Đọc - hiểu văn bản

Một phần của tài liệu van 8 hkI (Trang 58 - 64)

C. Các hoạt động dạy học

II. Đọc - hiểu văn bản

2. Thể loại - Truyện ngắn

3. Bố cục: Gồm 3 phần

+ P1: Từ đầu.... cứng đờ ra: =>

Hoàn cảnh đáng thương của cô bé bán diêm .

+ P2: Tiếp theo... về chầu thượng đế:=> Những lần quẹt diêm và mộng tưởng .

+ P3: Còn lại :=> Cái chết thưng tâm của cô bé.

4. Phân tích

? Đọc P1 của văn bản. Em thấy gia cảnh của cô bé có gì đặc biệt ?

? Hoàn cảnh gia đình như vậy đã đẩy em đến tình trạng nào ?

? Cô bé bán diêm xuất hiện trong thời điểm đặc biệt nào?

? Thời điểm ấy thường gợi cho ta những ấn tượng gì ?

GV nhấn mạnh thêm về thời tiết, khí hậu Đan Mạch để h/s hình dung được.

? Liệt kê những h/ả tương phản - đối lập nhằm khắc họa nỗi khổ cực của em bé?

( cho h/s thảo luận nhóm)

? Cảnh tượng nào trong đêm giao thừa hiện ra trước mắt em bé bán diêm ?

? Trong khi đó hình ảnh em bé bán diêm hiện ra ntn ?

? Để làm nổi bật tình cảnh tội nghiệp của em bé bán diêm trong đêm giao thừa, tác giả sử dụng nghệ thuật gì ? Tìm chi tiết minh hoạ?

? Tác dụng của biện pháp đó ?

nội cũng qua đời, ở với bố sống trong một xó tối tăm .

- Phải đi bán diêm kiếm sống và luôn bị bố đánh đập

- Trong đêm giao thừa . (Đêm giao thừa là thời điểm quan trọng kết thúc năm cũ mở đầu 1 năm mới, mọi người đều sum họp đầm ấm;

con người tràn đầy niềm vui, hạnh phúc) .

- Lắng nghe.

- HS vào nhóm tìm chi tiết.- t/bày

- Thời tiết - Ngoài trời

- Trong phố

- Ngồi nép vào góc tường .

- Rét buốt, không dám về nhà vì sợ cha đánh .

- suy nghĩ-> t/lời.

a. H/ả em bé bán diêm trong đêm giao thừa.

* Gia cảnh của em bé.

- Bà nội mất, mồ côi mẹ.

-> sống trong cảnh nghèo khổ với người bố lạnh lùng, tàn nhẫn.

- Di sản tiêu tán-> phải đi bán diêm để kiếm sống.

* H/ả tương phản- đối lập của em bé bán diêm trong đêm giao thừa

-Trời đông giá rét, tuyết rơi.

-Ngoài trời tối đen, lạnh buốt - Trong phố sực nức mùi ngỗng quay . - Ngôi nhà xinh xắn (quá khứ)

- Cô bé đầu trần, chân đi đất .

- Cửa sổ mọi nhà đều rực sáng ánh đèn - Em bé bụng đói cả ngày chưa ăn uống gì.

- Cái xó tối tăm (hiện tại)

NT: Tương phản, tác giả đã làm nổi bật tình cảnh hết sức đáng thương, tội nghiệp của em

GV: T/giả sử dụng các h/ả tương phản làm nổi bật tình cảnh tội nghiệp của em bé . Em đã rét đã khổ có lẽ càng rét và khổ hơn khi thấy mọi nhà rực ánh đèn. Em đã đói, có lẽ càng đói hơn khi ngửi thấy mùi ngỗng quay sực nức .

? Qua phân tích, em có n/x gì về hoàn cảnh em bé bán diêm?

GV p/t chốt ý.

-Lắng nghe

- Trả lời - Lắng nghe.

 Hoàn cảnh khốn khổ, đáng thương, mất chỗ dựa tinh thần.

3. Củng cố.

Bài 1 : Nhận định nào nói đúng nhất về tính chất của truyện '' Cô bé bán diêm '' . A. Cô bé bán diêm là một truyện ngắn có hậu .

B. Cô bé bán diêm là một truyện cổ tích có hậu . C. Cô bé bán diêm là một truyện cổ tích thần kì . D. Cô bé bán diêm là một truyện ngắn có tính bi kịch . Bài 2 : Tóm tắt truyện '' Cô bé bán diêm '' ?

4. Dặn dò.

- Học bài theo hướng dẫn sách giáo khoa . - Nghiên cứu tiếp tiết 2 .

__________________*******************_____________________

Lớp : 8a Tiết : Ngày giảng: Sĩ số:

Lớp : 8b Tiết : Ngày giảng: Sĩ số:

Tiết 2 (Tiếp)

I. Mục tiêu: Đã chuẩn bị ở tiết 1 II. Chuẩn bị:

- GV: - Giáo án, tập truyện An-đéc-xen + Bảng phụ, bảng nhóm. Máy chiếu - HS: - Đọc văn bản ở nhà + Soạn bài tiết 2 ( trả lời các câu hỏi )

III. Các hoạt động dạy học

1. Kiểm tra bài cũ: GV đưa Bảng phụ

HS 1 : Nhận định nào nói đúng nhất nội dung của truyện :'' Cô bé bán diêm '' ? A. Kể về số phận bất hạnh của 1 em bé nghèo phải đi bán diêm cả vào đêm giao thừa.

B. Gián tiếp nói lên bộ mặt của XH nơi cô bé bán diêm sống, đó là 1 cõi đời k có tình ng.

C. Thể hiện niềm thương cảm của nhà văn đối với những em bé nghèo khổ . D. Cả ba nội dung trên đều đúng .

HS 2 : Để làm nổi bật tình cảnh em bé bán diêm trong đêm giao thừa, tác giả đã sử dụng NT gì ? Qua đó em hiểu gì về hoàn cảnh em bé bán diêm ?

2. Bài mới.

HĐ của thầy HĐ của trò Kiến thức cần đạt

HĐ1: HD h/s tiếp tục tìm hiểu v/b - Gọi h/s đọc P2.

? Câu chuyện được tiếp tục nhờ chi tiết nào được lặp đi lặp lại ?

? Em bé đã quẹt diêm tất cả mấy lần ?

? Vì sao mỗi lần quẹt diêm, lửa cháy sáng ấm lên thì các mộng tưởng lại đến với em ? Điều này có sảy ra trong c/sống của con ng không?

? Các mộng tưởng của e bé qua các lần quẹt diêm có hợp lý? Vì sao?

? Lần 1 quẹt diêm e bé thấy gì?

Đó là cảnh tượng ntn? Vì sao e bé lại t/tượng ra cảnh đó?

GV g/thích làm rõ ý.

?Lần 2 e bé thấy gì khi quẹt diêm?

? V/sao e lại thấy bàn ăn?

? Lần 3 quẹt diêm e bé thấy gì?

? Vậy cây thông Nô-en gợi lên điều gì (không khí P. Tây). Phong tục này có gì khác ở VN?

GV g/thích và liên hệ ở VN.

- Đọc v/b.

- Đó là chi tiết em bé quẹt diêm.

(quẹt diêm 5 lần):

- Nó thường xảy ra đ/v những con ng nghèo khổ, bất hạnh khi lâm vào h/cảnh éo le, khắc nhiệt...

khi c/s hiện thực khổ quá -> phải mơ ước 1 c/s tốt đẹp hơn-> ước mơ đó chỉ là mộng tưởng

- Có, vì nó đúng v h/cảnh sống của e bé lúc bấy giờ - Suy nghĩ- t/lời nhanh - Lắng nghe.

- Sau cái rét là cái đói, e chưa được ăn gì ->vào thời điểm giao thừa, e nghĩ đến mâm cỗ g/đình

- Liên hệ trong bài

- Suy nghĩ, liên hệ thực tế ở VN

- Lắng nghe. Cảm thông

b. Cảnh thực tế và mộng tưởng của cô bé bán diêm.

- Lần 1: quẹt diêm cháy->

lò sưởi

- Lần 2: quẹt diêm cháy->

bàn ăn đã dọn

- Lần 3: quẹt diêm cháy->

một cây thông Nô-en

- Lần 4: quẹt diêm cháy

? Lần 4. 5 quẹt diêm e bé thấy gì?

Vì sao?

? Trong các lần mộng tưởng trên điều nào gắn với thực tế, điều nào chỉ là mộng tưởng?

? Trong c/đời m em có bao giờ mộng tưởng chưa? Em có n/x gì về mộng tưởng của e bé?

? Qua việc phân tích em thấy cô bé bán diêm là người ntn ?

- Gọi h/s đọc phần cuối.

? Cái chết của e bé gợi cho em c/xúc gì?

? Ng,nhân cái chết của e bé?

GV:Trong buổi sáng lạnh lẽo ấy em bé bán diêm đã chết vì giá rét trong đêm giao thừa .

? T/cảm và thái độ của mọi người khi chứng kiến cảnh tượng ấy?

(Cho h/s t/luận cặp đôi)

? Điều đó nói lên v/đề gì trong XH?

? Nhà văn đã thể hiện t/c gì của m với e bé? Điều đó nói lên điều gì ?

? Cảnh huy hoàng lúc hai bà cháu bay lên trời đón niềm vui đầu năm có thật hay cũng là ảo ảnh.

Điều đó có ý nghĩa gì ?

* Thực tế: Lò sưởi, bàn ăn, cây thông Nô-en, bà, con ngỗng quay.

* Mộng tưởng: Ngỗng quay nhảy, 2 bà cháu vụt bay lên cao

- Tự bộc lộ tình cảm của m với e bé

- Suy nghĩ, t/lời

- Đọc p cuối - Suy nghĩ, t/lời

- Lắng nghe.

- Thảo luận bàn-> t/lời - Các bạn n/x- b/x.

- Sự thờ ơ, vô nhân đạo của xã hội đối với số phận bất hạnh (người nghèo) ĐB là cái chết của 1 e bé nghèo khổ, mồ côi

- Mong ước hạnh phúc chính đáng, chân thành, giản dị của em bé và thân

-> nhìn thấy bà

- Lần 5: quẹt diêm cháy->

2 bà cháu vụt bay lên cao

=> Năm lần quẹt diêm là năm lần lặp lại và biến đổi. Thực tại và ảo ảnh xen kẽ, nối tiếp, vụt hiện, vụt biến.

=> Những mộng tưởng chân thành chính đáng, giản dị.

- Bị bỏ rơi cô độc .

- Luôn khao khát sống ấm no , được yêu thương . c.Cái chết của em bé bán diêm .

- Em bé chết vì giá rét &

đói trong đêm giao thừa.

- Mọi người nhìn thấy cảnh tương ấy nhưng lại có thái độ lạnh lùng, thờ ơ.

=> Nhà văn đã có cái nhìn thông cảm và tấm lòng nhân hậu.

? Qua câu chuyện '' Cô bé bán diêm'' đã để lại cho em bài học gì ?

? Từ các phân tích trên, em hãy khái quát lại nội dung và nghệ thuật của v/b?

Yêu cầu h/s đọc ghi nhớ / SGK.

-GV chốt ý-> KL

HĐ3 : Hướng dẫn hs luyện tập .

? Khi thảo luận về nguyên nhân gây nên cái chết cô bé bán diêm, mỗi bạn đưa ra một ý kiến khác nhau: Bạn thì đổ lỗi cho người cha tàn nhẫn vô trách nhiệm, bạn thì quy tội cho người đời lạnh lùng vô tâm. Vậy ý kiến của em ntn?

phận bất hạnh của em.

-Trả lời

- T/lời theo ND ghi nhớ

- Đọc ghi nhớ

Hs nêu ý kiến :

- Nguyên nhân cái chết:

+ Em phải sống trong gia đình thiếu tình yêu thương, người cha tàn nhẫn vô trách nhiệm .

+ Người đời lạnh lùng, vô tâm.

* Ghi nhớ SGK / 68 .

III. Luyện tập .

3. Củng cố: Treo bảng phụ BT nhanh

Bài tập 1. Khoanh vào đáp án em cho là đúng?

1. Văn bản " Cô bé bán diêm" được viết theo thể loại nào ? A- Truyện ngắn B- Truyện cổ tích C- Truyện cổ tích thần kì D- Tuyện ngắn có hậu 2. Văn bản được viết theo phương thức biểu đạt nào ?

A- Tự sự B- Biểu cảm

C- Miêu tả D- Tự sự, miêu tả,biểu cảm

3. Tác giả của văn bản là ai ?

A- Xéc- van - téc B- An- Đéc- xen C. O- hen- ri 4. Văn bản có sử dụng hình ảnh tiên, bụt không ?

A- Có B- Không

Bài tập 2. ? Thực tế và mộng tưởng của em bé hiện ra ntn ? có đan xen với nhau không ?

? Niềm cảm thông, thương yêu của tác giả được thể hiện ntn ?

? Tại sao có thể nói : '' Cô bé bán diêm '' là một bài ca về lòng nhân ái với con người nói chung, với trẻ em nói riêng ?

4. Dặn dò.

- Học thuộc ghi nhớ .

- Soạn bài : '' Đánh nhau với cối xay gió '' .

__________________******************__________________

Lớp : 8a Tiết : Ngày giảng: Sĩ số:

Lớp : 8b Tiết : Ngày giảng: Sĩ số:

Tiết 23.

Tiếng việt: TRỢ TỪ, THÁN TỪ A. MỤC TIÊU BÀI HỌC.

I. Mức độ cần đạt.

- Hiểu thế nào là trợ từ và thán từ, các loại thán từ.

- Nhận biết và hiểu tác dụng của trợ từ, thán từ trong văn bản.

- Biết dùng trợ từ, thán từ trong các trường hợp giao tiếp cụ thể.

II. Trọng tâm KT- KN- GD.

1. Kiến thức:

- Khái niệm trợ từ, thán từ .

- Đặc điểm và cách sử dụng trợ từ, thán từ.

2. Kĩ năng:

- Kĩ năng nhận biết và sử dụng đúng trợ từ, thán từ đúng tình huống giao tiếp 3. Giáo dục:

- GD h/s ý thức sử dụng trợ từ, thán từ phù hợp với hoàn cảnh, tình huống giao tiếp B. CHUẨN BỊ.

- GV: - Giáo án, TLTK , bảng phụ ( Kiểm tra bài cũ + ví dụ phần I, II + bài tập 1) - HS: - Trả lời các câu hỏi trong SGK, bài tập ở nhà

C. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC.

1. Kiểm tra bài cũ.

- HS 1 :? Từ ngữ địa phương là gì ? ? Biệt ngữ xã hội là gì ?

- HS 2 : Khi sử dụng từ ngữ địa phương và biệt ngữ xã hội, cần chú ý đến điểm gì ? A. Tình huống giao tiếp . C. Địa vị của người nói trong xã hội . B. Tiếng địa phương của người nói . D. Nghề nghiệp của người nói .

? Trong giao tiếp chúng ta có nên sử dụng thường xuyên các từ ngữ địa phương và biệt ngữ xã hội không ?

A. Có . B. Không . Hãy giải thich vì sao ?

2. Bài mới. Giới thiệu bài .

HĐ của thầy HĐ của trò Kiến thức cần đạt

HĐ1 : HD h/s tìm hiểu khái niệm trợ từ

Gv treo bảng phụ ghi VD.

Gọi h/s đọc VD .

? Nghĩa của các câu có gì

- Quan sát bảng phụ - Hs đọc VD .

- Vào nhóm t/luận

Một phần của tài liệu van 8 hkI (Trang 58 - 64)

Tải bản đầy đủ (DOC)

(207 trang)
w