Đức Phật ở tại thành Xá-vệ,169 khi ấy Trưởng lão Ưu-đà-di170 bị lửa dục thiêu đốt, nghĩ như vầy: “Cố ý xuất bất tịnh, Đức Thế Tôn đã cấm, nay ta nên phương tiện cùng người nữ rờ rẫm nhau để tìm khoái cảm nơi sự láng mịn”. (Ưu-đà-di)* liền lau quét trong phòng, trang hoàng giường ghế đẹp, rồi lấy một cái ghế nhỏ đặt nơi chỗ đất trống ngồi. Có nhiều người nữ171 cùng đến vãn cảnh, nói với Ưu-đà-di:
“Chúng tôi có ý đến muốn xem phòng xá”.
Đáp:
“Các chị em cứ xem tùy ý”.
[11a01] (Ưu-đà-di)* liền dẫn họ vào phòng, đóng cửa ra vào, mở cửa sổ, bằng nhiều kiểu rờ rẫm, hoặc nắm, hoặc ôm, hoặc bóp, hoặc xoa, hoặc đưa lên, hoặc để xuống, hoặc cỡi, hoặc cõng.
Trong đó, người thích liền nói: “Sao không làm việc chính, đâu cần làm những việc này làm gì?”
Ưu-đà-di nói:
“Đức Phật không cho phép tôi làm việc chính”.
Nhưng người không ưa liền giận dữ nói: “Vốn nói chỗ này là an ổn, mà nay ngược lại thành chỗ sợ hãi, lửa cháy trong nước chưa đủ làm tỉ dụ.
Kẻ cư sĩ ở nhà còn xấu hổ việc này, tại sao Tỳ-kheo lại làm điều ác này!”
Lập tức trở về nhà mình, rêu rao khắp mọi người. Những người không tin ưa Phật pháp bằng mọi cách trách mắng rằng: “Chúng ta là cư sĩ, rờ rẫm thân đàn bà; còn Sa-môn Thích tử lại cũng làm như vậy, họ cạo cái đầu này cùng ta nào khác!? Họ không có hạnh Sa-môn, phá pháp Sa-môn”. Tiếng xấu như vậy đồn khắp thiên hạ.
Lại có một Bà-la-môn dẫn vợ đi vãn cảnh, cho đến phòng của Ưu-đà- di, nói:
“Tôi muốn cùng vợ xem phòng xá”.
Ưu-đà-di nói:
“Có thể vào kẻ trước người sau, không được cùng lúc”.
Bà-la-môn nói:
“Nếu không được vào cả hai thì, cho vợ tôi vào trước”.
Người vợ đã vào phòng, Ưu-đà-di cũng lại làm những trò rờ rẫm như trước; lâu lắm mới ra. Người chồng hỏi vợ:
“Vì sao mà lâu thế! Không muốn xem các phòng khác nữa hay sao?”
Bà vợ nói:
“Thôi, thôi! Đừng nói điều đó nữa, chỉ vào một phòng mà gần chết mới ra được, sao lại phải xem các phòng xá khác!?”
Người chồng hỏi lý do, người vợ trình bày đầy đủ. Khi ấy, Bà-la-môn liền mắng rằng:
“Sa-môn Thích tử tại sao lại tạo ra ác nghiệp như vậy?”
Ông vào các ngã tư đường, chợ búa, hang cùng ngõ hẻm thành Xá-vệ, nơi nào cũng hô lên: “Sa-môn Thích tử rờ rẫm vợ tôi”.
Những người không lòng tin Phật pháp, bằng mọi cách mắng: “Tại sao Sa-môn Thích tử tự xưng là tịnh tu Phạm hạnh mà làm ác như vậy?”
Các Tỳ-kheo Trưởng lão nghe, bằng mọi cách quở trách, rồi trình bày đầy đủ mọi việc lên đức Phật.
Nhân việc này, đức Phật tập hợp Tỳ-kheo Tăng, hỏi Ưu-đà-di:
“Ngươi có thật làm vậy không?”
Thưa:
“Thật vật, bạch đức Thế Tôn”.
Đức Phật bằng mọi cách quở trách, rồi bảo các Tỳ-kheo:
“Vì mười điều lợi, nên Ta vì các Tỳ-kheo kết giới. Từ nay giới này nên nói như vầy:
B. GIỚI VĂN
Tỳ-kheo nào, vì dục thịnh tâm biến, mà xúc chạm thân người nữ, hoặc nắm tay, hoặc nắm tóc, hoặc nắm mỗi một thân phần, xoa rờ, đắm vào sự mịn láng, Tăng-già-bà-thi-sa”.
C. THÍCH TỪ
Dục thịnh tâm biến:172 Hướng về tâm dục, móng tâm mạnh, sự việc sắp thành, biến pháp thiện, pháp vô ký, đọa vào nơi bất thiện.
Người nữ:173 là người nữ, cho đến trẻ mới sinh.
Xúc chạm:174 [11b01] xoa rờ bất cứ chỗ nào trên thân, cho đến một sợi tóc.
D. PHẠM TƯỚNG
Có năm trường hợp Tỳ-kheo xúc chạm người nữ, Tăng-già-bà-thi-sa:
Người nữ, tưởng người nữ, người nữ còn sống, người nữ nhiễm tâm, do tình gần gũi xoa rờ, tiếp nhận cảm giác từ xúc chạm, cho đến xúc chạm sợi tóc cũng như vậy.
Năm trường hợp xúc chạm người nữ, Thâu-lan-giá: Người nữ, tưởng là người nữ, người nữ còn sống, người nữ nhiễm tâm, không do tình gần gũi xoa rờ, nhưng tiếp nhận cảm giác từ xúc chạm, cho đến xúc chạm sợi tóc cũng như vậy. Người nữ xúc chạm Tỳ-kheo cũng như vậy.
Năm trường hợp xúc chạm người nữ không phạm: Người nữ, tưởng là người nữ, người nữ còn sống, người nữ nhiễm tâm, không do tình thân cận mà người nữ nắm Tỳ-kheo, Tỳ-kheo tìm cách để thoát. Tuy có cảm giác từ xúc chạm nhưng không thọ nhận, cho đến xúc chạm sợi tóc cũng như vậy.
Lại người nữ, tưởng người nữ, nghi người nữ, nữ mà tưởng không căn, nữ mà tưởng hai căn, xúc chạm, Tăng-già-bà-thi-sa. Người nữ mà tưởng nam, nữ mà tưởng huỳnh môn, xúc chạm, Thâu-lan-giá.
Nam tưởng là nam, nghi là nam, nam tưởng huỳnh môn, xúc chạm, Đột-kiết-la.
Nam tưởng là nữ, tưởng nam vô căn, tưởng nam 2 căn, xúc chạm, Thâu-lan-giá. Huỳnh môn cũng như vậy.
Vô căn, tưởng vô căn, nghi vô căn, vô căn tưởng nhị căn, vô căn tưởng nữ, xúc chạm, Tăng-già-bà-thi-sa.
Vô căn tưởng nam, vô căn tưởng huỳnh môn, xúc chạm, Thâu-lan-giá.
Hai căn cũng như vậy.
Tỳ-kheo cùng người nữ không có y (áo) xúc chạm nhau, Tăng-già-bà- thi-sa. Cùng người nữ có áo (y) xúc chạm nhau, Thâu-lan-giá. Người nữ
nắm Tỳ-kheo không có y, Tăng-già-bà-thi-sa. Nắm Tỳ-kheo có y, Thâu-lan- giá. Tỳ-kheo cùng người nữ, cả hai đều có y (áo) nắm nhau, Đột-kiết-la. Tỳ- kheo nắm áo (y) người nữ, người nữ bỏ y Tỳ-kheo, Thâu-lan-giá. Người nữ nắm y Tỳ-kheo, Tỳ-kheo không bỏ áo (y) người nữ, Đột-kiết-la. Tỳ-kheo xúc chạm người nữ chết, không phải người nữ, Thâu-lan-giá; nắm súc sanh cái, Đột-kiết-la. Sa-di Đột-kiết-la.