộn, hai hàm răng cắn chặt nhưmột hiệp sĩ

 mạnh mẽ, oai phong, hùng dũng

III Ghi nhớ :

Bài văn miêu tả cảnh vượt thác của con

thuyền trên sông Thu Bồn, làm nổi bật vẻhùng dũng và sức mạnh của con người laođộng trên nền cảnh thiên nhiên rộng lớn, hùngvĩ

Nghệ thuật tả cảnh, tả người từ điểm nhìntrên con thuyền theo hành trình vượt thác rất tựnhiên , sinh động

4 Luyện tập : HS đọc thêm SGK trang 38.

5 Dặn dò :

- Học bài

- Soạn bài: “So sánh” (tt)

 ĐDDH : tranh “ Vượt thác” , đèn chiếu

 Rút kinh nghiệm :

Tiết 86 :

I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU :

- Giúp HS nắm được khái niệm và sự cấu tạo của phép so sánh

- Biết cách quan sát sự giống nhau giữa các sự vật để tạo ra những so sánh đúng,tiến đến hay

II TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY :

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ : Tóm tắt văn bản “Vượt thác”? Nêu phần ghi nhớ

3 Bài mới :

 Giới thiệu bài :

Ở tiết học trước, các em đã hiểu như thế nào là phép so sánh, cấu tạo củaphép so sánh Tiết học này, các em sẽ tiếp tục tìm hiểu các kiểu so sánh và tácdụng của chúng, đồng thời nắm được cách dùng cấu phẩy để vận dụng chính xácgiúp người đọc dễ dàng tiếp thu đúng nội dung của câu

- GV mời HS đọc đoạn trích SGK trang

40

- Tìm các cụm từ chứa hình ảnh so

sánh trong đoạn trích trên?

[?] Đâu là sự vật được so sánh? Đâu là

sự vật so sánh?

[?] Hãy chỉ ra từ ngữ chỉ phương diện so

sánh? Từ ngữ biểu thị quan hệ so sánh?

- GV giới thiệu mô hình sách giáo

khoa trang 40

[?] Hãy điền các cụm từ chứa hình ảnh

so sánh vào mô hình vừa vẽ?

[?] Hãy so sánh cấu tạo 2 cụm từ so sánh

trên?

[?] Từ 2 ví dụ trên, hãy rút ra nhận xét

về mô hình so sánh?

- GV mời HS đọc phần ghi nhớ SGK

- Không dùng từ như mà dùng từ chẳng bằng , là

- Một số từ ngữ so sánh : 1/Ngang bằng : * Tựa như , chừng như

* bao nhiêu … bấy nhiêu 2/Không ngang bằng : * Chưa được

* Chẳng là

II Ghi nhớ :

Có hai kiểu so sánh :

- So sánh ngang bằng

- So sánh không ngang bằng

Vế A diện ss Phương Từ ss B

(cái được ss) Những động tác thả sào

Dượng Hương Thư

Mẹ Những ngôi sao

rập ràng nhanh

thức (ngoài kia)

như như là chẳn

g bằng

(cái ss) cắt một pho tượng đồng đúc ngọn gió của con suốt đời

mẹ đã thức vì chúng con

So sánh vừa có tác dụng gợi hình, giúp choviệc miêu tả sự vật, sự việc được cụ thể, sinh động,vừa có tác dụng biểu hiện tư tưởng, tình cảm sâu sắc

-như -

hạt vừngnhững đám mây nhỏ

-Luyện tập thêm BT 1 , 2 trang 43

5 Dặn dò :

- Làm bài tập 4, 5

- Học và chuẩn bị bài: “Rèn luyện chính tả”

 Rút kinh nghiệm :

TUẦN 22

Tiết 87 Chương trình địa phương

Phần Tiếng Việt

I/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:

Giúp HS :

_ Sửa một số lỗi chính tả do ảnh hưởng của cách phát âm địa phương

_ Có ý thức khắc phục các lỗi chính tả do ảnh hưởng của cách phát âm địa phương

II/ TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY:

1/ Ổn định lớp:

2/ Kiểm tra bài cũ:

Không kiểm tra

3/ Bài mới :

 Giới thiệu

 Nội dung bài giảng

_ Viết những đoạn, bài chứa các âm, thanh dễ mắc lỗi theo 1 trong 2 hình thức :

+ Nghe – viết ( nếu là văn xuôi);

+ Nhớ – viết ( nếu là bài văn vần đã học )

_ Làm các bài tập gợi ý ở phần II – 2 (SGK Ngữ văn 6 , tập 2 trang 44)

LUYỆN TẬP:

1/ Viết đúng chính tả các dấu hỏi, ngã trong những từ sau :

Vẽ tranh, biểu quyết, dè bỉu, bủn rủn, dai dẳng, hưởng thụ, tưởng tượng, ngày giỗ, lỗ mãng, cổ lỗ, ngẫm nghĩ …

2/ Điền vào chỗ trống các âm s, x trong các từ sau :

…ục sạo, xôn …ao Sâu …a, …a bàn, …ao xác, …i mê, sông …ênh , xử …ự, …i nhan, xúc …iểm,

…u hào, sa …ẩy, …ử xanh, …u nịnh, … ấn sổ, xuất …ứ, …ừng sộ, …ồm xoàm

ĐÁP ÁN : ( Bài 2)

Sục sạo, xôn xao, sâu xa, sa bàn, xao xác, si mê, sông sênh, xử sự, xi nhan, xúc xiểm,

su hào, sa sẩy, sử xanh, xu nịnh, sấn sổ, xuất xứ, sừng sộ, xồm xoàm

3/ Tìm 5 cặp từ có nguyên âm i/ iê

Tìm 5 cặp từ có nguyên âm o / ô

4/ Viết chính tả đoạn văn trong “ Bài học đường đời đầu tiên” từ “ Mấy hôm nọ … như thế”

Phân biệt các âm s / x, o / ô, ênh / ếch …

4/Củng cố : Sửa bài tập

Hướng dẫn các em lập sổ tay chính tả

5/ Dặn dò: Chuẩn bị bài :Phương pháp tả cảnh.

Tiết 84 : PHƯƠNG PHÁP TẢ CẢNH

I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU :

- HS cần nắm được phương pháp và trình bày cần có của một bài văn tả cảnh

- HS vận dụng viết một bài văn, đoạn văn tả cảnh theo một trình tự nhất định

II TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY :

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

- GV kiểm tra sự chuẩn bị của HS

3 Bài mới :

- GV mời HS đọcvăn bản a, b, c

[?] Văn bản đầu tiên miêu tả hình ảnh ai?

Tại sao có thể nói qua hình ảnh nhân vật ở

đây, ta có thể hình dung được những nét

tiêu biểu của cảnh sắc ở khúc sông có

nhiều thác dữ?

[?] Văn bản thứ hai tả quang cảnh gì? Hãy

chỉ ra thứ tự được người viết miêu tả trong

văn bản đó?

[?] Văn bản thứ ba tả cảnh gì? Em có nhận

xét gì về hình thức của văn bản này? Hãy

thử chỉ ra các phần chính có trong văn bản

và cho biết ý nghĩa chính trong từng phần?

- GV hướng dẫn HS rút ra phần ghi nhớ

I. Tìm hiểu bài:

Văn bản a: Hình ảnh dượng HươngThư trong một chặng đường của cuộc vượtthác

Văn bản b: Quang cảnh ở dòng sôngNăm Căn

Văn bản c: Hình ảnh lũy tre làng

M.bài: “Lũy làng của lũy”

T.bài: “Lũy ngoài cùng không rõ” K.bài: phần còn lại

II Ghi nhớ :

SGK trang 43

4 Luyện tập :

Bài tập 1 + 2/43: GV hướng dẫn HS thảo luận để chọn ra những hình ảnh tiêu biểucần có trong bài, chọn ra thứ tự thích hợp để đi vào miêu tả cho hợp lý với yêu cầucủa đề bài

Bài tập 3/43:

a Mở bài : tựa bài: Biển đẹp

b Thân bài : vẻ đẹp và màu sắc của biển vào

- Buổi sáng - Buổi trưa - Buổi chiều

- Ngày mưa rào - Ngày nắng

c Kết bài : nhận xét và suy nghĩ về vẻ đẹp và về sự thay đổi cảnh sắc của biển

5 Dặn dò :

- Học bài

Bình thường Buổi học cuối

Tiếng ồn ào nhưvỡ chợ tiếngmọi người vừađồng thanh tiếngchiếc thước kẻ

to tướng

Mọi người đềubình lặng y nhưmột buổi sángchủ nhật

BÀI 22 (Tuần 23) Tiết 89-90:

VĂN BẢN :

(CHUYỆN KỂ CỦA MỘT EM BÉ NGƯỜI AN-DÁT)

-AN-PHÔNG-XƠ

BÔ-ĐÊ -I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU :

- HS hiểu được nội dung, ý nghĩa của truyện

- HS nắm được cách thể hiện tư tưởng tình cảm của nhân vật (nghệ thuật) củanhân vật qua miêu tả ngoại hình, hành động, ngôn ngữ

II TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY :

1 Ổn định lớp

2 Kiểm trabài cũ :

- Đọc phần ghi nhớ “Vượt thác”

- Miêu tả hình ảnh dượng Hương Thư

3 Bài mới :

 Giới thiệu bài :

Lòng yêu nước, tình cảm dân tộc là tình cảm thiêng liêng cao cả Đặcbiệt trong hoàn cảnh đất nước bị kẻ thù chiếm đóng và có ý đồ đồng hóa thì tìnhyêu đó càng được thể hiện cụ thể ở sự quí trọng, gìn giữ ngôn ngữ của dân tộcmình Nhất là tiếng nói của dân tộc còn là một sức mạnh, một vũ khí trong cuộcđấu tranh giành lại quyền tự chủ Bài học hôm nau chúng ta tìm hiểu sẽ thể hiệnrất rõ nét tư tưởng ấy

- GV giới thiệu bài  ghi tựa

- Giải nghĩa từ khó: phân từ, Phổ, cáo thị, hưng thu, diềm lá sen, chữ rông

- GV giới thiệu qua về hoàn cảnh xã hội

nước Pháp ở giai đoạn 1870

[?] Câu chuyện được kể diễn ra trong hoàn

cảnh , thời gian, địa điểm nào?

[?] Hãy giải thích vì sao truyện có tên

“Buổi học cuối cùng?”

[?] Cậu bé Phrăng có thái độ, suy nghĩ như

thế nào ở lúc đầu trong việc học tiếng

Pháp? Hãy thử giải thích vì sao cậu có thái

độ đó?

[?] Hãy chỉ ra những chi tiết cho thấy sự

khác lạ trên đường đi đến trường, quang

cảnh ở trường và không khí trong lớp học?

Lý do của sự khác lạ đó?

[?] Hãy phân tích tâm trạng của chú bé

I Giới thiệu tác giả, tác phẩm :

SGK trang 50

II Phân tích :

1 Nhân vật Phrăng :

a Lúc đầu : đi học trễ, muốn trốn học vàrong chơi ngoài đồng nội

b Buổi học cuối cùng :

Phrăng trong buổi học cuối cùng đó? Thái

độ của Phrăng đối với việc học tiếng Pháp

đã thay đổi như thế nào? Nhờ vào đâu mà

chú đã có sự thay đổi về thái độ đó?

[?] Nhân vật thầy Ha-men đã được miêu tả

như thế nào về trang phục, thái độ đội với

các HS nói chung và với cậu bé Phrăng nói

riêng?

[?] Hãy tìm những chi tiết miêu tả hành

động, cử chỉ thái độ của thầy trong buổi

học?

[?] Từ những chi tiết trên, em có cảm nhận

như thế nào về không khí của buổi học

ngày hôm đó?

[?] Hãy chỉ ra các chi tiết miêu tả hành

động của thầy Ha-men trong cuối buổi học?

[?] Theo em, vì sao thầy lại có những cử

chỉ, hành động đó? Điều này có ý nghĩa gì

và tạo ra những tác động, ảnh hưởng gì đối

với mọi người?

[?] Trong truyện, thầy Ha-men có nói “Khi

một dân tộc lao tù”, em hiểu như thế nào

và có suy nghĩ gì về lời nói ấy? Qua đó chỉ

ra ý nghĩa sâu sắc của việc biểu hiện lòng

yêu nước trong truyện ngắn này? (HS thảo

luận)

 Không khí khác lạ

- Tôi hơi hoàn hồn  ngạc nhiên choáng váng  tự giận mình  chăm chúnghe giảng  tôi sẽ nhớ mãi buổi học cuốicùng này

 Sự thay đổi về thái độ, tình cảnh, ý nghĩcủa Phrăng: ham chơi, lười và ngại họctiếng Pháp  biết yêu quý và ham thích họctốt tiếng Pháp

2 Thầy Ha-men :

a Trang phục : mặc chiếc áo rơ-đanh-gốtmàu xanh lục, diềm lá sen gấp nếp mịnvà đội cái mũ toàn bằng lụa đen thêu

b Thái độ : giọng dịu dàng, trang trọng

- Nói với chúng tôi về tiếng Pháp  cầmmột quyển ngữ pháp, đọc bài học  kiênnhẫn giảng giải  chuẩn bị những tờ mẫumới tinh, viết bảng “chữ rông” thập đẹp

- Đứng lặng im trên bục và đăm đămnhìn  vẫn đủ can đảm dạy hết buổi

 Buổi học đầy tính trang trọng, thiêngliêng

 Cuối buổi học :

- Đứng trên bục, người tái nhợt  nghẹnngào  cầm phấn và dằn mạnh hết sức cốviết thật to

- Đứng đó, đầu dựa vào tường, và chẳngnói, giơ tay ra hiệu

 lòng yêu nước, trân trọng tiếng Pháp ởthầy thật mạnh mẽ đã làm khơi dậy tìnhyêu nước ở mọi người trong hoàn cảnh quêhương bị nước ngoài chiếm đóng

III Ghi nhớ :

Tiết 91

NHÂN HÓA

I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU :

- HS hiểu được thế nào là nhân hóa, tác dụng của nhân hóa

- HS có ý thức sử dụng nhân hóa trong việc nói - viết

II TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY :

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

- Thế nào là ẩn dụ? Nêu tác dụng và cho ví dụ

3 Bài mới :

- GV mời HS đọc đoạn thơ ở SGK trang

79

[?] Trong đoạn thơ trên, sự vật nào được tả

như tả con người?

[?] Hãy chỉ ra các động từ miêu tả sự vật

ấy?

 GV rút ra định nghĩa về nhân hóa

[?] Theo em, việc sử dụng phép nhân hóa

có gì là hay?

[?] Em hãy thử diễn đạt đoạn thơ trên theo

lối nói bình thường?

- GV mời HS đọc ví dụ 3 trang 80

[?] Hãy chỉ ra phép nhân hóa có trong đoạn

văn trên?

[?] Từ nào vốn chỉ hành động, tính chất của

người đã dùng để chỉ hành động, tính chất

của vật?

 GV giới thiệu các kiểu nhân hóa, rút ra

phần ghi nhớ

I Tìm hiểu bài :

1 Thế nào là nhân hóa ?

Ông trờiMặc áo giáp đêm

Ra trậnMuôn nghìn cây míaMúa gươm

KiếnHành quânDây đường

 Nhân hóa: sự vật được miêu tả trở nênsinh động, cụ thể, gần gũi hơn

2 Các kiểu nhân hóa :

- Dùng những từ vốn được gọi người đểgọi vật

VD: họ hàng nhà cô bé người

- Dùng những từ vốn chỉ hoạt động, tínhchất của con người để chỉ hoạt động,tínhchất của vật

VD: xinh xắn nhất chiếc váy vàngóng, không ai đẹp bằng

- Trò chuyện, tâm sự với vật như đối vớingười

VD: Trâu ơi ta bảo trâu này

II Ghi nhớ :

SGK trang 80

4 Luyện tập :

Bài 1/80: Phép nhân hóa trong bài Mưa

Cỏ gà rung tai Nghe

Bài 2/80: Chỉ và nêu tác dụng của phép nhân hóa

Tàu mẹ, tàu con xe anh, xe em tíu tít nhận hàng và chở hàng đều bận rộn

 Sống động và gần gũi

Bài 4/80: HS làm, GV sửa và nhận xét

5 Dặn dò :

- Học bài

- Chuẩn bị bài: Hoán dụ

Tiết 92 : PHƯƠNG PHÁP TẢ NGƯỜI

I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU :

- HS nắm được cách viết một bài văn, đoạn văn tả người theo một thứ tự nhấtđịnh

- HS nắm được ba phần cần có (kết cấu) có trong một bài văn tả người cùng vớiphần nội dung sẽ có trong từng phần

II TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY :

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

- GV kiểm tra sự chuẩn bị của HS

3 Bài mới :

Giới thiệu bài :

Ở những tiết trước, các em đã làm quen với văn miêu tả đó là phương pháp tảcảnh Tiết học hôm nay các em tiếp tục học văn miêu tả : đó là tả người Vậyphương pháp tả người chúng ta phải quan sát, lựa chọn những chi tiết nào nổi bậtvàsắp xếp theo một trình tự hợp lý như thế nào ? Bài học hôm nay chúng ta sẽ tìmhiểu

- GV mời HS đọc đoạn 1/57

[?] Đoạn văn trên miêu tả về nhân vật nào?

[?] Hãy chỉ ra các chi tiết miêu tả hình ảnh

nhân vật dượng Hương Thư?

[?] Em có nhận xét gì về hình ảnh nhân vật

được miêu tả này?

- Làm tương tự với đoạn 2/57

[?] Trong hai đoạn văn trên, đoạn nào tập

trung khắc họa chân dung nhân vật, đoạn

nào tả con người với công việc?

[?] Yêu cầu lựa chọn chi tiết và hình ảnh ở

mỗi loại có khác nhau không?

[?] Em có nhận xét gì về trình tự miêu tả

trong đoạn văn 2?

- GV mời HS đọc đoạn 3/57

[?] Thử chỉ ra ba phần chính có trong đoạn

văn? Nêu nội dung chính của mỗi phần?

[?] Nếu phải đặt tên cho bài văn này, em sẽ

đặt là gì? Vì sao?

- GV hướng dẫn HS rút ra phần ghi nhớ

I Tìm hiểu bài :

 Đoạn 1 : Hình ảnh dượng Hương Thư

- như một pho tượng đồng đúc

- các bắp thịt cuồn cuộn

- hai hàm răng cắn chặt, quai hàmbạnh ra, cặp mắt nảy lửa, ghì trên ngọn sàonhư một hiệp sĩ

 mạnh mẽ, oai phong, hùng dũng

 Đoạn 2 : Hình ảnh Cai Tứ

- thấp và gầy tuổi độ 45, 50

- mặt vuông nhưng hai má hóp lại

- cặp lông mày lổm chổm trên gòxương, lấp lánh đôi mắt gian hùng

- mũi gồ sống mương

- bộ ria mép cố giấu giếm, đậy điệnmồm toe toét tối om như

- đỏm mang mấy chiếc răng vàng bợmcủa

 xương xẩu, xấu xí, gian tham

 Đoạn 3 : Ông Cả Ngũ

a Mở bài : giới thiệu nhân vật Cả Ngũ

b Thân hành : miêu tả nhân vật Cả Ngũ(cử chỉ, hành động)

c Kết bài : cảm nghĩ về nhân vật Cả Ngũ.

II Ghi nhớ :

TUẦN 24

Tiết 93-94

ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ ( Minh Huệ )

I/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT :

_ Cảm nhận được vẻ đẹp của hình tượng Bác Hồ trong bài thơ với tấm lòng yêu thương mênh mông , sự chăm sóc ân cần đối với các chiến sĩ và đồng bào ;thấy được tình cảm yêu quí , kính trọng của người chiến sĩ đối với Bác Hồ

_ Nắm được những đặc sắc nghệ thuật của bài thơ : kết hợp miêu tả , kể chuyện với biểu hiện cảm xúc , tâm trạng , những chi tiết giản dị , tự nhiên mà giàu sức truyền cảm ; thể thơ năm chữ thích hợp với bài thơ có yếu tố kể chuyện

II/ TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY:

1/ Ổn định lớp:

2/ Kiểm tra bài cũ: Hãy nêu yêu cầu và bố cục của một bài văn tả người.

3/ Bài mới:

_ Gọi HS đọc chú thích dấu  SGK  Giới

thiệu tác giả , tác phẩm

_ GV đọc mẫu một đoạn  Hướng dẫn HS

đọc tiếp Cần đọc với nhịp chậm , giọng

thấp ở đoạn đầu và nhịp nhanh hơn , giọng

lên cao hơn một chút ở đoạn sau , khổ thơ

cuối đọc chậm và mạnh để khẳng định một

chân lý

_ Bài thơ kể lại câu chuyện gì ? Em hãy kể

diễân biến câu chuyện đó

?/ Bài thơ có mấy nhân vật ? Ai là nhân

vật chính ? ( HS thảo luận )

( Trong bài thơ có hai nhân vật : Bác Hồ

và anh đội viên Nhân vật trung tâm là

Bác Hồ được hiện lên qua cái nhìn và tâm

trạng của anh chiến sĩ , qua cả những lời

đối thoại của hai người Mặc dù tác giả

không sử dụng vai kể ở ngôi thứ nhất

nhu6ng lời kể , tả đều từ điểm nhìn và tâm

trạng của anh đội viên Bằng việc sáng

tạo hình tượng anh đội viên vừa là người

chứng kiến , vừa là người tham gia vào câu

chuyện , bài thơ đã làm cho hình tượng

Bác Hồ hiên ra một cách tự nhiên , có tính

khách quan , lại vừa được đặt trong mối

quan hệ gần gũi , ấm áp với người chiến

I/ Tìm hiểu văn bản:

_ Giới thiệu tác giả, tác phẩm

_ Chia bố cục

Phân tích văn bản:

1/ Tâm trạng người đội viên:

“Anh đội viên mơ màng Như nằm trong giấc mộng Bóng Bác cao lồng lộng Ấm hơn ngọn lửa hồng”

 Cảm nhận được sự lớn lao và gần gũi của

vị lãnh tụ  sự xúc động cao độ

“ Lần thứ ba thức dậy Anh hốt hoảng giật mình … ”

“ Anh vội vàng nằng nặc

Mời Bác ngủ Bác ơi !…”

 Tha thiết, nài nỉ Bác nghỉ ngơi

“ Lòng vui sướng mênh mông Anh thức luôn cùng Bác”

 Đồng cảm với nỗi lo của Bác

 Tình cảm yêu quý, kính yêu, lòng biết ơnvà niềm hạnh phúc được đón nhận tình cảmcủa Bác

2/ Hình tượng Bác Hồ:

_ Hình dáng tư thế:

“ Lặng yên bên bếp lửa

trang và cảm nghĩ của anh đội viên đối với

Bác trong những lần đó

?/ Em hiểu gì về hai câu thơ

“ Bóng Bác cao lồng lộng

Ấm hơn ngọn lửa hồng”

( Hình ảnh Bác hiện ra qua cái nhìn đầy

xúc động của anh chiến sĩ đang trong tâm

trạng lâng lâng , mơ màng vừa lớn lao, vĩ

đại nhưng lại hết sức gần gũi , sưởi ấm

lòng anh hơn cả ngọn lửa hồng )

?/ Vì sao trong bài thơ không kể lần thứ hai

? Qua cảm nghĩ của anh đội viên hình ảnh

Bác Hồ và tấm lòng của Bác đã được khắc

hoạ sâu đậm như thế nào ?

2/ Hình tượng Bác Hồ

?/ Hình tượng Bác Hồ trong bài thơ được

miêu tả qua con mắt và cảm nghĩ của ai ?

Cách miêu tả ấy có tác dụng gì đối với

việc thể hiện tâm trạng cao đẹp của Bác

Hồ ? ( hình ảnh Bác Hồ được thể hiện qua

cái nhìn của anh đội viên và được miêu tả

từ nhiều phương diện:

+ Hình dáng, tư thế: Lần đầu anh thấy

Bác ngồi lặng yên bên bếp lửa, vẻ trầm

ngâm, chăm chú Lần thứ ba anh thấy Bác

trong tư thế “ ngồi đinh ninh, chòm râu im

phăng phắc”  thể hiện chiều sâu tâm

trạng của Bác

+ Cử chỉ hành động: đốt lửa sưởi ấm, dén

chăn cho chiến sĩ

 tình yêu thương, sự chăm sóc ân cần, tỉ

mỉ của Bác Hồ như một người cha, người

mẹ nâng niu giấc ngủ của đứa con nhỏ

+ Lời nói: “ chú cứ … đánh giặc”, “ Bác

thương … mau mau”  bộc lộ nỗi lòng, sự

lo lắng của Bác

Bác thật giản dị, gần gủi, chân thực mà

hết sức lớn lao Bài thơ đã thể hiện một

cách cảm động, tự nhiên mà sâu sắc tấm

lòng yêu thương mênh mông, sâu nặng, sự

chăm lo ân cần, chu đáo của Bác Hồ đối

với chiến sĩ, đồng bào

“ Bác ơi tim Bác mênh mông thế

Ôm cả non sông mọi kiếp người

_ Gọi HS đọc lại khổ thơ cuối

?/ Vì sao trong đoạn kết nhà thơ lại viết

“Đêm nay Bác không ngủ

Vì một lẽ thường tình

“ Rồi Bác đi dém chăn

……… nhẹ nhàng”

 Sự chăm sóc ân cần, tỉ mỉ của Bác đối vớicác chiến sĩ

_ Lời nói:

“ Chú cứ việc ngủ ngon… ”

“ Bác thương đoàn dân công

……… mau mau”

 Lo lắng cho bộ đội dân công

 Tấm lòng yêu thương mênh mông, sâunặng, sự chăm lo ân cần, chu đáo của Bácđối với bộ đội dân công

_ “ Đêm nay……… Hồ Chí Minh”

 Lẽ sống của đời Bác

“ Nâng niu tất cả

Chỉ vì quên mình”

III/ Tổng kết:

Học thuộc ghi nhớ SGK

Bác là Hồ Chí Minh”

Khổ thơ đã nâng ý nghĩa của câu chuyện,

của một sự việc lên một tầm khái quát lớn,

làm người đọc thấu hiểu 1 chân lí đơn giản

mà lớn lao “ Đêm nay … Hồ Chí Minh” )

Vì Bác là Hồ Chí Minh _ Vị lãnh tụ và

người cha thân yêu của dân tộc ta, của

quân đội ta, cuộc đời người dành trọn vẹn

cho nhân dân, Tổ quốc Đó chính là cái lẽ

sống “ Nâng niu tất cả chỉ quên mình” của

Bác mà mọi người dân đều thấu hiểu

? Bài thơ được làm theo thể thơ gì ? Thể

thơ ấy có thích hợp với cách kể chuyện

của bài thơ không ?

?/ Tìm những từ láy trong bài thơ và cho

biết giá trị biểu cảm của những từ láy ấy ?

TỔNG KẾT: Nêu giá trị nội dung và nghệ

thuật bài thơ

4/ Củng cố:

_ Đọc diễn cảm bài thơ

_ Em thích nhất đoạn thơ nào trong bài thơ Hãy đọc lên và nêu suy nghĩ của mình

5/ Dặn dò:

_ Làm bài tập 2/68

_ Soạn bài: Nhân hóa

Tiết 95 ẨN DỤ

I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU :

- Giúp HS nắm được khái niệm ẩn dụ, các kiểu ẩn dụ và tác dụng của chúng

- Biết ứng dụng trong khi làm bài

II TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY :

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

- Kể ra các kiểu so sánh đã học?

- Dấu phẩy được dùng để làm gì?

3 Giới thiệu bài mới :

Trong văn chương, ngoài phép so sánh mà chúng ta đã biết, còn một kiểu

so sánh khác Đó là so sánh ngầm hay còn gọi là ẩn dụ Vậy thế nào là ẩn dụ ?Chúng ta sẽ tìm hiểu qua bài học hôm nay

- Mời HS đọc hai dòng thơ ở phần nhiệm

vụ HS/65

[?] Cụm từ “lũ yêu ma” được dùng trong

câu thơ này chỉ về ai? Tại sao?

[?] Cách nói này có gì khác so với so sánh?

(không có từ “như” trong câu)

[?] Cách nói này có tác dụng gì? (gợi hình

ảnh, cảm xúc)

[?] Như vậy thế nào là ẩn dụ?

- Mời HS đọc các ví dụ phần 2? Các

kiểu ẩn dụ

[?] Trong ví dụ a, từ “mặt trời” trong câu 2

chỉ về ai? (Bác Hồ) Tại sao? (Thảo luận)

[?] Như vậy, từ “Mặt trời” ở câu 2 là so

sánh hay ẩn dụ? (ẩn dụ) Đây là kiểu ẩn dụ

nào?

[?] Trong ví dụ b, các từ ngữ “đội sấm, đội

chớp, đội cả trời mưa” chỉ về điều gì? (đi

dưới mưa giông cực khổ) Tại sao? (Thảo

luận)

[?] Như vậy, “đội sấm, đội chớp, đội cả trời

mưa” là so sánh hay ẩn dụ? (ẩn dụ) Đây là

kiểu ẩn dụ nào?

- Mời HS đọc 2 ví dụ trong mục 3, nêu

nhận xét về ẩn dụ và so sánh, cho biết

tác dụng của ẩndụ

I Tìm hiểu bài :

1 Khái niệm về ẩn dụ :VD:Ánh nắng đầu tiên nhìn em như cặp mắtthiết tha, bảo phải trả thù, phải giết lũ yêu ma

Lũ yêu ma  bọn giặc(bọn giặc hung ác như lũ yêu ma)

2 Các kiểu ẩn dụ :

a Ngày ngày mặt trời đi qua trên lăngThấy một mặt trời trong lăng rất đỏ

Mặt trời  Bác Hồ(gọi sự vật A bằng tên của sự vật B)

b Bố em đi cày về :Đội sấm

Đội chớpĐội cả trời mưa

Đội sấm  đi dưới mưa

giông cực khổ(gọi hiện tượng A bằng tên của hiện tượng B)

c Tác dụng của ẩn dụ :

- Giàu hình ảnh

- Hàm súc

II Ghi nhớ :

- HS đọc phần ghi nhớ SGK trang 67.

Bài tập 1: Tìm các phép so sánh và ẩn dụ

trong đoạn tả “Chị em Thúy Kiều” Nêu ý

nghĩa và tác dụng của chúng (HS xem trên

bảng phụ đoạn thơ)

“Vân xem trang trọng khác vời

Khuôn trăng đầy đặn, nét ngài nở nang

Hoa cười, ngọc thốt, đoan trang

Mây thua nước tóc, tuyết nhường màu da

Kiều càng sắc sảo mặn mà

So bề tài sắc lại là phần hơn

Làn thu thủy nét xuân sơn

Hoa ghen đua thắm, liễu hờn kém xanh”

SGK trang 67

III Luyện tập :

Bài tập 1: Thảo luận

Bài tập 2: Mỗi nhóm 1 câuBài tập 3: Mỗi HS làm 1 câuBài tập 4: Mỗi nhóm là 1 phần

4 Củng cố :

- Ẩn dụ là gì? Có các kiểu ẩn dụ gì?

- Nêu tác dụng của ẩn dụ?

5 Dặn dò :

- Học phần ghi nhớ

- Làm bài tập 5 và 6 trang 68

 ĐDDH :

 Rút kinh nghiệm

Tiết 96

LUYỆN NÓI VỀ VĂN MIÊU TẢ

I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU :

Qua các bài tập ở SGK giúp HS rèn luyện kỹ năng nói về văn miêu tả theo các ýcó sẵn ở đoạn văn, bài văn và theo dàn ý HS tự lập để phát biểu trước lớp lưu loát

II TIẾN TRÌNH BÀI DẠY :

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

- Muốn tả người, ta phải theo thứ tự nào?

- Ba phần: mở bài, thân bài, kết luận của bài văn tả người có nhiệm vụ gì?

3 Giới thiệu bài mới :

Bài tập 1: (HS đọc đoạn văn đã chuẩn bị ở nhà)

- Bài tập 1 yêu cầu các em làm gì?

- Lớp học đang ở tiết học nào?

- Quang cảnh lớp học này tả theo thứ tự nào?

- Tiếng chim bồ câu gù thật khẽ biểu thị tình

cảm gì đối với lớp học

- HS dựa vào các ý có sẵn để tập nói theo yêu

cầu của bài tập 1 (2 HS)

Bài tập 2: (Yêu cầu các em làm gì)

- Thầy Ha-men là người thế nào? Thầy dạy

môn gì? Thầy ăn mặc khác với mọi ngày ra

sao?

- Cuối buổi học, thầy có thái độ, lời nói và

hành động như thế nào?

- Học sinh tập nói theo yêu cầu của bài tập 2

(mời 2 học sinh)

Bài tập 3: (Yêu cầu các em làm gì?)

- HS lập dàn ý trong tập nháp, thảo luận và

cử đại diện trình bày theo dàn ý của mình

Tập thể lắng nghe, đóng góp ý kiến GV

nhận xét chung, đánh giá

Bài tập 1: Tả lại bằng miệng quangcảnh lớp học trong “Buổi học cuốicùng”

- Giờ tập viết

- Những tờ mẫu được treo lên, khôngkhí lớp học im phăng phắc, tiếng ngòibút sột soạt

- Tiếng chim gù thật khẽ bày tỏ sựxúc động của mình đối với buổi họccuối cùng

Bài tập 2: Tả lại bằng miệng hình ảnhthầy giáo Ha-men trong “Buổi học cuốicùng”

- Thầy hiền lành, tận tâm dạy tiếngPháp

- Chiếc áo rơ-đanh-gốt màu xanh lục,diềm lá sen gấp nếp mịn

- Cái mũ trò bằng lụa đen thêu

- Đến muộn: thầy chẳng giận dữ màdịu dàng bảo vào lớp nhanh

- Không thuộc bài: thầy không mắngmà chỉ giảng về sự cần thiết phải họctiếng Pháp

- Nét mặt: tái nhợt

- Lời nói: nghẹn ngào không nóiđược hết câu “Các bạn, hỡi các bạn,tôi tôi ”

- Hành động: cầm phấn viết, dằnmạnh thật to dòng chữ “NƯỚC PHÁPMUÔN NĂM” Đứng dựa đầu vào

tường, giơ tay ra hiệu cho học sinh ravề.

Bài tập 3: Lập dàn ý, thảo luận, tổ cửđại diện trình bày trước lớp

Đề bài: Nhân ngày Nhà giáo ViệtNam 20-11 em theo mẹ đến chúcmừng thầy giáo cũ của mẹ, nay đã giàvề nghỉ Em hãy tả lại hình ảnh thầygiáo trong phút giây xúc động gặp lạingười học trò của mình sau nhiều năm

- Kết bài : Suy nghĩ của em về thầy

4 Củng cố :

- GV nhận xét về tiết luyện tập nói về miêu tả Đánh giá, khen thưởng

5 Dặn dò :

- Chuẩn bị bài tuần 23

- Rút kinh nghiệm bài viết số 5 về tảcảnh

Tiết 97

Kiểm tra văn

Gv thống nhất ra đề cho toàn khối Nội dung

Phần Văn bản từ đầu HK2 đến Đêm nay Bác không ngủ

Tiết 98

TUẦN 25

Tiết 98

TRẢ BÀI VIẾT SỐ 5 : VĂN TẢ CẢNH (Ở NHÀ)

I/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: Giúp HS :

_ Nhận ra được những ưu, nhược điểm trong bài viết của mình về nội dung và hình thức

trình bày

_ Thấy được phương hướng khắc phục, sửa chữa các lỗi

_ Ôn lại kiến thức lí thuyết và kĩ năng đã học

II/ TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY:

1/ Ổn định lớp

2/ Kiểm tra bài cũ

3/ Bài mới

+ Bước 1: GV ghi đề bài lên bảng, gọi HS tìm hiểu yêu cầu của đề.

ĐỀ : Hãy viết đề văn miêu tả hàng phượng vĩ và tiếng ve vào một ngày hè.

+ Bước 2 : HS thảo luận, lập dàn ý đại cương.

DÀN Ý

I/ MỞ BÀI: Giới thiệu cây phượng ( trồng ở đâu, từ bao giờ)

II/ THÂN BÀI: 1/ Tả bao quát: Nhìn xa cây phượng thế nào?

2/ Tả chi tiết :

_ Tả cây phượng với thân, cành, lá, rễ, hoa, quả

Cây phượng gắn bó với HS ra sao?

_ Tiếng ve kêu thế nào? Tác động gì đến mùa hè

III/ KẾT BÀI: Cảm nghĩ về mùa hè

+ Bước 3: Sửa bài.

_ GV nhận xét ưu, khuyết điểm

+Ưu điểm : HS hiểu đề, viết đúng yêu cầu bài, trình bày sạch sẽ

+ Khuyết điểm: 1 số bài viết chưa sâu, ý diễn đạt không rõ ràng, còn sai lỗi chính tả và

cách dùng từ

_ Sửa lỗi sai

_ Vỏ cây sừng xùi, sum sê, xum xê, râm

rang, ngằn nghèo, táng lá

_ Đêm đêm tiếng ve khò khè trong từng

kẽ lá

_ Hoa phượng rơi tà tà xuống đất

_ Những cái thân màu nâu sẫm to khoẻ

khoác tấm áo xù xì

_ Nhìn từ xa, toàn thân cây là một màu

đỏ thắm

_ Những bông phượng rơi xuống và nụ

_ Chính tả_ Từ

_ Từ_ Từ, ý_ Từ, ý_ Ýùù

_ Vỏ cây sần sùi, sum suê, râm ran, ngoằn ngoèo, tán lá

_ Đêm đêm, tiếng ve kêu râm ran trongtừng kẽ lá

_ Hoa phượng rơi nhẹ nhàng xuống đất._ Thân cây to khoẻ, khoác tấm áo nâu sẫm xù xì

_ Nhìn từ xa cây phượng như một mâm xôi gấc khổng lồ

_ Những cánh phượng rơi xuống, hoa

_ Khi vui ve kêu rất êm và trong khi

buồn, ve kêu tuy to nhưng tiếng kêu đó

để bộc lộ tình cảm

_ Câu luộm thuộm, không rõý

_ Em nghe tiếng ve kêu lúc to, lúc nhỏ Chắc có lẽ nó cũng có tâm trạng buồn vui như con người

Bước 4: GV đọc mẫu một bài văn hay

4/ Củng cố: GV phát bài, hướng dẫn HS cách sửa

5/ Dặn dò: Soạn bài Lượm (Tố Hữu)

TUẦN 25

I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:

_ Kiểm tra kiến thức của HS về các văn bản tự sự văn xuôi và thơ hiện đại

_ Kết hợp kiểm tra trắc nghiệm ngắn gọn và tự luận nêu nội dung và nghệ thuật

của một tác phẩm

_ Hình thức kiểm tra: viết một tiết

II ĐỀ KIỂM TRA:

Xem đề và đáp án ở tài liệu đính kèm

III LÊN LỚP:

1.) Kiểm diện

2.) Lưu ý cho HS cách thức làm bài

3.) GV phát đề

BÀI 24 (Tuần 24)

VĂN BẢN

LƯỢM

-TỐ

HỮU -I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU :

- HS cảm nhận được vẻ đẹp hồn nhiên, vui tương, trong sáng của hình ảnh Lượm,

ý nghĩa cao cả trong sự hy sinh của nhân vật

- HS nắm được nghệ thuật miêu tả nhân vật kết hợp với kể và biểu hiện cảmxúc

II TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY :

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

- Đọc đoạn thơ miêu tả hình ảnh em Ái lúc hy sinh

- Đọc phần ghi nhớ

3 Bài mới :

- GV giới thiệu bài  ghi tựa

- Giảng nghĩa từ khó: ngày Huế đổ máu, loắt choắt, ca lô, thượng khẩn

- GV mời HS đọc phần (*) sách giáo khoa

trang 72

- GV đọc mẫu, mời HS đọc tiếp

[?] Bài thơ kể và tả về Lượm qua những sự

việc nào, bằng lời của ai? Dựa theo trình tự

lời kể ấy Em hãy phân đoạn cho bài thơ

[?] Chú bé Lượm và nhà thơ gặp gỡ nhau

trong hoàn cảnh nào?

[?] Lượm được nhà thơ miêu tả như thế nào

về hình dáng, trang phục, cử chỉ trong công

việc?

[?] Với cách miêu tả trên của tác giả, các

em thấy Lượm là một chú bé như thế nào?

[?] Hãy chỉ ra các biện pháp nghệ thuật

được nhà thơ sử dụng trong các đoạn thơ

trên?

[?] Kể về Lượm, tác giả còn diễn đạt tình

cảm của mình đối với chú Hãy tìm những

từ ngữ, chi tiết cho thấy thái độ, quan hệ đó

của tác giả?

I Giới thiệu tác giả, tác phẩm :

SGK trang 72

II PHÂN TÍCH :

 Hoàn cảnh gặp gỡ:

- Hoàn cảnh: ngày Huế đổ máu

- Địa điểm: Hàng Bè

1 Hình ảnh Lượm trong buổi đầu gặp gỡ :

- Hình dáng: + Loắt choắt

+ Như con chim chích

- Trang phục: + cái xắc xinh xinh

+ ca lô đội lệch

- Cử chỉ: + chân thoăn thoắt

+ đầu nghênh nghênh+ Mồm huýt sáo vang+ Nhảy trên đường vàng+ cười híp mí

- Lời nói công việc:+ Cháu đi liên lạc

+ Vui lắm thích hơn

 Từ gợi hình so sánh chú bé nhỏ nhắn,nhanh nhẹn, tinh nghịch hồn nhiên, tíchcực trong công tác

2 Hình ảnh Luợm trong chiến đấu,hy sinh :

xúc của tác giả?

[?] Chuyến liên lạc cuối cùng diễn ra trong

hoàn cảnh nào? Thái độ và hành động của

Lượm trong lần liên lạc ấy?

[?] Đọc lại khổ thơ miêu tả hình ảnh Lượm

khi đã hy sinh gợi cho em cảm xúc gì?

[?] “Lượm ơi, còn không?”, câu thơ đặt ở

cuối bài thơ như một câu hỏi đầy đau xót

sau sự hy sinh của Lượm Vì sao sau câu thơ

ấy, tác giả lặp lại hai khổ thơ ấy so với

đoạn đầu với hình ảnh Lượm hồn nhiên, vui

tươi?

- GV diễn giảng, rút ra phần tổng kết

cảm trong công việc

Cháu nằm trên lúa Hồn bay giữa đồng

 Hình ảnh gợi tả, gợi cảm: tư thế “thiênthần”

3 Hình ảnh Lượm trong hồi tưởng :Lượm ơi còn không?

Chú bé đường vàng

 Câu hỏi tu từ, lặp: Lượm vẫn còn sống mãitrong tâm hồn mọi người

III Ghi nhớ :

SGK trang 74

4 Luyện tập :

- GV mời HS đọc phần đọc thêm sách giáo khoa trang 74

5 Dặn dò :

- Học thuộc lòng bài thơ

- Soạn bài: Cô Tô

VĂN BẢN

MƯA

I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU :

- HS cảm nhận được sự sống, sự phong phú, sinh động của bức tranh thiên nhiênvà tư thế của con người được miêu tả trong bài thơ

- HS nắm được nét đặc sắc trong nghệ thuật miêu tả thiên nhiên

II TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY :

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ :

- Đọc lại diễn cảm đoạn thơ miêu tả hình ảnh Lượm trong chiến đấu và hy sinh

- Đọc phần ghi nhớ

3 Bài mới :

- GV mời HS đọc phần (*) SGK trang 77

GV đọc mẫu  HS đọc tiếp

[?] Bài thơ tả về hiện tượng gì trong thiên

nhiên?

[?] Miêu tả cơn mưa theo trình tự nào?

[?] Em hãy tìm những từ ngữ, hình ảnh miêu

tả cảnh vật trước cơn mưa và trong cơn

- Những con mối - Cỏ gà

- Gà con - Bụi tre

- Ông trời - Hàng bưởi

[?] Hãy chỉ ra các biện pháp nghệ thuật

được sử dụng khi đi vào miêu tả?

[?] Phép nhân hóa được sử dụng rộng rãi

trong bài Hãy nêu một số trường hợp mà

em thấy đặc sắc và phân tích giá trị của

biện pháp nhân hóa trong những trường hợp

ấy?

[?] Em hãy đọc những đoạn thơ có miêu tả

hình ảnh con người có trong bài thơ?

[?] Em có nhận xét gì về hình ảnh con

người có trong đoạn thơ đó?

- GV diễn giảng  rút ra phần ghi nhớ

- Muôn nghìn cây mía - Chớp

- Lá khô - Cây dừa

b Trong cơn mưa :

- Ù ù như xay nước

- Lộp bộp - Cây lá hả hê

- Cóc nhảy - Chó sủa

 So sánh, nhân hóa, từ gợi tả âm thanh;cơn mưa rào ở làng quê thật sống động

2 Hình ảnh con người :

Bố em đi cày vềĐội sấm

Đội chớpĐội cả trời mưa

III Ghi nhớ :

SGK trang 78

4 Luyện tập :

- GV mời HS đọc phần đọc thêm SGK trang 78

5 Dặn dò :

- Học thuộc lòng bài thơ: từ đầu “mù trắng nước”

- Soạn bài: Cô Tô