LỜI MỞ ĐẦU Trên con đường hội nhập và phát triển hiện nay đòi hỏi mỗi quốc gia phải không ngừng phấn đấu để vượt qua những khó khăn, thử thách như mức độ ngày càng gay gắt của cạnh tranh trên thị trường thế giới, tăng trưởng phải gắn liền với bền vững và bình đẳng xã hội; nâng cao năng lực quản trị của nhà nước; hoàn thiện hệ thống pháp luật, đảm bảo công khai, minh bạch; đẩy mạnh việc đa dạng hóa thị trường vốn; tự do hóa thương mại dịch vụ; mở rộng các hệ thống giáo dục, đào tạo nhằm nâng cao.
Trang 1LỜI MỞ ĐẦU
Trên con đường hội nhập và phát triển hiện nay đòi hỏi mỗi quốc gia phải không ngừng phấn đấu để vượt qua những khó khăn, thử thách như mức độ ngày càng gay gắt của cạnh tranh trên thị trường thế giới, tăng trưởng phải gắn liền với bền vững và bình đẳng xã hội; nâng cao năng lực quản trị của nhà nước; hoàn thiện hệ thống pháp luật, đảm bảo công khai, minh bạch; đẩy mạnh việc đa dạng hóa thị trường vốn; tự do hóa thương mại dịch vụ; mở rộng các hệ thống giáo dục, đào tạo nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, từng bước chuyển sang nền kinh tế tri thức Trong bối cảnh đó, việc tiến hành nghiên cứu, phân tích tác động của “bẫy thu nhập trung bình” ở các nước đang phát triển, từ đó liên hệ đến Việt Nam, cũng như chỉ ra những biểu hiện, nguyên nhân và những giải pháp đối với một nước thu nhập trung bình thấp như nước ta là một nhiệm vụ mang tính cấp thiết và có ý nghĩa thực sự quan trọng Đó cũng chính là lý do nhóm tiến hành nghiên cứu đề tài :
“ Bẫy thu nhập trung bình và liên hệ thực tiễn Việt Nam”
Hy vọng qua bài tiểu luận của nhóm sẽ giúp người đọc có cái nhìn tổng quát hơn
về “Bẫy thu nhập trung bình”.
Do còn hạn chế về lượng thông tin thu thập được nên bài tiểu luận còn nhiều thiếu sót Nhóm mong nhận được ý kiến đóng góp, bổ sung của cô cũng như bạn đọc để bài tiểu luận được hoàn chỉnh hơn
Trang 2PHẦN 1: Bẫy thu nhập trung bình
1.Khái niệm về bẫy thu nhập trung bình:
Bẫy thu nhập trung bình theo Indermit Gill, và cố vấn Homi Kharas chuyên gia kinh tế trưởng của Ngân hàng thế giới là tình trạng không đáp ứng được những đòi hỏi cao và rất cao khi nền kinh tế đã đạt đến mức thu nhập trung bình Có 2 mốc quan trọng: GDP trên
1000 người USD/năm và khoảng 10.000 người USD người/năm Chỉ có nền kinh tế nào vượt qua mốc thứ nhất và sau đó tiếp tục tăng trưởng mạnh để đạt tới mức thứ hai rồi vẫn tiếp tục tăng trưởng thì mới trở thành nền kinh tế công nghiệp hóa
Bẫy thu nhập trung bình, theo GS Kenichi Ohno, Viện Nghiên cứu Chính sách Quốc gia
Tokyo, có thể được hình dung giống như “chiếc trần thủy tinh vô hình” ngăn cản sự phát triển kinh tế giữa giai đoạn 2 với giai đoạn 3 trong quá trình 4 giai đoạn của sự tăng
trưởng và phát triển như sau: Chiếc trần thủy tinh vô hình giữa giai đoạn 2 và giai đoạn 3
chính là “bẫy thu nhập trung bình” Vượt qua được sự ngăn cản của chiếc trần thủy tinh này, nền kinh tế sẽ chuyển từ giai đoạn phụ thuộc một phần vào ngoại lực sang hoàn toàn dựa vào nội lực Lúc đó, nguồn nhân lực trong nước đủ trình độ thay thế hoàn toàn lao động nước ngoài, nền kinh tế đủ trình độ là nhà xuất khẩu năng động với các sản phẩm chất lượng cao đáp ứng và cạnh tranh với nền kinh tế thế giới Đến thời điểm hiện nay, theo Kenichi Ohno, không có quốc gia nào thuộc ASEAN, kể cả Thailand và Malaysia, vượt qua được chiếc trần thủy tinh vô hình này Đa số các nước Nam Mỹ cũng vẫn đang
ở mức thu nhập trung bình, mặc dù ngay từ thế kỷ XIX, các nền kinh tế này đã đạt được mức thu nhập khá cao
Sơ đồ của Kenichi Ohno về bẫy thu nhập trung bình :
Trang 3Như vậy, qua các quan niệm trên ta thấy “Bẫy thu nhập trung bình” có nhiều khái niệm khác nhau Nhưng điển chung là yêu cầu cao về trình độ chuyên môn hóa nền kinh tế, trình độ nguồn nhân lực và trình độ quản lý vĩ mô Từ đó chúng ta có thể rút ra khái niệm
ngắn gọn về “Bẫy thu nhập trung bình” là : Bẫy thu nhập trung bình là một thuật ngữ dùng để chỉ tình trạng của nhiều quốc gia đã thoát nghèo, gia nhập vào nhóm nước có mức thu nhập trung bình nhưng mất nhiều thập niên vẫn không trở thành quốc gia phát triển
2 Những biểu hiện của Bẫy thu nhập trung bình:
Các lĩnh vực đa số tụt hậu hơn so với thế giới; Một số ít lĩnh vực công nghiệp có công nghệ sản xuất cao, nhưng hầu hết là các doanh nghiệp thuộc sở hữu nước ngoài, các ngành công nghiệp phụ trợ trong nước còn chưa phát triển Các nước có sự tăng trưởng theo chiều rộng, chủ yếu dựa vào khai thác tài nguyên thiên nhiên, thâm dụng lao động, phụ thuộc quá nhiều vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI); năng suất lao động thấp, hiệu quả đầu tư không cao => chất lượng tăng trưởng thấp Sự tăng trưởng này được thúc đẩy chủ yếu bằng bong bóng tại các thị trường bất động sản, thị trường chứng khoán chứ không phải là tăng năng suất lao động
Trang 4Năng suất sản xuất mờ nhạt là biểu hiện của việc rơi vào bẫy thu nhập trung bình, cụ thể như: hệ số ICOR tăng (hệ số sử dụng vốn, ICOR cao nghĩa là đồng vốn bỏ ra lớn nhưng hiệu quả không cao) và sự đóng góp của TFP (chỉ tiêu đo lường năng suất của đồng thời
cả “lao động” và “vốn” cho nền kinh tế) vào tăng trưởng giảm, trong khi nguồn vốn đầu
tư tăng cao Đây là dấu hiệu rõ ràng của tăng trưởng dựa trên đầu tư với hiệu quả sử dụng vốn thấp Việc tăng lương lớn hơn nhiều so với mức tăng năng suất lao động, làm chi phí sản xuất trở nên đắt đỏ hơn và tốc độ tăng của chi phí nhanh hơn tốc độ tăng của tiền lương Các loại nghị định xử phạt ngày càng nặng, các kiểu quyết toán thuế, quyết toán quý, tháng, năm…các loại phí trong dân sẽ ngày càng vô cùng đa dạng, các kiểu thuế chồng thuế, phí chồng phí ngày càng phổ biến, theo “định hướng” ngày càng tăng không
có điểm dừng,…Hơn nữa nếu đồng tiền trong nước bị mất giá với tỉ lệ cao và làm giảm năng lực cạnh tranh với các nước trên thế giới cũng là một trong những biểu hiện của bẫy thu nhập trung bình
3 Nguyên nhân dẫn đến các quốc gia rơi vào bẫy thu nhập trung bình:
Về tổng quát, những nguyên nhân nổi bật làm xuất hiện vùng nhận thức “bẫy thu nhập trung bình”, là tình trạng bất bình đẳng, chính sách của các quốc gia thiếu hợp lý, chưa có động lực thúc đẩy vượt lên thu nhập cao do sức ỳ của quán tính và sự trì trệ trong thực thi chính sách Mô hình tăng trưởng theo chiều rộng chủ yếu dựa vào các yếu tố tài nguyên sẵn có và lao động giản đơn hoặc tình trạng làm thay của các nhà đầu tư nước ngoài đối với hầu hết các khâu công việc từ đơn giản đến phức tạp trong nước
Nền giáo dục tụt hậu, không đào tạo đủ đội ngũ tri thức tạo nên nguồn nhân lực không có trình độ cao và không làm chủ được công nghệ và thiếu năng lực để tự mình có khả năng tạo ra các nghiên cứu có giá trị hay các quá trình đổi mới mang tính cách mạng trong quá trình vận động nền kinh tế
“Lợi ích nhóm” cũng là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến việc hình thành các “nhóm lợi ích” “Lợi ích nhóm” sẽ kéo theo và song hành với tham vọng quyền lực cùng với tham vọng tiền bạc Vậy “Lợi ích nhóm” và “nhóm lợi ích” có tác hại gì? Trước nhất là nó làm cho đất nước bị tổn thất các nguồn lực và giảm hiệu quả đầu tư, bị kìm hãm không thể phát triển nhanh, thậm chí không thể phát triển bình thường Hầu hết các nước bị “bẫy” thu nhập trung bình kéo dài nhiều thập kỷ, thậm chí kéo dài hàng thế kỷ, loay hoay mãi, lùng nhùng mãi, khó làm sao thoát ra được để trở thành một quốc gia phát triển
Hơn nữa là do thiếu tính đón đầu trong hoạch định chính sách và tổ chức thực hiện, áp lực của đối tác nước ngoài trong việc thực hiện các mục tiêu đặt ra trong chiến lược và chính sách Thiếu đồng bộ chính sách làm triệt tiêu các mục tiêu đặt ra Ngoài ra, còn kể đến nguyên nhân các nước phát triển muốn kìm giữ sự phát triển của các nước thu nhập
Trang 5trung bình, không tạo cơ hội phát triển để dễ chi phối như không chuyển giao công nghệ tiên tiến, thiếu sự hợp tác đồng bộ và toàn diện trong các dự án nâng cao năng lực quốc gia…
4 Những hậu quả khi đã rơi vào bẫy thu nhập trung bình:
Khi một quốc gia nào đó đã dính “bẫy”, cũng đồng nghĩa với việc thể chế kinh tế của quốc gia đó thật sự có “vấn đề” Nếu muốn thoát khỏi “bẫy” mà vẫn không chịu thay đổi
và hoàn chỉnh nhanh thể chế một cách tốt đẹp, khoa học hơn, dân tộc đó chắc chắn sẽ ngày càng lún sâu vào nợ nần Tuy cũng có thể có những người siêu giàu nhờ nắm bắt được “cơ hội” trong “ao nước đục”, nhưng cũng sẽ hình thành một cách song hành một
số lượng vô cùng lớn những người thuộc diện nghèo “ rớt mùng tơi”, đặc biệt là ở lĩnh vực nông nghiệp
Tốc độ gia tăng của các loại phí sẽ phi nhanh hơn nhiều so với tốc độ tăng lương, sẽ làm cho người dân nghèo đi trông thấy Tất cả nguồn thu sẽ được khai thác sử dụng triệt để cho nhu cầu trả nợ, kể cả “chi phí” cho bộ phận trung gian hành chính giúp ta làm động tác trả nợ Nếu ở trong tình trang một quốc gia đang bị nhốt bởi “chiếc bẫy thu nhập bình quân”, ngoài việc “ nổ lực làm hoài không thấy tiền đâu” do đã luôn luôn bị trực tiếp hoặc gián tiếp điều tiết để góp phần trả nợ chung, mỗi doanh nghiệp cũng rất dễ rơi vào bẫy thu nhập bình quân trong quá trình kinh doanh : Nếu tiền thuê nhà quá cao, nếu phải vay chợ đen, nếu vung tay quá trán…có thể cả đời còn lại của chúng ta sẽ chỉ “làm cho chúng ăn” Một khi đã sụp bẫy, việc phá sản luôn là điều có thể
Con, cháu nhiều thế hệ sau, nếu được đầu tư cho học hành tới nơi tới chốn, có trình độ tương đương các nước như Hoa Kỳ, Canada, Singapore…, và nếu làm việc thật sự có năng lực và siêng năng như mọi nhân viên của các quốc gia phát triển khác thì chỉ nhận được một mức lương khiên tốn bằng 1/10 so với đồng nghiệp tại các nước phương tây, vì các thế hệ sau cũng “gián tiếp” chung tay chung sức góp phần trả nợ do nhiều đời trước vay mượn
Khi rơi vào bẫy đồng nghĩa với việc bị cách ly với thế giới phát triển tự do đang nằm nên ngoài “bẫy”, việc tăng trưởng chung của toàn thế giới sẽ góp phần thúc đẩy mạnh mẽ cho
sự phát triển của những “ai” đang ở bên ngoài “bẫy”, trong đó có cả khối FDI, nhưng chắc chắn sự tăng trưởng đó cũng không giúp được gì nhiều lắm cho quốc gia dính
“bẫy”
Khi đã dính “bẫy”nội lực của quốc gia sẽ chỉ dao động theo một biểu đồ hình SIN trên một trục HOÀNH nằm ngang Là doanh nghiệp trong một quốc gia dính “bẫy”,vị trí doanh nghiệp của bạn sẽ ở đâu đó trên biểu đồ hình SIN với mức dự trữ ngân sách
Trang 6chung
Phần 2: trạng của các quốc gia hiện nay:
Trên thế giới kinh tế có thể chia thành 2 nhóm :
Nhóm thứ nhất: Các quốc gia đã thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình và trở nên giàu có như Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan, Singapore Các quốc gia nay cũng từng có giai đoạn
bị rơi vào bẫy thu nhập trung bình nhưng họ biết cách và luôn nỗ lực phấn đấu để vượt qua bẫy, và bây giờ họ đã trở thành nước có thu nhập cao, cụ thể là:
Đối với Nhật Bản chính phủ đã triển khai hàng loạt biện pháp tăng thu nhập cho người dân Về nông nghiệp, Tokyo nâng giá nông sản và khuyến khích người dân tăng năng suất Trong lĩnh vực công nghiệp, Chính phủ cắt giảm thuế và hạ lãi suất nhằm tạo điều kiện cho việc vay vốn và giảm chi phí sản xuất Trong lĩnh vực thương mại, giới chức trách đã tiến hành nhiều biện pháp thúc đẩy tự do hóa thương mại và thu hẹp khoảng cách thu nhập Và kết quả là GDP đã tăng gấp đôi chỉ trong 6 năm và thu nhập bình quân đầu người đã tăng gấp đôi chỉ trong vòng 7 năm
Còn ở Hàn Quốc trước năm 1970, sự chênh lệch mức sống giữa khu vực nông thôn và thành thị ở Hàn Quốc là rất lớn Tổng thống Park Chung-hee đã triển khai “Phong trào Làng Mới” nhằm thu hẹp khoảng cách ngày một giãn rộng này Giai đoạn đầu của phong trào tập trung vào cải thiện điều kiện và môi trường sống cơ bản Các dự án sau đó tập trung vào xây dựng cơ sở hạ tầng ở nông thôn và gia tăng thu nhập trong xã hội Nhờ có phong trào kéo dài hàng thập kỷ này, thu nhập của người nông dân Hàn Quốc đã tăng đáng kể, thậm chí trong nhiều giai đoạn còn vượt qua cả người dân sinh sống ở thành phố Chính phủ Hàn Quốc cũng có những biện pháp tăng cường hỗ trợ cho những người
có thu nhập thấp và các nhóm người chịu thiệt thòi, tích cực xây dựng một mạng lưới an sinh xã hội nhằm xóa bỏ đói nghèo
Với Singapore, từ năm 1980 đến nay, đất nước này bắt đầu chú trọng đầu tư phát triển một xã hội với tầng lớp trung lưu chiếm đa số Nhân tố chính của thành công này là giáo dục, hay còn được gọi là “Chương trình Nhân tài” Chính phủ Singapore hỗ trợ hầu như toàn bộ giáo dục cấp một, cấp hai và cấp ba Giới chức Singapore coi trọng đồng đều các hoạt động giáo dục cơ bản, giáo dục nâng cao và đào tạo nghề Nhờ giáo dục đại học và đào tạo nghề, người dân Singapore ngày càng giỏi tay nghề và chuyên nghiệp hơn, giúp
họ có nhiều cơ hội việc làm và gia tăng thu nhập nhanh chóng Những cá nhân này đã dần trở thành lực lượng nòng cốt hình thành nên tầng lớp trung lưu trong xã hội Hơn nữa
Trang 7chính phủ Singapore cũng đưa ra các chính sách ưu đãi và biện pháp hợp lý để thu hút các chuyên gia nước ngoài đến làm việc và sinh sống tại Singapore Các chuyên gia trong
và ngoài nước cùng nhau liên tục đóng góp trí tuệ và kỹ năng cho nền kinh tế Singapore
Có thể thấy, cả ba quốc gia trên đã phát triển kinh tế thông qua hàng loạt các biện pháp như giáo dục, thương mại, đầu tư và đổi mới, nhằm tăng thu nhập cho người dân và tái cân bằng tài sản xã hội bằng cách thu hẹp khoảng cách giàu nghèo Với sự hỗ trợ của tầng lớp trung lưu ổn định và chiếm đa số, ba quốc gia đã thành công trong việc vươn lên trở thành một xã hội có mức thu nhập cao
Nhóm thứ hai: là Trung Quốc, Malaysia, VN Thế giới khi nói về bẫy TNTB thì thường hay nói tới ba quốc gia này Tuy nhiên mỗi quốc gia có những nguyên nhân khác nhau Malaysia nguyên nhân chủ yếu là do chính sách cơ bản tốt nhưng doanh nghiệp không hiệu quả, chưa đáp ứng Còn Trung Quốc thì do doanh nghiệp tư nhân rất năng động nhưng bị mắc lực cản tham nhũng, ô nhiễm, bất bình đẳng xã hội Và hai nguyên nhân trên cũng đã làm cho Việt Nam rơi vào bẫy thu nhập trung bình
Phần 3: Liên hệ với Việt Nam
Từ năm 2009 Việt Nam đã chính thức bước vào nhóm nước có thu nhập trung bình thấp, đây là cột mốc quan trọng trong việc thoát nghèo của Việt Nam Tuy nhiên Việt Nam lại
Trang 8phải đối mặt với bẫy thu nhập trung bình T - GS Kenichi Ohno - Viện Nghiên cứu chính sách quốc gia Nhật Bản - đã khẳng định rằng VN đã rơi vào bẫy thu nhập trung bình vào tháng 3-2014.Các dấu hiệu để khẳng định điều đó: Thứ nhất, tăng trưởng GDP của VN chậm lại; Thứ hai, năng suất lao động kém; Thứ ba, chuyển dịch cơ cấu ở VN chỉ mang tính hình thức; Thứ tư là VN đã trì trệ trong bảng xếp hạng toàn cầu; Thứ năm là nảy sinh các vấn đề như nhiễm môi trường ngày càng trầm trọng, tham nhũng ,bong bóng bất động sản, sự chênh lệch giàu nghèo, là các bằng chứng hiển nhiên để khẳng định Việt Nam rơi vào bẫy thu nhập trung bình
VN rơi vào bẫy thu nhập trung bình như ngày nay bởi nhiều nguyên nhân như Chất lượng nguồn lao động có tay nghề chưa cao, cụ thể mới có hơn 8 triệu lao động đã qua đào tạo chiếm khoảng 15,6% tổng lực lượng lao động ảnh hưởng không nhỏ đến năng suất lao động Chuyển dịch cơ cấu chỉ mang tính hình thức, chưa đáp ứng được yêu cầu, đang bộc lộ những hạn chế của một nền kinh tế yếu kém, thiếu liên kết, năng suất và chất lượng thấp trong bối cảnh hội nhập các nước cạnh tranh ngày càng gay gắt Sau nhiều năm nhận sự hỗ trợ của nhà nước nhưng hiện tại doanh nghiệp Việt Nam vẫn chỉ dừng lại
ở gia công cho các thương hiệu nước ngoài, sự thụ động của các doanh nghiệp cũng là những bước cản lớn đối với Việt Nam Hơn nữa nền kinh tế phụ thuộc đáng kể vào khu vực FDI cụ thể hầu hết xuất khẩu 65% hàng chế biến chế tạo là của khu vực FDI, còn doanh nghiệp Việt Nam chủ yếu vẫn chỉ xuất khẩu hàng dệt may, da giày nông sản… bên cạnh đó các chính sách áp dụng cho các doanh nghiệp FDI được ưu đãi quá nhiều trong khi họ kết nối với các doanh nghiệp trong nước rất kém, không chuyển giao công nghệ, chủ yếu tận dụng nguồn nhân công và chi phí thấp ở nước ta Về khoa học công nghệ ngành sản xuất nước ta hiện lạc hậu khoảng 2-3 thế hệ so với khu vực Về nguồn lực chưa có sự phân bổ hợp lý việc sử dụng vốn cũng cho thấy nhiều bất cập, chỉ số ICOR liên tục tăng, chứng tỏ hiệu quả đầu tư giảm Đầu tư ở Việt Nam tập trung theo chiều ngang không chú trọng phát triển sâu, chủ yếu dựa vào khai thác nguồn tài nguyên thiên nhiên Trong khi đó tư duy quản lý còn chậm đổi mới, bộ máy nhà nước cồng kềnh hoạt động kém hiệu quả, bị lợi ích nhóm trì kéo, bóp méo; nhiều chính sách quản lí của nhà nước, hệ thống pháp luật rườm rà khiến các doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn
Những nguyên nhân đó đã làm cho VN Việt Nam mắc kẹt trong bẫy thu nhập trung bình
và khó thoát ra khỏi tình trạng này nếu không có các giải pháp cải cách mạnh mẽ, quyết liệt Nếu cứ tiếp tục các chính sách và tư duy như hiện nay Việt Nam sẽ rất khó thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình Để khắc phục và vượt qua “ Bẫy’’ thì nên có những giải pháp sau:
Nên học hỏi kinh nhiệm của các nước đã từng rơi vào bẫy thu nhập trung bình và cách giải quyết của họ để thoát khỏi nó Quy hoạch lại định hướng công nghiệp và phát triển tiến bộ kỹ thuật, xây dựng thể chế chính sách cấu trúc hợp lý, hiệu quả tăng năng suất
Trang 9theo từng chuỗi ngành, sản phẩm chủ lực Tuy nhiên không nên đòi có công nghệ cao ngay mà nên tiếp cận công nghệ cơ bản rồi chuyển giao dần dần, tiếp tục khai thác tốt các nguồn tài chính FDI nhưng phải hạn chế việc phụ thuộc vào nó
VN cần hành động hơn là nói, Thứ nhất là thay đổi cách nghĩ của lãnh đạo mà VN vẫn nghĩ là thay đổi tư duy và thứ hai là thay đổi chính sách, mọi thứ phải vượt ra ngoài những cuộc hội thảo, có hành động cụ thể, mục tiêu cụ thể ngay từ bây giờ Cần đẩy mạnh công cuộc phòng, chống tham nhũng, hạn chế lạm phát, cải thiện vấn đề ô nhiễm môi trường
Chính phủ cần định hướng và hỗ trợ doanh nghiệp chủ động đầu tư nghiên cứu thị trường
và tìm ra thị trường ngách (niche markets) của mình; bảo vệ doanh nghiệp vừa và nhỏ, giúp họ tiếp cận các nguồn vay và tìm kiếm thêm giá trị gia tăng Cần thúc đẩy các đàm phán, ký kết và thực thi hiệu quả các hiệp định thương mại song phương nhằm giúp Việt Nam thúc đẩy thương mại quốc tế và tạo cơ hội cải tổ nhiều lĩnh vực mà Việt Nam có lợi thế cạnh tranh chưa cao
Thúc đẩy đổi mới nền giáo dục và đào tạo chuyên môn, cải thiện chất lượng nguồn nhân lực Thay đổi tư duy tích cực của từng cá nhân cùng phấn đấu góp phần vào sự phát triển nền kinh tế Đồng thời khuyến khích nghiên cứu, phát triển và ứng dụng khoa học công nghệ, tăng cường năng lực khoa học công nghệ nội sinh Đổi mới phương thức phát triển, nâng cao tiềm lực và hiệu quả hoạt động khoa học công nghệ
Tiếp tục hoàn thiện thể chế kinh tế, các thể chế chính phủ, đẩy mạnh cải cách hành chính, nhất là những lĩnh vực ảnh hưởng nhiều đến chi phí, thời gian của doanh nghiệp; đẩy mạnh thực hiện chiến lược về xây dựng hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ để đạt được kinh tế như những nước phát triển
Tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, thúc đẩy sản xuất, kinh doanh; nghiên cứu, xây dựng Luật Hỗ trợ phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa và có giải pháp để hỗ trợ doanh nghiệp khắc phục những điểm yếu chung về tiếp cận vốn tín dụng, thông tin thị trường,
kỹ thuật, hỗ trợ khởi nghiệp và hoạt động sản xuất, kinh doanh hiệu quả là nhiệm vụ được nhấn mạnh Phải năng cao tính hiệu quả của khu vực tài chính, khuyến khích các công ty trong nước cạnh tranh, nâng cao chất lượng, xây dựng các quỹ dự phòng
Việt Nam cần tập trung chuyên môn hóa tránh đầu tư tràn lan tất cả các ngành, phải có một sản phẩm chất lượng cao đứng đầu thị trường toàn cầu hoặc ít nhất phải tạo được thương hiệu Việt Nam
Trang 10Thực hiện các chính sách bảo đảm an sinh xã hội để hỗ trợ những đối tượng dễ bị tổn thương trong quá trình phát triển và hội nhập kinh tế; nâng cao phúc lợi xã hội, giảm nghèo bền vững Việt Nam được xem là nước có cơ cấu ‘‘dân số vàng’’, tới 70% dân số trẻ, nếu lực lượng này được tận dụng tối đa trí tuệ sức lao động thì sẽ tạo ra khối lượng của cải vật chất khổng lồ, điều này sẽ đóng góp rất lớn vào tăng trưởng kinh tế hàng năm Đây là một cơ hội tốt để Việt Nam thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình, nếu Việt Nam không tận dụng được thì sẽ trở thành một nước ‘‘chưa giàu đã già’’
Nhiệm vụ tiếp theo là tăng cường năng lực dự báo, quản lý rủi ro thị trường tài chính, quản lý các dòng vốn để ổn định kinh tế vĩ mô khi đất nước hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng Phải công khai thông tin, hệ thống thông tin, luôn so sách với các Doanh nghiệp trung bình và các Doanh nghiệp thế giới xem mình đang ở đâu Dù doanh nghiệp
có cát giảm lao động thì các lao động đó cũng sẽ có 1 công việc phù hợp khác, xứng đáng hơn
QUAN ĐIỂM NHÓM về bẫy thu nhập trung bình ở việt nam
Theo nhóm, điều quan trọng nhất là phải nhận biết được những yếu tốt nội tạng từ lâu yếu kém của nền kinh tế như năng suất, hiệu quả, năng lực doanh nghiệp, tốc độ cải thiện, khả năng cạnh tranh nhằm biết được vị trí của doanh nghiệp so với các doanh nghiệp khác và thế giới Đưa ra phương án lãnh đạo, cải cách phù hợp, nhằm nâng cao năng suất lao động, nâng cao thu nhập cho nhân viên và công nhân
Bài học rút ra từ châu á: Philipins so với Hàn quốc Philipins có nhân lực, tiếng anh, quan
hệ với mĩ tốt Nhưng những năm 60 đến nay, kinh tế chững lại, gia tăng không đáng kể Thái Lan, Malaysia thì vượt nên, nhưng dừng lại Nhưng Hàn Quốc, Singapo thì ham học hỏi, cải thiện, vươn ra thế giới Vì vậy Việt Nam cần học hỏi nhiều ở các nước đó
TÀI LIỆU THAM KHẢO:
http://tuoitre.vn/tin/kinh-te/20140415/vn-sap-bay-thu-nhap-trung-binh/602801.html
http://cafef.vn/vi-mo-dau-tu/viet-nam-nguy-co-mac-ket-trong-bay-thu-nhap-trung-binh-20160319074845827.chn
http://vietnamnet.vn/vn/kinh-doanh/vef/bay-thu-nhap-trung-binh-noi-lo-chua-giau-da-gia-170692.html