a Tìm tất cả các giá trị của tham số m sao cho hàm số y x 1+ Đôi khi không cô lập được thì phải sử dụng bảng biến thiên Nếu đề bài yêu cầu đồng biến,nghịch biến trên 1 khoảng nhất định
Trang 1TÀI LIỆU
HDEDUCATION
HỌC TẬP
HK1 TOÁN12
2022
Trang 3HDedu - Page 1
Trang 5Câu 3: Cho hàm số y f x có bảng biến thiên như sau:
Hàm số đồng biến trên khoảng nào dưới đây?
A ;1 B 1; C 0;1 D ; 0
Câu 4: Hàm số y f x có bảng biến thiên như sau:
Khẳng định nào sau đây là đúng?
f x (như hình vẽ)
y f x đồng biến trên khoảng 1; 2
B Hàm số y f x đồng biến trên khoảng
C Hàm số y f x đồng biến trên khoảng 3; 2
D Hàm số y f x đồng biến trên khoảng ; 2
c)
2
11
xy
x x
Trang 6HDedu - Page 4
Câu 8: Cho hàm số y f x có đồ thị như hình vẽ bên Hàm số đã
cho đồng biến trên khoảng nào sau đây?
x Mệnh đề nào dưới đây đúng:
A Hàm số nghịch biến trên khoảng( ;0) B Hàm số nghịch biến trên khoảng(1; )
C Hàm số nghịch biến trên khoảng( 1;1) D Hàm số đồng biến trên khoảng( ; )
Câu 10: Cho hàm số y f ( ) x có đạo hàm
Trang 7HDedu - Page 6
Trang 8a) Tìm tất cả các giá trị của tham số m sao cho hàm số y x 1
+) Đôi khi không cô lập được thì phải sử dụng bảng biến thiên
Nếu đề bài yêu cầu đồng biến,nghịch biến trên 1 khoảng nhất định thì phương pháp
Nếu đề bài yêu cầu đồng biến hoặc nghịch biến trên R , trên TXĐ thì giải bất phương
trình bình thường Chú ý nếu bất phương trình có 2 ẩn 𝑥 và 𝑚 thì suy ra ngay ∆≤ 𝟎
Câu 2:
Trang 92B Đơn điệu của hàm bậc 3 trên R
Câu 1: Tìm m để y x3 mx2 3x 4 nghịch biến trên R
Câu 2: Có bao nhiêu số nguyên m để hàm số y x 3 6mx 6x 6 đồng biến trên R?
Câu 3: Tìm m để hàm số y mx 3 2mx2 12x 7 đồng biến trên R
Câu 4: Tìm tất cả giá trị của m để hàm số m 2 3 2
3) Tìm 𝑚 để hàm số y x33x2(m1)x4m đồng biến trên khoảng −1; 5
4) Tìm 𝑚 để hàm số y x mx mx đồng biến trên (−∞; 0)
3
5) Tìm 𝑚 để hàm số y x m x x đồng biến trên −1; 1
36) Tìm 𝑚 để hàm số 3 2 2
Trang 10I CHỦ ĐỀ 1: ỨNG DỤNG CỦA ĐẠO HÀM.
1 Bài toán về hàm số đơn điệu: Đề MH2 có 2 câu về chủ đề này (1NB, 1VD)
A Lý thuyết:
Có 2 hướng các em hs cần nắm vững:
Hướng 1: Quy tắc xét tính đơn điệu của hàm số
Giả sử hàm số f có đạo hàm trên K
+ Nếu f x'( )≥ 0 với mọi x ∈K và f x'( )= 0 chỉ tại một số hữu hạn điểm x K∈ thì hàm số f
+ thì dấu " =" khi xét dấu đạo hàm y′ không xảy ra
Hướng 2: Giúp hs nhìn bảng biến thiên (hoặc bảng dấu y’) mà trả lời
B Các ví dụ:
Ví dụ 1 (C10 MH2 2020) Cho hàm số ( )f x có bảng biến thiên như sau:
Hàm số đã cho nghịch biến trên khoảng nào dưới đây?
HDedu - Page 8
Trang 11A 1
3
x y x
+
=+ B y= − + + x3 x 1 C 1
2
x y x
−
=
− D y= − +x3 3x2−9x
Hướng dẫn NX: Đây là BT cần tính toán đạo hàm cấp 1 để chỉ ra sự đơn điệu của hàm số Vì tập xác định của hàm phân thức nên hs cần biết để loại nhanh chúng
Ví dụ 4 (C41 MH2 2020) Có bao nhiêu giá trị nguyên của tham số m sao cho hàm số
x m (m là số thực) Có bao nhiêu giá trị nguyên của m để
hàm số đã cho đồng biến trên (0;+∞ ? )
Hướng dẫn NX: là bài xét sự đơn điệu trên 1 miền nào đó của hàm phân thức 1/1 Vì vậy chú ý 2 điều: Đk tồn tại cho
hs và đạo hàm không có dấu bằng
C Các bài tập tương tự: (dành cho hs tự ôn)
1 (C4 MH1 2020) Cho hàm số f x có bảng biến thiên như sau: ( )
Hàm số đã cho đồng biến trong khoảng nào dưới đây?
A (1;+∞ ) B (−1;0) C (−1;1) D ( )0;1
Ví dụ 3 Hàm số nào sau đây nghịch biến trên khoảng (−∞ + ∞ ? ; )
HDedu - Page 9
Trang 12Hàm số y f x= ( ) đồng biến trên khoảng nào dưới đây?
A (−∞ − ; 1) B (− +∞ 1; ) C ( )0;1 D (−1;0)
3 Cho hàm số y f x= ( ) có bảng biến thiên như hình vẽ bên dưới
Hàm số y f x= ( ) đồng biến trên khoảng nào dưới đây?
A (−2;2) B ( )0;2 C (3;+ ∞ ) D (−∞ ;1)
4 Cho đồ thị hàm số như hình vẽ
Mệnh đề nào dưới đây đúng ?
A Hàm số luôn đồng biến trên B Hàm số nghịch biến trên (1;+∞ )
C Hàm số đồng biến trên (− +∞ 1; ) D Hàm số nghịch biến trên ( ; )
Trang 14HDedu - Page 12
Trang 232 Bài toán về cực trị: Đề MH2 có 2 câu về chủ đề này (1NB, 1TH)
A Lý thuyết: (HS cần nắm các quy tắc sau)
∗ Nếu f x′′( )i < 0 thì hàm số f đạt cực đại tại điểm x i
∗ Nếu f x′′( )i >0 thì hàm số f đạt cực tiểu tại điểm x i
B Các ví dụ:
Ví dụ 6 (C13 MH2 2020) Cho hàm số ( )f x có bảng biến thiên như sau:
Hàm số đã cho đạt cực đại tại
A x= −2 B x=2 C x=1 D x= −1
Hướng dẫn NX: là bài hướng dẫn HS đọc bảng BBT để tìm điểm CĐ hs HS căn cứ vào QT1 để tìm
Ví dụ 7 (C27 MH2 2020) Cho hàm số ( )f x có bảng xét dấu của ′( ) f x như sau:
Số điểm cực trị của hàm số đã cho là
Hướng dẫn NX: là bài hướng dẫn HS đọc bảng dấu f x'( ) để tìm số điểm cực trị hs HS căn cứ vào QT1 để tìm
HDedu - Page 21
Trang 24Ví dụ 8 Cho hàm số y x= 3−3x2+ có đồ thị là 5 ( )C Điểm cực tiểu của đồ thị ( )C là
A M( )0;5 B M( )2;1 C M( )0;2 D M( )2;0
Hướng dẫn NX: là bài tìm điểm cực trị đồ thị hs HS căn cứ vào QT1 (hoặc QT2) để tìm Và cần tính cả tung độ
C Các bài tập tương tự: (dành cho hs tự ôn)
11 C8 MH1 2020 Cho hàm số có bảng biến thiên như sau:
Giá trị cực tiểu của hàm số đã cho bằng
A Hàm số có đúng một cực trị B Hàm số đạt cực đại tại x =0 và đạt cực tiểu tại x= −1
C Hàm số đồng biến trên khoảng (0;1) D Hàm số có giá trị nhỏ nhất bằng 0
14 Cho hàm số y f x( ) xác định, liên tục trên \ 2 và có bảng biến thiên sau
Trang 2515 Cho hàm số y f x= ( ) liên tục trên và có bảng xét dấu của đạo hàm như hình vẽ Hàm số đã cho có bao nhiêu điểm cực trị?
A 3 B 4 C 1 D 2
16 Cho hàm số y f x liên tục trên = ( ) và có bảng xét dấu của f x như sau: ′( )
Tìm số cực trị của hàm số y f x = ( )
17 Cho hàm số y x= 3−3x2 Khẳng định nào sau đây đúng?
A Giá trị cực tiểu của hàm số bằng 0 B Hàm số đạt cực đại tại x =0
C Giá trị cực đại của hàm số bằng −4 D Hàm số đạt cực đại tại x =2
18 Cho hàm số 1 3 2 (2 1) 1
3
y= x m x+ + m− x− Mệnh đề nào sau đây là sai?
A Đồ thị hàm số luôn có 2 điểm cực trị B ∀ >m 1 thì đồ thị hàm số có 2 điểm cực trị
Trang 32• Hàm số liên tục trên một khoảng có thể không có giá trị lớn nhất, giá trị nhỏ nhất trên khoảng đó
x (mlà tham số thực) Gọi S là tập hợp tất cả các giá trị
[0;1] [0;1]
min ( ) max ( ) 2f x f x Số phần tử của S là
HDedu - Page 30
Trang 33Ví dụ 13 C42 MH1 2020. Gọi S tập hợp giá trị thực của tham số m sao cho giá trị lớn nhất hàm số
( )= 3−3 +
f x x x m trên đoạn [ ]0;3 bằng 16 Tổng các phần tử của S bằng
C Các bài tập tương tự: (dành cho hs tự ôn)
21 Giá trị lớn nhất và nhỏ nhất của hàm số y=2x3+3x2− trên đoạn 1 [−2;1] lần lượt là
30 Cho hàm số f x( )= x4−4x3+4x2+a Gọi M , m lần lượt là giá trị lớn nhất, giá trị nhỏ nhất của hàm
số đã cho trên đoạn [ ]0;2 Có bao nhiêu số nguyên a thuộc đoạn [−3;3] sao cho M ≤2m?
HDedu - Page 31
Trang 3431 Gọi M là giá trị lớn nhất của hàm số 1 3 2 2 1
x
−
=+ với mlà tham số , m ≠ −4 Biết [ ] ( ) [ ] ( )
Trang 373 Lưu ý: Với đồ thị hàm phân thức dạng = + ( ≠ − ≠ )
x y
x là
A y= −2 B y=1 C x= −1 D x=2
Hướng dẫn NX: là bài tìm tiệm cận của đồ thị hàm số phân thức bậc 1 trên bậc 1 Khi dạy, chúng ta có thể nêu các
cách chọn nhanh cho các đường tiệm cận của dồ thị hàm số này
Ví dụ 15 Đồ thị hàm số 3 1
2
x y x
− +
=+ có các đường tiệm cận đứng và tiệm cận ngang lần lượt là:
A x =2 và y = 1 B x = −2 và y = 1 C x = −2 và y = − 3 D x = −2 và y = 3
Hướng dẫn NX: Sử dụng định nghĩa về tiệm cận đồ thị hoặc lưu ý cho hàm phân thức 1/1
Do chủ đề này trong MH2 chỉ có 1 câu và thuộc lĩnh vực nhận biết, vậy nên nghĩ rằng không cần
khai thác nhiều về đường tiệm cận, chủ yếu phân tích kỹ về đường tiệm cận cho đồ thị hàm phân thức bậc
C Các bài tập tương tự: (dành cho hs tự ôn)
=+
37 Phương trình đường tiệm cận đứng và tiệm cận ngang của đồ thị hàm số 1
2
x y x
Trang 3838 Cho hàm số 2 3
1
x y x
−
=+ có đồ thị là ( )C Mệnh đề nào sau đây là đúng?
A ( )C có tiệm cận ngang là y = 2 B ( )C chỉ có một tiệm cận
C ( )C có tiệm cận ngang là x =2 D ( )C có tiệm cận đứng là x =1
39 Số đường tiệm cận đứng của đồ thị hàm số 2 23 2
4
y x
A Đường thẳng y=1 là đường tiệm cận ngang của đồ thị hàm số đã cho
B Đường thẳng y= −1 là đường tiệm ngang của đồ thị hàm số đã cho
C Đường thẳng x=3 là đường tiệm cận đứng của đồ thị hàm số đã cho
D Đường thẳng x=1 là đường tiệm cận đứng của đồ thị hàm số đã cho
42 Cho hàm số y f x= ( ) có bảng biến thiên như sau:
Mệnh đề nào dưới đây đúng?
A Đồ thị hàm số không có đường tiệm cận
B Đồ thị hàm số có TCĐ là đường thẳng x =1 và TCN là đường thẳng y = 2
C Đồ thị hàm số chỉ có một đường tiệm cận
D Đồ thị hàm số có tiệm cận ngang là đường thẳng x =1 và tiệm cận đứng là đường thẳng y = 2
43 Cho hàm số y f x= ( ) có bảng biến thiên như sau
Đồ thị hàm số y f x= ( ) có tổng số bao nhiêu tiệm cận (chỉ xét các tiệm cận đứng và ngang)?
HDedu - Page 36
Trang 3944 Tìm tất cả các giá trị của tham số thực m để đồ thị hàm số 2
1
mx y
Trang 47B Các ví dụ:
Ví dụ 17 C14 MH2 2020: Đồ thị của hàm số nào dưới đây có dạng như đường cong trong hình bên?
A =y x3−3x B = − +y x3 3x C =y x4- 2x 2 D = − +y x4 2x 2
Hướng dẫn NX: là bài dạng quan sát đồ thị, đồ thị tăng (giảm) trước, cắt Oy (Ox) ở giá trị dương hay âm, số lượng nghiệm y’, các giá trị cực trị hs là dương âm, tiệm cận ra sao để đánh giá các hệ số trong công thức hàm
là dương hay âm, từ đó chọn đáp án
Ví dụ 18 C9 MH1 2020 Hàm số nào dưới đây có đồ thị dạng như đường cong hình vẽ bên?
A y= − +x4 2x 2 B y x= 4−2x 2 C y x= 3−3x 2 D y= − +x3 3x 2
Hướng dẫn NX: HS phải nắm vững dạng đồ thị của các hàm bậc 3, trùng phương để có lựa chọn chính xác
Ví dụ 19 C43 MH2 2020: Cho hàm số = + ∈
bx c có bảng biến thiên như sau:
Trong các số a, b và c có bao nhiêu số dương?
Hướng dẫn NX: là bài thuộc loại nhận dạng hệ số hàm số khi biết đồ thị hàm số HS phải nắm vững dạng đồ thị của các hàm bậc 3, trùng phương, hàm phân thức Đồng thời cần trang bị thêm đồ thị tăng (giảm) trước, cắt Oy (Ox) ở giá trị dương hay âm, số lượng nghiệm y’, các giá trị cực trị hs là dương âm, tiệm cận ra sao để đánh giá các hệ số trong công thức hàm là dương hay âm, từ đó chọn đáp án
HDedu - Page 45
Trang 48Ví dụ 20 C28 MH1 - 2020. Cho hàm số y ax= 3+3x d a d+ , ,( ∈ ) có đồ thị như hình vẽ bên Mệnh đề nào dưới đây đúng?
A a>0;d >0 B a<0;d >0 C a>0;d <0 D a<0;d <0
C Các bài tập tương tự: (dành cho hs tự ôn)
45 Cho hàm số y f x= ( ) như hình vẽ dưới đây
Hỏi f x là hàm số nào trong các hàm số dưới đây? ( )
A f x( )=x3+3x2− 4 B f x( )=x3−3x2+ 1 C f x( )=x3−3 1x+ D. f x( )= − +x3 3x2+ 1
46 .Đường cong trong hình bên dưới là đồ thị của một hàm số trong bốn hàm số được liệt kê ở bốn phương
án A, B, C, D dưới đây Hỏi hàm số đó là hàm số nào?
Trang 4948 Đường cong ở hình bên là đồ thị của một trong bốn hàm số dưới đây Hàm số đó là hàm số nào?
A y x= 4+4x2+ 3 B y= − +x4 4x2+ C 3 y x= 4−4x2+ D 3 y x= 3−4x2− 3
49 Đường cong trong hình sau là đồ thị của một hàm số trong bốn hàm số được liệt kê ở bốn phương án A,
B, C, D dưới đây Hỏi hàm số đó là hàm số nào?
O 1
HDedu - Page 47
Trang 5053 Xác định a, b, c để hàm số y ax 1
bx c
−
=+ có đồ thị như hình vẽ bên Chọn đáp án đúng?
Trang 51HDedu - Page 49
Trang 58Bài 7
Trang 59HDedu - Page 58
Trang 62Bài 8
Trang 63HDedu - Page 62
Trang 66Bài 9
Trang 67HDedu - Page 67
Trang 706 Bài toán về tương giao đồ thị: Đề MH2 có 3 câu về chủ đề này (2NB, 1VDC)
A Lý thuyết:
Cho hàm số =y f x( ) có đồ thị C( )1 và =y g x có đồ thị ( )C2
Phương trình hoành độ giao điểm của C( )1 và ( )C là 2 f x( )=g x ( ) 1( ) Khi đó:
• Số giao điểm của ( )C1 và C( )2 bằng với số nghiệm của phương trình ( )1
• Nghiệm x0 của phương trình ( )1 chính là hoành độ x0 của giao điểm
• Để tính tung độ y0 của giao điểm, ta thay hoành độ x0 vào y = f x( ) hoặc
Ví dụ 22 C23 MH1 2020 Cho hàm số có bảng biến thiên như sau:
Số nghiệm thực của phương trình 3f x( )− =2 0 là
Hướng dẫn NX: Hướng dẫn cho hs biến đổi về dạng: VT là công thức đã có BBT (f(x)), VP là các biểu thức còn lại Sau đó vẽ thêm lên trên BBT đồ thị của có công thức là VP Đếm số giao điểm
( )
f x
HDedu - Page 70
Trang 71Ví dụ 23 C30 MH2 2020: Số giao điểm của đồ thị hàm số =y x3−3x+1 và trục hoành là
Hướng dẫn NX: Bài này có thể cho hs lập BBT rồi quan sát số giao điểm với Ox
Cách khác thì ta có thể xét dựa trên số cực trị của hàm và giá trị cực trị của nó
Ví dụ 24 C46 MH2 2020: Cho hàm số ( )f x có bảng biến thiên như sau:
Số nghiệm thuộc đoạn π
50;
2 của phương trinh f(sin ) 1x = là
Hướng dẫn NX: Bài này là VDC, nó liên quan tương giao của hàm hợp Dành cho các em cần điểm cao
Từ bảng biến thiên của hàm số y f x= ( ) Ta thấy phương trình f x = có bốn nghiệm phân biệt lần lượt ( ) 1là: t1< − < < < < < 1 t2 0 t3 1 t4
Trang 72Từ bảng biến thiên của hàm số t=sinx, ta thấy phương trình:
+ sinx t= ∈ −2 ( 1;0) có hai nghiệm phân biệt trên 0;5
Ví dụ 25 C45 MH1 2020.Cho hàm số có bảng biến thiên như sau:
Số nghiệm thuộc đoạn [−π π;2 ] của phương trình 2 sinx 3 0f ( )+ = là
Hướng dẫn NX: Bài này là VDC, nó liên quan tương giao của hàm hợp Dành cho các em cần điểm cao
+ Trở về phương trình sinx= − ∈ −a ( 1;0 ,) x∈ −[ π π;2 ], phương trình này có 4 nghiệm (Nhưng chỉ
có hai điểm cuối)
+ Trở về phương trình sinx a= ∈( )0;1 ,x∈ −[ π π;2 ], phương trình này có hai nghiệm
Chọn B
C Các bài tập tương tự: (dành cho hs tự ôn)
60 Cho hàm số y f x= ( ) có đồ thị như hình vẽ bên Phương trình f x = − có số nghiệm là ( ) 3
( )
f x
HDedu - Page 72
Trang 7361 Cho hàm số y f x= ( ) có đồ thị như đường cong hình dưới Phương trình f x = có bao nhiêu ( ) 1
nghiệm ?
62 Cho hàm số y f x= ( ) có đồ thị như hình vẽ dưới đây:
Tìm tất cả các giá trị của tham số thực m để phương trình f x m( )+ = có đúng 3 nghiệm thực phân biệt 0
Trang 74Số nghiệm của phương trình f x + = ( ) 1 0
67 Cho hàm số y f x= ( ) có bảng biến thiên như hình vẽ:
Tìm m để phương trình f x( )= −2 3m có bốn nghiệm phân biệt
Tìm tập hợp tất cả các giá trị của tham số thực m sao cho phương trình f x( )= có đúng ba m
nghiệm thực phân biệt
A (−4;2) B [−4;2) C (−4;2] D (−∞;2]
HDedu - Page 74
65 Cho hàm số y f x= ( ) xác định, liên tục trên và có bảng biến thiên như sau:
Trang 75A [ ]−2;1 B (−∞ −; 2] C [1; + ∞) D [−2; 1)
70 Cho hàm số có bảng biến thiên như sau:
Số nghiệm đoạn [−2 ;2π π]của phương trình 4 cosf( x)+ =5 0là
71 Cho hàm số f x có bảng biến thiên như sau: ( )
Số nghiệm thuộc đoạn [0;2020π] của phương trình f(sinx − = là ) 2 0
72 Cho hàm số ( )
A [ ]−2;1 B (−∞ −; 2] C [1; + ∞) D [−2; 1)
70 Cho hàm số có bảng biến thiên như sau:
Số nghiệm đoạn [−2 ;2π π]của phương trình 4 cosf ( x)+ =5 0là
71 Cho hàm số f x có bảng biến thiên như sau: ( )
Số nghiệm thuộc đoạn [0;2020π] của phương trình f (sinx − = là ) 2 0
69 Cho hàm số y f x= ( ) xác định trên \ 1{ }± , liên tục trên mỗi khoảng xác định và có bảng biến thiên như hình vẽ sau Tìm tập hợp tất cả các giá trị của tham số mđể phương trình f x( )= vô nghiệm m
HDedu - Page 75
Trang 76PHẦN 1 : CHO ĐỒ THỊ f’(x) HỎI TÍNH CHẤT ĐỒ THỊ f(x)
XÁC ĐỊNH KHOẢNG ĐỒNG BIẾN , NGHỊCH BIẾN
Câu 1: Cho hàm số y= f x( ) có đạo hàm trên , và đồ thị
của hàm số y= f '( )x như hình vẽ bên Hàm số y= f x( )
đồng biến trên khoảng nào sau đây
A.(−1;0) B.( )1; 2
C.(2; +) D ( )0;1
Câu 2: Cho hàm số xác định trên có đồ thị của hàm số
như hình vẽ Hỏi hàm số đồng biến trên khoảng
nào dưới đây?
Câu 3: Cho hàm số f x có đạo hàm ( ) f x xác định, liên tục trên '( ) ¡
và f x'( ) có đồ thị như hình vẽ bên Khẳng định nào sau đây là đúng?
A Hàm số nghịch biến trên (- ¥ - ; 1 )
B Hàm số đồng biến trên (1; + ¥ ).
C Hàm số đồng biến trên mỗi khoảng(- ¥ - ; 1) và (3; + ¥ ).
D Hàm số đồng biến trên
Câu 4: Hàm số f x( )có đạo hàm trên là hàm số f '( )x Biết đồ thị
hàm số f '( )x được cho như hình vẽ Hàm số f x( ) nghịch biến trên