1.1.1 Bản chất của bế tắc hay “khó giải quyết”: Bế tắc là không nhất thiết phải xấu hoặc phá hoại: có nhiều lý do tại sao các cuộc đàm phán đang ở bế tắc, và có thể có lý do rất tốt tại
Trang 1Quản lý các cuộc đàm phán
khó giải quyết
Trang 2Nội dung trình bày
Phần 3: Kết luận
Phần 2: Nội dung chính Phần 1: Giới thiệu chung
Trang 3Phần 1: GIỚI THIỆU CHUNG
Trong chương này, chúng tôi giải quyết các tình huống mà các cuộc đàm phán trở nên khó khăn nhất, thường xuyên đến ngõ cụt, bế tắc hoặc sự cố Nhận thức trở nên méo
mó và đưa ra quyết định sai lệch
Trong ngắn hạn, cuộc xung đột phá hoại tiến trình của
cuộc đàm phán và các bên không thể tiến hành thỏa thuận bất cứ điều gì Mỗi bên duy trì quan điểm của mình, họ
không tìm ra được một sự đồng đều để đi đến việc thỏa
thuận.
Trang 41 Tình huống đưa ra
Michele có một cuộc tranh cãi với người hàng xóm
ở căn hộ kế bên về chuyện chú chó nhà họ sủa liên tục Michele là 1 nhà văn và cô ta cần sự yên tĩnh
để sáng tác nhưng hàng xóm của cô đã không làm bất cứ điều gì để giữ cho con chó yên lặng.
Michele đang cân nhắc nộp đơn khiếu nại sự phiền toái với cảnh sát và đưa hàng xóm ra tòa.
Trang 5• Các bên nhận thức theo cách của họ (liên quan
trực tiếp và gián tiếp tới phong cách, sở thích và
hành vi).
• Đặc điểm những vấn đề về cách truyền đạt thông
tin của họ(ví dụ, làm thế nào các bên thấy bản chất)
• Đặc điểm của quá trình thương lượng hoặc xử lý
xung đột ( trò chơi của trò chơi hoặc tiến hành thực
sự của đàm phán).
• Đặc điểm khuôn khổ đàm phán của họ (việc đàm
phán thiết lập thời gian, quan hệ, văn hóa).
2 Nguyên nhân làm cho đàm phán trở nên
khó giải quyết:
Trang 6Thảo luận các tình huống không cân xứng.
Gồm 3 p hần
Trang 71.1.1 Bản chất của bế tắc hay “khó giải quyết”:
Bế tắc là không nhất thiết phải xấu hoặc phá hoại: có
nhiều lý do tại sao các cuộc đàm phán đang ở bế tắc, và
có thể có lý do rất tốt tại sao các bên lựa chọn bế tắc
cho đến khi có sự phân giải khả thi được công nhận
Bế tắc không phải là vĩnh viễn: nếu nội dung, tiến trình, bối cảnh, thay đổi trong một số cách thức, hoặc là cố ý hoặc đơn giản chỉ bằng việc thông qua thời gian và thay đổi trong hoàn cảnh, các nhà đàm phán có thể di chuyển
"ra khỏi bế tắc" và chuyên sang giải quyết
Trang 81 Bản chất của cuộc đàm phán
“khó giải quyết”:
1.1.1 Bản chất của bế tắc hay “khó giải quyết”:
Bế tắc có thể là chiến thuật hay vấn đề có thể trở thành
bế tắc
o Chiến thuật bế tắc: xảy ra khi các bên cố ý sử dụng bế
tắc như một phương tiện để thúc đẩy mục tiêu của họ
o Vấn đề có thể trở thành bế tắc: xảy ra khi các bên cảm thấy không thể di chuyển về phía trước mà không bị mất một cái gì đó quan trọng, và họ cảm thấy họ không có
sự lựa chọn chấp nhận
Nhận thức bế tắc so với thực tế: không khoan nhượng nhận được tạo ra bởi những kỳ vọng rằng bên kia sẽ bị suy giảm vị thế đàm phán của mình, làm cho thỏa hiệp
và nhượng bộ nhiều khả năng trong tương lai
Trang 91 Bản chất của cuộc đàm phán
“khó giải quyết”:
1.1.2 Điều gì tạo nên một cuộc đàm phán khó?
Các bên tham gia họ đều không có tổ chức, kết nối lỏng lẻo
và thiếu cơ cấu.
Giải quyết tranh chấp thủ tục hỗn loạn và bất định
Có sự khác biệt giá trị cơ bản về các vấn đề chính.
Các cuộc xung đột liên tục leo thang: các bên tham gia gia
tăng các vấn đề trên bàn đàm phánvà xung đột liên tục xoắn
ốc Ngược lại, các đặc điểm sau đây làm cho một đàm phán
dễ dàng hơn:
o Các bên tham gia họ đều tổ chức tốt; thành viên trong
nhóm là rõ ràng, các bên tham gia đã xác định rõ ràng một nhiệm vụ chung.
o Rất rõ ràng thủ tục và quy định giải quyết tranh chấp và
quyền hạn hợp pháp.
o Có sự đồng thuận chung về các giá trị cơ bản.
o Các cuộc xung đột ít leo thang: các bên tham gia đều cam
kết tìm một giải pháp hai bên chấp nhận
Trang 10nhau giữa các bên (có thể là do văn hóa,lối sống,tôn
giáo…).Theo Rothman cho thấy cuộc xung đột có khả năng xảy ra khi của con người đang bị đe dọa bản sắc của họ
So sánh bản sắc của nhũng người khác nhau:Sự phát triển của bản sắc xã hội của một người thường gắn liền với quá trình so sánh với người khác; bên tham gia
trong cuộc xung đột có xu hướng đổ lỗi cho người khác khi có chuyện xảy ra, ngược lại, họ có xu hướng xem thành công là do may mắn.
Trang 111 Bản chất của cuộc đàm phán
“khó giải quyết”:
1.2.2 Khía cạnh của quá trình xung đột:
Liệu các bên tham gia tin tưởng rằng quyền lực của họ
đã được thay đổi, và liệu có đồng ý vào sự thay đổi
quyền lực giữa các bên
Bế tắc thường là kết quả từ nhu cầu đàm phán, đồng
thời nhận thức về sự thay đổi trong quyền lực,là cơ sở
áp dụng thích hợp việc duy trì chuyển giao quyền lực
Bế tắc cũng có thể là kết quả của của sợ hãi và tức giận (Adler, Rosen, và Silverstein, 1998) hoặc từ một cam kết
để trả thù vào bên vi phạm giao dịch "gây hại đối với hại" (Kim và Smith, 1993)
Trang 12 Tránh né thông qua người đại diện
Tránh né qua từ chối,làm cho tin tưởng rằng nó đang
không có
Tránh né thông qua sớm giải quyết vấn đề
Lưu ý rằng trong tám phương pháp khác nhau có thể được sử dụng đơn lẻ hoặc kết hợp với nhau
Trang 131 Bản chất của cuộc đàm phán
“khó giải quyết”:
1.2.4 Các đặc điểm của bối cảnh đàm phán:
Nhà đàm phán có kinh nghiệm hiểu rằng việc thay đổi bối cảnh đàm phán có thể là một chiến thuật quan trọng cho việc đàm phán trở lại
Thời gian là rất quan trọng trong đàm phán (xem
chương 3).Các thỏa hiệp được trình bày quá sớm có thể
bị loại bỏ hoàn toàn, nhưng nếu chúng có thể được trình bày sau có thể phá vỡ bế tắc
Khung cảnh đàm phán là điều quan trọng để dẫn đàm phán đi đến thành công và vượt ra khỏi bế tắt
Trang 142 Các chiến lược giải quyết bế tắc
Theo Mayer (2000) cho thấy rằng giải quyết bế tắc liên quan đến ba thành phần chính:
1 Giải quyết vấn đề nhận thức: mục đích của công
việc này là làm thế nào để các bên tham gia nhận thức vấn đề một cách đúng đắng Việc này rất khó đòi hỏi phải có niềm tin
2 Cảm xúc phải được kiềm chế sát sao:Tức là khi
xung đột xảy ra cần có sự kiềm chế tối đa để cảm xúc mạnh khỏi phải bậc ra ngoài Các bên phải thật sự xây dựng cho mình một niềm tin, sự nhượng bộ và sẵng sàng xin lỗi
3 Hành vi biểu hiện cảm xúc từ đó quyết định việc sẽ làm gì trong tương lai
Trang 152 Các chiến lược giải quyết bế tắc
5 chiến lược để giảm căng thẳng trong xung đột và giải
Tìm kiếm tiếng nói chung tạo ra các quy tắc nền tảng
chung và quản lý thời gian hiệu quả, thông qua một “giao ước”.
Đề nghị, yêu cầu về các quyết định khác nhau, và sử dụng các tiêu chí khách quan để đánh giá các giải pháp.
Trang 162 Các chiến lược giải quyết bế tắc
2.1 Chiến lược nhằm giảm bớt căng thẳng:
Tách biệt các bên với nhau: tiếp xúc nhau trực diện dể gây ra xung đột khi đó cần có thời gian nghỉ hay thực
hiện một phiên họp kín Sau đó thực hiện họp các bên lại để giải quyết vấn đề Các bên cần thời gian để hiểu nhau Các cuộc họp có thể được tách vài phút hay vài giờ đến một vài tuần
Làm giảm căng thẳng: các nhà đàm phán nên nhận thức rằng đàm phán dể dẩn đến căng thẳng và quan trọng là làm thế nào để giảm căng thẳng và có thể cho phép các cuộc đàm phán để trở lại với tốc độ bình tĩnh hơn
Trang 172 Các chiến lược giải quyết bế tắc
2.1 Chiến lược nhằm giảm bớt căng thẳng:
Nhận thức cảm xúc của bên khác: tức là làm như thế
nào đó để biết đối phương mình muốn gì, muốn thế phải biết lắng nghe tích cực.Nó thường được sử dụng để
trong các cuộc phỏng vấn, làm cho các cuộc nói chuyện
tự do hơn, thoải mái hơn, và cần làm động tác nhượng
bộ để giảm bớt căng thẳng
Đồng bộ hóa các xung đột leo thang : Các bên khởi
xướng leo thang sau đó thực thi các nhượng bộ Nếu
người kia không trả lời, thì ta đề xuất một hành động thứ hai, hơi rủi ro hơn so với trước
Trang 182 Các chiến lược giải quyết bế tắc
2.2 Chiến lược nhằm cải thiện tính chính xác của thông tin:
Mỗi bên đều nghĩ rằng họ biết những gì phía bên kia sẽ nói và không quan tâm để lắng nghe nữa Các bên
thường không biết rằng họ có thể có nhiều điểm chung
Rapoport đã gán cho danh hiệu, "mù về sự tham gia" bởi
vì nó ức chế sự phát triển của niềm tin và quá trình giải quyết vấn đề
Sau đây là một số phương pháp tiếp cận nhằm khắc
phực tình trạng trên
Trang 192 Các chiến lược giải quyết bế tắc
2.2 Chiến lược nhằm cải thiện tính chính xác của thông tin:2.2.1 Hoán đổi vị trí:
Hoán đổi vai trò có thể giúp đàm phán đặt mình vào vị trí của bên kia và xem xét các vấn đề từ anh ấy hoặc quan điểm của cô ấy
Đảo ngược vai trò cung cấp cho các nhà thương thuyết
một sự hiểu biết chính xác vị trí của người khác và cho
thấy một cái nhìn trước đó là không đúng, nó sẽ cho một
cơ hội để xác nhận nhận thức sai lầm cụ thể
Một mục đích của sự đảo ngược vai trò là để làm nổi bật các khu vực tương đồng và chồng chéo giữa các vị trí
Như vậy, vai trò đảo ngược có thể là một công cụ mạnh để phát hiện các mục tiêu thực sự của cả hai bên và xác định cách đàm phán nên tiếp tục
Trang 202 Các chiến lược giải quyết bế tắc
2.2 Chiến lược nhằm cải thiện tính chính xác của thông tin:2.2.2 Hiểu được quá trình chụp ảnh:
Các bên trong cuộc xung đột được yêu cầu tham gia vào các hoạt động sau một cách riêng biệt:
o Mô tả làm thế nào họ nhìn thấy bản thân mình
o Mô tả làm thế nào xuất hiện bên kia cho họ.
o Họ nghĩ rằng bên kia sẽ mô tả chúng.
o Họ nghĩ rằng bên kia nhìn thấy bản thân mình
Các bên sau đó trao đổi thông tin này theo thứ tự
Một kết quả chung là các bên thừa nhận rằng nhiều sự khác biệt rõ ràng và các khu vực xung đột là không có thực
Trang 212 Các chiến lược giải quyết bế tắc
2.2 Chiến lược nhằm cải thiện tính chính xác của thông tin:2.2.2 Hiểu được quá trình chụp ảnh:
Khi các bên hoàn thành vai trò đảo ngược hoặc hiểu rõ quá trình chụp ảnh thì:
Đầu tiên, họ đã làm rõ và điều chỉnh quan niệm sai lầm và giải thích sự sai lầm
Ngoài ra, họ đã đưa đến bề mặt lợi ích mà sau đó có thể được sử dụng trong quá trình giải quyết vấn đề
Hầu hết mọi người bắt đầu quá trình đàm phán với có ý tưởng khá rõ ràng về những gì họ cần từ phía bên kia, họ tìm hiểu thêm những gì từ các nhu cầu khác của họ
Công ty giải quyết vấn đề di chuyển từ một lý tưởng
không thể đạt được đến một quá trình đạt được
Trang 222 Các chiến lược giải quyết bế tắc
2.3 Chiến lược nhằm kiểm soát vấn đề:
Bế tắc leo thang thì cần phát triển các chiến lược để vấn
đề được rõ ràng và đi đến đàm phán
Phân chia cuộc đàm phán là một phương pháp kiểm
soát vấn đề liên quan đến việc phân chia một cuộc xung đột lớn thành những phần nhỏ hơn
Chúng ta sẽ xem xét mỗi một trong các phương pháp tiếp cận cụ thể hơn sau đây
Trang 232 Các chiến lược giải quyết bế tắc
2.3 Chiến lược nhằm kiểm soát vấn đề:
o Giảm số lượng người tham gia của bên khác Khi có
một sự bế tắc, cả hai bên tìm cách xây dựng liên minh cho sức mạnh hoặc để đưa người dại diên của họ vào đàm phán, điều này sẽ tăng cơ hội để giải quyết vấn đề
o Điều khiển số nội dung các vấn đề liên quan:Khi xung
đột bế tắc, số lượng các vấn đề sinh sôi nảy nở và cuộc đàm phán leo thang tới thời điểm mà có quá nhiều vấn
đề thì lúc này các bên cần phải giữ số vấn đề nhỏ, đủ để quản lý
Trang 242 Các chiến lược giải quyết bế tắc
2.3 Chiến lược nhằm kiểm soát vấn đề:
o Vấn đề đàm phán trở nên khó kiểm soát khi các sự kiện
hay vấn đề đang được coi là vấn đề cơ bản
o Hạn chế các quyết định có tính quyết định kể cả về vấn
đề trọng yếu
o Tìm cách để chia ra các vấn đề lớn:Khi làm việc với các
vấn đề chia ra các nguyên tắc hoặc điều lệ
o Cá nhân hóa vấn đề:Hiệu quả đàm phán yêu cầu tách
các vấn đề từ các bên, không chỉ bằng cách làm việc để thiết lập một mối quan hệ tốt đẹp giữa các bên, nhưng cũng bằng cách cố gắng để giải quyết các vấn đề một cách công bằng và không thiên vị
Trang 252 Các chiến lược giải quyết bế tắc
2.4 Chiến lược tìm kiếm tiếng nói chung:
Quy định thời hạn:các bên tham gia đàm phán cần quy định thời hạn nhất định.
Mục tiêu siêu liên kết :là các mục tiêu chung; cả hai bên mong muốn, và cả hai bên phải hợp tác
để đạt được chúng
Kẻ thù chung:Các bên tìm thấy động lực mới để giải quyết sự khác biệt của họ để tránh sự can thiệp của một bên thứ ba, hoặc tập hợp các
nguồn lực để đánh bại kẻ thù chung
Mong đợi chung: Quá trình tạo hoặc chia sẻ
mong đợi chung , làm thế nào các bên sẽ tiến lên phía trước
Trang 262 Các chiến lược giải quyết bế tắc
2.4 Chiến lược tìm kiếm tiếng nói chung:
Tạo ra “một giao ước nhóm”
o Thiết lập sự cần thiết cho việc tạo ra những kỳ vọng được
chia sẻ.
o Giáo dục và truyền cảm hứng cho mọi người để tạo ra một
giao ước mới mà tất cả sẽ đồng ý tuân theo.
o Bắt đầu bằng cách hình dung kết quả mong muốn cho
tương lai, và sự phát triển bình thường sau đó, nguyên tắc
cơ bản này sẽ cho phép các nhóm đạt được mong muốn
trong tương lai.
o Thúc đẩy sự tham gia đầy đủ bằng cách cho tất cả mọi
người có tiếng nói trong tiến trình.
o Chịu trách nhiệm bởi tôn trọng các thỏa thuận có trong giao
ước mới.
o Đánh giá, điều chỉnh, sửa đổi, và xem xét lại với các nguyên
tắc mới khi cần thiết
Trang 272 Các chiến lược giải quyết bế tắc
2.4 Chiến lược tìm kiếm tiếng nói chung:
Quản lý thời gian và thời hạn hoàn thành:
- Thời gian,là một nguồn thúc đẩy mạnh trong các cuộc đàm phán, cũng có thể là trở ngại trong quá trình mặc cả
- Các biện pháp khắc phục vấn đề này
o Triệt để thực hiện và mở rộng việc suy đoán vấn đề ,xác
định các bước của vấn đề cũng như để xác định động cơ của cả hai bên
o Xác định rõ ràng các vấn đề, làm vậy họ sẽ không kéo dài
và làm hỏng quá trình hợp tác khi sử dụng phương pháp tiếp cận bằng thời hạn
Trang 282 Các chiến lược giải quyết bế tắc
2.4 Chiến lược tìm kiếm tiếng nói chung:
Quản lý thời gian và thời hạn hoàn thành:
- Các biện pháp khắc phục vấn đề này(tt):
o Hãy hào phóng trong việc ước lượng thời gian cần
thiết để hoàn thành việc đàm phán, cho thêm thời
gian để quản lý các vấn đề khó khăn hoặc liên kết
o Nhận biết dự kiến thời hạn cho những gì họ đang
làm, sẵn sang để cho cả hai bên kết thúc các thỏa thuận dự kiến trước khi kết thúc công việc
o Hãy sẵn sàng để điều khiển khả năng mở rộng thời
hạn quy định vào đàm phán Nếu thời hạn là không thể di chuyển, chú ý thêm đến thời gian, nhịp độ
Trang 292 Các chiến lược giải quyết bế tắc
2.4 Chiến lược tìm kiếm tiếng nói chung:
Xây dựng một cơ cấu hợp nhất : Làm thế nào để các bên xây dựng một khung thích hợp để tối đa hóa khả
năng của họ để đạt được một thỏa thuận hai bên cùng chấp nhận được?
o Để tạo ra sự thay đổi, các bên phải thiết lập cách thức xác định lại cuộc xung đột để họ có thể khám phá những lợi ích tương thích
o Các nhà đàm phán muốn thành công nên tập trung vào
lợi ích, không phải tập trung vao quan điểm
o Cách hợp nhất là xác định lại vấn đề để tạo ra một quan điểm phổ biến từ đó luận điểm ban đầu sẽ phù hợp hơn
Trang 302 Các chiến lược giải quyết bế tắc
2.4 Chiến lược tìm kiếm tiếng nói chung:
Bốn phương pháp để định hướng lại một cuộc đàm phán
“khó thực hiện”
o Xây dựng niềm tin.
o Hợp tác giữa các bên trong đàm phán hợp nhất và vấn
đề hợp tác giải quyết
o Tìm kiếm các cách thức giải quyết
o Tạo ra các giải pháp thay thế sang tạo
Trang 312 Các chiến lược giải quyết bế tắc
2.5 Chiến lược tăng cường các mong muốn và lựa chọn thay thế cho các bên khác
Theo Roger Fisher (1969) cho rằng tình huống ảnh
hưởng nhất có thể được đặc trưng bởi một nhu cầu và cung cấp các mối đe dọa
Cách tiếp cận này chủ yếu là vấn đề tập trung vào lợi ích của chính mình Cũng giống như vai trò của hoán đổi, nó đòi hỏi nhà đàm phán phải tập trung ít hơn vào những quan điểm riêng của họ, và nhiều hơn nữa vào sự hiểu biết rõ và giải quyết các nhu cầu của bên kia