Giáo án Ngữ văn lớp 10 (Học kỳ 1)

Giáo án Ngữ văn lớp 10 (Học kỳ 1) được biên soạn theo Công văn 5512 nhằm hệ thống kiến thức cũng như đánh giá năng lực của học sinh. Giáo án có nội dung bài học gồm: tổng quan văn học Việt Nam; hoạt động giao tiếp bằng ngôn ngữ; khái quát văn học dân gian Việt Nam,... Mời thầy cô và các em cùng tham khảo chi tiết giáo án tại đây nhé.

Trang 1

+ Th lo i c a VHVN.ể ạ ủ

+ Con người trong VHVN.

V n d ng th p: H c sinh có ni m t hào v truy n th ng văn hóa c a dân t cậ ụ ấ ọ ề ự ề ề ố ủ ộ qua di s n văn hóa đả ược h c.ọ

V n d ng cao: Có lòng say mê v i văn h c Vi t Nam.ậ ụ ớ ọ ệ

2. Năng l c ự

a. Phát tri n năng l c chungể ự : Năng l c t h c, năng l c sáng t o, năng l c gi iự ự ọ ự ạ ự ả quy t v n đ , năng l c th m mĩ, năng l c h p tác, năng l c công ngh thông tin vàế ấ ề ự ẩ ự ợ ự ệ truy n thông.ề

b. Năng l c riêng: ự

Năng l c thu th p thông tin liên quan đ n l ch s văn h c Vi t Namự ậ ế ị ử ọ ệ

Năng l c đ c – hi u các tác tác ph m văn h c Vi t Nam (Văn h c dân gian vàự ọ ể ẩ ọ ệ ọ văn h c vi t)ọ ế

Năng l c trình bày suy nghĩ, c m nh n c a cá nhân v các th i kì văn h c.ự ả ậ ủ ề ờ ọ

Năng l c h p tác khi trao đ i, th o lu n v thành t u, h n ch , nh ng đ cự ợ ổ ả ậ ề ự ạ ế ữ ặ

đi m c b n, giá tr c a nh ng tác ph m văn h c Vi t Nam;ể ơ ả ị ủ ữ ẩ ọ ệ

Năng l c phân tích, so sánh s khác nhau gi a văn h c dân gian và văn h c vi tự ự ữ ọ ọ ế

Năng l c t o l p văn b n ngh lu nự ạ ậ ả ị ậ

3. Ph m ch tẩ ấ

Giúp h c sinh rèn luy n b n thân phát tri n các ph m ch t t t đ p: yêu n c,ọ ệ ả ể ẩ ấ ố ẹ ướ nhân ái, chăm ch , trung th c, trách nhi mỉ ự ệ

II. THI T B D Y H C VÀ H C LI UẾ Ị Ạ Ọ Ọ Ệ

Phương ti n, thi t b : ệ ế ị

+ SGK, SGV, T li u Ng Văn 11, thi t k bài h c.ư ệ ữ ế ế ọ

b) N i dung:ộ Hs d a vào hi u bi t đ tr l i câu h i.ự ể ế ể ả ờ ỏ

c) S n ph m: ả ẩ HS v n d ng ki n th c đ tr l i câu h i GV đ a ra.ậ ụ ế ứ ể ả ờ ỏ ư

Trang 2

d) T ch c th c hi n: ổ ứ ự ệ

Bước 1: Chuy n giao nhi m v :ể ệ ụ GV giao nhi m v Chia l p thành 2 nhóm: ệ ụ ớ

+ Nhóm 1: K tên nh ng tác ph m văn h c dân gian b c THCS mà em yêu thích ể ữ ẩ ọ ở ậ

nh t? ấ

+ Nhóm 2: K tên nh ng tác ph m văn h c vi t b c THCS mà em yêu thích ể ữ ẩ ọ ế ở ậ

nh t? ấ

Bước 2: Th c hi n nhi m vự ệ ệ ụ

Bước 3: Báo cáo, th o lu n: ả ậ GV g i m t s HS tr l i, HS khác nh n xét, bọ ộ ố ả ờ ậ ổ sung

Bước 4: K t lu n, nh n đ nh: ế ậ ậ ị GV đánh giá k t qu c a HS, trên c s đó d nế ả ủ ơ ở ẫ

d t HS vào bài h c m i.ắ ọ ớ

Các tác ph m văn h c dân gian THCS làẩ ọ ở :

Truy n c tích Th ch sanh, Bánh tr ng bánh dày; Truy n thuy t Thánh gióng,ệ ổ ạ ư ề ế

S n tinh – th y tinh…. ơ ủ

Các tác ph m c a văn h c vi t: ẩ ủ ọ ế bài th Sang thu c a H u Th nh, truy n ng nơ ủ ữ ỉ ệ ắ

B n quê c a Nguy n Minh Châu…ế ủ ễ

=> Đó là nh ng tác ph m ữ ẩ thu c ộ văn h cọ dân gian và văn h c vi tọ ế Vi t Namệ

B. HÌNH THÀNH KI N TH C M IẾ Ứ Ớ

Ho t đ ng 1: ạ ộ HD HS tìm hi u các b ph n h p thành c a văn h c Vi t Namể ộ ậ ợ ủ ọ ệ (20 phút)

a) M c đích:ụ Tìm hi u v ể ề các b ph n h p thành c a văn h c Vi t Namộ ậ ợ ủ ọ ệ

b) N i dung: ộ HS quan sát SGK đ tìm hi u n i dung ki n th c theo yêu c u c aể ể ộ ế ứ ầ ủ GV

G m hai b ph n: Vồ ộ ậ ăn h c dân gianọ và văn

h c vi t. Hai b ph n này có m i quan họ ế ộ ậ ố ệ

Trang 3

Nhóm 6: Nêu các th lo i c a vănể ạ ủ

Đ c tr ng c a VHDG là tính truy nặ ư ủ ề

mi ng, tính t p th , và s g n bó v i cácệ ậ ể ự ắ ớ sinh ho t khác nhau trong đ i s ng c ngạ ờ ố ộ

đ ng.ồ

2. Văn h c vi t :ọ ế

Khái ni m: Là sáng tác c a tri th c đệ ủ ứ ượ cghi l i b ng ch vi t, là sáng t o c a cáạ ằ ữ ế ạ ủ nhân. Tác ph m văn h c vi t mang d u nẩ ọ ế ấ ấ

c a tác gi ủ ả Hình th c văn t c a văn h c vi t đứ ự ủ ọ ế ượ cghi l i ch y u b ng ba th ch : Hán,ạ ủ ế ằ ứ ữ Nôm, Qu c ng .ố ữ

Th lo i:ể ạ + T th k X XIX có ba nhóm th lo iừ ế ỉ ể ạ

+ T đ u th k XX đ n nay: Lo i hìnhừ ầ ế ỉ ế ạ

th lo i văn h c có ranh gi i tể ạ ọ ớ ương đ i rõố ràng h n: lo i hình t s , tr tình, k ch.ơ ạ ự ự ữ ị

Ho t đ ng 2: ạ ộ HD HS tìm hi u qể uá trình phát tri n c a ể ủ văn h c vi t Vi tọ ế ệ Nam (40 phút)

a) M c đích:ụ N m đắ ược quá trình phát tri n c a ể ủ văn h c vi t Vi t Namọ ế ệ

b) N i dung: ộ Giáo viên hướng d n h c sinh đ c hi u văn b nẫ ọ ọ ể ả

Trang 4

nhi m v h c t pệ ụ ọ ậ :

GV nêu câu h iỏ : Văn h c ọ

vi t Vi t Nam có m y th i kì ế ệ ấ ờ

khác bi t c a văn h c trungệ ủ ọ

đ i và văn h c hi n đ i Vi tạ ọ ệ ạ ệ

Quá trình phát tri n c a văn h c Vi t Nam g nể ủ ọ ệ ắ

ch t v i l ch s chính tr , văn hóa, xã h i c a đ tặ ớ ị ử ị ộ ủ ấ

nước

Có ba th i kì l n:ờ ớ + T th k X đ n XIX.ừ ế ỉ ế + T đ u th k XX đ n CMT8/ 1945ừ ầ ế ỉ ế + Sau CMT8/ 1945 đ n h t th k XX.ế ế ế ỉ

Văn h c t th k X đ n h t th k XIX là ọ ừ ế ỉ ế ế ế ỉ văn

1.Văn h c trung đ iọ ạ : (t th k X đ n h t thừ ế ỉ ế ế ế

k XIX) :ỉ+ XHPK hình thành ,phát tri n và suy thoái,côngể

cu c xây d ng đ t nộ ự ấ ước và ch ng gi c ngo iố ặ ạ xâm

Ch Hán du nh p vào VN t đ u công nguyênữ ậ ừ ầ

nh ng đ n th k X khi dân t c Vi t Nam giànhư ế ế ỷ ộ ệ

được đ c l p, văn h c vi t m i th c s hìnhộ ậ ọ ế ớ ự ự thành

Văn h c th i kì này đọ ờ ược vi t b ng ch Hán vàế ằ ữ

ch Nôm do nh hữ ả ưởng ch y u văn h c trungủ ế ọ

đ i Trung Qu c (Phong ki n xâm lạ ố ế ược). Văn h cọ

ch Hán là c u n i đ dân t c ta ti p nh n cácữ ầ ố ể ộ ế ậ

h c thuy t Nho giáo, Ph t giáo, Lão T Sángọ ế ậ ử

t o các th lo i trên c s nh hạ ể ạ ơ ở ả ưởng các thể

lo i c a văn h c Trung Qu c Văn h c Chạ ủ ọ ố ọ ữ Nôm phát tri n là b ng ch ng hùng h n cho ýể ằ ứ ồ

th c xây d ng 1 n n văn h c đ c l p c a dânứ ự ề ọ ộ ậ ủ

t c ta.ộ

Tác ph m, tác gi tiêu bi u:ẩ ả ể + Ch Hán.ữ

+ Ch Nôm.ữ

=> S phát tri n ch Nôm và văn h c ch Nômự ể ữ ọ ữ luôn g n v i nh ng truy n th ng c a dân t c:ắ ớ ữ ề ố ủ ộ lòng yêu nước, tinh th n nhân đ o và hi n th c.ầ ạ ệ ự

Trang 5

* B i c nh l ch s : ố ả ị ử M r ng giao l u qu c t ,ở ộ ư ố ế

ti p xúc và ti p nh n tinh hoa c a nhi u n n vănế ế ậ ủ ề ề

h c đ đ i m i. Đ c bi t là ti p xúc và ti pọ ể ổ ớ ặ ệ ế ế

nh n tinh hoa c a n n văn h c Âu – Mĩ, làm thayậ ủ ề ọ

đ i nh n th c, cách nghĩ, cách c m và cách nóiổ ậ ứ ả

c a ngủ ười Vi t Nam.ệ

* Chia 4 giai đo n: ạ+ T đ u XX đ n năm 1930ừ ầ ế+ T 1930 đ n năm 1945ừ ế+ T 1945 đ n năm 1975ừ ế+ T 1975 đ n nayừ ế

* Đ c đi m chung:ặ ể

Văn h c hi n đ i Vi t Nam m t m t k th aọ ệ ạ ệ ộ ặ ế ừ tinh hoa c a văn h c truy n th ng, m t khác ti pủ ọ ề ố ặ ế thu tinh hoa c a nh ng n n văn h c l n trên thủ ữ ề ọ ớ ế

gi i đ hi n đ i hoá.ớ ể ệ ạ

* S khác bi t c a văn h c trung đ i và văn h cự ệ ủ ọ ạ ọ

hi n đ i Vi t Nam: ệ ạ ệ

V tác gi : Đã xu t hi n nhà văn nhà thề ả ấ ệ ơ chuyên nghi p, l y vi c vi t văn, sáng tác th làệ ấ ệ ế ơ ngh nghi p.ề ệ

V đ i s ng văn h c: Nh có báo chí, kĩ thu tề ờ ố ọ ờ ậ

in n hi n đ i, tác ph m văn h c đi vào đ i s ngấ ệ ạ ẩ ọ ờ ố nhanh h n, m i quan h gi a đ c gi và tác giơ ố ệ ữ ộ ả ả

m t thi t h n, đ i s ng văn h c sôi n i, năngậ ế ơ ờ ố ọ ổ

đ ng h n.ộ ơ

V th lo i: Th m i, ti u thuy t, k ch nói…ề ể ạ ơ ớ ể ế ị thay th h th ng th lo i cũ.ế ệ ố ể ạ

V thi pháp: L i vi t ề ố ế ướ ệc l , sùng c , phi ngã,ổ

c a VHTD không còn thích h p và l i vi t hi nủ ợ ố ế ệ

th c đ cao cá tính sáng t o, đ cao “cái tôi” cáự ề ạ ề nhân d n đầ ược kh ng đ nh.ẳ ị

Ho t đ ng 3: ạ ộ Con người Vi t Nam qua văn h c (20 phút) ệ ọ

a) M c đích:ụ C m nh n đả ậ ược hình tượng con người Vi t Nam qua văn h cệ ọ

Trang 6

b) N i dung: ộ HS đ c SGK và hoàn thành nhi m v GV giaoọ ệ ụ

1 Hình nh con ng ả ườ i Vi t ệ

Nam đ ượ c th hi n trong ể ệ

văn h c qua nh ng m i quan ọ ữ ố

h nào ? ệ

2 Nêu nh ng bi u hi n c ữ ể ệ ụ

th v hình nh con ng ể ề ả ườ i

VN qua m i quan h v i t ố ệ ớ ự

nhiên ? L y ví d minh ho ấ ụ ạ

c a ngủ ười Vi t Nam trong nhi u m i quan h :ệ ề ố ệ

1 Con người Vi t Nam trong m i quan hệ ố ệ

v i th gi i t nhiênớ ế ớ ự : Văn h c dân gian: ọ+T duy huy n tho i, k v quá trình nh n th c,ư ề ạ ể ề ậ ứ tích lũy hi u bi t thiên nhiên. ể ế

+Con người và thiên nhiên thân thi t. ế

Th ca trung đ i: Thiên nhiên g n lý tơ ạ ắ ưởng,

đ o đ c, th m mạ ứ ẩ ỹ

Văn h c hi n đ i: hình tọ ệ ạ ượng thiên nhiên thể

hi n qua tình yêu đ t nệ ấ ước, cu c s ng, l a đôiộ ố ứCon ng i Vi t Nam g n bó sâu s c v i thiên

Người Vi t Nam mang m t t m lòng yêuệ ộ ấ

nước thi t tha.ế Bi u hi n c a lòng yêu nể ệ ủ ước:

+ Yêu làng xóm, quê hương

+ T hào v truy n th ng văn h c, l ch s d ngự ề ề ố ọ ị ử ự

nước và gi nữ ướ ủc c a dân t c.ộ + Ý chí căm thù quân xâm lược và tinh th n dámầ

hi sinh vì đ c l p t do dân t c.ộ ậ ự ộ Tác ph m k t tinh t lòng yêu nẩ ế ừ ước “Nam

qu c s n hà”, “Bình ngô đ i cáo”,“Văn t nghĩaố ơ ạ ế

sĩ C n Giu c”,“Tuyên ngôn đ c l p”ầ ộ ộ ậ

3. Con người Vi t Nam trong m i quan h xãệ ố ệ

Trang 7

c a các nhómủ

Ch t ki n th c:ố ế ứ

1. Đ i tố ượng c a văn h c:ủ ọ

con người và xã h i loàiộ

người văn h c là nhânọ

Nêu nh ng bi u hi n c thữ ể ệ ụ ể

v hình nh con ngề ả ười VN

qua m i quan h v i t nhiênố ệ ớ ự

? L y ví d minh ho quaấ ụ ạ

nh ng tác ph m văn h c ?ữ ẩ ọ

2 VD: Côn S n ca ơ (Nguy nễ

Trãi), Qua đèo Ngang (Bà

huy n Thanh Quan), ệ Thi

v nh, Thu đi u, Thu m ị ế ẩ

quân xâm lượ Bình Ngô đ ic ( ạ

cáo, Văn t nghĩa sĩ C n ế ầ

c m thông v i s ph n con ngả ớ ố ậ ườ ịi b áp b c.ứ Nhìn th ng vào th c t i đ nh n th c, phêẳ ự ạ ể ậ ứ phán, c i t o xã h i cho t t đ p.ả ạ ộ ố ẹ

ch p nh n ch nghĩa cá nhân c c đoan… ấ ậ ủ ự

> Văn h c dân t c t p trung xây d ng m t ọ ộ ậ ự ộ đ o ạ

lí làm ng ườ ố ẹ i t t đ p.

C. HO T Đ NG LUY N T PẠ Ộ Ệ Ậ

Trang 8

a) M c đích:ụ Làm bài t p c ng c ki n th cậ ủ ố ế ứ

b) N i dung: ộ HS s d ng SGK và v n d ng ki n th c đã h c đ tr l i câu h i.ử ụ ậ ụ ế ứ ọ ể ả ờ ỏ

* T lu n:ự ậ

+ Câu 1: Nêu giá tr c a bài Phú?ị ủ

+ Câu 2: Hào khí Đông A qua bài thơ

* Tr c nghi m: ắ ệ

Câu hoi 1:̉ Ð c tr ng nào sau đây không là đ c tr ng c a văn h c dân gian ặ ư ặ ư ủ ọ

a. Văn h c dân gian là nh ng tác ph m ngh thu t ngôn t truy n mi ng .ọ ữ ẩ ệ ậ ừ ề ệ

b. Văn h c dân gian đọ ượ ậc t p th sáng t o nên.ể ạ

c. Văn h c dân gian g n bó và ph c v tr c ti p cho các sinh ho t khác nhau trong ọ ắ ụ ụ ự ế ạ

Câu hoi 3:̉ Nh ng truy n dân gian ng n, có k t ch t ch , k v nh ng s vi c, kữ ệ ắ ế ặ ẽ ể ề ữ ự ệ ể

v nh ng s vi c, hành vi, qua đó nêu lên bài h c kinh nghi m v cu c s ng ho c ề ữ ự ệ ọ ệ ề ộ ố ặtri t lí nhân sinh nh m giáo d c con ngế ằ ụ ười thu c th lo i nào c a văn h c dân gianộ ể ạ ủ ọ

d. Mang d u n c a tác gi ấ ấ ủ ả

Câu hoi 5:̉ N n văn h c Vi t Nam t xa x a đ n nay v c b n ít s d ng nh ng ề ọ ệ ừ ư ế ề ơ ả ử ụ ữ

Trang 9

Ngày d y:ạ

Tu n 1 – Ti t 3: ầ ế HO T Đ NG GIAO TI P B NG NGÔN NG (TI T 1)Ạ Ộ Ế Ằ Ữ Ế

I. M C TIÊUỤ :

1. Ki n th c: ế ứ Sau khi h c xong bài này HSọ

Nh n bi t: ậ ế Nh n bi t khái ni m v ho t đ ng giao ti p b ng ngôn ngậ ế ệ ề ạ ộ ế ằ ữ

Trang 10

Thông hi u: Hi u v m c đích và n m để ể ề ụ ắ ược 2 quá trình trong ho t đ ng giaoạ ộ

Năng l c t h c ự ự ọ Năng l c gi i quy t v n đ và sáng t oự ả ế ấ ề ạ

Năng l c giao ti pự ế Năng l c th m mĩự ẩ

Năng l c s d ng ngôn ngự ử ụ ữ Năng l c h p taćự ợ

3. Ph m ch tẩ ấ

GV: SGK, SGV Ng văn 10, Tài li u tham kh o, Thi t k bài gi ngữ ệ ả ế ế ả

HS: GK, v so n, tài li u tham kh oở ạ ệ ả

III. TI N TRÌNH D Y H CẾ Ạ Ọ

A. HO T Đ NG KH I Đ NG (M Đ U)Ạ Ộ Ở Ộ Ở Ầ

a) M c đích:ụ

Câu h i 1: N u em là chàng trai trong câu ca dao trên, trong m t ỏ ế ộ “đêm trăng thanh”,

em “đ t v n đ ’ v i ngặ ấ ề ớ ười mình yêu: “Tre non đ lá đan sàng nên chăng?”, thì côủ gái y s ph n ng b ng nh ng l i nói nào? ấ ẽ ả ứ ằ ữ ờ

Câu h i 2: S ph n ng c a cô gái có làm th a mãn mong mu n c a em không?ỏ ự ả ứ ủ ỏ ố ủHãy tr l i hai câu h i trên b ng hình th c ti u ph m.ả ờ ỏ ằ ứ ể ẩ

Bước 2: Th c hi n nhi m v : ự ệ ệ ụ HS th o lu n và tr l i ả ậ ả ờ

Trang 11

d ng ngôn ng trong giao ti p, bài h c hôm nay, cô và các em cùng tìm hi u “ho t ụ ữ ế ọ ể ạ

đ ng giao ti p b ng ngôn ng ”. ộ ế ằ ữ

Ho t đ ng 1: ạ ộ Giáo viên hướng d n h c sinh tìm hi u ho t đ ng giao ti pẫ ọ ể ạ ộ ế

b ng ngôn ngằ ữ

a) M c đích:ụ H c sinh n m đọ ắ ượ ho t đ ng giao ti p b ng ngôn ng c ạ ộ ế ằ ữ

Nhóm 1,2 tìm hi u ng li u 1:ể ữ ệ

Văn b n h i ngh Diên H ngả ộ ị ồ

Nhóm 3,4 tìm hi u ng li uể ữ ệ

2 : Văn b n T ng quan vănả ổ

h c Vi t Nam.ọ ệ

HS ti p nh n nhi m vế ậ ệ ụ

Bước 2: Th c hi n nhi mự ệ ệ

vụ

* Ho t đ ng cá nhân: M i cáạ ộ ỗ

nhân đ c ph n ti u d n trongọ ầ ể ẫ

SGK, quan sát thông tin trên

1. Đ c và tìm hi u các ng li uọ ể ữ ệ

a. Ng li u 1: văn b n h i ngh Diên H ngữ ệ ả ộ ị ồ

L t l i 1: Vua Tr n nói. các v bô lãongheượ ờ ầ ị

L t l i 2: Cácượ ờ v bô lão nói. nhà vua ngheị

L t l i 3: Nhà vua h i. các v bô lão ngheượ ờ ỏ ị

Lượ ờt l i 4: Các v bô lão tr l i nhà vua ngheị ả ờ

đi n Diên

Ở ệ H ng. Lúc này quân Nguyên Môngồ đang t kéo 50 v n đ i quân xâm lồ ạ ạ ạ ược nướ cta?

N i dung: gi c xâm lộ ặ ược đ t nấ ước, ta nên hòa hay đánh  Nhân dân đ ng lòng đánh.ồ

Nhân v t giao ti pậ ế : tác gi SGK (ngả ười vi t : ế ở

tu i cao h n, có v n s ng, trình đ hi u bi tổ ơ ố ố ộ ể ế cao h n ) và HS l p 10 ngơ ớ ười đ c: tr tu iọ ẻ ổ

h n, có v n s ng, trình đ hi u bi t th p h n) ơ ố ố ộ ể ế ấ ơ

Trang 12

ND giao ti pế thu c lĩnh v c ộ ự văn h c ọ , v i đ tàiớ ề

“T ng quan văn h c vi t nam”.ổ ọ ệ

Nh ng v n đ c b nữ ấ ề ơ ả : + Các b ph n h p thành c a n n VHVN.ộ ậ ợ ủ ề + Quá trình phát tri n c a VH vi t.ể ủ ế

+ Con người VN qua VH

M c đích giao ti p:ụ ế + Người vi t: trình bày nh ng v n đ c b nế ữ ấ ề ơ ả

v VHVN cho HS l p 10.ề ớ + Ngườ ọi đ c: ti p nh n nh ng v n đ đó.ế ậ ữ ấ ềNgôn ngữ vi t dùng m t s lế ộ ố ượng l n các thu tớ ậ

ng văn h c, các câu mang đ c đi m c a vănữ ọ ặ ể ủ

b n khoa h c, k t c u văn b n m ch l c, rõả ọ ế ấ ả ạ ạ ràng

Ho t đ ng 2: ạ ộ T ng k tổ ế

a) M c đích:ụ H c sinh n m đọ ắ ượ khái ni m, quá trình c a ho t đ ng giao ti pc ệ ủ ạ ộ ếb) N i dung: ộ HS quan sát SGK đ tìm hi u n i dung ki n th c theo yêu c u c aể ể ộ ế ứ ầ ủ GV

* Ho t đ ng cá nhân: M i cá nhânạ ộ ỗ

s tự ương tác v i nhau.ớ

Ho t đ ng giao ti p ch u s chi ph iạ ộ ế ị ự ố

c a các nhân t : nhân v t giao ti p, hoànủ ố ậ ế

Trang 13

Bước 3: Báo cáo k t qu và th oế ả ả

Nh n th c đậ ứ ược nhi m v c n gi iệ ụ ầ ả quy t c a bài h c.ế ủ ọ

T p trung cao và h p tác t t đ gi iậ ợ ố ể ả quy t nhi m v ế ệ ụ

Có thái đ tích c c, h ng thú.ộ ự ứ

Nh n th c đậ ứ ược nhi m v c n gi iệ ụ ầ ả quy t c a bài h c.ế ủ ọ

T p trung cao và h p tác t t đ gi iậ ợ ố ể ả quy t nhi m v ế ệ ụ

Có thái đ tích c c, h ng thú.ộ ự ứBài ca dao là m t ho t đ ng giao ti p:ộ ạ ộ ế

Nhân v t giao ti p: Ngậ ế ười nông dân đang cày ru ng nói v i nh ng ngộ ớ ữ ười khác (Đ i t “Ai”: ch t t c m i ngạ ừ ỉ ấ ả ọ ười)

Hoàn c nh giao ti p: Ngả ế ười nông dân cày ru ng v t v gi a bu i tr a nóngộ ấ ả ữ ổ ư

n c.ự

N i dung giao ti p: Nói v m i quan hộ ế ề ố ệ

gi a bát c m đ y, d o th m và s làmữ ơ ầ ẻ ơ ự

vi c v t v , đ ng cay.ệ ấ ả ắ

M c đích: Nh c nh m i ngụ ắ ở ọ ười ph i cóả

ý th c trân tr ng, nâng niu thành qu laoứ ọ ả

đ ng mà mình đã đ ra bi t bao nhiêuộ ổ ế công s c đ có đứ ể ược thành qu đó.ả

=> Cách nói c th , có hình nh nên h pụ ể ả ấ

d n và có s c thuy t ph c.ẫ ứ ế ụ

a) M c đích:ụ Hs luy n t p đ n m đệ ậ ể ắ ược nh ng nét c b n nh t v bài h cữ ơ ả ấ ề ọ

b) N i dung: ộ HS s d ng SGK và v n d ng ki n th c đã h c đ tr l i câu h i.ử ụ ậ ụ ế ứ ọ ể ả ờ ỏ

HS t t o l p văn b n ng n v i hình th c và đ tài t ch n.Và tr l i câu ự ạ ậ ả ắ ớ ứ ề ự ọ ả ờ

h i: văn b n đó đ ỏ ả ượ c vi t đ làm gì? ế ể

c) S n ph m: ả ẩ HS hoàn thành các bài t pậ

Nh n th c đậ ứ ược nhi m v c n gi i quy t c a bài h c.ệ ụ ầ ả ế ủ ọ

T p trung cao và h p tác t t đ gi i quy t nhi m v ậ ợ ố ể ả ế ệ ụ

Trang 14

Nh n th c đậ ứ ược nhi m v c n gi i quy t c a bài h c.ệ ụ ầ ả ế ủ ọ

T p trung cao và h p tác t t đ gi i quy t nhi m v ậ ợ ố ể ả ế ệ ụ

ph m vào bu i h c sau.ẩ ổ ọ

Phân tích nhân t giao ti p ố ế (nhân v t, ậ hoàn c nh, ả n i dung, ộ m c đích, ụ cách

th c) th hi n qua bài ca dao: ứ ể ệ

Cày đ ng đang bu i ban tr a ồ ổ ư

M hôi thánh thót nh m a ru ng cày ồ ư ư ộ

Ai i ,b ng bát c m đ y ơ ư ơ ầ

D o th m m t h t đ ng cay muôn ph n ẻ ơ ộ ạ ắ ầ

c) S n ph m: ả ẩ

Bài ca dao là m t ho t đ ng giao ti p:ộ ạ ộ ế

Nhân v t giao ti p: Ngậ ế ười nông dân đang cày ru ng nói v i nh ng ngộ ớ ữ ười khác (Đ i t “Ai”: ch t t c m i ngạ ừ ỉ ấ ả ọ ười)

Hoàn c nh giao ti p: Ngả ế ười nông dân cày ru ng v t v gi a bu i tr a nóng n c.ộ ấ ả ữ ổ ư ự

N i dung giao ti p: Nói v m i quan h gi a bát c m đ y, d o th m và s làm ộ ế ề ố ệ ữ ơ ầ ẻ ơ ự

vi c v t v , đ ng cay.ệ ấ ả ắ

M c đích: Nh c nh m i ngụ ắ ở ọ ười ph i có ý th c trân tr ng, nâng niu thành qu lao ả ứ ọ ả

đ ng mà mình đã đ ra bi t bao nhiêu công s c đ có độ ổ ế ứ ể ược thành qu đó.ả

=> Cách nói c th , có hình nh nên h p d n và có s c thuy t ph c.ụ ể ả ấ ẫ ứ ế ụ

d) T ch c th c hi n: ổ ứ ự ệ GV thu s n ph m c a HS ch m cho đi m vào đ u ti tả ẩ ủ ấ ể ầ ế sau

* HƯỚNG D N V NHÀẪ Ề

N m v ng lí thuy t và hoàn thành bài t p.ắ ữ ế ậ

Chu n b bài: Khái quát VHDGVN. ẩ ị

Ngày so n:ạ

Ngày d y:ạ

Tu n 2 – Ti t 4: ầ ế

KHÁI QUÁT VĂN H C DÂN GIAN VI T NAMỌ Ệ

I. M C TIÊUỤ :

Nh n bi t: Hi u và nh đậ ế ể ớ ược nh ng đ c tr ng c b n c a VHDG.ữ ặ ư ơ ả ủ

Trang 15

Thông hi u: N m để ắ ược khái ni m v các th lo i c a VHDG.ệ ề ể ạ ủ

V n d ng th p: ậ ụ ấ H c sinh có th n m b t các th ọ ể ắ ắ ể lo i VHDG v i các th lo iạ ớ ể ạ

VH khác

V n d ng cao: Phân tích đậ ụ ược n i dung và ngh thu t đ c đáo trong VHDG.ộ ệ ậ ộ

Hi u và nh để ớ ược nh ng đ c tr ng c b n c a văn h c dân gian.ữ ặ ư ơ ả ủ ọ

Hi u để ược nh ng giá tr to l n c a văn h c dân gian. Đây là c s đ h c sinh cóữ ị ớ ủ ọ ơ ở ể ọ thái đ trân tr ng đ i v i di s n văn hóa tinh th n c a dân t c, t đó h c t p t tộ ọ ố ớ ả ầ ủ ộ ừ ọ ậ ố

h n ph n văn h c dân gian trong chơ ầ ọ ương trình.

N m đắ ược khái ni m v các th lo i c a văn h c dân gian Vi t Nam. H c sinhệ ề ể ạ ủ ọ ệ ọ

có th n m b t các th lo i, bi t phân bi t s b th lo i này v i th lo i khácể ắ ắ ể ạ ế ệ ơ ộ ể ạ ớ ể ạ trong h th ng. ệ ố

2. Năng l c ự

a. Phát tri n năng l c chungể ự

Năng l c t h c, năng l c sáng t o, năng l c gi i quy t v n đ , năng l c th mự ự ọ ự ạ ự ả ế ấ ề ự ẩ

mĩ, năng l c h p tác, năng l c công ngh thông tin và truy n thông.ự ợ ự ệ ề

HS: SGK, v so n, tài li u tham kh oở ạ ệ ả

a) M c đích:ụ HS bi t đế ược các n i dung c b n c a bài h c c n đ t độ ơ ả ủ ọ ầ ạ ược, t oạ tâm th cho h c sinh đi vào tìm hi u bài m i.ế ọ ể ớ

b) N i dung:ộ GV trình chi u trích đo n phim tài li u v chi n th ng c a cu c ế ạ ệ ề ế ắ ủ ộ

kh i nghĩa Lam S n đ t đó d n d t, t o tâm th cho HS vào bài m iở ơ ể ừ ẫ ắ ạ ế ớ

Bước 1: Chuy n giao nhi m v :ể ệ ụ

GV: Trình chi u ế Video v truy n thuy t An Dề ề ế ương Vương…, truy n c tích ệ ổ T mấ Cám; tranh nh truy n cả ệ ười

+Chu n b b ng l p ghépẩ ị ả ắ

Bước 2: Th c hi n nhi m v : ự ệ ệ ụ

+ Xem video trích đo nạ

Trang 16

+ L p ghép tác ph m v i n i dung trích đo n đã xem đ nh n bi t th lo i truy nắ ẩ ớ ộ ạ ể ậ ế ể ạ ệ dân gian

Bước 3: Báo cáo, th o lu n: ả ậ

Bước 4: K t lu n, nh n đ nh: ế ậ ậ ị

GV nh n xét và d n vào bài m i:ậ ẫ ớ Khi nói v VHDG, Lâm Th Mĩ D đã t ng cóề ị ạ ừ câu th làm xúc đ ng lòng ngơ ộ ười:

Tôi yêu truy n c n ệ ổ ướ c tôi

V a nhân h u l i tuy t v i sâu sa ừ ậ ạ ệ ờ

Th ươ ng ng ườ ồ i r i m i th ớ ươ ng ta

Ho t đ ng 1: ạ ộ Giáo viên h ướ ng d n h c sinh tìm hi u các đ c tr ng c b n ẫ ọ ể ặ ư ơ ả

c a văn h c dân gian Vi t Nam ủ ọ ệ (15 phút)

a) M c đích:ụ Giúp h c sinh n m đọ ắ ượ các đ c tr ng c b n c a văn h c dân gianc ặ ư ơ ả ủ ọ

1 Văn h c dân gian là nh ng tác ọ ữ

ph m ngh thu t ngôn t truy n ẩ ệ ậ ừ ề

mi ng ệ

+ Em hi u th nào là truy n mi ng? ể ế ề ệ

T i sao truy n mi ng là ph ạ ề ệ ươ ng th c ứ

sáng tác và l u truy n c b n c a văn ư ề ơ ả ủ

h c dân gian? ọ

I. Đ c tr ng c b n c a văn h cặ ư ơ ả ủ ọ dân gian Vi t Namệ

1. Văn h c dân gian là nh ng tác ọ ữ

ph m ngh thu t ngôn t truy n ẩ ệ ậ ừ ề

mi ng ệ

Truy n mi ng: là s ghi nh theoề ệ ự ớ

ki u nh p tâm và ph bi n b ng l iể ậ ổ ế ằ ờ nói ho c b ng trình di n cho ngặ ằ ễ ườ ikhác nghe, xem.

Văn h c dân gian ra đ i t r t s m,ọ ờ ừ ấ ớ

t khi ch a có ch vi t nên đừ ư ữ ế ượ ư c l utruy n ch y u b ng phề ủ ế ằ ương th cứ

Trang 17

+ Theo em, quá trình truy n mi ng ề ệ

đ ượ c th c hi n thông qua hình th c ự ệ ứ

nào?

2. Văn h c dân gian là s n ph m c a ọ ả ẩ ủ

quá trình sáng tác t p th (tính t p ậ ể ậ

th ) ể Em hi u th nào v khái ni m t p ể ế ề ệ ậ

th ? Vì sao văn h c dân gian l i là s n ể ọ ạ ả

ph m c a quá trình sáng tác t p th ? ẩ ủ ậ ể

Theo em, tính t p th và tính truy n ậ ể ề

mi ng c a văn h c dân gian có m i ệ ủ ọ ố

quan h v i nhau nh th nào? ệ ớ ư ế

* Ho t đ ng cá nhân: HS đ c ph n ti uạ ộ ọ ầ ể

Quá trình truy n mi ng đề ệ ược th cự

hi n thông qua hình th c di n xệ ứ ễ ướ ngdân gian (trình bày tác ph m m t cáchẩ ộ

+ Trong quá trình sáng tác, lúc đ u,ầ tác ph m có th do m t cá nhân kh iẩ ể ộ ở

+ Trong quá trình l u truy n, tácư ề

ph m văn h c dân gian ti p t c đẩ ọ ế ụ ượ ccác th h ngế ệ ười dân b sung, bi nổ ế

đ i nh m giúp cho tác ph m hoànổ ằ ẩ thi n h n v n i dung cũng nh hìnhệ ơ ề ộ ư

th c ngh thu t. ứ ệ ậ

Trang 18

+ D n d n, qua l u truy n, ngầ ầ ư ề ười ta không nh đớ ược và cũng không c nầ

nh ai đã t ng là tác gi , tác ph mớ ừ ả ẩ văn h c dân gian tr thành c a chung. ọ ở ủ

=> Tính truy n mi ng và tính t p thề ệ ậ ể

là hai đ c tr ng c b n, chi ph i,ặ ư ơ ả ố xuyên su t quá trình sáng t o và l uố ạ ư truy n tác ph m dân gian Hai đ cề ẩ ặ

a) M c đích:ụ Hi u để ượ h th ng th lo i c a văn h c dân gian Vi t Namc ệ ố ể ạ ủ ọ ệ

b) N i dung: ộ HS quan sát SGK, ho t đ ng nhóm đ tìm hi u n i dung ki n th cạ ộ ể ể ộ ế ứ theo yêu c u c a GV.ầ ủ

GV đ t câu h i: ặ ỏ D a vào sách ự

giáo khoa, em hãy k tên các ể

th lo i c a văn h c dân gian ể ạ ủ ọ

Vi t Nam và hãy đ nh nghĩa ệ ị

Văn h c dân gian Vi t Nam bao g m 12 thọ ệ ồ ể

lo i chính: th n tho i, truy n thuy t, s thi,ạ ầ ạ ề ế ử truy n c tích, truy n ng ngôn, truy n cệ ổ ệ ụ ệ ườ i,

t c ng , câu đ , ca dao, vè, truy n th , chèo. ụ ữ ố ệ ơ

Th n tho i:ầ ạ+ Tác ph m t s dân gian.ẩ ự ự+ Thường k v các v th n nh m gi i thíchể ề ị ầ ằ ả các hi n tệ ượng t nhiên, th hi n khát v ngự ể ệ ọ chinh ph c t nhiên c a con ngụ ự ủ ười th i c đ i.ờ ổ ạ

S thi:ử+ Tác ph m t s dân gian có quy mô l n. ẩ ự ự ớ+ S d ng ngôn ng có v n, nh p, xây d ngử ụ ữ ầ ị ự

nh ng hình tữ ượng ngh thu t hoành tráng.ệ ậ+ K v m t ho c nhi u bi n c di n ra trongể ề ộ ặ ề ế ố ễ

đ i s ng c ng đ ng c a c dân c đ i. ờ ố ộ ồ ủ ư ổ ạ

Truy n thuy t: ề ế+ Tác ph m t s dân gian.ẩ ự ự

Trang 19

thuy t, s thi, truy n c tích,ế ử ệ ổ

truy n ng ngôn, truy n cệ ụ ệ ườ i,

t c ng , câu đ , ca dao, vè,ụ ữ ố

truy n th , chèo.ệ ơ

+ K v các s ki n ho c các nhân v t l ch sể ề ự ệ ặ ậ ị ử

có th t theo hậ ướng lí tưởng hóa

+ Th hi n s ngể ệ ự ưỡng m và tôn vinh c a nhânộ ủ dân

Truy n c tích:ệ ổ+ Tác ph m t s dân gian.ẩ ự ự+ C t truy n và hình tố ệ ượng được h c u cóư ấ

ch đ nh. ủ ị+ K v s ph n ngể ề ố ậ ười dân lao đ ng trong xãộ

h i, th hi n tinh th n nhân đ o và tinh th nộ ể ệ ầ ạ ầ

l c quan c a ngạ ủ ười lao đ ng. ộ

Truy n ng ngôn: ệ ụ+ Tác ph m t s dân gian ng n.ẩ ự ự ắ+ K t c u ch t ch ế ấ ặ ẽ

+ Thông qua các n d đ k v nh ng s vi cẩ ụ ể ể ề ữ ự ệ liên quan đ n con ngế ười

+ Nêu lên các bài h c kinh nghi m v cu cọ ệ ề ộ

s ng ho c tri t lí nhân sinh. ố ặ ế

Truy n cệ ười:

+ Tác ph m t s dân gian ng n.ẩ ự ự ắ+ K t c u ch t ch , k t thúc b t ng ế ấ ặ ẽ ế ấ ờ+ K v nh ng s vi c x u, trái t nhiên để ề ữ ự ệ ấ ự ể gây cười nh m m c đích gi i trí, phê phán.ằ ụ ả

T c ng :ụ ữ+ Câu nói ng n g n, hàm súc.ắ ọ+ Có hình nh, v n, nh p.ả ầ ị+ Đúc k t kinh nghi m th c ti n. ế ệ ự ễ

Câu đ :ố+ Bài văn v n ho c câu nói có v n.ầ ặ ầ+ Mô t đ v t b ng cách ám ch đ ngả ồ ậ ằ ỉ ể ườ inghe lí gi i, nh m rèn luy n t duy, kh năngả ằ ệ ư ả liên tưởng, suy đoán.

Ca dao, dân ca:

+ Tác ph m tr tình dân gian.ẩ ữ+ Thường k t h p gi a l i th và đi u nh c. ế ợ ữ ờ ơ ệ ạ+ Th hi n t tể ệ ư ưởng, tình c m c a con ngả ủ ười.

Vè:

+ Tác ph m t s dân gian b ng v n.ẩ ự ự ằ ầ+ K l i ho c bình lu n nh ng s ki n có tínhể ạ ặ ậ ữ ự ệ

th i s ho c nh ng s ki n l ch s đờ ự ặ ữ ự ệ ị ử ương th i. ờ

Truy n th :ệ ơ

Trang 20

+ Tác ph m t s dân gian b ng th ẩ ự ự ằ ơ+ Giàu ch t tr tình.ấ ữ

ng i nh ng t m gợ ữ ấ ương đ o đ c và phê phán,ạ ứ

đ kích cái x u trong xã h i. ả ấ ộ

Ho t đ ng 3: ạ ộ Giáo viên hướng d n h c sinh tìm hi u nh ng giá tr c b nẫ ọ ể ữ ị ơ ả

c a văn h c dân gian Vi t Nam (10 phút)ủ ọ ệ

a) M c đích:ụ H c sinh n m đọ ắ ượ nh ng giá tr c b n c a văn h c dân gianc ữ ị ơ ả ủ ọ Vi tệ Nam

III. Nh ng giá tr c b n c a văn h c dânữ ị ơ ả ủ ọ gian Vi t Namệ

1. Văn h c dân gian là kho tri th c vô cùng ọ ứ phong phú v đ i s ng các dân t c ề ờ ố ộ

Tri th c trong văn h c dân gian thu c đ m iứ ọ ộ ủ ọ lĩnh v c c a đ i s ng: t nhiên, xã h i, conự ủ ờ ố ự ộ

người. Đó là nh ng kinh nghi m lâu đ i đữ ệ ờ ượ cnhân dân lao đ ng độ ược đúc k t t th c ti n. ế ừ ự ễ

Văn h c dân gian có th cung c p cho chúngọ ể ấ

ta nh ng hi u bi t r t phong phú và đa d ngữ ể ế ấ ạ

v đ t nề ấ ước, l ch s , văn hóa, con ngị ử ười Vi tệ Nam

2. Văn h c dân gian có giá tr giáo d c sâu ọ ị ụ

s c v đ o lí làm ng ắ ề ạ ườ i

Văn h c dân gian góp ph n b i dọ ầ ồ ưỡng cho chúng ta nh ng ph m ch t t t đ p, mang l iữ ẩ ấ ố ẹ ạ cho ta nh ng bài h c v đ o lí, v l s ng, vữ ọ ề ạ ề ẽ ố ề cách ng x , làm ngứ ử ười; hướng ta đ n nh ngế ữ tình c m cao đ p. ả ẹ

Trang 21

T lâu, văn h c dân gian đã tr thành ngu nừ ọ ở ồ

c m h ng sáng t o vô t n cho văn h c vi t, làả ứ ạ ậ ọ ế

m nh đ t màu m cho văn h c vi t hình thànhả ấ ỡ ọ ế

a. T th i kì xã h i công xã nguyên thu ừ ờ ộ ỷ.

b. th i phong ki n khi xã h i phân chia giai c p Ở ờ ế ộ ấ

Trang 22

Đ c bài văn b n sau và tr l i câu h i:ọ ả ả ờ ỏ

Tôi mê ca dao t nh ng ngày còn nh Tr ừ ữ ỏ ướ c khi bi t Xuân Di u nói “ ế ệ Ca dao là máu c a T qu củ ổ ố ”,tr ướ c khi nghe T Hanh nói ế “ Tôi l n lên b ng ca dao và s aớ ằ ữ

m ”ẹ , tôi đã s ng s tr ữ ờ ướ c nh ng l i ru c a má tôi. M i l n ru con, bà c m hai tao ữ ờ ủ ỗ ầ ầ nôi, ho c m t tay ch m c b n tao nôi v a đ a v a hát. L thay, má tôi làm l ng ặ ộ ụ ả ố ừ ư ừ ạ ụ

su t ngày đ u t t m t t i mà khi ch m vào tao nôi c a con thì ca dao tuôn ra nh ố ầ ắ ặ ố ạ ủ ư

su i, bài n n i bài kia t ố ọ ố ưở ng ch ng nh vô t n. Tràn ng p trong âm thanh du ừ ư ậ ậ

d ươ ng huy n ho c là c m t th gi i l lùng, th gi i c a m hôi n ề ặ ả ộ ế ớ ạ ế ớ ủ ồ ướ c m t, th ắ ế

gi i c a tình th ớ ủ ươ ng, c a tình yêu, c a cái thi n, c a s huy n o m ng m ủ ủ ệ ủ ự ề ả ộ ơ ( Trích L i ng V đ p trong ca dao Nguy n Đ c Quy n) ờ ỏ ẻ ẹ ễ ứ ề

1/ Xác đ nh câu ch đ c a văn b n. Ngị ủ ề ủ ả ười vi t s d ng thao tác di n d ch hayế ử ụ ễ ị quy n p?ạ

2/ T Hanh nói ế “ Tôi l n lên b ng ca dao và s a m ”. Ý nghĩa c a câu nói này là gì?ớ ằ ữ ẹ ủc) S n ph m: ả ẩ Các nhóm th o lu n th ng nh t đáp án.ả ậ ố ấ

1.Câu ch đ c a văn b n: ủ ề ủ ả Tôi mê ca dao t nh ng ngày còn nh ừ ữ ỏ.

Người vi t s d ng thao tác di n d ch .ế ử ụ ễ ị

2.T Hanh nói ế “ Tôi l n lên b ng ca dao và s a m ”. Ý nghĩa c a câu nói này làớ ằ ữ ẹ ủ bên c nh s a m nuôi l n ph n xác thì ca dao cũng là ngu n s a ng t ngào nuôiạ ữ ẹ ớ ầ ồ ữ ọ

l n tinh th n c a con ngớ ầ ủ ười trong c cu c đ i. Qua đó, câu nói ca ng i v đ p c aả ộ ờ ợ ẻ ẹ ủ

ca dao, c a tình m u t thiêng liêng.ủ ẫ ử

d) T ch c th c hi n: ổ ứ ự ệ Làm bài t p v n d ngậ ậ ụ

HS: Nhóm có đáp án nhanh nh t c đ i di n trình bày.ấ ử ạ ệ

GV: nh n xét ch t đúng/ sai, cho đi m ho c g i nhóm khác.ậ ố ể ặ ọ

- H c và hoàn thành bài t p. ọ ậ

- Chu n b bài: Ho t đ ng giao ti p b ng ngôn ng ( ti p).ẩ ị ạ ộ ế ằ ữ ế

Ngày so n:ạ

Ngày d y:ạ

Tu n 2 – Ti t 5: ầ ế HO T Đ NG GIAO TI P B NG NGÔN NG (TI T 2)Ạ Ộ Ế Ằ Ữ Ế

I. M C TIÊUỤ :

Trang 23

Nh n bi t: ậ ế Nh n bi t khái ni m v ậ ế ệ ề ho t đ ng giao ti p b ng ngôn ngạ ộ ế ằ ữ

Khái ni m c b n v ho t đ ng giao ti p b ng ngôn ng : m c đích (traoệ ơ ả ề ạ ộ ế ằ ữ ụ

đ i thông tin v nh n th c, t tổ ề ậ ứ ư ưởng tình c m, hành đ ng,…)Hai quá trìnhả ộ trong ho t đ ng giao ti p b ng ngôn ng : t o l p văn b n (nói ho c vi t) vàạ ộ ế ằ ữ ạ ậ ả ặ ế lĩnh h i văn b n (nghe ho c đ c)ộ ả ặ ọ

Các nhân t giao ti p: nhân v t, hoàn c nh, n i dung, m c đích, phố ế ậ ả ộ ụ ương ti nệ

b. Năng l c riêng:ự Năng l c đ c hi u văn b n, năng l c c m th th văn, năng l cự ọ ể ả ự ả ụ ơ ự

t nh n th c, năng l c gi i quy t m t s v n đ đ t ra t văn b n. ự ậ ứ ự ả ế ộ ố ấ ề ặ ừ ả

3. Ph m ch tẩ ấ

SGK, thi t k bài h c, giáo ánế ế ọ

Hình nh h i ngh Diên H ng (n u có) ả ộ ị ồ ế

Phi u h c t p: phi u ghi câu h i, bài t p đ ki m tra.ế ọ ậ ế ỏ ậ ể ể

Trang 24

 Nhân v t giao ti pậ ế : Nhân v t “cô y m th m” và nhân v t “anh”ậ ế ắ ậ

Hoàn c nh giao ti pả ế : Đ p đ t tr ng cây ậ ấ ồ (công vi c lao đ ngệ ộ )

N i dung giao ti pộ ế : C u khi nầ ế l i đây ạ đ p đ t tr ng cà v i anh ậ ấ ồ ớ

a) M c đích:ụ Giúp h c sinh hi u th nào là ho t đ ng giao ti p b ng ngôn ngọ ể ế ạ ộ ế ằ ữ

Trang 25

cho các b n h c sinh ạ ọ toàn

trường bi t v ho t đ ng làế ề ạ ộ m

s ch môi trạ ường nhân ngày

môi trường th gi i.ế ớ

ti p).ế

Cách nói c a chàng trai phù h p v i n i dungủ ợ ớ ộ

và m c đích giao ti p: mụ ế ượn hình nh “tre nonả

đ lá” (h đã đ n tu i trủ ọ ế ổ ưởng thành) và mượ nchuy n “đan sàng” (k t duyên) > Mang màuệ ế

s c văn chắ ương, v a có hình nh, v a đ m s cừ ả ừ ậ ắ thái tình c m nên d đi vào lòng ngả ễ ười

2. Bài t p 2 (SGK, tr. 20 – 21)ậ

a) Các hành đ ng nói c th : Chào, chào đápộ ụ ể

l i, khen, h i, tr l iạ ỏ ả ờb) C ba câu trong l i c a ông già đ u là câuả ờ ủ ề

h i nh ng có s khác nhau v n i dung:ỏ ư ự ề ộ+ Câu 1: “ A c h ?” > Hình th c là h i, m cổ ả ứ ỏ ụ đích chào l iạ

+ Câu 2: “l n tớ ướng r i nh > Hình th c h i,ồ ỉ ứ ỏ

m c đích khenụ+ Câu 3: B cháu có… ko ? > hình th c là h i,ố ứ ỏ

có m c đích h iụ ỏ

Các nhân v t có tình c m chân thành v i nhau.ậ ả ớ

Có thái đ tôn tr ng nhau theo đúng cộ ọ ương v “ị vai” giao ti p c a mình. ế ủ

3. Bài t p 3 (sgk/ tr 21).ậ

HXH giao ti p v i b n đ c v v đ p, vế ớ ạ ọ ề ẻ ẹ ề thân ph n chìm n i c a ngậ ổ ủ ười ph n trong xãụ ữ

h i phong ki n, đông th i kh ng đ nh ph mộ ế ờ ẳ ị ẩ

ch t trong sáng c a ngấ ủ ười ph n và c a b nụ ữ ủ ả thân mình

Người đ c căn c vào các t “tr ng, tròn>ọ ứ ừ ắ nói v v đ p”; thành ng “b y n i ba chìm>ề ẻ ẹ ữ ả ổ nói v s chìm n i”, “t m lòng son> ph mề ự ổ ấ ẩ

ch t cao đ p bên trong”, đòng th i liên h vấ ẹ ờ ệ ề

cu c đ i tác gi đ hi u và c m nh n bài th ộ ờ ả ể ể ả ậ ơ

Trang 26

Nhóm 5: Làm bài t p 5ậ

Th vi t cho ai? Ngư ế ười vi tế

có t cách và quan h nh thư ệ ư ế

nào v i ngớ ười nh n.ậ

Hoàn c nh c a ngả ủ ười vi t vàế

Nhà trường kêu g i toàn th h c sinh trongọ ể ọ

trường hãy nhi t tình hệ ưởng ng tích c c bu iứ ự ổ

t ng v sinh này.ổ ệNgày tháng năm

BGH nhà trường

5. Bài t p 5 (sgk/ tr 21) ậ

Nhân v t giao ti p: Bác H v i t cách là chậ ế ồ ớ ư ủ

t ch nị ước, vi t th cho h c sinh th h chế ư ọ ế ệ ủ nhân tương lai c a nủ ước VN

Hoàn c nh giao ti p: Đ t nả ế ấ ước v a giành đ cừ ộ

l p, HS b t đ u nh n đậ ắ ầ ậ ược m t n n giáo d cộ ề ụ hoàn toàn VN

N i dung: Th nói t i ni m vui sộ ư ớ ề ướng vì HS

được hưởng n n đ c l p c a đ t nề ộ ậ ủ ấ ước, t iớ nhi m v và trách nhi m c a HS đ i v i đ tệ ụ ệ ủ ố ớ ấ

nước. Cu i th là l i chúc c a Bác đ i v i HSố ư ờ ủ ố ớ

M c đích: Bác vi t th đ chúc m ng HSụ ế ư ể ừ nhân ngày khai trường đ u tiên , đ xác đ nhầ ể ị nhi m v n ng n nh ng v vang c a HSệ ụ ặ ề ư ẻ ủ

Th Bác vi t l i l v a chân tình, g n gũi,ư ế ờ ẽ ừ ầ

v a nghiêm túc xác đ nh trách nhi m c a HS.ừ ị ệ ủ

Các nhân t giao ti p th hi n trong câu ca daoố ế ể ệ sau

Nhân v t giao ti p : Cô gái đang nói m iậ ế ọ

người

Hoàn c nh giao ti p: Trong xã h i phong ki nả ế ộ ế N i dung giao ti p : Nói lên v đ p và thânộ ế ẻ ẹ

ph n b ph thu c, lên án s b t công c a xãậ ị ụ ộ ự ấ ủ

h i phong ki n đ i v i ngộ ế ố ớ ười ph nụ ữ

Cách nói: M đ u b ng c u trúc quen thu c,ở ầ ằ ấ ộ

th th l c bát, hình nh so sánh, n d ể ơ ụ ả ẩ ụ

Trang 27

Nh n th c đậ ứ ược nhi m v c n gi i quy t c aệ ụ ầ ả ế ủ bài h c.ọ

T p trung cao và h p tác t t đ gi i quy tậ ợ ố ể ả ế nhi m v ệ ụ

+ GV tóm l i n i dung chính c a bài.ạ ộ ủ

+ Yêu c u HS v nhà làm các bài t p ầ ề ậ

+ Yêu c u: HS chu n b bài sauầ ẩ ị Văn b nả

Nh n bi t:ậ ế N m đắ ược khái ni m ệ v văn b nề ả

Thông hi u:ể Có được nh ng ki n th c thi t y u v văn b n, đ c đi m v vb nữ ế ứ ế ế ề ả ặ ể ề ả

và ki n th c kquát v các lo i vb n xét theo phong cách ch c năng ngôn ng ế ứ ề ạ ả ứ ữ

V n d ng th p:ậ ụ ấ Nh n bi t, phân bi t đậ ế ệ ược các lo i văn b nạ ả

V n d ng cao:ậ ụ Áp d ng vi t đụ ế ược các lo i văn b nạ ả

Năng l c chung: Năng l c t h c, năng l c t gi i quy t v n đ và sáng t o,ự ự ự ọ ự ự ả ế ấ ề ạ năng l c th m m , năng l c th ch t, năng l c giao ti p, năng l c h p tác, năngự ẩ ỹ ự ể ấ ự ế ự ợ

l c tính toán, năng l c công ngh thông tin và truy n thôngự ự ệ ề

Năng l c riêng:ự Rèn luy n năng l c giao ti p, năng l c s d ng ngôn ng ệ ự ế ự ử ụ ữ

3. Ph m ch tẩ ấ

Trang 28

b) N i dung:ộ Hs d a vào hi u bi t đ tr l i câu h i.ự ể ế ể ả ờ ỏ GV trình chi u nh ng hình ế ữ

nh v vi c khuy n h c, khuy n tài, tr ng d ng hi n tài c a nhà n c ta, đ c

bi t đ a phệ ở ị ương mình

c) S n ph m: ả ẩ HSv n d ng ki n th c đ tr l i câu h i GV đ a ra.ậ ụ ế ứ ể ả ờ ỏ ư

Bước 1: Chuy n giao nhi m v :ể ệ ụ

GV yêu c u HS đầ ọc và tr l i câu h i:ả ờ ỏ

Văn b n trên thu c PCNN nào?ả ộ

Bước 2: Th c hi n nhi m v : ự ệ ệ ụ HS th c hi n nhi m v ự ệ ệ ụ

D đoán k t qu :ự ế ả

Đo n thạ ơ được coi là văn b n vìả nó là s n ph m c a ho t đ ng giao ti p b ngả ẩ ủ ạ ộ ế ằ ngôn ng , g m nhi u câu.ữ ồ ề

M c đíchụ giao ti pế : Ca ng i v ph m ch t t t đ p c a cô T m, s c s ng mãnhợ ề ẩ ấ ố ẹ ủ ấ ứ ố

li t c a T m. Đ ng th i th hi n s c m thông, trân tr ng c a tác gi đ i v iệ ủ ấ ồ ờ ể ệ ự ả ọ ủ ả ố ớ

T m.ấ

Văn b n thu c PCNN ngh thu t.ả ộ ệ ậ

a) M c đích:ụ Giúp h c sinh hi u ọ ể khái ni m, đ c đi m c a văn b nệ ặ ể ủ ả

c) S n ph m: ả ẩ HS hoàn thành tìm hi u ki n th cể ế ứ

Trang 29

* Ho t đ ng cá nhân: M i cá nhân đ cạ ộ ỗ ọ

ph n ti u d n và khái quát ý.ầ ể ẫ

giao ti p b ng ngôn ng , g m m t ho cế ằ ữ ồ ộ ặ

nhi u câu, nhi u đo n.ề ề ạ

ch t ch , đ ng th i, c văn b n đặ ẽ ồ ờ ả ả ượ c

xây d ng theo m t k t c u m ch l c. ự ộ ế ấ ạ ạ

M i văn b n có d u hi u bi u hi nỗ ả ấ ệ ể ệ

I. Khái ni m, đ c đi mệ ặ ể

1. Phân tích ng li uữ ệ

Văn b n 1: ả+ Đượ ạc t o ra trong ho t đ ng giao ti pạ ộ ế chung, nh m đáp ng nhu c u truy n choằ ứ ầ ề nhau kinh nghi m s ng. ệ ố

+ Dung lượng: 1 câu

+ Đ c p đ n m t kinh nghi m s ngề ậ ế ộ ệ ố thông qua m t hình nh c th , có tínhộ ả ụ ể hình tượng.

+ Văn b n đả ượ ạc t o ra nh m truy n đ tằ ề ạ kinh nghi m s ng.ệ ố

Văn b n 2:ả+ Đượ ạc t o ra trong ho t đ ng giao ti pạ ộ ế

gi a cô gái và m i ngữ ọ ười

+ Dung lượng: 4 câu.

+ N i dung c a văn b n hộ ủ ả ướng đ n thế ể

hi n thân ph n ph thu c c a ngệ ậ ụ ộ ủ ười phụ

n trong xã h i phong ki n thông qua m tữ ộ ế ộ hình nh c th , có tính hình tả ụ ể ượng

+ B c c tri n khai: cô gái ví mình nhố ụ ể ư

h t m a => h t m a không th t quy tạ ư ạ ư ể ự ế

đ nh n i mà nó s r i xu ng => cũngị ơ ẽ ơ ố

gi ng nh thân ph n c a ngố ư ậ ủ ười ph nụ ữ trong xã h i phong ki n, h không th tộ ế ọ ể ự quy t đ nh s ph n c a mình. ế ị ố ậ ủ

+ M c đích: là ti ng ca than thân, nêu lênụ ế

m t hi n tộ ệ ượng b t công trong đ i s ngấ ờ ố

xã h i đ m i ngộ ể ọ ười th u hi u, c mấ ể ả thông.

Văn b n 3: ả+ Văn b n đả ượ ạc t o ra trong ho t đ ngạ ộ giao ti p gi a ch t ch nế ữ ủ ị ước v i toàn thớ ể

đ ng bào. ồ+ Dung lượng: 15 câu

+ N i dung c a văn b n là l i kêu g iộ ủ ả ờ ọ toàn dân Vi t Nam đ ng lên kháng chi nệ ứ ế

ch ng Pháp b ng cách s d ng lí l , l pố ằ ử ụ ẽ ậ

Trang 30

tính hoàn ch nh v n i dung (thỉ ề ộ ường mở

trường chính nghĩa c a ta, dã tâm c aủ ủ

th c dân Pháp => chân lí s ng c a dânự ố ủ

t c: thà hi sinh t t c ch nh t đ nhộ ấ ả ứ ấ ị không ch u m t nị ấ ước, nh t đ nh khôngấ ị

ch u làm nô l => kêu g i m i ngị ệ ọ ọ ườ i

đ ng lên đánh th c dân Pháp b ng m i vũứ ự ằ ọ khí có th => kh ng đ nh ni m tin vàoể ẳ ị ề

th ng l i t t y u c a dân t c. ắ ợ ấ ế ủ ộ+ M c đích c a văn b n: kêu g i, khíchụ ủ ả ọ

l đ ng bào toàn qu c quy t tâm khángệ ồ ố ế chi n ch ng th c dân Pháp.ế ố ự

2. Khái ni m và đ c đi m c a văn b nệ ặ ể ủ ả

a. Khái ni mệ

Văn b n là s n ph m c a ho t đ ngả ả ẩ ủ ạ ộ giao ti p b ng ngôn ng , g m m t ho cế ằ ữ ồ ộ ặ nhi u câu, nhi u đo n.ề ề ạ

a) M c đích:ụ C m nh n đả ậ ược vai trò c a ủ tìm hi u các lo i văn b nể ạ ả

c) S n ph m: ả ẩ HS hoàn thành tìm hi u ki n th cể ế ứ

Trang 31

m t kinh nghi m s ng, thu c lĩnh v c quanộ ệ ố ộ ự

h gi a con ngệ ữ ườ ới v i hoàn c nh xã h i; v nả ộ ấ

đ đề ược đ c p trong văn b n 2 là thân ph nề ậ ả ậ

người ph n trong xã h i phong ki n, thu cụ ữ ộ ế ộ lĩnh v c tình c m; v n đ đự ả ấ ề ược đ c p trongề ậ văn b n 3 là l i kêu g i toàn dân Vi t Namả ờ ọ ệ

đ ng d y ch ng Pháp, thu c lĩnh v c chínhứ ậ ố ộ ự

tr , t tị ư ưởng

T ng đừ ữ ược s d ng trong văn b n 1 vàử ụ ả văn b n 2 là t ng thông thả ừ ữ ường, giàu hình

b. So sánh văn b n 2, 3 v i m t bài h c trongả ớ ộ ọ sách giáo khoa, m t đ n xin ngh h c ho cộ ơ ỉ ọ ặ

gi y khai sinh.ấ

Văn b n 2 thu c lĩnh v c giao ti p nghả ộ ự ế ệ thu t, văn b n 3 thu c lĩnh v c giao ti pậ ả ộ ự ế chính tr , văn b n sách giáo khoa thu c lĩnhị ả ộ

v c giao ti p khoa h c, văn b n gi y khaiự ế ọ ả ấ sinh, đ n xin ngh h c thu c lĩnh v c giaoơ ỉ ọ ộ ự

ti p hành chính.ế

Văn b n 2 có k t c u c a ca dao, th thả ế ấ ủ ể ơ

l c bát; văn b n 3 có k t c u ba ph n (mụ ả ế ấ ầ ở bài, thân bài, k t bài); văn b n trong sgk cóế ả

k t c u m ch l c, ch t ch ; văn b n hànhế ấ ạ ạ ặ ẽ ả chính có m u ho c in s n. ẫ ặ ẵ

M c đích giao ti p c a văn b n 2 là b c lụ ế ủ ả ộ ộ

c m xúc, m c đích c a văn b n 3 là kêu g iả ụ ủ ả ọ toàn qu c kháng chi n; m c đích c a vănố ế ụ ủ

b n sgk là truy n th ki n th c khoa h c;ả ề ụ ế ứ ọ

m c đích c a đ n xin phép, gi y khai sinh làụ ủ ơ ấ

Trang 32

trình bày ki n, nguy n v ng, ghi nh n sế ệ ọ ậ ự

vi c, hi n tệ ệ ượng đ i s ng. ờ ố

Cách th c s d ng t ng : văn b n 2 dùngứ ử ụ ừ ữ ả nhi u t ng ngh thu t, văn b n 3 dùngề ừ ữ ệ ậ ả nhi u t ng chính tr , văn b n sgk dùngề ừ ữ ị ả nhi u t ng khoa h c, văn b n gi y khaiề ừ ữ ọ ả ấ sinh, đ n xin phép ngh h c s d ng nhi u tơ ỉ ọ ử ụ ề ừ hành chính

+ Văn b n thu c phong cách ngôn ng khoa h c.ả ộ ữ ọ+ Văn b n thu c phong cách ngôn ng hànhả ộ ữ chính

+ Văn b n thu c phong cách ngôn ng chínhả ộ ữ

lu n.ậ+ Văn b n thu c phong cách ngôn ng báoả ộ ữ chí

a) M c đích:ụ Luy n t p c ng c n i dung bài h cệ ậ ủ ố ộ ọ

b) N i dung: ộ HS s d ng SGK và v n d ng ki n th c đã h c đ tr l i câu h iử ụ ậ ụ ế ứ ọ ể ả ờ ỏ

Bài ca dao có được coi là văn b n vì nó là s n ph m c a ho t đ ng giao ti pả ả ẩ ủ ạ ộ ế

b ng ngôn ng , g m nhi u câu.ằ ữ ồ ề

M c đích giao ti p: B c l tình c m.ụ ế ộ ộ ả

Bài ca dao có được coi là văn b n vì nó là s n ph m c a ho t đ ng giao ti pả ả ẩ ủ ạ ộ ế

b ng ngôn ng , g m nhi u câu.ằ ữ ồ ề

Trang 33

M c đích giao ti p: Thông qua hình th c đ i đáp, ụ ế ứ ố ướm h i c a hai nhân v t trỏ ủ ậ ữ tình đ b c l tình c m, tình yêu.ể ộ ộ ả

Đo n văn trên đạ ược coi là văn b n vì nó là s n ph m c a ho t đ ng giao ti p b ngả ả ẩ ủ ạ ộ ế ằ ngôn ng , g m nhi u câu.ữ ồ ề

M c đích giao ti p: Miêu t tài năng múa khiên c a Đăm Sănụ ế ả ủ

V ườ n h ng có l i nh ng ch a ai vào ồ ố ư ư

Bài ca dao trên có th để ược xem là m t văn b n không? Vì sao?ộ ả

Trang 34

Tu n 3 – Ti t 7, 8: ầ ế CHI N TH NG MTAO MXÂY (TRÍCH S THI ĐĂMẾ Ắ Ử SĂN)

I. M C TIÊUỤ :

Nh n bi t: ậ ế

+ Nêu đượ các thông tin v tác gi (cu c đ i, s nghi p);c ề ả ộ ờ ự ệ

+ Nêu được ng n g n thông tin c b n v tác ph m (Xu t x , đ tài, b c c)ắ ọ ơ ả ề ẩ ấ ứ ề ố ụ

+ Li t kê đệ ược nh ng t ng , hình nh, bi n pháp ngh thu t đữ ừ ữ ả ệ ệ ậ ượ ử ụ trong c s d ngvăn b n.ả

Thông hi u: ể Làm rõ hi u qu c a các t ng , hình nh và các bi n pháp tuệ ả ủ ừ ữ ả ệ từ ngh thu t đệ ậ ượ ử ục s d ng trong văn b n.ả

V n d ng th p: ậ ụ ấ Xác đ nh tâm s v con ngị ự ề ười và th i th đ m ch t nhân vănờ ế ậ ấ qua các văn b n s thi.ả ử

V n d ng cao: ậ ụ Phân tích được hi u qu ngh thu t c a vi c s d ng t ngệ ả ệ ậ ủ ệ ử ụ ừ ữ (hay nh ng sáng t o v hình nh, ngôn ng ) đ c đáo trong văn b n s thi.ữ ạ ề ả ữ ộ ả ử

2. Năng l c ự

Năng l c chung: Năng l c t h c, năng l c t gi i quy t v n đ và sáng t o,ự ự ự ọ ự ự ả ế ấ ề ạ năng l c th m m , năng l c th ch t, năng l c giao ti p, năng l c h p tác, năngự ẩ ỹ ự ể ấ ự ế ự ợ

l c tính toán, năng l c công ngh thông tin và truy n thôngự ự ệ ề

Năng l c riêng: Năng l c t h c, năng l c h p tác…ự ự ự ọ ự ợ

3. Ph m ch tẩ ấ

b) N i dung:ộ GV cho HS xem trích đo n video v s thi Đămsăn.ạ ề ử

Nêu n i dung c a đo n video ộ ủ ạ ?

Bước 1: Chuy n giao nhi m v :ể ệ ụ Nh ng hiêu biêt cua ban thân vê hai vi anh hungữ ̉ ́ ̉ ̉ ̀ ̣ ̀ dân tôc.̣

Bước 2: Th c hi n nhi m v : ự ệ ệ ụ HS th c hi n nhi m v ự ệ ệ ụ

Trang 35

d t HS vào bài h c m i.ắ ọ ớ

GV d n d t vào bài m i:ẫ ắ ớ Đ i v i đ ng bào các dân t c Tây Nguyên, s thi Đăm săn ố ớ ồ ộ ử

th hi n b c tranh v con ng ể ệ ứ ề ườ i và thiên nhiên hùng vĩ, b c tranh v nh ng bi n ứ ề ữ ế

c d d i trong cu c s ng c a đ ng bào Ê đê, th hi n khát v ng l n lao c a h ố ữ ộ ộ ố ủ ồ ể ệ ọ ớ ủ ọ trong bu i đ u l ch s Bài h c hôm nay, cô và các em cùng tìm hi u s thi này qua ổ ầ ị ử ọ ể ử

m t đo n trích tiêu bi u nh t – “Chi n th ng Mtao Mxây” ộ ạ ể ấ ế ắ

Ho t đ ng 1: ạ ộ Giáo viên h ướ ng d n h c sinh ẫ ọ tìm hi u m c ti u d n(15 phút) ể ụ ể ẫ

a) M c đích:ụ Giúp h c sinh hi u đọ ể ược nh ng nét c b n nh t v th lo i s thi.ữ ơ ả ấ ề ể ạ ửb) N i dung: ộ HS quan sát SGK đ tìm hi u n i dung ki n th c theo yêu c u c aể ể ộ ế ứ ầ ủ GV

GV g i HS đ c ph n Ti u d n trongọ ọ ầ ể ẫ

Sgk và yêu c u h c sinh l n lầ ọ ầ ượ ả t tr

l i các câu h i sau:ờ ỏ

 Em hi u th nào là s thi? Có m y ể ế ử ấ

lo i s thi? ạ ử Đó là nh ng lo i nào? ữ ạ

 S thi Đăm săn thu c th lo i s ử ộ ể ạ ử

thi anh hùng hay s thi th n tho i ử ầ ạ ?

 Em hãy tóm t t n i dung s thi ắ ộ ử

Đăm săn.

 Nêu v trí c a đo n trích ị ủ ạ Chi n ế

th ng Mtao Mxây và phân tích b ắ ố

c c c a đo n trích này. ụ ủ ạ

* Ho t đ ng cá nhân: M i cá nhânạ ộ ỗ

đ c ph n ti u d n và khái quát ý.ọ ầ ể ẫ

S thi là th lo i tác ph m t s c l n,ử ể ạ ẩ ự ự ỡ ớ

có v n và nh p, xu t hi n s m trong l chầ ị ấ ệ ớ ị

s văn h c c a các dân t c nh m ng i caử ọ ủ ộ ằ ợ

s nghi p anh hùng, nh ng s ki n tr ngự ệ ữ ự ệ ọ

đ i có nghĩa v i toàn dân t c trong bu iạ ớ ộ ổ bình minh c a l ch s ủ ị ử

b. Phân lo i ạ

Có hai lo i s thi: s thi th n tho i vàạ ử ử ầ ạ

s thi anh hùng.ử+ S thi th n tho i: đi vào các đ tàiử ầ ạ ề chính c a th n tho i nh s hình thànhủ ầ ạ ư ự

vũ tr , s ra đ i c a muôn loài, ngu nụ ự ờ ủ ồ

g c dân t c, s sáng t o văn hóa.ố ộ ự ạ+ S thi anh hùng: miêu t s nghi p vàử ả ự ệ chi n công c a ngế ủ ười anh hùng trong khung c nh nh ng s ki n l n có nghĩaả ữ ự ệ ớ quan tr ng đ i v i toàn th c ng đ ng.ọ ố ớ ể ộ ồ

Trang 36

qu th c hi n nhi m vả ự ệ ệ ụ

GV: nh n xét đánh giá k t qu c aậ ế ả ủ

các cá nhân, chu n hóa ki n th c.ẩ ế ứ

Mxây”

Đo n trích n m ph n gi a tác ph m,ạ ằ ở ầ ữ ẩ

k chuy n Đăm săn đi đánh ể ệ Mtao Mxây

đ c u v v ể ứ ợ ề

B c c: 3 ph nố ụ ầ+ Tr n đánh gi a hai tù trậ ữ ưởng

+ C nh Đăm săn cùng nô l ra v sauả ệ ề chi n th ng.ế ắ

+ C nh Đăm săn ăn m ng chi n th ngả ừ ế ắ

Ho t đ ng 2: ạ ộ Hướng d n ẫ đ c hi u văn b nọ ể ả (50 phút)

a) M c đích:ụ HS n m đắ ược n i dung, ý nghĩa văn b n.ộ ả

cu c chi n nói chung, đ i v iộ ế ố ớ

người anh hùng s thi nói riêng.ử

Nhóm 3: Phân tích c nh ănả

m ng chi n th ng c a Đăm sănừ ế ắ ủ

và dân làng đ làm rõ thái đ ,ể ộ

cách nhìn nh n c a tác gi v ậ ủ ả ề

nghĩa th i đ i c a cu c chi nờ ạ ủ ộ ế

II. Đ c hi u văn b nọ ể ả

1. Cu c chi n gi a hai tù tr ộ ế ữ ưở ng

Đăm săn khiêu chi n: thách đ u (ta thách nhàế ấ

ngươ ọi đ dao v i ta), đe d a (ta s l y cái sànớ ọ ẽ ấ hiên nhà ngươi ta b đôi, ta s l y cái c uổ ẽ ấ ầ thang nhà ngươi ta ch ra), s d ng cách nóiẻ ử ụ khinh mi t, coi thệ ường Mtao Mxây (đ n conế trâu c a nhà ngủ ươi trong chu ng, ta cũngồ không thèm đâm n a là).ữ

Mtao Mxây đáp l i, b c l rõ s run s (sạ ộ ộ ự ợ ợ

b đâm lén, dáng t n ng n do d , m i bị ầ ầ ự ỗ ướ c

m i đ n đo). ỗ ắ

Di n bi n cu c chi n:ễ ế ộ ế

* Hi p 1:ệ

ta b đôi, ta s l y cái c u thang nhà ngổ ẽ ấ ầ ươi ta

ch ra), s d ng cách nói khinh mi t, coiẻ ử ụ ệ

thường Mtao Mxây (đ n con trâu c a nhàế ủ

ngươi trong chu ng, ta cũng không thèm đâmồ

n a là).ữ

Mtao Mxây đáp l i, b c l rõ s run s (sạ ộ ộ ự ợ ợ

b đâm lén, dáng t n ng n do d , m i bị ầ ầ ự ỗ ướ c

m i đ n đo). ỗ ắ

Trang 37

Mtao Mxây múa khiên trước. Khiên h n l chắ ạ

x ch nh qu mạ ư ả ướp khô => b c l rõ s kémộ ộ ự

c i. ỏ

Đăm săn đ ng xem Mtao Mxây múa khiên,ứ không nhúc nhích => thái đ bình tĩnh, th nộ ả nhiên, b c l rõ b n lĩnh c a chàng.ộ ộ ả ủ

* Hi p 2:ệ

Đăm săn múa: m t l n x c t i chàng vộ ầ ố ớ ượ t

đ i tranh; ch y vun vút qua phía đông, vun vútồ ạ qua phía tây

Mtao Mxây: bước cao bước th p ch y h tấ ạ ế bãi tây sang bãi đông

Mtao Mxây đu i s c, c u c u H Nh choố ứ ầ ứ ơ ị

mi ng tr u nh ng Đăm săn đã đ p đế ầ ư ớ ượ c

=> Cu c giao chi n cho th y b n lĩnh, tài năngộ ế ấ ả

c a Đăm săn cũng nh s kém c i, huênhủ ư ự ỏ hoang c a Mtao Mxây. Làm nên chi n th ngủ ế ắ

c a Đăm săn, có s tr giúp c a mi ng tr uủ ự ợ ủ ế ầ

c a H nh , s ng h c a th n linh. Trênủ ơ ị ự ủ ộ ủ ầ

th c t , s tr giúp, ng h này chính là bi uự ế ự ợ ủ ộ ể

tượng cho s ti p s c, ng h c a c ng đ ngự ế ứ ủ ộ ủ ộ ồ

đ i v i ngố ớ ười anh hùng c a mình. ủ

2. C nh Đăm săn cùng nô l ra v sau chi n ả ệ ề ế

th ng ắ

C nh Đăm săn cùng nô l ra v sau chi nả ệ ề ế

th ng đắ ược th hi n rõ qua cu c đ i tho iể ệ ộ ố ạ

gi a Đăm săn v i dân làng (nô l ) c a Mtaoữ ớ ệ ủ Mxây khi chàng đ n t ng nhà kêu g i m iế ừ ọ ọ

Trang 38

S l n đ i đáp: 3 => trong tác ph m t số ầ ố ẩ ự ự dân gian, con s 3 tiêu bi u cho s nhi u,ố ể ố ề không tính xu ể

Ba l n đ i đáp có s khác nhau:ầ ố ự

+ Th hi n s th ng nh t cao đ gi a quy nể ệ ự ố ấ ộ ữ ề

l i, khát v ng c a cá nhân anh hùng s thi v iợ ọ ủ ử ớ quy n l i, khát v ng c a c ng đ ng. ề ợ ọ ủ ộ ồ

+ Th hi n s yêu m n, tuân ph c c a t pể ệ ự ế ụ ủ ậ

th c ng đ ng đ i v i cá nhân anh hùng. ể ộ ồ ố ớ

3. C nh Đăm săn ăn m ng chi n th ng ả ừ ế ắ

Ph n cu i c a đo n trích ch y u hầ ố ủ ạ ủ ế ướ ng

đ n miêu t c nh ăn m ng chi n th ng v iế ả ả ừ ế ắ ớ

nh ng trữ ường đo n dài, nh ng câu c m thán,ạ ữ ả

hô ng , nh ng ki u so sánh trùng đi p li t kêữ ữ ể ệ ệ

s vui sự ướng, t p n p, giàu có ấ ậ

=> s l a ch n c a ngh nhân s thi là cóự ự ọ ủ ệ ử

d ng ý: k v chi n tranh mà lòng v n hụ ể ề ế ẫ ướ ng

v cu c s ng th nh về ộ ố ị ượng, no đ , giàu có, sủ ự đoàn k t và th ng nh t, l n m nh c a c ngế ố ấ ớ ạ ủ ộ

th ng, hình tắ ượng Đăm săn tr thành hìnhở

tượng trung tâm miêu t c a b c tranh v i sả ủ ứ ớ ự

l n lao c v hình th , t m vóc l n chi nớ ả ề ể ầ ẫ ế công.

III. T ng k t ổ ế

1. N i dung: Tr ng danh d , g n bó v i h nhộ ọ ự ắ ớ ạ phúc gia đình và thi t tha v i cu c s ng bìnhế ớ ộ ố yên c a th t c, đó là nh ng tình c m cao củ ị ộ ữ ả ả

nh t thôi thúc Đăm săn chi n đ u và chi nấ ế ấ ế

Trang 39

th ng k thù.ắ ẻ

2 Ngh thu t: Ngôn ng trang tr ng, giàuệ ậ ữ ọ hình nh, giàu nh p đi u v i phép so sánh,ả ị ệ ớ phóng đ i đạ ược s d ng có hi u qu cao làử ụ ệ ả

nh ng đ c đi m ngh thu t tiêu bi u c a sữ ặ ể ệ ậ ể ủ ử thi.

G i ý:ợ

> Th n linh và con ngầ ườ ầi g n gũi m t thi t.ậ ế

Đó là d u v t c a t duy th n tho i c s ấ ế ủ ư ầ ạ ổ ơ

>Vai trò c a con ngủ ười và th n linh trongầ

cu c chi n đ u c a Đămsăn:ộ ế ầ ủ

Tr i góp ý, phút loé sáng c a ngờ ủ ười anh hùng,

v a là s thông minh, khéo léo c a nhân dânừ ự ủ

ch v cho chàng.ỉ ẽÔng tr i s c m nh c a th n linh, v a là tríờ ứ ạ ủ ầ ừ

tu c a nhân dân.ệ ủ Trong cu c chi n này có s c m nh conộ ế ứ ạ

người, th n linh, tâm h n và trí tu ngầ ồ ệ ười anh hùng

Tuy nhiên vai trò đó ch mang tính g i ý chỉ ợ ứ không quy t đ nhế ị

a) M c đích:ụ HS n m đắ ược n i dung và ngh thu t vă b n. ộ ệ ậ ả

Trang 40

GV chuy n giao nhi m v :ể ệ ụ

GV đ t câu h iặ ỏ : Em hãy khái quát nh ng ữ

nét đ c s c v n i dung và ngh thu t c a ặ ắ ề ộ ệ ậ ủ

đo n trích “Chi n th ng Mtao Mxây” ạ ế ắ

* Ho t đ ng cá nhân: HS đ c l i văn b n, ạ ộ ọ ạ ả

Bước 3: Báo cáo k t qu và th o lu nế ả ả ậ

Hs báo cáo k t qu trên b ng ph , treo k t ế ả ả ụ ế

> Th n linh và con ngầ ười g n gũi m tầ ậ

thi t. Đó là d u v t c a t duy th n tho iế ấ ế ủ ư ầ ạ

c s ổ ơ

> Vai trò c a con ngủ ười và th n linh trongầ

cu c chi n đ u c a Đămsăn:ộ ế ầ ủ

Tr i góp ý, phút loé sáng c a ngờ ủ ười anh

hùng, v a là s thông minh, khéo léo c aừ ự ủ

nhân dân ch v cho chàng.ỉ ẽ

Ông tr i s c m nh c a th n linh, v a là tríờ ứ ạ ủ ầ ừ

tu c a nhân dân.ệ ủ

Trong cu c chi n này có s c m nh conộ ế ứ ạ

người, th n linh, tâm h n và trí tu ngầ ồ ệ ườ i

đi u v i phép so sánh, phóng đ iệ ớ ạ

được s d ng có hi u qu cao làử ụ ệ ả

nh ng đ c đi m ngh thu t tiêuữ ặ ể ệ ậ

bi u c a s thi. ể ủ ử

đ u, không t l i, gây bè kéo ầ ư ợcánh

=> Tr n Th Đ là ngầ ủ ộ ườ ải b n lĩnh và nhân cách: th ng th n c u ẳ ắ ầ

Định dạng
Số trang	297
Dung lượng	1,99 MB