đại lượng tỉ lệ nghich

Định nghĩaTiết 26 : ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ NGHỊCH?1 Hãy viết công thức tính : a Cạnh y cm theo cạnh x cm của hình chữ nhật có kích thước thay đổi nhưng luôn có diện tích bằng 12 cm2 b Lượng

1 Định nghĩaTiết 26 : ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ NGHỊCH

?1 Hãy viết công thức tính :

a) Cạnh y (cm) theo cạnh x (cm)

của hình chữ nhật có kích thước

thay đổi nhưng luôn có diện tích

bằng 12 cm2

b) Lượng gạo y (kg) trong mỗi

bao theo x khi chia đều 500 kg

vào x bao ?

c) Vận tốc v (km/h) theo thời gian

t (h) của một vật chuyển động đều

trên quãng đường 16 km

12

y

x

=

500

y

x

=

16

v

t

=

a) Bài toán

Em hóy rỳt ra nhận xột về sự giống nhau giữa các cụng thức trờn ?Đại lượng này bằng một hằng sụ́ chia cho đại lượng kia

12

y

x

x

t

=

1 Định nghĩa a) Bài toán:

b) Định nghĩa

Neỏu ủaùi lửụùng y lieõn heọ vụựi ủaùi lửụùng x theo coõng thửực

y= hay x.y = a (a laứ moọt haống soỏ khaực 0) thỡ ta noựi

y tổ leọ nghũch vụựi x theo heọ soỏ tổ leọ laứ a

a x

Em cho biết thế nào là hai đại lượng tỉ lệ nghịch ?

1 Định nghĩa

Tiết 26 : ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ NGHỊCH

b) Định nghĩa

?2

Chú ý

Cho biết y tỉ lệ nghịch

với x theo hệ số tỉ lệ -3,5

Hỏi x tỉ lệ nghịch với y

theo hệ số tỉ lệ nào?

Khi y tỉ lệ nghịch với x thì x cũng tỉ lệ nghịch với

y và ta nói hai đại lượng

Giải

Theo đề bài ta có y =

-3,5 x

=> x = -3,5

y

Vậy x cũng tỉ lệ nghịch với

y theo hệ số tỉ lệ -3,5

theo hệ số tỉ lệ a (a là hằng

số khác 0) thì x tỉ lệ nghịch với y theo hệ số tỉ lệ nào?

Vậy x tỉ lệ nghịch với y cũng

a

y

y

a

x x

⇒ = ⇒ =

y tỉ lệ nghịch với x theo hệ số

tỉ lệ a

1 Định nghĩa Tiết 26 : ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ NGHỊCH

2 Tính chất

Bài ?3 Cho biết hai đại lượng y và x tỉ lệ nghịch với nhau:

x x1 = 2 x2 = 3 x3 = 4 x4 = 5

y y1= 30 y2 =? y3 =? y4=?

b Thay mỗi dấu “?” trong bảng bằng một số thích hợp;

c.Có nhận xét gì về tích hai giá trị tương ứng x1.y1 ; x2.y2 ; x3.y3 ; x4.y4

a Tìm hệ số tỉ lệ;

Giải a) Ta có: a = x1.y1 =2 30 = 60

c) Nhận xét : x1.y1 = x2.y2 = x3.y3 = x4.y4 = 60 = a b) y2 = 20 ; y3 = 15 ; y4 = 12

Tiết 26: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ NGHỊCH

1 Định nghĩa

2 Tính chất

Nếu hai đại lượng (y và x) tỉ lệ nghịch với nhau thì:

- Tích hai giá trị tương ứng của chúng không thay đổi (bằng hệ số tỉ lệ)

( x1.y1= x2.y2 = x3.y3 = x4.y4 = ….= a)

- Tỉ số hai giá trị bất kỳ của đại lượng này bằng nghịch đảo của tỉ

số hai giá trị tương ứng của đại lượng kia

3

1

1

2 2

1

1

y

-Tích hai giá trị tương ứng của chúngluôn không đổi (bằng

hệ số tỉ lệ).

(x1.y1= x2.y2= x3.y3= = a )

Tổng kết:

1) Nếu đại lượng y liên hệ với đại lượng x theo công

thức y = a/x hay x.y = a ( a là một hằng số khác 0 ) thì ta nói y tỉ lệ nghịch với x theo hệ số tỉ lệ a.

- Tỉ số hai giá trị bất kỳ của đại lượng này bằng nghịch đảo của tỉ số hai giá trị hai giá trị tương ứng của đại lượng kia.

2) Nếu hai đại lượng ( y và x ) tỉ lệ nghịch với nhau thì:

3

1

1

2 2

1

1

y

y =

y = 20

6 =

120

y = 12

10 =

Luyện tập: Bài tập 12 trang 58 (SGK )

Thay x = 8 và y =15 ta có : a = 8.15 = 120

c khi x= 6 =>

khi x =10 =>

Cho biết hai đại lượng x và y tỉ lệ nghịch với nhau và khi x= 8 thì y=15

a Tìm hệ số tỉ lệ?

b Hãy biểu diễn y theo x

c Tính giá trị của y khi x = 6; x=10.

Giải:

a Vì x và y là hai đại lượng tỉ lệ nghịch nên:

a

y =

x hay a= x.y

b

- Làm bài tập 13,14 trang 58

-Xem trước bài : Một số bài toán về đại lượng tỉ lệ nghịch

Hướng dẫn về nhà:

- Nắm vững định nghĩa và tính chất của hai đại lượng tỉ lệ nghịch.