3.Bài mới: Giới thiệu bài: Truyện ngắn Bến quê của Nguyễn Minh Châu chứa đựng những suy ngẫm, trải nghiệm sâu sắc của nhà văn về con người và cuộc đời, thức tỉnh ở mọi người sự trân t
Trang 1Ngữ văn 9 - 2 Tuần 29 Ngày soạn:13/03/2011 Tiết 136 : Văn bản Ngày dạy : 14/03/2011
(Nguyễn Minh Châu)
A M ỨC ĐỘ CẦN ĐẠT :
Cảm nhận được ý nghĩa triết lý mang tính trải nghiệm về cuộc đời và con người mà tác giả gửi gắm trong truyện
B TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KĨ NĂNG, THÁI ĐỘ
1.Kiến thức:
-Những tình huống nghịch lí,những hình ảnh giàu ý nghĩa biểu tượng trong truyện
-Những bài học mang tính triết lí về con người và cuộc đời,nhưng vẻ đẹp bình dị và quý giá từ những điều gần gũi xung quanh ta
2.Kĩ năng:
-Đọc - hiểu một văn bản tự sự có nội dung mang tính triết lí sâu sắc.
-Nhận biết và phân tích những đặc sắc của nghệ thuật tạo tình huống,miêu tả tâm lí nhân vật,hình ảnh biểu tượng, trong truyện
3 Thái độ : Giáo dục học sinh tình yêu quê hương, bắt đầu từ những điều gần gũi, bình thường xung
quanh chúng ta
C
CHUẨN BỊ: - Thầy : Tìm hiểu Nguyễn Minh Châu và những sáng taọ của ông
- Trò : Đọc tác phẩm và soạn bài
D
TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
1 Ổn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ: Đọc bài Mây và sóng nêu nội dung nghệ thuật?
3.Bài mới:
Giới thiệu bài: Truyện ngắn Bến quê của Nguyễn Minh Châu chứa đựng những suy ngẫm, trải nghiệm
sâu sắc của nhà văn về con người và cuộc đời, thức tỉnh ở mọi người sự trân trọng những vẻ đẹp và giá trị bình dị, gần gũi của gia đình quê hương.
Hoạt động của thầy và trò:
Hoạt động1 Đọc và tìm hiểu chung
về văn bản.
GV: Hãy giới thiệu vài nét về
Nguyễn Minh Châu
GV diễn giảng: sau năm 1975 NMC
sáng tác chủ yếu là truyện ngắn
NMC đã thể hiện những tìm tòi đổi
mới quan trọng về tư tưởng nghệ
thuật, góp phần đổi mới văn học
nước nhà từ những năm 80 của TK
XX
GV yêu cầu HS kể tên một số tác
phẩm tiêu biểu của NMC
Xuất xứ của truyện ngắn Bến quê
GV hướng dẫn HS đọc rõ ràng mạch
lạc, giọng đọc truyền cảm diễn tả sự
tinh tế của màu sắc thien nhiên, gợi
cảm xúc
Yêu cầu HS tóm tắt VB
GV hỏi: Nhân vật Nhĩ rơi vào hoàn
Nội dung
I Tìm hiểu chung:
1 Tác giả, tác phẩm:Nguyễn Minh Châu (1930-1989)
- Quê Quỳnh Lưu, Nghệ An
- Ông gia nhập quân đội năm 1950, sau trở thành một nhà văn quân đội
- Là cây bút văn xuôi tiêu biểu cho thời kì kháng chiến chống Mĩ
- Tác phẩm tiêu biểu: Tiểu thuyết: Cửa sông, dấu chân người lính Truyện ngắn:Mảnh trăng cuối rừng, bức tranh Truyện ngắn Bến quê in trong tập truyện cùng tên, xuất bản năm 1985
2 Đọc , giải nghĩa từ 3 Tóm tắt truyện:
- Nhân vật Nhĩ từng đi khắp trái đất, nhưng cuối đời lại bị cột chặt bên giường bệnh bởi một căn bệnh hiểm nghèo
- Lúc đó anh lại phát hiện ra vùng đất bên kia sông, có một
vẻ đẹp bình dị mà hết sức quyến rũ
- Nhận được sự chăm sóc ân cần của vợ anh mới cảm nhận hết được sự vất vả tảo tần, tình yêu và sự hy sinh thầm lặng của người vợ Cuối cùng nhân vật đã chiêm nghiệm được những quy luật đầy nghịch lí của đời người
4 Tìm hiểu tình huống truyện:
Hai tình huống cơ bản:
- Nhĩ bị liệt toàn thân nằm trên giường bệnh
Trang 2Ngữ văn 9 - 2
cảnh nào?
HS thảo luận trả lời
GV: Tình huống này đã dẫn đến tình
huống thứ 2 đầy nghịch lý Đó là
tình huống nào? Xây dựng tính
huống ấy tác giả có ngụ ý gì?
GV hướng dẫn HS tiểu kết lại bằng
việc đánh giá khi bước đầu tiếp cận
văn bản
Hoạt động2: HD Phân tích
GV giúp học sinh định hướng chọn
tiêu đề để phân tích làm nổi bật
GTND, GTNT của đoạn trích
Hãy phát hiện những hình ảnh Bến
quê qua cảm nhận của nhân vật?
Với em những cảnh vật đó như thế
nào? Còn với nhân vật Nhĩ thì sao?
Bình tâm trạng của Nhĩ khi nghe
tiếng đất lở:
→ Tiếng đất lở Nhĩ nghe vào ban
đêm nó như một tiếng động khủng
khiếp khoét sâu bờ đất bên này Phải
chăng đó là nỗi đau đang khoét sâu
trong tâm hồn Nhĩ, đưa Nhĩ về
những quằn quại cả thể xác lẫn tâm
hồn bởi Nhĩ đã xa lạ lãng quên
những gì thân thuộc của quê hương
để bây giờ chỉ còn tồn tại những
tuyệt vọng ghê gớm
Hoạt động 3 GV hướng dẫn HS
tổng kết
Chọn một cảnh sắc thiên nhiên mà
em cảm thấy giàu ý nghĩa liên tưởng
nhất để bàn luận?
- Nhĩ phát hiện ta vẻ đẹp của bãi bồi bên sông và người thân
Tạo ra một chuỗi tình huống nghịch lý, tác giả muốn lưu ý người đọc đến một nhận thức về cuộc đời: cuộc sống và số phận của con người chứ đựng vô vàn những bất ngờ
- Qua những suy nghĩ của nhân vật Nhĩ truyện có ý nghĩa tổng kết sự trải nghiệm của cả đời người
II Phân tích :
1
Cảm xúc và suy nghĩ của nhân vật Nhĩ:
+ Cảm xúc suy nghĩ về Bến quê:
- Khung cảnh thiên nhiên có chiều sâu rộng, từ những bông bằng lăng phía ngoài cửa sổ đến sông Hồng màu đỏ nhạt bãi bồi, tiếng đất lở, con đò …
→ Nhĩ cảm nhận bằng cảm xúc tinh tế tất cả đều thân thuộc bình dị ai cũng biết nhưng với Nhĩ thì mới mẻ xa lạ nên Nhĩ thèm vụng khát khao được lặn ngụp, được đặt chân, được sờ mó vào tất cả
+ Cảm nhận về con người:
- Lần đầu tiên Nhĩ nhận thấy sự âu yếm yêu thương của vợ: Nhĩ phát hiện Liên mặc áo rách, bước chân tiếng nói quen thuộc điều đó có từ lâu ở Liên nhưng hôm nay Nhĩ mới thấm thía nó cần thiết biết bao cho một người bệnh
- Cậu con trai của Nhĩ giống bố từ nhỏ bây giờ Nhĩ mới phát hiện ra
- Những đứa trẻ hàng xóm ngoan ngoãn thân thiện bây giờ Nhĩ mới thấy chúng đáng yêu làm sao và rất cần cho Nhĩ
- Cụ Khuyến ngày nào cũng ân cần thăm hỏi nụ cười hồn hậu có từ lâu ở người nông dân bây giờ Nhĩ mới thấy
→ Tất cả những con người ấy đều bình dị họ tạo nên vẻ đẹp sức sống của Bến quê đến bây giờ sức tàn lực kiệt Nhĩ mới được gần gũi quả là một nghịch lý làm cho Nhĩ nuối tiếc khát thèm
2 Vẻ đẹp của Bến quê:
- Đây chính là vẻ đẹp chung của thiên nhiên và con người qua cảm nhận tinh
tế nhưng muộn màng của nhân vật Nhĩ
- Vẻ đẹp thân thuộc bình dị của quê hương và con người Việt Nam
- Nguyễn Minh Châu cảm nhận bằng một nét riêng với những khám phá sáng tạo hoàn toàn mới lạ
IIITổng kết:
1 Nghệ thuật :
- Lựa chọn ngôi kể thứ ba
- Sáng tạo trong việc tạo nên tình huống truyện nghịch lý
- Xây dựng những hình ảnh mang ý nghĩa biểu tượng trong văn bản: hình ảnh bãi bồi bên kia sông ;những bông hoa bằng lăng cuối mùa , tiếng những tảng đất lở ở bờ sông bên này ;cậu con trai của Nhĩ sa vào đám cờ thế;hành động
và cử chỉ của Nhĩ ở cuối truyện
2 Ý nghĩa văn bản:
- Cuộc sống, số phận con người chứa đầy những điều bất thường, nghịch lý, vượt ra ngoài những dự định và toan
Trang 3Ngữ văn 9 - 2
Hoạt động 4 GV hướng dẫn HS
Luyện tập
tính của chúng ta
- Trên đường đời, con người ta khó tránh khỏi những vòng vèo hoặc chùng chình, để rồi vô tình không nhận ra được những vẻ đẹp gần gũi, bình dị , gần gũi trong cuộc sống
- Thức tỉnh sự trân trọng giá trị của cuộc sống gia đình và những vẻ đẹp bình dị của quê hương
IV Luyện tập:
Có thể:
-Màu hoa bằng lăng, -Màu nước con sông hồng, -Bãi bồi bên kia sông, -Những con đò, -Tiếng đất lở…
4 Củng cố , Dặn dò: :- Hãy nêu những hiểu biết của em về tác giả Nguyễn Minh Châu?Về nhà chuẩn
bị kĩ những câu hỏi trong SGK để phân tích nội dung tác phẩm
- Chuẩn bị bài: ÔN TẬP TIẾNG VIỆT
E RÚT KINH NGHIỆM :
*****************************************
Tuần 29 Ngày soạn:13/03/2011 Tiết 137, 138 Ngày dạy :
14/03/2011.
A M ỨC ĐỘ CẦN ĐẠT
Nắm vững những kiến thức về phần Tiếng Việt đã học trong học kỳ II
B TRỌNG TÂM KIẾN THỨ,C KỸ NĂNG,THÁI ĐỘ
1.Kiến thức:
-Hệ thống kiến thức về khởi ngữ,các thành phần biệt lập,liên kết câu và liên kết đoạn,nghĩa tường minh và hàm ý
2.Kĩ năng:
-Rèn kĩ năng tổng hợp và hệ thống hóa một số kiến thức về phần Tiếng Việt
-Vận dụng những kiến thức đã học trong giao tiếp ,đọc – hiểu và tạo lập văn bản
3 Thái độ: Yêu quý, sử dụng tiếng việt một cách thành thạo.
C
CHUẨN BỊ: - Thầy : Hệ thống kiến thức, chọn bài tập mẫu
- Trò: Ôn tập,tìm hiểu kiến thức SGK
D
TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
1.
Ổn định nề nếp :
2 Kiểm tra bài cũ : (kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh)Hãy hệ thống những kiến thức Tiếng Việt
đã học lớp 9?
3. Bài mới :
Giới thiệu bài: Bài học này có ý nghĩa tổng kết tất cả các kiến thức đã học Vì thế học sinh cần nhận ra
ý nghĩa để có tâm thế khi học
Hoạt động của thầy và trò:
Hoạt động 1: Ôn tập về khởi ngữ và
các thành phần biệt lập.
HS đọc yêu cầu của bài tập 1
GV kẻ bảng hướng dẫn HS điền từ ngữ
in đậm vào ô thích hợp
Nội dung
I Khởi ngữ và các thành phần biệt lập:
Bài tập 1 : Nhận biết các thành phần biệt lập và khởi ngữ trong
câu
Tình thái Gọi đáp Cảm thán Phụ chú Xây cái Dường Thưa Vất vả Những người con
Trang 4Ngữ văn 9 - 2
Hoạt động 2: Giúp các em tiếp tục tìm
hiểu kiến thức về liên kết câu và liên
kết đoạn văn.
GV hướng dẫn HS làm từng bài tập
Hoạt động 3: Ôn tập về nghĩa tường
minh và hàm ý.
GV hướng dẫn HS làm các bài tập
HS thảo luận trình bày
II Liên kết câu và liên kết đoạn văn:
.Bài tập 1:
- Đoạn trích (a): Nhưng, nhưng rồi, và thuộc phép nối.
- Đoạn trích (b): Cô bé- cô bé thuộc phép lặp, cô bé- nó thuộc
phép thế
- Đoạn trích (c): “Bây giờ nó cao sang rồi thì để đâu đến
chúng tôi nữa”- thế thuộc phép thế.
b Bài tập 2:Điền từ vào ô thích hợp
Phép liên kết
Lặp từ ngữ
Đồng nghĩa, trái nghĩa
Từ ngữ tương ứng
Cô bé-
cô bé Cô bé- nó; thế Nhưng, nhưng rồi, mà
III Nghĩa tường minh và hàm ý:
Bài tập 1:
Hàm ý câu nói của người ăn mày: “Địa ngục là chỗ ở của các ông”(Người nhà giàu)
Bài tập 2:
a Câu “Tớ thấy học ăn mặc rất đẹp” có thể hiểu là “Đội bóng chuyền chơi không hay” hoặc “Tôi không muốn bình luận về chuyện này”
Người nói cố ý vi phạm phương châm quan hệ (nói không đúng đề
b Người nói cố ý vi phạm phương châm về lượng
4 Củng cố , d ặn dò: Nêu nhận xết về kiến thức Tiếng Việt đã học? Vận dụng kiến thức đã học để
thực hành vào tiết sau Chuẩn bị bài: Luyện nói ; Nghi luận về một đoạn thơ bài thơ
E RÚT KINH NGHIỆM :
*****************************************
Tuần 29 Ngày soạn:15/03/2011 Tiết 139: Tập làm văn Ngày dạy:16/03/2011
LUYỆN NÓI:NGHỊ LUẬN VỀ MỘT
ĐOẠN THƠ, BÀI THƠ
A M ỨC ĐỘ CẦN ĐẠT :
Nắm vững hơn những kiến thức cơ bản của bài nghi luận về một đoạn thơ,bài thơ
B TRỌNG TÂM KIẾN THỨ,C KỸ NĂNG,THÁI ĐỘ
1.Kiến thức:
-Những yêu cầu đối với luyện nói khi bàn luận về một đoạn thơ,bài thơ trước tập thể
2.Kĩ năng:
-Lập ý và cách dẫn dắt vấn đề khi nghị luận về một đoạn thơ,bài thơ
-Trình bày miệng một cách mạch lạc những cảm nhận,đánh giá của mình về một đoạn thơ,bài thơ
C.
CHUẨN BỊ: - Thầy : Ra đề, hướng dẫn HS thực hiện qua bảng phụ
- Trò: Lập dàn ý đề bài đã ra tiết trước
D
TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
1
Ổn định tổ chức :
2
Kiểm tra bài cũ : Nêu rõ những bước khi làm một bài nghị luận về một bài thơ, đoạn thơ
Trang 5Ngữ văn 9 - 2
3 Bài mới :
Giới thiệu bài: Nghị luận về một bài thơ, đoạn thơ là một thể loại khó học sinh cần có những kỷ năng luyện nói, làm dàn ý trước khi viết bài.
Hoạt động 1 GV giúp học sinh ôn lại
một số kiến thức cần thiết cho bài nghị
luận Bài nghị luận gồm có mấy phần?
Yêu cầu của mỗi phần như thế nào?
Hoạt động 2 :Dựa vào dàn ý lý thuyết
HS lập dàn ý sau đó trình bày trước tập
thể Tất cả cùng góp ý bổ sung GV cho
điểm động viên
1 Dàn ý của một bài nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ:
- Mở bài : Giới thiệu chung về hoàn cảnh sáng tác và hình ảnh nổi bật của tác phẩm
- Thân bài : Đi sâu vào khai thác nội dung nghệ thuật của tác phẩm qua một số hình ảnh thơ So sánh đối chiếu để làm bật nổi hình tượng thơ trong tác phẩm
- Kết bài : Khẳng định giá trị của hình tượng thơ, ý nghĩa của nó đối với đời sống
2 Thực hành :
Đề bài : Trình bày cảm nhận của em về bài “ Sang
Thu” của Hữu Thỉnh
*Yêu cầu chung.
1.Nội dung
-Thể loại: Nghị luận về một bài thơ
-Vấn đề nghị luận: nét đặc sắc của bài thơ
* Đáp án chấm.
1 Mở bài: (2 điểm) Giới thiệu bài thơ “Sang Thu”, nêu ý kiến khái quát
của mình về sự biến chuyển của đât trời cuối Hạ đầu Thu trong bài thơ
2.Thân bài: (6 điểm)
+ Phân tích, nêu nhận xét, đánh giá về nội dung, nghệ thuật trong bài thơ:
- Hình ảnh, tín hiệu của mùa thu: khổ thơ 1 ->Tác giả cảm nhận bằng một tâm hồn nhạy cảm, gắn
bó với cuộc sống nơi làng quê
- Quang cảnh đất trời khi sang thu: nghệ thuật độc đáo-> thể hiện sự cảm nhận tinh tế
- Dấu hiệu biến đổi của thiên nhiên và ý nghĩa của hai cõu thơ kết bài
3 Kết bài: (1 điểm)
- Khẳng định vấn đề: với sự cảm nhận tinh tế,bằng nhiều giác quan nhà thơ đó cho ta thấy rừ sự biến chuyển nhẹ nh#ng của đất trời cuối hạ đầu thu
4 Hình thức (1 điểm)
- Trình bày sạch đẹp, khoa học, bố cục mạch lạc, rõ ràng
4.
Củng cố d ặn dò : Em rút được kinh nghiệm gì sau tiết luyện nói này?
Chuẩn bị kỹ nội dung bài Những ngôi sao xa xôi Tìm hiểu Lê Minh Khuê và những sáng tác của
bà
E RÚT KINH NGHIỆM :
*****************************************
Trang 6Ngữ văn 9 - 2
Tuần 29 Ngày soạn :15/3/2011 Tiết :140, Ngày dạy : 18/3/2011
Lê Minh Khuê
A Mức độ cần đạt :
- Cảm nhận được vẻ đẹp tâm hồn của những cô thanh niên xung phong trong truyện và nét đặc sắc trong cách miêu tả nhân và nghệ thuật kể chuyện của tác giả
B.Trọng tâm kiến thức, kỹ năng, thái độ:
1.Kiến thức
- Vẻ đẹp tâm hồn trong sáng,tính cách dũng cảm,hồn nhiên trong cuộc sống chiến đấu nhiều gian khổ,hy sinh nhưng vẫn lạc quan, của những cơ thanh niên xung phong trong truyện
-Thành công trong việc miêu tả tâm lí nhân vật , lựa chọn ngôi kể ,ngôn ngữ kể chuyện hấp dẫn
2 Kỹ năng
- Đọc - Hiểu một tác phẩm tự sự sáng tác trong thời kỳ chống Mỹ cứu nước
- Phân tích tác dụng của việc sử dụng ngôi kể xưng tôi
- Cảm nhận vẻ đẹp hình tượng nhân vật trong tác phẩm
3.Thái độ
-Bồi dưỡng niềm tự hào dân tộc , lòng biết ơn đối với những người đã cống hiến , hi sinh xương máu để bảo vệ quê hương , đất nước
C Phương pháp :-Đọc diễn cảm ,phát vấn , bình giảng.
D
Các bước lên lớp:
1, Ổ n định tổ chức:
2, Kiểm tra bài cũ : - Nêu nội dung ý nghĩa, nghệ thuật truyện Bến quê.
3, Bài mới :
HOẠT ĐỘNG ;1 Tìm hiểu về tác giả,tác phẩm
Cho HS đọc chú thích * sgk/120
(?) Tóm tắt những nét chính về tác giả Lê Minh Khuê ?
Thuộc thế hệ nhà văn nữ bắt đầu sáng tác trong cuộc kháng
chiến chống Mỹ
- Có sở trường về truyện ngắn, với ngòi bút miêu tả tâm lý
tinh tế,sắc sảo,đặc biệt là tâm lý người phụ nữ
(?) Em biết gì về đoạn trích “Những ….”?
Yêu cầu đọc giọng tâm tình,phân biệt lời kể và lời đối thoại
giữa các nhân vật
GV cùng HS đọc toàn văn bản một lần,nhận xét cách đọc
Giải thích các từ khó
(?) Tóm tắt nội dung câu chuyện?
(?) Xác định ngôi kể? ( ngôi thứ 1 )
(?) Lựa chọn ngôi kể như vật có tác dụng gì? (phù hợp với
nội dung tác phẩm và tạo thuận lợi để tác giả miêu tả, biểu
hiện thế giới tâm hồn cũng như cảm xúc suy nghĩ của nhân
I Tìm hiểu chung
1 Tác giả: sgk/120
2 Tác phẩm: sgk/12 a.Đọc - giải thích từ khĩ b.Thể loại ; truyện ngắn c.Phương thức biểu đạt.
-Tự sự
d Tóm tắt : e.Bố cục: 3 phần
- Từ đầu =>ngôi sao trên mũ:Phương Định kể về công việc và cuộc sống của bản thân và tổ 3 cô trinh sát mặt đường
- Tiếp => chị Thao bảo:Một lần phá bom,Nho bị
thương,hai chị em lo lắng,săn
Trang 7Ngữ văn 9 - 2
vật)
(?) Văn bản có thể chia bố cục ntn? Nêu nội dung từng phần?
-Truyện nói về những ai ? Nhằm ca ngợi điều gí ở họ ?
HOẠT ĐỘNG 2 : Tìm hiểu chi tiết
(?) Đọc truyện,em thử hình dung và nhận xét hoàn cảnh sống
và chiến đấu của 3 cô gái xung phong?
- Sống và chiến đấu trên một cao điểm,trọng điểm
- Công việc nguy hiểm,mạo hiểm với cái chết,luôn căng
thẳng với (?)Em hiểu thế nào là “cao điểm” “trọng điểm”?
(nơi tập trung nhất bom đạn và sự nguy hiểm,ác liệt)
* Thảo luận 3p: Nêu nghệ thuật kể chuyện của tác giả? Từ
đó em thấy hoàn cảnh sống,chiến đấu của các cô gái như thế
nào?
Cách kể chuyện tự nhiên: Những công việc ấy đã trở thành
công việc thường ngày
sóc - Còn lại: Sau phút hiểm nguy,hai chị em nối nhau hát.Niềm vui của 3 người trước trận mưa đá đột ngột g Đại ý : Vẻ đẹp tâm hồn của những cô gái thanh niên xung phong trong thời kỳ chống Mỹ cứu nước II Tìm hiểu chi tiết: 1 Hoàn cảnh sống,chiến đấu và tính cách tổ nữ thanh niên xung phong trinh sát mặt đường * Hoàn cảnh sống,chiến đấu - Sống và chiến đấu trên một cao điểm,trọng điểm - Công việc nguy hiểm,mạo hiểm với cái chết,luôn căng thẳng với thần kinh => Cách kể chuyện tự nhiên: Những công việc ấy đã trở thành công việc thường ngày 4 Hướng dẫn về nhà: - Học bài , nắm chắc nội dung và nghệ thuật của văn bản đã học - Soạn bài mới “ Chương trình địa phương phần tập làm văn, Những ngơi sao xa xơi TT” E R út kinh nghiệm:
***********************************************
Trang 8Ngữ văn 9 - 2
Tuần 30 Ngày soạn :15/3/2011 Tiết :141 Ngày dạy : 21/3/2011
Lê Minh Khuê
A Mức độ cần đạt :
- Cảm nhận được vẻ đẹp tâm hồn của những cô thanh niên xung phong trong truyện và nét đặc sắc trong cách miêu tả nhân và nghệ thuật kể chuyện của tác giả
B.Trọng tâm kiến thức, kỹ năng, thái độ:
1.Kiến thức
- Vẻ đẹp tâm hồn trong sáng,tính cách dũng cảm,hồn nhiên trong cuộc sống chiến đấu nhiều gian khổ,hy sinh nhưng vẫn lạc quan, của những cơ thanh niên xung phong trong truyện
-Thành công trong việc miêu tả tâm lí nhân vật , lựa chọn ngôi kể ,ngôn ngữ kể chuyện hấp dẫn
2 Kỹ năng
- Đọc - Hiểu một tác phẩm tự sự sáng tác trong thời kỳ chống Mỹ cứu nước
- Phân tích tác dụng của việc sử dụng ngôi kể xưng tôi
- Cảm nhận vẻ đẹp hình tượng nhân vật trong tác phẩm
3.Thái độ
-Bồi dưỡng niềm tự hào dân tộc , lòng biết ơn đối với những người đã cống hiến , hi sinh xương máu để bảo vệ quê hương , đất nước
C Phương pháp :-Đọc diễn cảm ,phát vấn , bình giảng.
D
Các bước lên lớp:
1, Ổ n định tổ chức:
2, Kiểm tra bài cũ : - Nêu nội dung ý nghĩa, nghệ thuật truyện Bến quê.
3, Bài mới :
TIẾT 2:
* GV khái quát tiết 1 – chuyển ý
(?)Truyện kể về 3 cô gái thanh niên xung phong ở một tổ
trinh sát trên cao điểm.Ở họ có những nét gì chung đã gắn bó
thành một khối thống nhất và những nét gì riêng ở mỗi
người?
cá tính và hoàn cảnh riêng không giống nhau nhưng ở họ
đều có những phẩm chất chung của những người chiến sĩ
xung phong ở chiến trường:
- Tinh thần trách nhiệm cao đối với nhiệm vụ
- Dũng cảm,không sợ hy sinh
- Tình đồng đội gắn bó
- Dễ xúc cảm,nhiều mơ ước,hay mơ mộng,dễ vui mà cũng dễ
trầm tư
* Phẩm chất chung của 3 cơ gái
- Tinh thần trách nhiệm cao đối với nhiệm vụ
- Dũng cảm,không sợ hy sinh
- Tình đồng đội gắn bó
- Dễ xúc cảm,nhiều mơ ước,hay mơ mộng,dễ vui mà cũng dễ trầm tư
- Thích làm đẹp cho cuộc sống của mình
=> Phẩm chất cao đẹp,bình
Trang 9Ngữ văn 9 - 2
- Thích làm đẹp cho cuộc sống của mình
(?) Tìm chi tiết những nét hoàn cảnh riêng và cá tính của họ;
phẩm chất chung của họ.?
* Thảo luận 3p: Nhận xét về phẩm chất của những cô thanh
niên xung phong này? Đó là phẩm chất tiêu biểu cho thế hệ
nào? Phẩm chất cao đẹp,bình dị,hồn nhiên,lạc quan của thế
hệ trẻ Việt Nam trong chiến tranh chống Mĩ
Nhân vật Phương Định
(?) Bên cạnh những phẩm chất chung như hai đồng đội cùng
tổ,em thấy Phương Định có những nét riêng gì về tâm hồn,
tính cách?
( HS tìm chi tiết cụ thể ở sgk)
(?) Diễn biến tâm lý của Định trong lần phá bom nổ chậm
được tả ntn? - Là con gái Hà Nội vào chiến trường, hồn
nhiên
- Vào chiến trường đã 3 năm,đã quen với đạn bom,nguy
hiểm nhưng cô không hề mất đi sự hồn nhiên
- Giàu cảm xúc,nhảy cảm,hay mơ mộng,thích hát,thích làm
điệu
- Cô yêu mến mọi người
* Trong lần phá bom nổ chậm:
- Hồi hộp,lo lắng,căng thẳng,vẫn nghĩ đến cái chết mặc dù
mờ nhạt …
từ chỗ đến gần đào quanh quả bom, nghe cảm giác quả bom
nóng dần lên,căng thẳng chờ đợi tiếng nổ …
(?) Em có nhận xét gì về cách miêu tả của tác giả? Miêu tả tỉ
mỉ,chi tiết đến từng cảm giác,ý nghĩ dù chỉ thoáng qua trong
giây lát,dù đây là công việc đã quen thuộc
(?) Điều đó thể hiện rõ nét phẩm chất gì ở cô?
* Thảo luận 3p: Đọc truyện ngắn này em hình dung và cảm
nghĩ ntn về tuổi trẻ Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống
Mĩ? ( con người thiên về cái tốt đẹp,trong sáng,cao thượng)
* Tích hợp với văn bản: Bài thơ về tiểu đội xe không kính
hoặc câu thơ của Tố Hữu: Xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước –
Mà lòng phơi phới dậy tương lai
Tổng kết
(?) Vậy chủ đề của truyện ngắn này là gì?
(?) Những nét đặc sắc về nghệ thuật của truyện?
HS đọc ghi nhớ sgk/122
(?) Vì sao tác giả đặt tên truyện là “những ngôi sao xa xôi”?
dị,hồn nhiên,lạc quan của thế hệ trẻ Việt Nam trong chiến tranh chống Mĩ
2 Nhân vật Phương Định.
- Là con gái Hà Nội vào chiến trường, hồn nhiên
- Vào chiến trường đã 3 năm,đã quen với đạn bom,nguy hiểm nhưng cô không hề mất đi sự hồn nhiên
- Giàu cảm xúc,nhảy cảm,hay
mơ mộng,thích hát,thích làm điệu
- Cô yêu mến mọi người
* Trong lần phá bom nổ chậm:
- Hồi hộp,lo lắng,căng thẳng,vẫn nghĩ đến cái chết mặc dù mờ nhạt …
=> Miêu tả tỉ mỉ,chi tiết đến từng cảm giác,ý nghĩ dù chỉ thoáng qua trong giây lát,dù đây là công việc đã quen thuộc
=> Thế giới tâm hồn của cô thật phong phú,trong sáng nhưng không phức tạp.Không thấy những băn khoăn,day dứt,trăn trở những ý nghĩ và tình cảm của cô gái khi phải sống chiến đấu gian khổ ác liệt
III Tổng kết
1.Ngh ệ thuật:
- Sử dụng ngơi kể thứ nhất, lựa
chọn nhân vật kể chuyện đồng
thời là nhân vật trong truyện
- Miêu tả tâm lý và ngơn ngữ nhân vật
- Cĩ lời trần thuật , lời đối thoại tự nhiên
2.Ý nghĩa :
-Truyện ca ngợi vẻ đẹp tâm hồn của ba cô gái thanh niên
Trang 10Ngữ văn 9 - 2
xung phong trong hoàn cảnh chiến tranh ác liệt
*Ghi nhớ
4 Hướng dẫn về nhà:
- Học bài , nắm chắc nội dung và nghệ thuật của văn bản đã học
- Soạn bài mới “ Chương trình địa phương phần tập làm văn”
E R út kinh nghiệm:
***********************************************