Trường THCS Tân Lợi Giáo án tin học 8 Hoạt động 1: Tìm hiểu khái niệm thuật toán - Việc dùng máy tính giải một bài toán nào đó chính là đưa cho máy tính dãy hữu hạn các thao tác đơn giản
Trang 1Tuần: 9 Ngày soạn:28/10/2011
KIỂM TRA 45 PHÚT
ĐỀ BÀI:
Bài 1 : Đánh dấu X vào ô lựa chọn (2 điểm)
a) Lệnh khai báo tên chương trình trong ngôn ngữ lập trình Pascal
Khoanh tròn chữ cái đứng trước đáp án đúng trong các câu sau:
Câu 1 : Máy tính có thể hiểu trực tiếp ngôn ngữ nào trong các ngôn ngữ dưới đây ?
A Ngôn ngữ tự nhiên B Ngôn ngữ lập trình.
C Ngôn ngữ máy. D Ngôn ngữ …
Câu 2 : Trong ngôn ngữ lập trình Pascal, từ nào không phải là từ khoá ?
Câu 3 : Từ khoá để khai báo biến trong ngôn ngữ lập trình Pascal là :
Câu 4 : Để chạy một chương trình Pascal ta nhấn tổ hợp phím :
Câu 5 : Cấu trúc chung hợp lý của một chương trình Pascal là :
A Begin -> Program -> End B Program -> End -> Begin.
C End -> Program -> Begin D Program -> Begin -> End Câu 6 : Phần nguyên trong phép chia của hai số nguyên 16 và 5 là :
Câu 8 : Trong Pascal khai khai báo nào sau đây là đúng :
A Var hs : real; B Var 5hs : real;
C Const hs : real; D Var S = 24;
Bài 3 (3 điểm)
a) Xác định kết quả của các biểu thức sau bởi đúng (Đ) hoặc sai (S)
Trang 2Trường THCS Tân Lợi Giáo án tin học 8
15 – 8 > 7 ; Đ
(20 – 15) 2 = 25 ; Đ
(86-2)/21=2 Đ
b) Hãy liệt kê lỗi (nếu có) trong chương trình sau :
Var a,b := integer;
Bài 1 : Đánh dấu X vào ô lựa chọn (2 điểm)
a) Lệnh khai báo tên chương trình trong ngôn ngữ lập trình Pascal
b) Hãy liệt kê lỗi (nếu có) trong chương trình sau :
Var a,b := integer; var a,b:integer;
Const c := 3; const c=3;
Trang 3LUYỆN GÕ PHÍM NHANH VỚI FINGER BREAK OUT
I/ MỤC TIÊU:
1) Kiến thức :
- HS hiểu được mục đích và ý nghĩa của phần mềm
- Biết các thao tác khởi động và thoát phần mềm
- Biết các thao tác để thực hiện trên phần mềm
2) Kĩ năng:
- Nhận diện giao diện của phần mềm
- Cách chơi thông qua các bài học của phần mềm
2)Kiểm tra bài cũ:
Kết hợp trong bài học mới
3)Bài mới:
Hoạt động 1: Giới thiệu phần mềm
- HS nghe lời giới thiệu của giáo viên
- HS theo dõi cách khởi động phần mềm
Trang 4Trường THCS Tân Lợi Giáo án tin học 8
vào phần mềm
Khởi động phần mềm
- Để khởi động phần mềm nháy vào
biểu tượng trên màn hình nền
- Khung bên phải chứa các lệnh và
thông tin của lượt chơi
- GV giới thiệu cho HS các mức chơi
khác nhau bằng cách chọn Beginner
(bắt đầu), Intermediate (trung bình),
Advanced (nâng cao)
- GV: Giống như hầu hết các phần mềm
- GV giới thiệu và hướng dẫn HS các
thao tác để chơi trên phần mềm
Hướng dẫn sử dụng.
- Bắt đầu bằng Start tại khung bên phải
- Nhấn phím Space để bắt đầu chơi
- Di chuyển các quả cầu vàng va vào
các ô để chúng biến mất
- GV lưu ý cho HS các chữ cái trong
thanh ngang sẽ thay đổi trong mỗi lần
gõ phím
- GV lưu ý thêm cho HS chú ý đến các
của giáo viên
- HS quan sát giao diện của phần mềm
?HS hoạt động nhóm liệt kê các thànhphần chính có trên màn hình làm việccủa phần mềm
- HS theo dõi giới thiệu của giáo viên vềcác mức chơi
HS quan sát hình vẽ trong SGK/85-86
- HS chú ý vào các hướng dẫn của giáoviên
Trang 5quả cầu lớn và các con vật lạ xuất hiẹn
trong quá trình chơi
IV CỦNG CỐ
- HS nhắc lại cách khởi động và thoát khỏi phần mềm
- GV lưu ý thêm cho HS màu của nhóm phím tương ứng với các ngón tay gõ
? HS sử dụng phiếu học tập ghi lại các thao tác để thực hiện chơi với phần mềm
V HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
- Học bài cũ
Trang 6Trường THCS Tân Lợi Giáo án tin học 8
I/ MỤC TIÊU:
1) Kiến thức :
- Biết các thao tác khởi động và thoát phần mềm
- Biết các thao tác để thực hiện trên phần mềm
2) Kĩ năng:
- Nhận diện giao diện của phần mềm
- Cách chơi thông qua các bài học của phần mềm
2)Kiểm tra bài cũ:
Kết hợp trong bài học mới
- HS khởi động vào Finger Break Out
- HS hoạt động nhóm quan sát giao diệnlàm việc của phần mềm
Hoạt động2: Sử dụng phần mềm.
- GV yêu cầu hs tiến hành sử dụng phần
mềm thông qua các trò chơi
- Bắt đầu bằng Start tại khung bên
phải.
- Nhấn phím Space để bắt đầu chơi.
- Di chuyển các quả cầu vàng va vào
- HS quan sát các phím trên phần mềm
- HS trả lời
- HS khác nhận xét
Trang 7Hoạt động 3: Thoát khỏi phần mềm.
- GV yêu cầu HS thoát phần mềm và
- HS thoát phần mềm
- Thoát máy
- HS nhắc lại cách khởi động và thoát phần mềm
- GV lưu ý lại cho HS các ngón tay gõ tương ứng với các màu của nhóm phím trêngiao diện của phần mềm
V HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
- Học bài cũ
Bài 5: TỪ BÀI TOÁN ĐẾN CHƯƠNG TRÌNH (t1)
- Chuẩn bị của học sinh: Học kỹ lý thuyết, đọc trước bài ở nhà
- Chuẩn bị của GV: SGK, giáo án, tài liệu tham khảo
III/ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1)Ổn định tổ chức:
- Kiểm tra sĩ số:
- Ổn định lớp
2)Kiểm tra bài cũ:
- Hãy nêu khái niệm bài toán , để giải quyết được một bài toán cụ thể ta phải làm gì?
3)Bài mới:
Trang 8
Trường THCS Tân Lợi Giáo án tin học 8
Hoạt động 1: Tìm hiểu khái niệm thuật
toán
- Việc dùng máy tính giải một bài toán nào
đó chính là đưa cho máy tính dãy hữu hạn các
thao tác đơn giản mà nó có thể thực hiện
được để từ các điều kiện cho trước ta nhận
được kết quả cần thu được
=> đưa ra khái niệm thuật toán
- Nói cách khác, thuật toán là các bước để
giải một bài toán , còn chương trình chỉ là thể
hiện của thuật toán trong một ngôn ngữ lập
trình cụ thể
Hoạt động 2: Tìm hiểu quá trình giải bài
toán trên máy tính
- Yêu cầu học sinh nghiên cứu SGK => quá
trình giải bài toán trên máy tính
- Viết chương trình là thể hiện thuật toán
bằng một ngôn ngữ lập trình sao cho máy
- Xác định bài toán : Từ phát biểu
của bài toán , ta xác định đâu làthông tin đã cho và đâu là thông tincần tìm
- Mô tả thuật toán: Tìm cách giải
bài toán và diễn tả bằng các lệnhcần phải thực hiện
- Viết chương trình: Dựa vào mô tả
thuật toán ở trên, ta viết chươngtrình bằng một ngôn ngữ lập trình
mà ta biết
Trang 10Trường THCS Tân Lợi Giáo án tin học 8
Bài 5: TỪ BÀI TOÁN ĐẾN CHƯƠNG TRÌNH (t2)
- Chuẩn bị của học sinh: Học kỹ lý thuyết, đọc trước bài ở nhà
- Chuẩn bị của GV: SGK, giáo án, tài liệu tham khảo
III/ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1)Ổn định tổ chức:
- Kiểm tra sĩ số:
- Ổn định lớp
2)Kiểm tra bài cũ:
- Hãy nêu khái niệm thuật toán và quá trình giải bài toán trên máy tính?
3)Bài mới:
Hoạt động 1: Tìm hiểu khái niệm thuật
toán
? Em hãy nêu lại khái niệm thuật toán
Hoạt động 2: Tìm hiểu cách mô tả thuật
toán.
? Nêu những bước phải làm để nấu cơm
- Yêu cầu học sinh nghiên cứu SGK => quá
trình giải bài toán trên máy tính
- Cách liệt kê các bước như trên là một
phương pháp thường dùng để mô tả thuật
toán
? Em hãy mô tả thuật toán để liệt kê các
bước pha trà mời khách
+ Thuật toán là dãy các thao tác cầnthực hiện theo một trình tự xác định
để thu được kết quả cần tìm từ nhữngđiều kiện cho trước
B1: vo gạo B2: cho gạo vào nồi B3: Cho nồi vào nấu B4: Cho cơm vào bát
Trang 11- Nêu không có mô tả gì khác trong thuật
toán, các bước của thuật toán được thực
hiện một cách tuần tự theo trình tự như đã
được chỉ ra
- Ví dụ: Hãy nêu thuật toán để làm món
trứng tráng
- INPUT: Trà, nước sôi, ấm và chén
- OUTPUT: Chén trà đã pha để mờikhách
- Bước 1 Tráng ấm, chén bằng nướcsôi
- Bước 2 Cho trà vào ấm
- Bước 3 Rót nước sôi vào ấm và đợikhoảng 3 đến 4 phút
- Bước 4 Rót trà ra chén để mớikhách
+ Học sinh chú ý lắng nghe => ghinhớ kiến thức
- INPUT: Trứng, dầu ăn, muối vàhành
- OUTPUT: Trứng tráng
- Bước 1 Đập trứng, tách vỏ và chotrứng vào bát
- Bước 2 Cho một chút muối vàhành tươi thái nhỏ vào bát trứng.Dùng đũa khuấy mạnh cho đến khiđều
- Bước 3 Cho một thìa dầu ăn vàochảo, đun nóng đều rồi đỏ trứng vàođun tiếp trong 3 phút
- Bước 4 Lật mặt trên của miếngtrứng úp xuống dưới Đun tiếp trongkhoảng 1 phút
- Bước 5 Lấy trứng ra đĩa
Trang 12Trường THCS Tân Lợi Giáo án tin học 8
Bài 5: TỪ BÀI TOÁN ĐẾN CHƯƠNG TRÌNH (t3)
- Chuẩn bị của học sinh: Học kỹ lý thuyết, đọc trước bài ở nhà
- Chuẩn bị của GV: SGK, giáo án, tài liệu tham khảo
III/ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1)Ổn định tổ chức:
- Kiểm tra sĩ số:
- Ổn định lớp
2)Kiểm tra bài cũ:
- Hãy cho một ví dụ về công việc trong cuộc sống và hãy mô tả thuật toán để thực hiện công việc đó?
với chiều rộng 2a, chiều dài b và một hình bán
nguyệt ban kính a như hình dưới đây:
? Em hãy nêu thuật toán để tính diện tích của
Trang 13Hoạt động 2: Tìm hiểu ví dụ 2.
- Tính tổng 100 số tự nhiên đầu tiên
Dùng biến SUM để lưu giá trị của tổng Đầu
tiên gán cho SUM có giá trị = 0 Tiếp theo lần
lược thêm các giá trị 1,2,3, 100 vào SUM
? Nêu thuật toán
- Thuật toán trên vẫn đúng nhưng quá dài
dòng Ta có thể mô tả thuật toán ngắn gọn
hơn như sau:
Bước 1 SUM 0; i 0
Bước 2 i i + 1
Bước 3 Nếu i <= 100, thì SUM SUM + 1
và quay lại bước 2
Bước 4 Thông báo kết quả và kết thúc thuật
Bước 3 Tính kết quả S = S1 + S2 vàkết thúc
- Học sinh chú ý lắng nghe => ghinhớ kiến thức
V HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
- Về nhà Học bài, kết hợp SGK
Trang 14Trường THCS Tân Lợi Giáo án tin học 8
Bài 5: TỪ BÀI TOÁN ĐẾN CHƯƠNG TRÌNH (t4)
- Chuẩn bị của học sinh: Học kỹ lý thuyết, đọc trước bài ở nhà
- Chuẩn bị của GV: SGK, giáo án, tài liệu tham khảo
III/ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1)Ổn định tổ chức:
- Kiểm tra sĩ số:
- Ổn định lớp
2)Kiểm tra bài cũ:
- Hãy cho một ví dụ về công việc trong cuộc sống và hãy mô tả thuật toán để thực hiện công việc đó?
3)Bài mới:
Hoạt động 1: Tìm hiểu thuật toán Ví dụ 5
SGK/43
- Treo bảng phụ có chứa bài toán, yêu cầu học
sinh xác định Input, Output của bài toán
- Nhận xét →Input,Output của bài toán
-Treo bảng phụ có thuật toán:
Bước 1 Nếu a > b, kết quả là "a lớn hơn b"
Bước 2 Nếu a < b, kết quả là "a nhỏ hơn b";
ngược lại, kết quả là "a bằng b" và kết thúc
→ Nhận xét, yêu cầu học sinh mô phỏng thuật
toán với giá trị a, b bất kì
Hoạt động 2: Tìm hiểu thuật toán tìm số
- Quan sát bảng phụ, xác định Input,Output của bài toán
- Biết được Input, Output của bàitoán
- Quan sát thuật toán
- Thảo luận mô phỏng thuật toán
- Đưa ra đáp án
- Thấy được nhược điểm của thuậttoán với bộ (4,2)
- Thảo luận, đưa ra thuật toán khác
- Hiểu thuật toán
Trang 15lớn nhất của một dãy số
- Treo bảng phụ có chứa bài toán, yêu cầu học
sinh xác định Input, Output của bài toán
- Nhận xét →Input,Output của bài toán
- Yêu cầu học sinh đưa ra cách 'Xác định học
sinh cao nhất trong lớp'
→Nhận xét
- Với ý tưởng như trên, ta sẽ dùng biến MAX
để lưu giá trị phần tử lớn nhất của dãy A Việc
xác định MAX có thể được thực hiện như sau:
Đầu tiên gán giá trị a1 cho biến MAX Tiếp
theo, lần lượt so sánh các số a2, , an của dãy
A với MAX Nếu a i > MAX, ta gán a i cho
- Yêu cầu học sinh quan sát thuật toán tìm chú
thỏ lớn nhất trong SGK để hiểu sâu hơn về
thuật toán
- Quan sát bảng phụ, xác định Input,Output của bài toán
- Biết được Input, Output của bàitoán
- Thảo luận, đưa ra lời giải
- Hiểu được cách thực hiện
- Quan sát, biết được thuật toán
- Quan sát, hiểu thuật toán
- Mô phỏng thuật toán với dữ liệu
V HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
- Về nhà Học bài, kết hợp SGK
Trang 16Trường THCS Tân Lợi Giáo án tin học 8
- Chuẩn bị của GV: Giáo án, sách giáo khoa, phấn, bảng, máy tính,
- Chuẩn bị của học sinh: Sách giáo khoa, vở ghi, bút thước…
III/ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
- Gọi hs lên trình bày gọi học sinh nhận xét
- Nhận xét đánh giá chung lại
INPUT: Hai biến x và y
OUPUT: Hai biến x và y có giá trị tăng dần
Bước 1 Nếu x<- y, chuyển tới bước5
an.Output: Tổng S = a + a + … + a
Trang 17Bước 4 Thông báo S và kết thúc thuật toán.
- HS nhận xét bài của bạn
- Hai học sinh lên bảngInput: n và dãy n số a1 + a2 + … +
an.Output: S = Tổng ai > 0 trong dãy
a1, a2,…, an.Bước 1 S <- 0; i <- 0
Bước 2 i <- i + 1
Bước 3 Nếu ai <= n, S<- S + ai.Bước 4 nếu i<= n, quay lại bước 2.Bước 4 Thông báo S và kết thúc thuật toán
- Trình bày bài vào vở
IV CỦNG CỐ
- Qua tiết này hs cần biết cách trình bày thuật toán của bài toán
V HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
- Xem lại các bài tập đã làm trong các tiết trước và tiết này
- Chuẩn bị bài mới
Trang 18Trường THCS Tân Lợi Giáo án tin học 8
Bài 6: CÂU LỆNH ĐIỀU KIỆN
I/ MỤC TIÊU:
1) Kiến thức :
- Biết sự cần thiết của cấu trúc rẽ nhánh trong lập trình
- Biết cấu trúc rẽ nhánh sử dụng để chỉ dẫn cho máy tính thực hiện các thao tác phụthuộc vào điều kiện.Bước đầu viết được câu lệnh điều kiện trong Pascal
2) Kĩ năng:
- Rèn luyện cho học sinh các thao tác thực hiện hoạt động của các câu lệnh điều kiện dạng thiếu và dạng đủ trong Pascal
II/ CHUẨN BỊ:
- Chuẩn bị của GV: Giáo án, sách giáo khoa, phấn, bảng, máy tính
- Chuẩn bị của học sinh: Sách giáo khoa, vở ghi, bút thước…
III/ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
- Hảy mô tả thuật toán tìm giá trị lớn nhất của hai số ?
+ Bước 1 : Max:= a (hoặc Max:=b);
+ Bước 2 : Nếu a < b thì gán Max = b và viết giá trị lớn nhất của hai số là Max
Hoạt động 1: Tìm hiểu những hoạt động
phụ thuộc vào điều kiện.
? Cho ví dụ về một hoạt động phụ thuộc
điều kiện ?
- Từ “nếu” trong các câu trên được dùng
để chỉ một “điều kiện” và các hoạt động
tiếp theo sau sẽ phụ thuộc vào điều kiện đó
? Nêu các điều kiện và các hoạt động phụ
+ Nếu chiều nay trời không mưa, em
Trang 19thuộc điều kiện trong các ví dụ trên
Hoạt động 2: Tìm hiểu tính đúng hoặc
sai của các điều kiện
- Mỗi điều kiện nói trên được mô tả dưới
dạng một phát biểu Hoạt động tiếp theo
phụ thuộc vào kết quả kiểm tra phát biểu
đó đúng hay sai Vậy kiết quả kiểm tra có
thể là gì ?
- GV nhắc lại: Khi đưa ra câu điều kiện ,
kết quả kiểm tra là đúng, ta nói điều kiện
được thoả mãn, còn khi kết quả kiểm tra là
sai, ta nói diều kiện không thoả mãn
? Cho ví dụ
Hoạt động 3: Tìm hiểu điều kiện và các
phép so sánh.
- Các phép so sánh có vai trò rất quan trọng
trong việc mô tả thuật toán và lập trình
? Ta thường sử dụng các kí hiệu toán học
in giá trị của a ra màn hình ; ngược laị in
giá trị của b ra màn hình (có nghĩa là phép
so sánh cho kết quả sai)
không mưa, em bị ốm
+ Các hoạt động phụ thuộc điềukiện : em sẽ đi chơi bóng, em sẽ nghỉhọc
- Khi đưa ra câu điều kiện , kết quảkiểm tra là đúng, ta nói điều kiệnđược thoả mãn, còn khi kết quả kiểmtra là sai, ta nói diều kiện không thoảmãn
+ Ví dụ :
- Nếu nháy nút “x” ở góc trên,bên phải cửa sổ, (thì) cửa sổ sẽ đượcđóng lại
- Nếu X>5, (thì hãy) in giá trị X ramàn hình
+ Học sinh chú ý lắng nghe => ghinhớ kiến thức
+ Để so sánh ta thường sử dụng các
kí hiệu toán học như: <, >, =, ≠, ≤, ≥
+ Học sinh chú ý lắng nghe
IV CỦNG CỐ
? Hãy cho một số hoạt động phụ thuộc vào điều kiện.
Trang 20Trường THCS Tân Lợi Giáo án tin học 8
Bài 6: CÂU LỆNH ĐIỀU KIỆN (tt)
I/ MỤC TIÊU:
1) Kiến thức :
- Biết sự cần thiết của cấu trúc rẽ nhánh trong lập trình
- Hiểu cú pháp, hoạt động của các câu lệnh điều kiện dạng thiếu và dạng đủ trongPascal
2) Kĩ năng:
- Rèn luyện kĩ năng bước đầu viết được câu lệnh điều kiện trong Pascal
II/ CHUẨN BỊ:
- Chuẩn bị của GV: Giáo án, sách giáo khoa, phấn, bảng, máy tính
- Chuẩn bị của học sinh: Sách giáo khoa, vở ghi, bút thước…
III/ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
thị cho máy tính thực hiện các hoạt động
khác nhau tuỳ theo một điều kiện cụ thể có
được thoã mãn hay không Cấu trúc rẽ nhánh
có hai dạng: dạng thiếu và dạng đủ
Ví dụ 2: Một hiệu sách thực hiện đợt khuyến
mãi lớn với nội dung sau: Nếu mua sách với
tiền phải thanh toán Giả sử thêm vào đó, cửa
hàng giảm 10% cho những khách chỉ mua