02 dc cqvd yd bs bay

Các yếu tố ảnh hưởng đến gãy xương Tuổi và giới Nguyên nhân và cơ chế chấn thương Vùng giải phẫu Xương bình thường hay có bệnh... Các yếu tố ảnh hưởng đến gãy xương Nguyên nhân và cơ

ĐẠI CƯƠNG VỀ CHẤN

ĐỘNG

Trần Văn Bé Bảy

Bộ môn Chấn Thương Chỉnh Hình

CHẤN THƯƠNG CƠ QUAN VẬN ĐỘNG

 Gãy xương hở

 Vết thương khớp

 Vết thương phần mềm

Điều làm ta quan tâm

 XỬ TRÍ

 CHĂM SÓC VÀ THEO DÕI

Các vấn đề liên quan đến chẩn đoán

 Tuổi và giới tính

 Cơ chế chấn thương

 Thời gian

 Vùng bị chấn thương (giải phẫu)

 Các triệu chứng lâm sàng

 Các xét nghiệm CLS

 Phân loại

Các vấn đề liên quan đến điều trị

 Tuổi và giới tính

 Nghề nghiệp

 Thời gian

 Loại tổn thương (phân loại)

 Có biến chứng không

 Phương tiện

Chăm sóc và theo dõi

 Phát hiện các biến chứng

 Phát hiện các thương tổn bỏ sót

 Luyện tập phục hồi

 Đánh giá điều trị

 Tốt

ĐẠI CƯƠNG VỀ GÃY

XƯƠNG

Các yếu tố ảnh hưởng đến

gãy xương

Tuổi và giới

Nguyên nhân và cơ chế chấn thương Vùng giải phẫu

Xương bình thường hay có bệnh

Các yếu tố ảnh hưởng đến

gãy xương

 Tuổi và giới

• Trẻ con

• Người trưởng thành

• Người nhiều tuổi

• Phụ nữ tuổi mãn kinh

Đây là yếu tố ảnh hưởng đến cấu trúc của xương

Các yếu tố ảnh hưởng đến gãy xương

Nguyên nhân và cơ chế

Lực tác động càng lớn thì tổn thương càng nặng (bao

gồm xương và mô mềm xung quanh)

Đây là yếu tố ảnh hưởng đến lực tác động trên xương

Cơ chế chấn thương có liên quan trực tiếp đến

dạng đường gãy Cùng một cơ chế chấn thương có thể gặp nhiều

loại gãy khác nhau

Các yếu tố ảnh hưởng đến gãy xương

Vùng giải phẫu

Xương xốp có dạng gãy khác với xương

cứng

Đây là yếu tố chỉ rõ cấu trúc xương

Trên một xương dài gãy đầu xương khác với gãy thân xương về dạng gãy cũng

như cách điều trị

Các yếu tố ảnh hưởng đến gãy xương

Xương bình thường hay có bệnh

Xương bị bệnh làm mất chất xương hoặc phá hủy cấu trúc xương sẽ dễ gãy mặc dù lực chấn thương nhẹ, đó là các gãy

xương bệnh lý

Đây cũng là yếu tố chỉ cấu trúc xương

Gãy xương có ảnh hưởng như thế nào

đến xung quanh và toàn thân?

Gãy xương ảnh hưởng như thế nào

đến xung quanh và toàn thân?

Chảy máu và Mất máu

Đau do thương tổn thần kinh, kích ứng

Sự di lệch các đầu gãy

Tổn thương các mô mềm xung quanh: da,

cơ, gân, bao khớp, dây chằng

Xương gãy có tác động đến vùng chi và toàn thân

do các nguyên nhân sau đây:

Gãy xương ảnh hưởng như thế nào

đến xung quanh và toàn thân?

Chảy máu và Mất máu

Máu chảy do tổn thương các mạch máu nhỏ trong tủy xương, vỏ xương, màng xương và các mô mềm xung quanh Trong gãy kín tuy không chảy ra ngoài nhưng máu đã ra khỏi mạch không còn tham gia lưu thông trong hệ tuần hoàn nên xem như đã mất

Mất máu nhiều là nguyên nhân gây nên sốc

Gãy xương ảnh hưởng như thế nào

đến xung quanh và toàn thân?

Chảy máu và Mất máu

Máu chảy ứ đọng lại thành ổ máu tụ Lượng máu tụ lớn là nguyên nhân gây chèn ép khoang, làm tăng áp lực trong ống tủy có thể là nguyên nhân gây nên tắc mạch mỡ Trong gãy hở, máu tụ là nơi giúp vi trùng sinh sôi nẩy nở

Trong gãy kín máu tụ có vai trò giúp liền xương

Gãy xương ảnh hưởng như thế nào

đến xung quanh và toàn thân?

Chảy máu và Mất máu

Mất máu nhiều sẽ làm cho lượng máu đến thận sẽ

giảm, có nguy cơ suy thận cấp Máu đến các mô vùng tổn thương kém: cơ thể sẽ chống lại nguy cơ nhiễm trùng kém, vùng xương gãy sẽ chậm liền

Gãy xương ảnh hưởng như thế nào

đến xung quanh và toàn thân?

Tổn thương các thần kinh cảm giác

Thần kinh cảm giác nằm trên màng xương và xung

quanh Vì vậy gãy xương sẽ làm BN rất đau Đau quá mức có thể gây ra sốc, gây co mạch và dễ gây nên hội chứng rối loạn dinh dưỡng về sau

Gãy xương ảnh hưởng như thế nào

đến xung quanh và toàn thân?

Sự di lệch của các đầu xương gãy

Các đầu xương gãy di lệch làm tổn thương các bộ phận xung quanh: thần kinh chính, mạch máu chính, cơ, bao khớp

Gãy xương ảnh hưởng như thế nào

đến xung quanh và toàn thân?

Mất máu, tụ máu, đau, sự di lệch các đầu xương gãy và tổn

thương các mô mềm là mầm

móng của các biến chứng sớm

PHÂN LOẠI GÃY XƯƠNG

Việc điều trị gãy xương phải dựa vào

phân loại

Phân loại gãy xương dựa vào :

Lâm sàng

Gãy kín:

Gãy xương không có vết thương đi kèm

Gãy hở :

Gãy xương có vết thương đi kèm

Vết thương thông vào ổ gãy

Chẩn đoán chính xác là gãy hở khi mổ cắt lọc

Phân loại gãy xương dựa vào :

X-quang

Phim X-quang cho biết:

Xương nào gãy

Phim X-quang cho biết gãy xương vững

hay không

Phân loại gãy xương dựa vào :

Theo tên riêng Phải dân trong

nghề mới nhớ hết

được !!

ĐIỀU TRỊ GÃY XƯƠNG

Hãy điều trị bệnh nhân gãy xương chứ không phải điều trị

cái xương gãy

Điều trị gãy xương như thế nào ?

Ưu tiên 1: cứu mạng

Ưu tiên 2: cứu chi

Ưu tiên 3: PHCN

Ưu tiên 1: cứu mạng ???

Hãy cẩn thận ưu tiên xử trí

các biến chứng và những

tổn thương đi kèm có thể

gây tử vong

Ưu tiên 2: cứu chi ???

Hãy cẩn thận ưu tiên xử trí

các biến chứng mạch máu

có thể gây mất chi

Ưu tiên 3: phục hồi chức năng ???

Cách điều trị thích hợp

đem lại sự phục hồi chức

năng lao động tốt

Muốn điều trị tốt cái xương gãy phải hiểu biết điều cơ bản gì?

Phải biết “sự liền

xương” và các rối

loạn liền xương

Điều trị gãy xương như thế nào ?

3 điều kiện cần có để có liền xương tốt là

gì?

Điều trị gãy xương như thế nào ?

1 Phục hồi tốt lưu thông máu vùng gãy

2 Áp sát hai mặt gãy, diện tích tiếp xúc

càng lớn càng tốt và phục hồi hình

dáng giải phẫu

3 Cố định vững chắc, liên tục, đủ thời

gian

Phục hồi lưu thông máu là làm thế nào ?

• Bất động vững chắc, liên tục, đủ thời gian,

tránh phá hủy mạch tân tạo

• Tập vận động chủ động để tăng lượng máu

đến vùng gãy, mang theo các chất liệu hàn

gắn xương

• Không làm tổn thương thêm màng xương, tủy

xương

Vai trò của việc áp sát hai mặt gãy ?

Chờ thời gian liền xương Xương không tự

mọc dài ra nếu hai đầu không tiếp xúc

Hình dáng giải phẫu sai lệch sẽ làm liền

xương can lệch

Thế nào là rối loạn

liền xương?

Rối loạn liền xương ?

Là sự liền xương không hoàn thành Sự liền

xương dừng lại ở giai đoạn can sụn

Hậu quả là xương không liền (khớp giả) hoặc chậm liền (chậm liền xương)

Nguyên nhân nào gây nên khớp giả và chậm

liền xương?

Nguyên nhân khớp giả và chậm liền xương ?

Không thực hiện tốt 3 điều kiện để có liền

xương:

• Mất xương

• Dinh dưỡng kém, vùng gãy nghèo mạch máu

• Có yếu tố ngoại lai cản trở sự tiếp xúc

• Xương gãy không được bất động tốt

•

Hậu quả cuối cùng của việc điều trị gãy xương

là gì ?

Việc điều trị gãy xương đem lại kết quả ?

Can xương liền xương

= liền xương bình thường

Can xương liền không vững

= rối loạn liền xương

phục hồi giải phẫu còn di lệch Liền xương kéo dài can sụn

Liền xương tốt Can xương lệch xấu Chậm liền xương Khớp giả

BIẾN CHỨNG CỦA LIỀN XƯƠNG