Giáo án tin học 8 học kỳ I

VIẾT CHƯƠNG TRÌNH ĐỂ TÍNH TOÁN A. Mục tiêu : • Luyện tập soạn thảo, chỉnh sửa chương trình, biên dịch, chạy và xem kết quả hoạt động của chương trình trong môi trường Turbo Pascal. • Thực hành với các biểu thức số học trong chương trình Pascal. B. Chuẩn bị : 1. Giáo viên : SGK, SGV, tài liệu, Giáo án Đồ dùng dạy học như máy tính, projector,... Chuẩn bị phòng thực hành đủ số máy tính hoạt động tốt. 2. Học sinh : Đọc trước bài thực hành. Học thuộc kiến thức lý thuyết và các bài tập đã học. C. Tiến trình tiết dạy : I. ổn định tổ chức lớp : Kiển tra sĩ số : ổn định trật tự : II. Kiểm tra bài cũ : Kiểm tra trong quá trình thực hành.

Trang 1

Ngày soạn:15/08/2015 Ngày dạy:17/08/ 2015

Tiết 1 :

BÀI 1 :

MÁY TÍNH VÀ CHƯƠNG TRÌNH MÁY TÍNH

A Mục tiêu :

• Biết con người chỉ dẫn cho máy tính thực hiện công việc thông qua lệnh

• Biết chương trình là cách để con người chỉ dẫn cho máy tính thực hiện nhiều công việc liên tiếp một cách tự động

B Chuẩn bị :

1 Giáo viên :

- SGK, SGV, tài liệu, Giáo án

- Đồ dùng dạy học như máy tính, projector,

II Kiểm tra bài cũ :

Kiểm tra đồ dùng của học sinh

III Dạy bài mới :

Hoạt động 1 : Học sinh hiểu con người điều khiển máy tính thông qua cái gì

H : Nghiên cứu SGK phần 1

G : Làm thế nào để in văn bản có sẵn

ra giấy

H : Trả lời

G : Con người điều khiển máy tính

thông qua cái gì ?

H : Thông qua lệnh

G : Em hiểu thế nào là chương trình

H : Nghiên cứu và trả lời theo ý hiểu

Hoạt động 2 : Tìm hiểu ví dụ rô bốt quét nhà

G : Chiếu sơ đồ vị trí hiện tại của 2 Ví dụ: rô-bốt quét nhà

Trang 2

hiện của rôbốt.

H : Nhắc lại các lệnh mà robôt phải

làm để hoàn thành công việc

(Mô hình SGK)

- Lập chương trình ra từng lệnh cụ thể, đơn giản, theo trình tự để rôbốt có thể hoàn thành tốt nhất công việc

• Củng cố kiến thức.

Sau khi thực hiện lệnh “Hãy quét nhà” ở trên, vị trí mới của rô-bốt là gì? Em hãy đưa ra các lệnh để rô-bốt trở lại vị trí xuất phát của nó (góc dưới bên trái màn hình)

• Hướng dẫn về nhà.

1 Viết các lệnh chỉ dẫn để rôbốt hoàn thành công việc trực nhật lớp của em

2 Viết các lệnh chỉ dẫn để rôbốt giúp em là một cái áo

Rỳt kinh nghiệm :

Trang 3

• Biết ngôn ngữ dùng để viết chương trình máy tính gọi là ngôn ngữ lập trình

• Biết vai trò của chương trình dịch

1 Giáo viên :

Con người ra lệnh cho máy tính như thế nào ? Lấy một ví dụ minh hoạ ?

Hoạt động 3 : Học sinh hiểu viết chương trình là gì.

G : Đưa ra ví dụ về một chương trình

H : Nghiên cứu SGK và quan sát sơ

đồ về một chương trình

G : Lí do cần phải viết chương trình

để điều khiển máy tính

H : Dựa vào khái niệm chương trình

Trang 4

Hoạt động 4 : Tìm hiểu thế nào là ngôn ngữ lập trình, chương trình dịch

G : Máy tính có hiểu được chương

trình viết bằng ngôn ngữ thông

thường không ? Nó chỉ hiểu ngôn ngữ

gì ?

H : Suy nghĩ và trả lời

G : Em hiểu ngôn ngữ lập trình là gì ?

H : Nghiên cứu SGK và trả lời

G : Chốt các khái niệm trên màn hình

H : Đọc lại và ghi vở

G : Đưa mẫu một chương trình đơn

giản viết bằng ngôn ngữ Pascal

? Theo em máy tính có hiểu ngay

chương trình này không

H : Suy nghĩ trả lời : Không

G : Giải thích tác dụng của chương

- Chương trình dịch đóng vai trò "người phiên

dịch" và dịch những chương trình được viết bằng ngôn ngữ lập trình sang ngôn ngữ máy

để máy tính có thể hiểu được

- Chương trình soạn thảo và chương trình dịch thường được kết hợp vào một phần mềm, được gọi là môi trường lập trình

1 Con người chỉ dẫn cho máy tính thực hiện công việc thông qua các lệnh

2 Viết chương trình là hướng dẫn máy tính thực hiện các công việc hay giải một

Trang 5

2 Sau khi thực hiện lệnh “Hãy quét nhà” ở trên, vị trí mới của rô-bốt là gì ? Em hãy đưa ra các lệnh để rô-bốt trở lại vị trí xuất phát của nó (góc dưới bên trái màn hình)

3 Tại sao người ta tạo ra các ngôn ngữ khác để lập trình trong khi các máy tính đều đã có ngôn ngữ máy của mình?

4 Học thuộc phần ghi nhớ

Trang 6

Ngày soạn: 20/08/2015 Ngày dạy:23/08/ 2015

1 Viết chương trình là gì ? tại sao phải viết chương trình ?

2 Ngôn ngữ lập trình là gì ? tại sao phải tạo ra ngôn ngữ lập trình ?

Hoạt động 1 : Học sinh hiểu thế nào là ngôn ngữ lập trình

G : Đưa ra ví dụ về một chương

trình đơn giản viết trong môi

trường Pascal

H : Quan sát cấu trúc và giao diện

của chương trình Pascal

1 Ví dụ về chương trình

* Ví dụ về một chương trình đơn giản viết bằng Pascal

Trang 7

G : Theo em khi chương trình được

dịch sang mã máy thì máy tính sẽ

đưa ra kết quả gì ?

H : Trả lời theo ý hiểu

- Sau khi chạy chương trình này máy sẽ in lên màn hình dòng chữ Chao cac ban

Hoạt động 2 : Học sinh hiểu ngôn ngữ lập trình gồm những gì

G : Khi nói và viết ngoại ngữ để

người khác hiểu đúng các em có

cần phải dùng các chữ cái, những từ

cho phép và phải được ghép theo

đúng quy tắc ngữ pháp hay không ?

H : Đọc câu hỏi suy nghĩ và trả lời

G : Ngôn ngữ lập trình gồm những

gì ?

H : Nghiên cứu SGK trả lời

G : Chốt khái niệm trên màn hình

2 Ngôn ngữ lập trình gồm những gì?

- Ngôn ngữ lập trình là tập hợp các kí hiệu và quy tắc viết các lệnh tạo thành một chương trình hoàn chỉnh và thực hiện được trên máy tính

Hoạt động 3 : HS tìm hiểu thế nào là từ khoá và tên trong chương trình.

G : Chỉ ra các từ khoá trong chương

trình

G : Trong chương trình đại lượng

nào gọi là tên

G : Tên là gì ?

G : Chốt khái niệm tên và giải thích

thêm về quy tắc đặt tên trong

chương trình

H : Nghe và ghi bài

3 Từ khoá và tên

- Từ khoá của một ngôn ngữ lập trình là những

từ dành riêng, không được dùng các từ khoá này cho bất kì mục đích nào khác ngoài mục đích sử dụng do ngôn ngữ lập trình quy định

- Tên được dùng để phân biệt các đại lượng trong chương trình và do người lập trình đặt theo quy tắc :

+ Hai đại lượng khác nhau trong một chương trình phải có tên khác nhau

+ Tên không được trùng với các từ khoá.

Trang 8

? Qua tiết học em đã hiểu được những điều gì.

? Hãy đặt hai tên hợp lệ và hai tên không hợp lệ

G : Tên hợp lệ trong ngôn ngữ lập trình Pascal không được bắt đầu bằng chữ số và không được chứa dấu cách (kí tự trống) Do vậy chúng ta có thể đặt tên STamgiac để chỉ diện tích hình tam giác, hoặc đặt tên ban_kinh cho bán kính của hình tròn, Các tên đó

là những tên hợp lệ, còn các tên Lop em, 10A, là những tên không hợp lệ

1 Học thuộc khái niệm ngôn ngữ lập trình và hiểu về môi trường lập trình là gì

2 Hiểu, phân biệt được từ khoá và tên trong chương trình

Trang 9

2 Thế nào là từ khoá và tên trong chương trình ?

Hoạt động 1 : Học sinh hiểu cấu trúc của một chương trình

4 Cấu trúc chung của chương trình

- Cấu trúc chung của mọi chương trình gồm:

Phần khai báo

o Khai báo tên chương trình;

o Khai báo các thư viện (chứa các lệnh viết sẵn có thể sử dụng trong chương trình) và một số khai báo khác

Phần thân của chương trình gồm các câu lệnh

mà máy tính cần thực hiện Đây là phần bắt buộc

phải có

- Phần khai báo có thể có hoặc không Tuy

nhiên, nếu có phần khai báo phải được đặt trước

phần thân chương trình

Trang 10

Hoạt động 2 : Học sinh hiểu một số thao tác chính trong NNLT Pascal

G : Khởi động chương trình T.P để

xuất hiện màn hình sau :

G : Giới thiệu màn hình soạn thảo

của T.P

H : Quan sát và lắng nghe

G : Giới thiệu các bước cơ bản để

làm việc với một chương trình

trong môi trường lập trình T.P

? Qua tiết học em đã hiểu được những điều gì

H : Nhắc lại kiến thức trọng tâm

G : Chốt lại những kiến thức cần nắm vững trong tiết học

1 Hiểu cấu trúc của chương trình thường gồm những phần nào ?

2 Học thuộc các bước cơ bản để làm việc với chương trình trong môi trường T.P

3 Học thuộc phần ghi nhớ (SGK)

Trang 11

Ngày soạn: 28/08 /2015 . Ngày dạy: 31/08/ 2015 .

I ổn định tổ chức lớp và kiểm tra bài cũ:5 phút

II Kế hoạch giảng bài mới: 30 phút

Trình bày bảng Hoạt động của giáo viên và học

sinh

1 Cấu trúc của chương trình

Program <Tên chương trình>;

Uses <Tên thư viện Pascal>;

HS: ghi chép lại GV:

- Hướng dẫn các em cách đọc hiểu lệnh

HS: tiếp thuGV: Hướng dẫn học sinh cách viết lệnh vào máy tính:

HS: theo dõi và phân tích rồi làm theo gv hướng dẫn

- Cách viết lệnh vào máy

Trang 12

- Giáo viên xây dựng một bài mẫu

để học sinh có thể hiểu rõ về cấu trúc chương trình

- Có thể dùng phấn màu để làm nổi

rõ, phần lệnh và phần do người lập trình đặt

HS: Theo dõi và ghi chép vào vở

Bắt đầu phần thân chương trình

- Write('Chao cac ban yeu thich tin hoc');

Lệnh write dùng để in ra màn hình dòng chữ 'Chao cac ban yeu thich tin hoc'

- readln;

Lệnh readln dừng màn hình để xem kết quả

-Lệnh End

Lệnh end để kết thúc chương trìnhHS: theo dõi, ghi chép và làm theo

Trang 13

Ngày soạn: 28/08 /2015 . Ngày dạy: 31/08/ 2015 .

I ổn định tổ chức lớp và kiểm tra bài cũ:5 phút

II Kế hoạch giảng bài mới: 30 phút

3 Giải thích chức năng của từng

GV: Lệnh Uses: Mở thư viện Pascal để dịch cáccâu lệnh

HS: Theo dõi ghi chép và tiếp thuGV: Lệnh Const: Khai báo các hằng sốHS: Theo dõi ghi chép và tiếp thu

GV: Lệnh type: Khai báo các biến gián tiếpHS: Theo dõi ghi chép và tiếp thu

GV: Lệnh Var: Khai báo các biến trực tiếpHS: Theo dõi ghi chép và tiếp thu

GV: Lệnh Begin: Bắt đầu chương trìnhHS: Theo dõi ghi chép và tiếp thuGV:Lệnh Write: In thông báo ra màn hìnhHS: Theo dõi ghi chép và tiếp thu

GV:Lệnh Readln: Dừng màn hình để xem kết quảHS: Theo dõi ghi chép và tiếp thu

GV: Lệnh End.: Kết thúc chương trìnhHS: Theo dõi ghi chép và tiếp thu

Trang 14

4 Bài toán

(Viết chương trình tính tổng hai số

tong=a+b; với a=3; b=5)

- Giới thiệu bài toán và cách giải bài toán bằng máy tính

- Giáo viên làm mẫu cách giải bài toán

- Có thể thao tác trực tiếp trên máy tính để học sinh

có thể theo dõi trực quanHS: Theo dõi, tiếp thu, ghi chép và làm theo

GV: Lệnh: Program Tinh_Tong; Khai báo nhãn

chương trình là Tinh_tong HS: Theo dõi, ghi chép và tiếp thu

GV: Lệnh :Uses Crt; Khai báo thư viện Pascal

GV: Lệnh Begin bắt đầu thân chương trình

GV: Lệnh Readln; Dừng màn hình để xem kết quả, nếu không có lệnh này thì màn hình sẽ thoát ngay ta không thể nhìn thấy được kết quả máy đã thực hiện

HS: Theo dõi, ghi chép và tiếp thu

Trang 15

I ổn định lớp và kiểm tra bài cũ ( 5 phút)

Cho tam giác vuông ABC có độ dài các cạnh như sau: a=3, b=4, c=5; Tính diện tam giác vuông

II Kế hoạch giảng bài mới (30 phút)

Trình bày bảng Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh

1 Lệnh nhập thông tin

Lệnh Read và Readln

Cấu trúc: Read(<tên biến>) ; Readln(<tên biến>);

Lệnh Readln cho phép người sử dụng nhập thông

tin từ bàn phím vào chương trình, khi chương trình

đang chạy

Hướng dẫn cho học sinh hiểu

về chức năng của lệnh read,Readln và cách sử dụng

Nghe hiểu và ghi chép lại cấu trúc lệnh và ví

dụ minh họa

Ví dụ: Readln(a);

Có nghĩa là cho phép nhập giá trị từ bàn phím, giá

trị nhập vào được lưu trong biến a; giả sử ta gõ số 2

↵ thì số 2 được lưu trong biến a, kết quả là a=2

2 Lệnh xuất thông tin ra màn hình

Lệnh Write và Writeln

- Giáo đưa ra

ví dụ minh họa,

và giải thích cho học sinh

- Giáo viên

- Theo dõi màn trên bảng (hoặc màn hình máy chiếu)

Trang 16

Cấu trúc:

Write('Thong bao'[,<tên biến>]);

Writeln('Thong bao'[,<tên biến>]);

Chức năng:

cả hai lệnh đều dùng để in thông báo ra màn hình,

lệnh Writeln khi in xong thì con trỏ nhảy xuống

đầu dòng hàng dưới

ví dụ:

Write('Chao cac ban yeu thich tin hoc');

Writeln('Chao cac ban yeu thich tin hoc');

thuyết giảng cho học sinh về chức năng của từng lệnh và cách sử dụng

- Theo dõi và ghi chép lại bài mẫu

II Bài toán củng cố lại kiến thức (10 phút)

giáo viên

Hoạt động của học sinh

Viết chương trình nhập vào đáy lớn, đáy nhỏ, chiều

cao của hình thang, sau đó tính diện tích và in ra

kết quả

- Yêu cầu 1 em học sinh lên bảng và làm bài toán này

- Lên bảng làm bài toán

Trang 17

II Kế hoạch giảng bài mới (30 phút)

Trình bày bảng Hoạt động của giáo viên của học sinh Hoạt động

3 Bài mẫu

Viết chương trình tính tổng hai số nguyên avà b;

giá trị của a và b được nhập từ bàn phím

Begin Writeln('Cho a='); readln(a);

- Đưa ra nhận xét và hướng dẫn học sinh nhận ra điểm khác nhau của lệnh Read và Readln, điểm khác nhau của lệnh Write và

- Theo dõi màn trên bảng (hoặc màn hình máy chiếu)

- Theo dõi và ghi chép lại bài mẫu

Trang 18

End. Writeln

II Bài toán củng cố lại kiến thức (10 phút)

giáo viên

Hoạt động của học sinh

Viết chương trình nhập vào đáy lớn, đáy nhỏ, chiều

cao của hình thang, sau đó tính diện tích và in ra

kết quả

- Yêu cầu 1 em học sinh lên bảng và làm bài toán này

- Lên bảng làm bài toán

Trang 19

Ngày soạn:10/ 09 /2015 Ngày dạy:14/09/ 2015

- Chuẩn bị phòng thực hành đủ số máy tính hoạt động tốt

2 Học sinh :

- Đọc trước bài thực hành

- Học thuộc kiến thức lý thuyết và các bài tập đã học

C Tiến trình tiết dạy :

I ổn định tổ chức lớp :

- Kiển tra sĩ số :

- ổn định trật tự :

Kiểm tra trong quá trình thực hành

Hoạt động 1 : Hướng dẫn ban đầu

G : Đóng điện

G : Xác nhận kết quả báo cáo trên

từng máy

G : Phổ biến nội dung yêu cầu

chung trong tiết thực hành là viết

chương trình để tính toán.

H : Khởi động và kiểm tra tình trạng máy tính của mình => Báo cáo tình hình cho G

H : ổn định vị trí trên các máy

Hoạt động 2 : Giáo viên hướng dẫn H làm bài 1 phần b, c và bài 2.

H : Làm bài trên máy tính của

mình

G : Theo dõi và hướng dẫn từng

máy

G : Kết hợp kiểm tra kĩ năng khởi

động chương trình, soạn chương

trình và chạy dịch chương trình

Bài 1 : Phần b, c nội dung H xem trong SGK

Bài 2 : Nội dung H làm theo hướng dẫn SGK.

- Nắm vững các thao tác cơ bản để làm việc với chương trình trong môi trường TP

- Nắm vững cấu trúc và tác dụng của lệnh :

Trang 20

trong Pascal.

H : Rèn luyện kĩ năng soạn thảo

chương trình, chạy dịch chương

trình

H : Hiểu được tác dụng của lệnh in

ra câu thông báo và in kết quả của

phép toán trong TP

Writeln(‘ câu thông báo’) ; Write (phép toán);

- Hiểu cách giao tiếp giữa người và máy thông qua các lệnh

• Nhận xét sau tiết thực hành :

Chuẩn bị bài 3 và phần tổng kết để tiết sau thực hành tiếp

Trang 21

Ngày soạn:10/ 09 /2015 Ngày dạy:14/09/ 2015

2 Học sinh :

Hoạt động 1 : Hướng dẫn ban đầu

G : Đóng điện

G : Xác nhận kết quả báo cáo trên

từng máy

G : Phổ biến nội dung yêu cầu

chung trong tiết thực hành là viết

chương trình để tính toán.

H : Khởi động và kiểm tra tình trạng máy tính của mình => Báo cáo tình hình cho G

H : ổn định vị trí trên các máy

Hoạt động 2 : Tìm hiểu thêm về cách in dữ liệu ra màn hình.

H : Làm bài trên máy tính của

mình

G : Theo dõi và hướng dẫn từng

máy

G : Kết hợp kiểm tra kĩ năng soạn

chương trình và chạy dịch chương

trình trong Pascal

Bài 3 : Nội dung H làm theo hướng dẫn SGK.

- Củng cố lại những kiến thức cần đạt được trong tiết thực hành trước

- Nhuần nhuyễn cách giao tiếp giữa người và

Trang 22

H : Rèn luyện kĩ năng soạn thảo

chương trình, chạy dịch chương

trình

H : Tìm hiểu thêm về cách in dữ

liệu ra màn hình

máy thông qua các lệnh in dữ liệu ra màn hình

Hoạt động 3 : Giáo viên tổng kết nội dung tiết thực hành.

G : Đưa lên màn hình nội dung

• read hoặc readln tạm ngừng chương trình cho đến khi người dùng nhấn phím Enter

3. Câu lệnh Pascal writeln(<giá trị

thực>:n:m) được dùng để điều khiển cách in các số thực trên màn hình; trong đó giá trị thực là số hay biểu thức số thực và n, m là các số tự nhiên n quy định độ rộng in số, còn

m là số chữ số thập phân Lưu ý rằng các kết quả in ra màn hình được căn thẳng lề phải

• Nhận xét sau tiết thực hành :

Đọc và chuẩn bị trước bài 4 : Sử dụng biến trong chương trình

Trang 23

Ngày soạn:20 /9/2015 Ngày dạy:21/09/ 2015

Tiết 11 :

BÀI 4 :

SỬ DỤNG BIẾN TRONG CHƯƠNG TRÌNH

A Mục tiêu :

• Học sinh biết vai trò của biến trong lập trình;

• Học sinh biết khái niệm biến

1 Giáo viên :

1 Viết lệnh in lên màn hình thông báo : ‘20 + 5 =’

2 Viết lệnh in lên màn hình kết quả phép toán : 20+5

3 Viết lệnh điều khiển máy dừng lại đến khi nhấn phím enter thì tiếp tục

4 Viết lệnh nhập dữ liệu vào từ bàn phím

Hoạt động 1 : Học sinh biết vai trò của biến trong lập trình.

1 Biến là công cụ trong lập trình.

- Biến được dùng để lưu trữ dữ liệu và dữ liệu này có

thể thay đổi trong khi thực hiện chương trình

- Dữ liệu do biến lưu trữ được gọi là giá trị của biến

* Ví dụ 1 :

In kết quả phép cộng 15+5 lên màn hình viết lệnh :

writeln(15+5);

Trang 24

G : Đưa hình ảnh lên màn hình

và phân tích gợi mở

H : Quan sát, lắng nghe để hiểu

thế nào là biến và vai trò của

3

+

và

100 50 5

G : Viết một ví dụ về khai báo

biến rồi giải thích thành phần ?

H : Làm theo nhóm vào bảng

phụ

G : Thu kết quả nhận xét và

cho điểm

G : Viết dạng tổng quát để khai

báo biến trong chương trình

H : Quan sát ví dụ và viết theo

nhóm

G : Kiểm tra kết quả nhóm và

đưa ra dạng tổng quát

H : Quan sát và ghi vở

2 Khai báo biến

- Việc khai báo biến gồm :

+ Khai báo tên biến;

+ Khai báo kiểu dữ liệu của biến.

* Ví dụ :

Trong đó :

- var là từ khoá của ngôn ngữ lập trình dùng để khai báo biến,

- m, n là các biến có kiểu nguyên (integer),

- S, dientich là các biến có kiểu thực (real),

- thong_bao là biến kiểu xâu (string)

• Dạng tổng quát :

Var danh sách tên biến : kiểu của biến ;

Trang 25

1 Trong Pascal, khai báo nào sau đây là đúng cho khai báo biến số ?

a) var tb: real; b) var 4hs: integer; c) const x: real; d) var R = 30;

2 Hãy cho biết kiểu dữ liệu của các biến cần khai báo dùng để viết chương trình để giải các bài toán dưới đây:

a) Tính diện tích S của hình tam giác với độ dài một cạnh a và chiều cao tương ứng h (a và h là các số tự nhiên được nhập vào từ bàn phím).

b) Tính kết quả c của phép chia lấy phần nguyên và kết quả d của phép chia lấy phần dư của hai số nguyên a và b.

đáp án : a) Var S, a, h: integer

b) Var a, b: integer;

c, d: real;

1 Nắm vững khái niệm biến và chức năng của biến trong chương trình

2 Học thuộc cách khai báo biến và lấy ví dụ

3 Đọc trước phần 3, 4 trong bài

Trang 26

Ngày soạn:20 /9/2015 Ngày dạy:21/09/ 2015

1 Biến dùng để làm gì trong chương trình ? Lệnh Readln(x) có tác dụng gì ?

2 Viết cách khai báo biến và cho ví dụ cụ thể ?

Hoạt động 1 : Học sinh biết cách sử dụng biến trong chương trình.

G : Sau khi khai báo biến, muốn

sử dụng biến phải làm cho biến

có giá trị bằng 1 trong 2 cách

(nhập hoặc gán)

H : Viết lệnh nhập giá trị cho

biến y vào bảng phụ

G : Khi khai báo biến y thuộc

kiểu Interger thì phải nhập giá trị

cho biến y như thế nào ?

H : Nghiên cứu sgk trả lời

G : Khi nhập hoặc gán giá trị

mới cho biến thì giá trị cũ có bị

mất đi hay không ?

3 Sử dụng biến trong chương trình

- Muốn sử dụng biến ta phải thực hiện các thao tác : + Khai báo biến thuộc kiểu nào đó

+ Nhập giá trị cho biến hoặc gán giá trị cho biến.+ Tính toán với giá trị của biến

- Lệnh để sử dụng biến :+ Lệnh nhập giá trị cho biến từ bàn phím :

Readln(tên biến);

Trang 27

H : Nghiên cứu sgk trả lời.

G : Giới thiệu cấu trúc lệnh gán

H : Nghiên cứu ví dụ sgk để hiểu

Tăng giá trị của biến nhớ

X lên 1 đơn vị, kết quả gán trở lại biến X.

H : Điền vào các ô trống lệnh

hoặc ý nghĩa của lệnh

G : Nhận xét và chốt bảng như

SGK

+ Lệnh gán giá trị cho biến :

Tên biến := Biểu thức cần gán giá trị cho biến;

- Ví dụ :

X:=12; Gán giá trị số 12 vào biến nhớ X.

X:=Y; Gán giá trị đã lưu trong biến nhớ

Y vào biến nhớ X.

X:=(a+b)/2; Thực hiện phép toán tính trung

bình cộng hai giá trị nằm trong hai biến nhớ a và b Kết quả gán vào biến nhớ X.

X:=X+1; Tăng giá trị của biến nhớ X lên 1

đơn vị, kết quả gán trở lại biến X.

Hoạt động 2 : HS biết khái niệm và cách sử dụng hằng trong chương trình

đổi giá trị của hằng không ? Khi

cần thay đổi giá trị của hằng ta

làm như thế nào ?

H : N/c sgk trả lời

4 Hằng

- Hằng là đại lượng để lưu trữ dữ liệu và có giá trị

không đổi trong suốt quá trình thực hiện chương

H : Đọc phần ghi nhớ sgk G : Chốt khái niệm hằng và biến

1. Giả sử A được khai báo là biến với kiểu dữ liệu số thực, X là biến với kiểu dữ liệu xâu Các phép gán sau đây có hợp lệ không?

Trang 28

c) X:= '3242'; d) A:= 'Ha Noi'.

1 Học thuộc khái niệm và cách khai báo biến, hằng

2 Làm bài 2, 3, 5/33

Trang 29

* Biết khái niệm hằng và cách sử dụng hằng số trong chương trình ;

* Vận dụng lý thuyết để giải các bài toán bằng máy tính

1 Giáo viên :

2 Học sinh :

Hoạt động 1 : Làm bài tập 1

GV: Ra đề bài

Bài 1: Viết chương trình nhập vào 2

số nguyên a,b sau đó tính tổng,

hiệu, tích rồi in ra kết quả

HS: Lập trình trên máy

Program tinhtoan;

Uses Crt;

Var a,b,tong,hieu,tich:integer;

Begin clrscr;

write('Cho biet gia tri a='); readln(a);

write('Cho biet gia tri b='); readln(b);

Trang 30

Bài 1: Viết chương trình nhập vào

giá trị của số thực x sau đó tính giá

trị của biểu thức sau

Begin clrscr;

write('Cho biet gia tri x='); readln(x);

Trang 31

* Biết khái niệm hằng và cách sử dụng hằng số trong chương trình ;

* Vận dụng lý thuyết để giải các bài toán bằng máy tính

1 Giáo viên :

2 Học sinh :

Hoạt động 1 : Làm bài tập số 3

GV: Ra đề bài

4 2

1 4

Begin clrscr;

S:=(2*x*x-4*x+1)/(2*x*x*x +4);

Writeln('Ket qua S=',s:4:1);

Readln;

End

Trang 32

Hoạt động 2 : Làm bài tập số 4.

GV: Ra đề bài

Begin clrscr;

Đọc và chuẩn bị trước bài 5 : Từ bài toán tới chương trình

Trang 33

Ngày soạn:04/10/2015 Ngày dạy: 5/10/ 2015

• Rèn luyện kĩ năng sử dụng các phép toán trong ngôn ngữ Pascal

• Học sinh nắm chắc vai trò của biến, hằng, cách khai báo biến, hằng.s

• Học sinh nắm chắc cách sử dụng biến trong chương trình và cấu trúc của lệnh gán

• Rèn kĩ năng sử dụng biến trong chương trình

- Kiểm tra việc chuẩn bị bài ở nhà của học sinh trong vở

Hoạt động 1 : Chốt lại kiến thức trọng tâm để áp dụng làm bài tập

G : Trong TP có những kiểu dữ liệu

Trang 34

- Chia lấy phần nguyên, phần dư : Div, mod.

3 Một số lệnh cơ bản để giao tiếp giữa người và máy

a) Thông báo kết quả tính toánb) Nhập dữ liệu

Có thể nêu các ví dụ sau đây:

a) Dữ liệu kiểu số và dữ liệu kiểu xâu kí tự Phép cộng được định nghĩa trên dữ liệu số, nhưng không có nghĩa trên dữ liệu kiểu xâu b) Dữ liệu kiểu số nguyên và dữ liệu kiểu số thực Phép chia lấy phần nguyên và phép chia lấy phần dư có nghĩa trên dữ liệu kiểu số nguyên, nhưng không có nghĩa trên dữ liệu kiểu

số thực.

Bài 2 :

Dãy chữ số 2010 có thể là dữ liệu kiểu dữ liệu

số nguyên, số thực hoặc kiểu xâu kí tự Tuy nhiên, để chương trình dịch Turbo Pascal hiểu

2010 là dữ liệu kiểu xâu, chúng ta phải viết dãy

số này trong cặp dấu nháy đơn (')

var a: real; b: integer; c: string;

Trang 35

H : Đọc kết quả làm bài của mình ở

Bài 4 : Viết lại phép toán bằng TP

a) a c

b) ax 2 + bx c + ;b) ax 2 + bx c + ;

c) 1/x-a/5*(b+2);d)

(a*a+b)*(1+c)*(1+c)*(1+c)

d)

(a*a+b)*(1+c)*(1+c)*(1+c)

Hoạt động 3 : Chữa bài tập 1 câu a chuẩn bị cho tiết thực hành

G : Yêu cầu H làm bài 1 câu a trên

Trang 36

Ngày soạn:04/10/2015 Ngày dạy: 5/10/ 2015

Ôn lại kiến thức đã học

Nội dung

Hoạt động 1 : Giáo viên phát đề cho từng học sinh

Đề bài :

Phần 1 : Trắc nghiệm khách quan : Mỗi câu đúng được 0,5 điểm

Khoanh tròn vào đáp án đúng nhất.

Câu 1 : Trong các tên sau đây, tên nào là hợp lệ trong ngôn ngữ Pascal

Câu 2 : Để chạy chương trình trong Turbo Pascal ta dùng tổ hợp phím nào ?

a Ctrl – F9 b Alt – F9 c F9 d Ctrl – Shitf – F9

Câu 3 : Trong Pascal, khai báo nào sau đây là đúng cho khai báo biến ?

a Var tb: real; b Type 4hs: integer; c Const x: real; d Var R = 30;

Câu 4 : Biểu thức toán học (a2 + b)(1 + c)3 được biểu diễn trong Pascal như thế nào ?

Trang 37

a Thông báo ra màn hình dòng chữ : “Ban hay nhap nam sinh”

b Yêu cầu người sử dụng nhập giá trị cho biến

c Thông báo ra màn hình dòng chữ : “Ban hay nhap nam sinh” và yêu cầu người sử dụng nhập giá trị cho biến NS

d Tất cả đều sai

Câu 6 : Bốn bạn A, B, C, D đưa ra kết quả của phép chia, phép chia lấy phần nguyên và

lấy phần dư của hai số nguyên 14 và 5 như sau :

x

+

− +

+

5

18 3

sinh không nghiêm túc

G : Có thể giải thích nếu cần H : Làm bài và có thể yêu cầu giáo viên giải đáp

thắc mắc về câu hỏi chưa hiểu trong đề bài

H : Nộp bài khi đã làm xong

Trang 38

Tiết 17

BÀI 5 :

TỪ BÀI TOÁN ĐẾN CHƯƠNG TRÌNH

A Mục tiêu :

• Tìm hiểu một số bài toán cụ thể, biết khái niệm bài toán

• Xác định được Input, Output của một bài toán đơn giản;

1 Giáo viên :

Hoạt động 1 : Học sinh tìm hiểu khái niệm về bài toán, thuật toán

G : Muốn nhờ máy giải bài

toán này em phải làm những

gì ?

H : Trả lời

G : Hãy viết các lệnh để giải

bài toán này

H : Viết lên bảng phụ

G : Kiểm tra và chốt mô hình

chương trình giải bài toán 1

1 Bài toán và chương trình

Bài toán 1 :

Tính tổng của hai số a và b được gõ vào bàn phím

=> Viết chương trình gồm các lệnh sau :

G : Đưa bài toán 2 lên màn

hình

Bài toán 2 :

Tính giá trị của biểu thức P = (a*b-c)/d với a, b, c, d

Trang 39

H : Đọc và nghiên cứu để tìm

cách giải bài toán

G : Viết các lệnh để giải bài

- Tính tích a*b nhớ kết quả vào P1

- Tính hiệu P1 – c và nhớ kết quả vào P2

- Tính thương P2/d và nhớ kết quả vào P

- In giá trị của P ra màn hình

Kết thúc

H : Nghiên cứu sơ đồ vị trí

rôbốt trong bài 1

Hãy điều khiển rôbốt nhặt rác theo sơ đồ bài 1

=> Viết chương trình gồm các lệnh sau :

Hoạt động 2 : HS biết các xác định bài toán là gì.

G : Em hiểu thế nào là bài toán

H : Trả lời khái niệm bài toán

G : Muốn giải một bài toán

trước tiên em phải làm gì ?

H : Các nhóm - Xác định đầu

vào và ra của bài toán tính diện

tích hình tam giác, nấu một

món ăn, vượt qua nút nghẽn

giao thông

G : Thu nhận kết quả và chốt

kiến thức

2 Bài toán và xác định bài toán :

- Bài toán là một công việc hay một nhiệm vụ cần phải giải quyết

- Muốn giải một bài toán trước hết phải xác định được giả thiết và kết luận tức đầu vào và đầu ra của bài toán

- Xác định đầu vào và đầu ra của bài toán tính diện tích hình tam giác, nấu một món ăn, vượt qua nút nghẽn giao thông (SGK)

? Nhắc lại khái niệm về bài toán, thế nào là đầu vào và đầu ra của bài toán

? Thế nào là xác định bài toán

Trang 40

? Xác định đầu vào và đầu ra của bài toán : Tính diện tích hình tam giác, nấu một món ăn, vượt qua nút nghẽn giao thông.

? Tự đưa ra một bài toán rồi xác định đầu vào và đầu ra của bài toán đó

Định dạng
Số trang	92
Dung lượng	913,5 KB